IV Ca 2212/23

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w WarszawieWarszawa2023-12-12
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweWysokaokręgowy
księgi wieczystenieruchomościdecyzje administracyjnewpisyograniczenie prawa własnościnotariuszautentyczność dokumentówpostępowanie wieczystoksięgowe

Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawczyni, uznając, że odpis decyzji administracyjnej z odręczną poprawką w podstawie prawnej, poświadczony przez notariusza, nie może stanowić podstawy wpisu do księgi wieczystej.

Wnioskodawczyni domagała się wpisu ograniczenia prawa własności do księgi wieczystej na podstawie decyzji administracyjnej. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że wymagany jest oryginał lub odpis wydany przez organ. Sąd Okręgowy początkowo podzielił to stanowisko, jednak po uchyleniu przez Sąd Najwyższy, ponownie rozpoznał sprawę. Mimo uznania dopuszczalności wpisu na podstawie odpisu poświadczonego przez notariusza, Sąd Okręgowy oddalił apelację, wskazując na wątpliwą autentyczność dokumentu z powodu odręcznej poprawki w podstawie prawnej, która nie była odzwierciedlona w innych wersjach decyzji.

Sprawa dotyczyła wniosku o wpis ograniczenia prawa własności do księgi wieczystej, polegającego na przeprowadzeniu linii elektroenergetycznej, na podstawie decyzji administracyjnej z 1981 roku. Wnioskodawczyni przedstawiła odpis decyzji poświadczony przez notariusza. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że podstawą wpisu może być jedynie oryginał decyzji lub odpis wydany przez organ, a nie odpis poświadczony przez notariusza. Sąd Okręgowy początkowo podzielił to stanowisko, oddalając apelację wnioskodawczyni. Sąd Najwyższy uchylił jednak to postanowienie, przyjmując, że odpis decyzji poświadczony przez notariusza może stanowić podstawę wpisu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Sąd Okręgowy, związany wykładnią Sądu Najwyższego, ponownie oddalił apelację. Choć uznał dopuszczalność wpisu na podstawie odpisu poświadczonego przez notariusza, stwierdził, że w tym konkretnym przypadku dokument budzi wątpliwości co do autentyczności. Odpis decyzji zawierał odręczną poprawkę w podstawie prawnej (z art. 35 na art. 36 ustawy), która nie występowała w innych przedstawionych wersjach decyzji, a notarialne poświadczenie nie odnosiło się do tej poprawki. Sąd uznał, że taki odpis nie może stanowić podstawy wpisu, ponieważ nie można przyjąć jego wiarygodności, zwłaszcza że decyzja wydana na podstawie art. 35 ustawy miała charakter swoistego wywłaszczenia. Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego, a jedynie analizuje przedstawione dokumenty.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalne jest dokonanie wpisu w księdze wieczystej na podstawie odpisu decyzji administracyjnej poświadczonej za zgodność z oryginałem przez notariusza, jednakże dokument ten musi spełniać wymogi autentyczności i wiarygodności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał dopuszczalność wpisu na podstawie odpisu poświadczonego przez notariusza. Jednakże, sąd rozpoznający sprawę nadal musi badać autentyczność i wiarygodność dokumentu. W tym przypadku, odpis decyzji z odręczną poprawką w podstawie prawnej, która nie była odzwierciedlona w innych wersjach dokumentu, nie spełniał tych wymogów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

uczestnik postępowania (Z. K.)

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A.spółkawnioskodawczyni
A. K.osoba_fizycznanastępca prawny
Z. K.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 626 § 8 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd, wydając orzeczenie co do wniosku o wpis, kieruje się jedynie treścią wniosku, dołączonych do niego dokumentów oraz treścią księgi wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego, z wyjątkiem dowodu z wymienionych dokumentów.

Ustawa o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 35

Decyzja wydana na podstawie tego przepisu mogła stanowić podstawę ograniczenia prawa własności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.

k.p.c. art. 398 § 20

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Okręgowy związany jest wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Sąd Najwyższy.

Ustawa o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 25

Ustawa o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 36

k.c. art. 244 § § 1

Kodeks cywilny

Dokumenty urzędowe, w tym decyzje administracyjne, mogą stanowić podstawę wpisu w księdze wieczystej jeżeli są dołączone do wniosku w oryginale lub w odpisie wystawionym przez organ, który je wydał.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odrzucenie wniosku o wpis z powodu wątpliwej autentyczności odpisu decyzji administracyjnej z odręczną poprawką w podstawie prawnej.

Odrzucone argumenty

Dopuszczalność wpisu do księgi wieczystej na podstawie odpisu decyzji administracyjnej poświadczonej przez notariusza.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy związany jest wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Sąd Najwyższy. Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego, z wyjątkiem dowodu z wymienionych dokumentów. odpis decyzji naczelnika Urzędu Gminy w N. z dnia 10 sierpnia 1981r załączony do wniosku nie może stanowić podstawy wpisu ograniczenia prawa własności, gdyż nie sposób przyjąć aby wnioskodawca przedstawił wiarygodny odpis decyzji wydanej na podstawie art. 35 powołanej wyżej ustawy

Skład orzekający

Mariusz Jabłoński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności wpisu do księgi wieczystej na podstawie odpisu dokumentu poświadczonego przez notariusza, z uwzględnieniem wymogów autentyczności i wiarygodności dokumentu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odręcznej poprawki w podstawie prawnej decyzji administracyjnej i jej wpływu na wiarygodność odpisu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są detale i autentyczność dokumentów w postępowaniu wieczystoksięgowym, nawet po korzystnym dla strony orzeczeniu Sądu Najwyższego. Pokazuje też złożoność relacji między decyzjami administracyjnymi a wpisami do ksiąg wieczystych.

Nawet wyrok SN nie gwarantuje wpisu do księgi wieczystej – kluczowa jest autentyczność dokumentu!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Ca 2212/23 POSTANOWIENIE Dnia 12 grudnia 2023 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie IV Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: sędzia Mariusz Jabłoński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 grudnia 2023 r. w Warszawie sprawy z wniosku (...) S.A. w K. z udziałem A. K. (następcy prawnego Z. K. ) o wpis do księgi wieczystej (...) na skutek apelacji wnioskodawczyni od postanowienia Sądu Rejonowego w L. z dnia 20 maja 2020 r., Dz. Kw. 3703/20 postanawia: oddala apelację. Mariusz Jabłoński Sygn. akt IV Ca 2212/23 UZASADNIENIE (...) S.A. z siedzibą w K. w dnia 23 kwietnia 2019 r. wniosła o dokonanie w księdze wieczystej KW (...) wpisu ograniczenia prawa własności polegającego na przeprowadzeniu i utrzymaniu na nieruchomości objętej tą księgą linii elektroenergetyki 400 kV M. (...) . Jako podstawę wpisu wskazała załączoną do wniosku decyzję Urzędu Gminy w N. z dnia 10 sierpnia 1981r. (...) wydaną na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości . W dniu 28 lutego 2020 roku Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w L. dokonał wpisu zgodnego z żądaniem wnioskującej spółki. Przedmiotowe orzeczenie zaskarżył uczestnik postępowania Z. K. , właściciel nieruchomości, dla której prowadzona jest księga wieczysta wskazana powyżej, wnosząc o jego uchylenie i wykreślenie zaskarżonego wpisu oraz zawieszenie postępowania w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowań w sprawach przed Sądem Rejonowym w L. , sygn.. akt I Ns 269/19 i Sądem Okręgowym Warszawa-Praga w Warszawie, sygn. akt IV Ca 534/19. W wyniku rozpoznania złożonej skargi Sąd Rejonowy oddalił wniosek o zawieszenie postępowania, uchylił zaskarżony wpis i oddalił wniosek pozostawiając wnioskodawcy i uczestnika przy poniesionych kosztach. Sąd Rejonowy stwierdził, że podstawą wpisu w księdze wieczystej może być tylko decyzja Naczelnika Gminy w N. z dnia 10 sierpnia 1981 roku w oryginalnym odpisie nie zaś kopia tej decyzji poświadczona za zgodność z oryginałem przez notariusza. Apelację od tego orzeczenia złożyła wnioskodawczyni zarzucając naruszenie art. 626 8 § 2 kpc polegające na wadliwej ocenie dowodów, wnosiła o zmianę orzeczenia przez dokonanie wpisu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania domagają się też zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Uczestnik wnosił o oddalenie apelacji i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2021 roku Sąd Okręgowy Warszawa Praga w Warszawie w sprawie o sygn.. akt IV Ca 1831/20 postanowił oddalić apelację wnioskodawczyni. Sąd Okręgowy podzielił argumentację Sądu Rejonowego, co do braku podstaw do dokonania wpisu. Wskazał, że dokumenty urzędowe, w tym decyzje administracyjne, mogą stanowić podstawę wpisu w księdze wieczystej jeżeli są dołączone do wniosku w oryginale lub w odpisie wystawionym przez organ, który je wydał, co wynika bezpośrednio z art. 244 § 1 kpc . Od powyższego orzeczenia została złożona skarga kasacyjna przez wnioskodawcę. Istota sformułowanych zarzutów sprowadzała się do zakwestionowania tezy zaaprobowanej przez Sąd Okręgowy, iż jedynie oryginał decyzji administracyjnej albo poświadczona za zgodność przez właściwy organ decyzja administracyjna może stanowić podstawę wpisu w księdze wieczystej. a zatem że wpis w księdze wieczystej w przedmiotowej sprawie mógł być dokonany także na podstawie odpisu decyzji administracyjnej poświadczonej za zgodność przez notariusza. Postanowieniem z dnia 5 września 2023 roku Sąd Najwyższy w sprawie II CCP 363/23 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego. Sąd Najwyższy przejął, że dopuszczalne jest dokonanie wpisu w księdze wieczystej w sytuacji, w której do wniosku o wpis załączona została poświadczona za zgodność z oryginałem przez notariusza kopia dokumentu mającego stanowić podstawę tego wpisu. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Ponowne rozpoznanie sprawy prowadziło do wniosku o konieczności oddalenia apelacji pomimo uznania zasadności jej zarzutów. Zaskarżone orzeczenie jest bowiem prawidłowe mimo częściowo nieprawidłowej argumentacji Sądu Rejonowego. Przesądzona w sprawie pozostaje kwestia dopuszczalności wpisu w księdze wieczystej także na podstawie odpisu decyzji administracyjnej poświadczonej za zgodność przez notariusza. Zgodnie z art. 398 20 kpc Sąd Okręgowy związany jest wykładnią prawa dokonaną w sprawie przez Sąd Najwyższy. Akceptując wnioski wykładni dokonanej przez Sąd Najwyższy, Sąd Okręgowy nie jest zwolniony z obowiązku analizy konkretnych dokumentów stanowiących postawę żadnego wpisu z punktu widzenia tego czy w danym konkretnym przypadku spełniają one wymogi autentyczności i wiarygodności. Sąd Okręgowy zwraca uwagę, że podstawą oddalenia wniosku przed Sąd Rejonowy były także okoliczności wątpliwej autentyczności dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej (k.166 – uzasadnienie) na co uwagę zwracał uczestnik postępowania w toku postępowania przed Sądem Rejonowym. Do wniosku została dołączona bowiem decyzja w odpisie poświadczonym za zgodność przez notariusza, która zawiera w podstawie prawnej (pierwszej strona) poprawkę odręczną w zakresie przepisu stanowiącego podstawę wydania tej decyzji. Poprawka wskazuje na art. 35 i 36 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości. Kserokopia przedmiotowej decyzji przedstawiona przez uczestnika (k. 148) nie zawiera takiej poprawki w zakresie podstawy jej wydania. Z treści decyzji (kserokopii) wynika, że została ona wydana na podstawie art. 25 i 36. Należy także zwrócić uwagę, że poświadczenie za zgodność z oryginałem przez notariusza w uwagach (karta 67) wyraźnie wskazuje opis dokumentu, którego zgodność z oryginałem poświadcza notariusz. W uwagach tych pomimo wskazania nieczytelnych dopisków ręcznych lub nadpisań w treści okazanej notariuszowi decyzji, brak jest odniesienia do poprawki ręcznej podstawy prawnej wydania decyzji. Należy zauważyć, żaden z egzemplarzy decyzji nie zawiera informacji o jej sprostowaniu. Powyższe w ocenie Sądu Okręgowego świadczy o tym, że odpis decyzji naczelnika Urzędu Gminy w N. z dnia 10 sierpnia 1981r załączony do wniosku nie może stanowić podstawy wpisu ograniczenia prawa własności, gdyż nie sposób przyjąć aby wnioskodawca przedstawił wiarygodny odpis decyzji wydanej na podstawie art. 35 powołanej wyżej ustawy, a tylko decyzja wydana na postawie tego przepisu (czy też jej odpis poświadczony przez notariusza) może być podstawą ograniczenia prawa własności, stanowiąc w istocie jeden ze sposobów swoistego wywłaszczenia (por wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z 2007-03-09 II CSK 457/06). Fakt ewentualnego istnienia podstawy do sprostowania przedmiotowej decyzji pozostaje poza zakresem kognicji zarówno Sądu Rejonowego, jak i Sądu Okręgowego rozpoznającego apelację. Zgodnie z art. 626 8 § 2 KPC sąd, wydając orzeczenie co do wniosku o wpis, kieruje się jedynie treścią wniosku, dołączonych do niego dokumentów oraz treścią księgi wieczystej. Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego, z wyjątkiem dowodu z wymienionych dokumentów (por postanowienie Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 27 stycznia 2023 r., I CSK 2666/22). Ponieważ dołączone dowody nie wskazywały na istnienie podstawy ograniczenia prawa własności zasadnie wniosek o wpis został oddalony. Z uwagi na powyższe apelacja podlegała oddaleniu na podstawie art.385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI