Orzeczenie · 2017-07-12

IV Ca 338/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Płocku
Miejsce
Płock
Data
2017-07-12
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
pożyczkaumowadowódforma pisemnakoszty postępowaniaapelacjasąd okręgowysąd rejonowy

Powód J. S. (1) wniósł pozew o nakaz zapłaty kwoty 15.000 zł z odsetkami, twierdząc, że udzielił pozwanemu A. N. pożyczki w lipcu 2010 roku. Pozwany zaprzeczył zaciągnięciu pożyczki. Sąd Rejonowy w Ciechanowie oddalił powództwo, wskazując na brak dowodów potwierdzających zawarcie umowy pożyczki. Sąd I instancji odwołał się do art. 720 kc w zw. z art. 74 § 2 kc oraz art. 246 kpc, podkreślając, że umowa pożyczki powyżej 500 zł powinna być dla celów dowodowych stwierdzona pismem, a brak takiej formy ogranicza możliwość dowodzenia jej istnienia za pomocą świadków lub przesłuchania stron, chyba że strony wyrażą na to zgodę. Sąd Rejonowy uznał, że pozwany nie wyraził zgody na przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka I. N. (byłej żony pozwanego) ani z przesłuchania stron, a przedstawione przez powoda dowody (jego zeznania, zeznania świadka I. N., dokumenty) były niewiarygodne. Apelację od tego wyroku złożył powód, zarzucając naruszenie art. 74 § 2 kc przez błędne przyjęcie braku zgody pozwanego na przeprowadzenie dowodów. Sąd Okręgowy w Płocku oddalił apelację. Sąd II instancji uznał, że wyrok Sądu Rejonowego jest słuszny, choć jego uzasadnienie było nie w pełni spójne. Sąd Okręgowy stwierdził, że pozwany nie sprzeciwił się wyraźnie przeprowadzeniu dowodów, co mogło być interpretowane jako zgoda dorozumiana, jednakże nawet przeprowadzone dowody (zeznania świadka I. N. i powoda) okazały się niewiarygodne. Sąd podkreślił brak innych dowodów, takich jak pokwitowanie czy dowód przelewu, a także fakt, że dokumenty takie jak wypowiedzenie umowy czy wezwanie do zapłaty zostały sporządzone dopiero w 2016 roku, tuż przed złożeniem pozwu. Wobec powyższego, Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących formy pisemnej dla celów dowodowych umowy pożyczki oraz dopuszczalności dowodów ze świadków i przesłuchania stron w przypadku braku takiej formy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście braku zgody na przeprowadzenie dowodów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak formy pisemnej dla umowy pożyczki powyżej 500 zł, zastrzeżonej dla celów dowodowych, uniemożliwia udowodnienie jej zawarcia za pomocą zeznań świadków lub stron, nawet jeśli strony wyrażą na to zgodę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak formy pisemnej dla celów dowodowych (art. 720 kc w zw. z art. 74 § 2 kc) oraz brak zgody na przeprowadzenie dowodu ze świadków lub przesłuchania stron, zgodnie z art. 246 kpc, uniemożliwia udowodnienie zawarcia umowy pożyczki w ten sposób. Nawet jeśli strony wyrażą zgodę, dowody te mogą okazać się niewiarygodne.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do przepisów Kodeksu cywilnego (art. 720, 74) i Kodeksu postępowania cywilnego (art. 246), wskazując na ograniczenia dowodowe wynikające z braku formy pisemnej dla umowy pożyczki. Podkreślono, że zgoda na przeprowadzenie dowodów ze świadków lub przesłuchania stron powinna być wyrażona w sposób procesowy, choć dopuszczalna jest zgoda dorozumiana. W analizowanej sprawie, mimo pewnych wątpliwości co do interpretacji stanowiska pozwanego, ostatecznie uznano, że przedstawione dowody były niewiarygodne.

Czy zeznania byłej żony pozwanego, pozostającej z nim w konflikcie, mogą stanowić wystarczający dowód na zawarcie umowy pożyczki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zeznania świadka, który pozostaje w konflikcie z jedną ze stron, nie są wystarczające do udowodnienia zawarcia umowy pożyczki, zwłaszcza w sytuacji braku innych dowodów potwierdzających jej istnienie.

Uzasadnienie

Sąd uznał zeznania byłej żony pozwanego za niewiarygodne ze względu na istniejący między nimi konflikt, co wykluczyło możliwość oparcia rozstrzygnięcia na tych zeznaniach.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany A. N.

Strony

NazwaTypRola
J. S. (1)osoba_fizycznapowód
A. N.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 720 § § 2

Kodeks cywilny

Umowa pożyczki, której wartość przenosi 500 zł, powinna być dla celów dowodowych stwierdzona pismem.

k.c. art. 74 § § 1

Kodeks cywilny

Zastrzeżenie formy pisemnej dla celów dowodowych nie wywołuje skutków na gruncie prawa materialnego, ale skutkuje ograniczeniami dowodowymi.

k.p.c. art. 246

Kodeks postępowania cywilnego

Dowód ze świadków lub z przesłuchania stron na fakt dokonania czynności prawnej, dla której wymagana jest forma pisemna, jest dopuszczalny tylko w wyjątkowych sytuacjach (np. zagubienie dokumentu) lub gdy strony wyrażą na to zgodę.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest bezzasadna.

Pomocnicze

k.c. art. 74 § § 2

Kodeks cywilny

Brak formy pisemnej zastrzeżonej dla celów dowodowych nie podważa ważności umowy, ale ogranicza dopuszczalność dowodów ze świadków i przesłuchania stron.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczających dowodów na zawarcie umowy pożyczki. • Niewiarygodność zeznań świadka I. N. z uwagi na konflikt z pozwanym. • Brak formy pisemnej dla umowy pożyczki powyżej 500 zł, co ogranicza dowodzenie jej zawarcia.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 74 § 2 kc przez błędne przyjęcie braku zgody pozwanego na przeprowadzenie dowodów. • Twierdzenie o wystarczalności zeznań świadka I. N. i powoda do udowodnienia zawarcia umowy.

Godne uwagi sformułowania

brak formy pisemnej zastrzeżonej dla celów dowodowych nie podważa ważności i skuteczności czynności, a skutkuje jedynie ograniczeniami dowodowymi • zgoda stron na przesłuchanie ich lub świadków w celu wykazania faktu dokonania danej czynności prawnej powinna przybrać postać czynności procesowej, dokonanej przed sądem orzekającym • Dopuszczalne jest jednak wyrażenie zgody w dowolnej formie, nawet w sposób dorozumiany • stanowisko A. N. ... nie mogło być zinterpretowane, jako sprzeciw wobec dowodu z zeznań świadka i z przesłuchania stron • poza zeznaniami świadka, powód nie zaoferował żadnych innych dowodów, które mogłyby przynajmniej uprawdopodobnić zawarcie umowy pożyczki

Skład orzekający

Renata Wanecka

przewodniczący-sprawozdawca

Joanna Świerczakowska

sędzia

Barbara Kamińska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących formy pisemnej dla celów dowodowych umowy pożyczki oraz dopuszczalności dowodów ze świadków i przesłuchania stron w przypadku braku takiej formy."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście braku zgody na przeprowadzenie dowodów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy dowodowe w sprawach cywilnych, szczególnie w kontekście umów pożyczek i znaczenia formy pisemnej dla celów dowodowych. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe przeprowadzenie dowodów i ocena ich wiarygodności.

Pożyczka bez umowy i świadków? Sąd wyjaśnia, kiedy można udowodnić jej istnienie.

Dane finansowe

WPS: 15 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst