IV Ca 253/19

Sąd Okręgowy w PłockuPłock2019-05-23
SAOSnieruchomościprawa rzeczoweŚredniaokręgowy
księgi wieczystesłużebność przesyłunieruchomościwpispodmiot uprawnionyart. 305¹ k.c.sąd wieczystoksięgowyapelacja

Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy, potwierdzając stanowisko Sądu Rejonowego, że wpis służebności przesyłu do księgi wieczystej wymaga jednoznacznego określenia podmiotu uprawnionego w orzeczeniu ustanawiającym to prawo.

Wnioskodawca domagał się wpisu służebności przesyłu do księgi wieczystej, jednak Sąd Rejonowy oddalił wniosek z powodu braku wskazania w postanowieniu ustanawiającym służebność konkretnego podmiotu uprawnionego. Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z art. 305¹ k.c. służebność przesyłu ustanawiana jest na rzecz przedsiębiorcy, a sąd wieczystoksięgowy nie może dokonywać wykładni orzeczenia wykraczającej poza jego dosłowną treść. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację, podzielił to stanowisko, uznając ją za niezasadną i oddalając ją.

Sprawa dotyczyła wniosku o wpis służebności przesyłu do księgi wieczystej. Sąd Rejonowy w Żyrardowie oddalił wniosek, wskazując, że dokument stanowiący podstawę wpisu, w tym przypadku postanowienie sądu, musi jednoznacznie określać podmiot uprawniony do służebności przesyłu. Sąd I instancji powołał się na art. 305¹ k.c. definiujący służebność przesyłu jako prawo ustanowione na rzecz przedsiębiorcy, podkreślając, że sąd wieczystoksięgowy nie jest uprawniony do dokonywania wykładni orzeczenia ustanawiającego służebność, jeśli nie zawiera ono takiego wskazania. Wnioskodawca wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących kognicji sądu przy ocenie postanowienia oraz uzasadnienia. Sąd Okręgowy w Płocku, rozpoznając apelację, uznał ją za niezasadną. Sąd II instancji potwierdził, że służebność przesyłu może być ustanowiona wyłącznie na rzecz przedsiębiorcy, a brak wskazania tego podmiotu w orzeczeniu ustanawiającym służebność stanowi przeszkodę do jej wpisu do księgi wieczystej. Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wpis służebności przesyłu wymaga jednoznacznego określenia podmiotu uprawnionego w orzeczeniu ustanawiającym to prawo, a sąd wieczystoksięgowy nie jest uprawniony do dokonywania wykładni takiego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd opiera się na definicji służebności przesyłu z art. 305¹ k.c., która stanowi, że prawo to ustanawia się na rzecz przedsiębiorcy. Brak wskazania konkretnego przedsiębiorcy w orzeczeniu ustanawiającym służebność uniemożliwia jej wpis do księgi wieczystej, a sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę wniosku oraz dołączonych dokumentów, nie dokonując rozszerzonej wykładni.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

wnioskodawca (w sensie utrzymania w mocy postanowienia sądu I instancji)

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnejspółkawnioskodawca
H. K.osoba_fizycznauczestnik
M. K.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 626⁸ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznając wniosek o wpis, sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.

k.p.c. art. 626⁹

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala wniosek o wpis, jeżeli nie istniały podstawy do jego uwzględnienia.

k.c. art. 305¹

Kodeks cywilny

Nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1, prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu).

Pomocnicze

k.p.c. art. 626⁸ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wpis dokonywany jest jedynie na wniosek i w jego granicach, chyba że przepis szczególny przewiduje dokonanie wpisu z urzędu. Rozpoznając wniosek o wpis sąd bada treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.

k.p.c. art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd wieczystoksięgowy nie może dokonywać wykładni postanowienia sądu wykraczającej poza jego dosłowną treść.

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Uzasadnienie postanowienia powinno zawierać odniesienie do przepisów prawa.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania w sprawach procesowych stosuje się odpowiednio do innych postępowań.

k.c. art. 49 § § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji oddala apelację, jeśli jest ona niezasadna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Służebność przesyłu może być ustanowiona wyłącznie na rzecz przedsiębiorcy. Brak wskazania podmiotu uprawnionego w orzeczeniu ustanawiającym służebność przesyłu uniemożliwia jej wpis do księgi wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy nie jest uprawniony do dokonywania wykładni orzeczenia sądu ustanawiającego służebność przesyłu.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 626⁸ § 2 k.p.c. w zw. z art. 365 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic kognicji sądu. Zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez nieprzytoczenie w uzasadnieniu przepisu prawa. Zarzut naruszenia art. 626⁹ k.p.c. poprzez jego zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

każdy dokument stanowiący podstawę wpisu ograniczonego prawa rzeczowego – służebności przesyłu do księgi wieczystej musi określać podmiot uprawniony. Sąd wieczystoksięgowy nie może także dokonywać wykładni ww. postanowienia sądu wykraczającej poza jego dosłowną treść. Sąd II instancji nie podziela argumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę, iż wydając zaskarżonego postanowienie Sąd dopuścił się naruszenia przytoczonych przez niego przepisów.

Skład orzekający

Małgorzata Michalska

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Mirek- Kwaśnicka

sędzia

Renata Wanecka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu jednoznacznego określenia podmiotu uprawnionego przy wpisie służebności przesyłu do księgi wieczystej oraz ograniczeń kognicji sądu wieczystoksięgowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku określenia podmiotu uprawnionego w orzeczeniu ustanawiającym służebność przesyłu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest istotna dla praktyków prawa nieruchomości i ksiąg wieczystych, ponieważ precyzuje wymogi formalne przy wpisie służebności przesyłu, co jest częstym zagadnieniem.

Koniec z wpisem służebności przesyłu bez wskazania uprawnionego! Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ca 253/19 POSTANOWIENIE Dnia 23 maja 2019r. Sąd Okręgowy w Płocku IV Wydział Cywilno – Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący- Sędzia Sądu Okręgowego – Małgorzata Michalska (spr.) Sędzia Sądu Okręgowego - Katarzyna Mirek- Kwaśnicka Sędzia Sądu Okręgowego - Renata Wanecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 maja 2019r. sprawy z wniosku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. z udziałem H. K. i M. K. (1) o wpis w dziale III księgi wieczystej Kw Nr (...) na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Żyrardowie z dnia 15 lutego 2019 r., (...) DZ KW (...) Kw Nr (...) postanawia: oddalić apelację IV Ca 253/19 UZASADNIENIE Postanowieniem z 15 lutego 2019 r. Sąd Rejonowy w Żyrardowie oddalił wniosek (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w K. o wpis w dziale III księgi wieczystej KW Nr (...) . W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 626 8 § 1 k.p.c. wpis dokonywany jest jedynie na wniosek i w jego granicach, chyba że przepis szczególny przewiduje dokonanie wpisu z urzędu. Rozpoznając wniosek o wpis sąd bada treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. W ocenie Sądu Rejonowego każdy dokument stanowiący podstawę wpisu ograniczonego prawa rzeczowego – służebności przesyłu do księgi wieczystej musi określać podmiot uprawniony. Wynika to z samej istoty tego rodzaju ograniczonego prawa rzeczowego , gdzie zawsze przysługuje ono konkretnemu podmiotowi tak jak np. hipoteka. Definicję służebności przesyłu określa art. 305 1 k.c. Sąd I instancji stwierdził, że postanowienie Sądu Rejonowego w Żyrardowie z 23 listopada 2017 r. ze sprawy I Ns (...) jest niekompletne z uwagi na brak określenia podmiotu uprawnionego do służebności przesyłu. Nie jest wystarczające wskazanie w treści wniosku o wpis do księgi wieczystej, że wpis służebności przesyłu ma nastąpić na rzecz (...) S.A. z siedziba w K. . Wniosek o wpis nie jest dokumentem stanowiącym podstawę wpisu, a tym samym nie może kreować podmiotu uprawnionego z tytułu służebności przesyłu. Sąd wieczystoksięgowy nie może także dokonywać wykładni ww. postanowienia sądu wykraczającej poza jego dosłowną treść. Od powyższego postanowienia wnioskodawca wniósł apelację, zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie: 1. art. 626 8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 365 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic kognicji Sądu przy ocenie treści i formy sentencji prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w Żyrardowie i w konsekwencji błędne uznanie, że służebność przesyłu może być wpisana do księgi wieczystej nieruchomości obciążonej jedynie w sytuacji gdy orzeczenie Sądu ustanawiające to prawo zawiera wskazanie podmiotu uprawnionego, 2. art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez nieprzytoczenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przepisu prawa zawierającego wymóg, że dokument stanowiący podstawę wpisu ograniczonego prawa rzeczowego – służebności przesyłu ma określać podmiot uprawniony, 3. art. 626 9 k.p.c. poprzez jego zastosowanie na skutek niewłaściwego uznania, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające oddalenie wniosku o wpis. Mając powyższe na uwadze wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wpisanie w dziale III księgi wieczystej nr (...) na rzecz (...) S.A. z/s w K. służebności przesyłu polegającej na prawie do korzystania z nieruchomości położnej w m. K. , gmina B. , oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka (...) w zakresie niezbędnym do dokonywania konserwacji, remontów i modernizacji urządzeń przesyłowych w postaci linii elektroenergetycznej wysokiego napięcia wraz z prawem wejścia i wjazdu odpowiednim sprzętem – w zakresie oznaczonym kolorem zielonym oraz punktami 1k – 16k – 531 – 20k- 15k – 857 – 528 - 1k na mapie z dnia 15 marca 2017 r. sporządzonej przez biegłego geodetę E. G. i wpisanej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego nr P. (...) . (...) oraz zasadzenie solidarnie od uczestników kosztów postępowania skargowego w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jest niezasadna. Sąd II instancji nie podziela argumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę, iż wydając zaskarżonego postanowienie Sąd dopuścił się naruszenia przytoczonych przez niego przepisów. Jak już słusznie wskazał Sąd Rejonowy definicję służebności przesyłu zawiera art. 305 1 k.c. , który stanowi, iż nieruchomość można obciążyć na rzecz przedsiębiorcy, który zamierza wybudować lub którego własność stanowią urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1 , prawem polegającym na tym, że przedsiębiorca może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, zgodnie z przeznaczeniem tych urządzeń (służebność przesyłu). Z samej treści tego przepisu wynika, że służebność powyższa może być ustanowiona na rzecz danego przedsiębiorcy. Również w doktrynie i orzecznictwie podaje się, że służebność przesyłu może być ustanowiona wyłącznie na rzecz przedsiębiorcy, który jest właścicielem istniejących urządzeń przesyłowych lub ma zamiar je wybudować (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2013 V CSK 525/12, P. L. - Służebność przesyłu w prawie polskim, 2014 r.). Tym niemniej w załączonym do wniosku postanowieniu Sądu Rejonowego w Żyrardowie z 23 listopada 2017 r. sygn. akt I Ns 1/14 Sąd nie określił na rzecz kogo została ona ustanowiona, zaś sąd wieczystoksięgowy nie jest uprawniony do badania tej okoliczności. Zgodnie z art. 626 8 § 2 k.p.c. rozpoznając wniosek o wpis, sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Brak wskazania podmiotu uprawnionego stanowi przeszkodę w wpisaniu w dziale III księgi wieczystej Kw nr (...) tej służebności i uzasadniało zastosowanie art. 626 9 k.p.c. i oddalenie przedmiotowego wniosku. W związku z powyższym Sąd II instancji nie dopatrzył się podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 626 8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 365 § 1 k.p.c. a także art. 626 9 k.p.c. Sąd Rejonowy nie kwestionował faktu, iż służebność przesyłu została ustanowiona, wątpliwość budzi, z uwagi na treść zapadłego postanowienia, na rzecz kogo została ona zasądzona. Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy wymóg wskazania konkretnego uprawnionego do służebności przesyłu wynika z art. 305 1 k.c. Sąd w uzasadnieniu powołał się na tą regulację w związku z czym nie dopuścił się naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy uznał apelację za niezasadną i na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. oddalił ją. M. K. (2) M. R. W.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI