IV Ca 1497/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację powoda, uznając, że Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za szkodę wynikłą z opóźnień w wypłacie środków z depozytu sądowego, które zostały zajęte przez komornika na poczet długów alimentacyjnych.
Powód J. G. domagał się od Skarbu Państwa odszkodowania za szkodę w wysokości 5.004,77 zł, twierdząc, że opieszałość Sądu Rejonowego w W. w wypłacie środków z depozytu sądowego doprowadziła do zajęcia części tych środków przez komornika na poczet zaległych alimentów. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że nie zaszły przesłanki z art. 417 § 1 kc. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, podkreślając, że działania sądu nie były bezprawne, a zajęcie komornicze było obowiązkiem pozwanego, a powód nie udowodnił szkody ani związku przyczynowego.
Powód J. G. wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w W. o zapłatę kwoty 5.004,77 zł wraz z odsetkami, zarzucając szkodę wynikłą z deliktu władzy publicznej, polegającego na opieszałości w działaniach Sądu Rejonowego w W. w sprawie wypłaty środków z depozytu sądowego. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki odpowiedzialności deliktowej Skarbu Państwa określone w art. 417 § 1 kc. Sąd wskazał, że powód sam przyczynił się do opóźnień, składając skargę na przewlekłość postępowania, a zajęcie części środków z depozytu przez komornika na poczet zaległych alimentów było obowiązkiem pozwanego i nie spowodowało szkody u powoda. Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając apelację powoda, podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Podkreślono, że działania pozwanego nie były bezprawne, a wypłata środków komornikowi była obowiązkiem wynikającym z przepisów k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako nieuzasadnioną, zasądzając od powoda koszty postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki z art. 417 § 1 kc.
Uzasadnienie
Działania sądu nie były bezprawne, a zajęcie komornicze było obowiązkiem pozwanego. Powód nie udowodnił szkody ani związku przyczynowego między działaniem sądu a szkodą.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. G. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Prezes Sądu Rejonowego w W. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (16)
Główne
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność deliktowa Skarbu Państwa powstaje, gdy spełnione są łącznie przesłanki: bezprawność działania lub zaniechania, szkoda oraz normalny związek przyczynowy między nimi.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok lub uchyla go albo zmienia.
Pomocnicze
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z określonych faktów wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 3 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd jest obowiązany czuwać nad dostarczaniem stronom pism procesowych, a w przypadku osób fizycznych - także innych pism sądowych.
k.p.c. art. 227
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiotem dowodu są fakty mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie "wszechstronnego rozważenia zebranego materiału".
k.p.c. art. 328 § § 1 i § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie faktów, które sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
k.p.c. art. 244 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dokumenty urzędowe stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone.
k.p.c. art. 258
Kodeks postępowania cywilnego
Określa zasady przesłuchania świadka.
k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.
k.p.c. art. 895
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych i innych wierzytelności.
k.p.c. art. 905
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wykonania zajęcia wierzytelności.
Ustawa art. 7
Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki
Nakazuje niezwłoczne przesłanie akt sprawy do sądu właściwego w celu rozpoznania skargi na przewlekłość postępowania.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Rzeczpospolita Polska strzeże niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Rozporządzenie MS art. 95 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych
Dotyczy zasad urzędowania sądów powszechnych.
u.r.p. art. 22 § 3
Ustawa o radcach prawnych
Dotyczy zasad wynagradzania radców prawnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Działania sądu nie były bezprawne. Zajęcie komornicze było obowiązkiem pozwanego. Powód nie udowodnił szkody. Nie było związku przyczynowego między działaniem sądu a szkodą. Powód sam przyczynił się do opóźnień, składając skargę na przewlekłość. Okoliczność, na którą miał zeznawać świadek, była bez znaczenia dla sprawy.
Odrzucone argumenty
Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wynikłą z opieszałości sądu. Naruszenie art. 2 Konstytucji RP. Naruszenie art. 328 § 1 i § 2 kpc poprzez niesporządzenie uzasadnienia wyroku. Naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę materiału dowodowego. Naruszenie art. 244 § 1 kpc poprzez nieuznanie dokumentów. Naruszenie prawa procesowego poprzez odrzucenie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka M. Ł. Naruszenie art. 417 § 1 kc poprzez jego niezastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że działania pozwanego nie miały w żadnym stopniu bezprawnego charakteru. Podkreślić trzeba ponadto, że dłużnik nie poniósł w związku z tym działaniem żadnej szkody. Żadna z przesłanek odpowiedzialności zgodnie z art. 417 kc nie została zatem spełniona, w związku z czym rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego uznać należy za prawidłowe. Nie ulega wątpliwości, że okoliczność, na którą dowód ten miał być przeprowadzony, pozostaje bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Skład orzekający
Małgorzata Truskolaska-Żuczek
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Wrembel-Woźniak
członek
Elżbieta Stefaniuk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie przesłanek odpowiedzialności Skarbu Państwa z art. 417 § 1 kc, w szczególności wymogu bezprawności działania lub zaniechania oraz związku przyczynowego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z depozytem sądowym i zajęciem komorniczym, a także skargą na przewlekłość postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność odpowiedzialności Skarbu Państwa i konieczność udowodnienia wszystkich przesłanek deliktu. Jest interesująca dla prawników zajmujących się odszkodowaniami od państwa.
“Czy opieszałość sądu zawsze oznacza odszkodowanie? Sprawdź, kiedy Skarb Państwa nie odpowiada za szkody.”
Dane finansowe
WPS: 5004,77 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV Ca 1497/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie IV Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący - Sędzia SO Małgorzata Truskolaska-Żuczek (spr.) Sędzia SO Anna Wrembel-Woźniak Sędzia SR (del.) Elżbieta Stefaniuk Protokolant protokolant sądowy-stażysta Magdalena Wierzchowska po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa J. G. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 31 października 2014 r., sygn. akt I C 330/13 1. oddala apelację; 2. zasądza od J. G. na rzecz Skarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w W. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym; 3. przyznaje ze Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego P. K. kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) złotych, w tym 23% podatku VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym i poleca wypłacenie tej kwoty z kasy Sądu Rejonowego w Legionowie. Anna Wrembel-Woźniak Małgorzata Truskolaska-Żuczek Elżbieta Stefaniuk Sygn. akt IV Ca 1497/15 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy oddalił powództwo J. G. skierowane przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w W. o zapłatę kwoty 5.004,77 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 30 czerwca 2010 r. do dnia zapłaty. Sąd ustalił, że powód w dniu 16 grudnia 2009 r. złożył wniosek w sprawie I Ns 1782/09 do Sądu Rejonowego w W. o zezwolenie na dokonanie wypłaty z depozytu sądowego kwoty 36.475,44 zł uprzednio wpłaconej przez W. S. na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w W. z dnia 18 grudnia 2008 r., zasądzonej od niej na rzecz powoda wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe z dnia 06 czerwca 2007 r. Zarządzeniem z dnia 23 marca 2010 r. wyznaczony został termin rozprawy na dzień 29 kwietnia 2010 r. W tym również dniu powód wniósł do Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania w sprawie I Ns 1782/09. W dniu 29 kwietnia 2010 r. Sąd Rejonowy w W. wydał postanowienie, w którym zezwolił powodowi na wypłacenie kwoty 35.932,93 zł z depozytu sądowego. Postanowieniem z dnia 26 maja 2010 r. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie umorzył postępowanie w sprawie ze skargi na przewlekłość postępowania - nie stwierdzając przewlekłości, z uwagi na wydanie w dniu 29 kwietnia 2010 r. prawomocnego orzeczenia. W dniu 29 czerwca 2010 r. Prezes Sądu Rejonowego w W. zarządził wypłatę z depozytu sądowego do rąk J. G. kwoty 20.762,83 zł. Reszta kwoty znajdującej się w depozycie – 15.170,10 zł – została zajęta przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. P. B. w dniu 18 czerwca 2010 r., na co składały się należności z tytułu zaległych alimentów, odsetek i kosztów egzekucji. Sąd Rejonowy uznał, że powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. Powód podnosił, że wskutek deliktu władzy publicznej, polegającego na niezgodnym z prawem działaniu przy wykonywaniu władzy publicznej w postaci opieszałości w działaniach Sądu Rejonowego w W. , poniósł szkodę w wysokości 5.004,77 zł. W ocenie Sądu przesłanki określone w art. 417 § kc nie zostały zrealizowane w przedmiotowej sprawie. Sąd przytoczył treść § 95. 1. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych i wskazał, że powód sam spowodował skargą złożoną w dniu 23 marca 2010 r. wystąpienie konieczności przesłania akt do sądu odwoławczego, który zresztą nie stwierdził uchybień w pracy Sądu Rejonowego w W. . Sąd podzielił również twierdzenia pozwanego, że wykonanie na wniosek Komornika przy Sądzie Rejonowym w W. P. B. zajęcia złożonych do depozytu środków, było obowiązkiem pozwanego na podstawie art. 895 – 905 kpc . Działanie pozwanego w żaden sposób nie spowodowało wystąpienia szkody powoda, gdyż postępowanie egzekucyjne byłoby kontynuowane bez względu na zachowanie się pozwanego. Ewentualna wcześniejsza wypłata środków zgromadzonych w depozycie spowodowałaby jedynie skierowanie postępowania egzekucyjnego do majątku dłużnika. Sąd wskazał ponadto, że powód w żaden sposób nie udowodnił okoliczności z jakich wynikła jego szkoda. Nie wskazał i nie udokumentował, jak działanie lub zaniechanie pozwanego wpłynęło na jego uszczerbek, czy to materialny, czy moralny. Również kwota poniesionej przez niego szkody nie znajduje oparcia w przedstawionych dowodach. Sąd wskazując na treść przepisów art. 6 kc , art. 3 § 1 kpc i art. 227 kpc uznał, że powód nie wykazał doznanej szkody, a zatem również z tej przyczyny nie można przypisać pozwanemu zachowań rodzących odpowiedzialność odszkodowawczą. W złożonej osobiście apelacji powód zarzucił: naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 Konstytucji III RP; naruszenie prawa procesowego, tj. art. 328 § 1 i § 2 kpc poprzez niesporządzenie uzasadnienia wyroku i tym samym brak wskazania faktów, które Sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez dokonanie oceny materiału dowodowego z pominięciem logicznego wnioskowania i bez wykorzystania przedstawionego stanu faktycznego; naruszenie prawa procesowego, tj. art. 244 § 1 kpc poprzez nieuznanie dokumentów; naruszenie prawa procesowego poprzez odrzucenie wniosku dowodowego o przesłuchanie w charakterze świadka M. Ł. ( art. 258 kpc ). Pełnomocnik powoda uzupełnił apelację, wnosząc o zmianę wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Zarzucił ponadto naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez błędną, sprzeczną z zasadami poprawnego rozumowania i doświadczeniem życiowym ocenę materiału dowodowego oraz stanu faktycznego, co w konsekwencji doprowadziło Sąd Rejonowy do błędnego ustalenia, że powód nie doznał szkody; naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 417 § 1 kc poprzez jego niezastosowanie - pomimo zaistnienia przesłanek jego zastosowania. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji oraz o zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego za I i II instancję według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja podlegała oddaleniu, jako nieuzasadniona. Sąd Okręgowy podziela w całości ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy oraz dokonaną przez ten Sąd ich prawną ocenę – i przyjmuje je za własne. Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej i rzetelnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie. Wyprowadzone na jego podstawie wnioski są zgodne z zasadą prawidłowej oceny dowodów oraz doświadczeniem życiowym. Zarzut naruszenia art. 233 kpc jest całkowicie nieuzasadniony. Podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 417 § 1 kc odpowiedzialność deliktowa Skarbu Państwa powstaje wówczas, gdy spełnione są łącznie jej trzy ustawowe przesłanki: bezprawność działania lub zaniechania sprawcy, szkoda oraz normalny związek przyczynowy między bezprawnym zachowaniem sprawcy a szkodą. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że działania pozwanego nie miały w żadnym stopniu bezprawnego charakteru . Powód po złożeniu w dniu 16 grudnia 2009 r. wniosku o zezwolenie na dokonanie wypłaty z depozytu sądowego, w dniu 23 marca 2010 r. złożył skargę w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2004 r. Nr 179, poz. 1843 - dalej jako Ustawa). W dniu 29 kwietnia 2010 r. w sprawie I Ns 1782/09 zapadło postanowienie uwzględniające wniosek powoda o zezwolenie na wypłatę kwoty 35.932,93 zł z depozytu, akta sprawy przesłano jednak Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie w celu rozpoznania złożonej przez powoda skargi na przewlekłość postępowania. Z art. 7 Ustawy wynika wprost, że Sąd lub prokurator, do którego wniesiono skargę, przedstawia ją niezwłocznie sądowi właściwemu wraz z aktami sprawy, w której toczy się postępowanie. Postanowieniem z dnia 26 maja 2010 r. Sąd Okręgowy umorzył postępowanie wywołane wniesioną skargą na przewlekłość i w dniu 23 czerwca 2010 r. zwrócił akta sprawy do Sądu Rejonowego. Wobec zajęcia przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. P. B. wierzytelności z tytułu zwrotu należności złożonych do depozytu sądowego w sprawie I Ns 1782/09 powodowi wypłacono kwotę 20.762,83 zł. Podkreślić należy, że wypłata kwoty 15.170,10 zł Komornikowi sądowemu stanowiła obowiązek pozwanego, co wynika z przepisów art. 895 – 908 kpc . Podkreślić trzeba ponadto, że dłużnik nie poniósł w związku z tym działaniem żadnej szkody . Część kwoty złożonej do depozytu, przekazanej następnie Komornikowi, została wykorzystana w postępowaniu egzekucyjnym na spłatę zadłużenia powoda z tytułu zaległych alimentów, odsetek i kosztów egzekucji. Nawet jeśli doszłoby do wcześniejszej wypłaty powodowi środków zgromadzonych w depozycie, postępowanie egzekucyjne skierowane zostałoby do innego majątku dłużnika. Żadna z przesłanek odpowiedzialności zgodnie z art. 417 kc nie została zatem spełniona, w związku z czym rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego uznać należy za prawidłowe. Sąd Rejonowy słusznie oddalił ponadto wniosek o przesłuchanie świadka M. Ł. zgłoszony przez powoda na okoliczność terminu załatwiania sprawy o wypłacenie depozytu sądowego. Nie ulega wątpliwości, że okoliczność, na którą dowód ten miał być przeprowadzony, pozostaje bez wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na mocy art. 385 kpc postanowił jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania Sąd Okręgowy orzekł na mocy art. 98 § 1 i § 3 kpc i § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów w pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490) – pkt 2 sentencji. Na mocy art. 22 3 ust. 1 ustawy z dnia 06 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 233) oraz na podstawie § 6 pkt 4 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 cytowanego wyżej rozporządzenia, Sąd Okręgowy przyznał radcy prawnemu P. K. wynagrodzenie (wraz z podatkiem VAT) za pomoc prawną udzieloną powodowi z urzędu w postępowaniu apelacyjnym – pkt 3 sentencji. Anna Wrembel-Woźniak Małgorzata Truskolaska-Żuczek Elżbieta Stefaniuk
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI