IV C 375/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zasądził od NFZ na rzecz spółki medycznej ponad 460 tys. zł za zabiegi hemodializy wykonane ponad limit, uznając je za niezbędne dla ratowania życia pacjentów.
Powódka, spółka medyczna, domagała się zapłaty ponad 460 tys. zł za zabiegi hemodializy wykonane w 2014 roku ponad limit kontraktowy z NFZ. Pozwany NFZ odmówił zapłaty, twierdząc, że nie ma środków na świadczenia ponadlimitowe. Sąd Okręgowy uznał roszczenie za uzasadnione, powołując się na ustawowy obowiązek udzielania świadczeń ratujących życie i zdrowie, niezależnie od limitów kontraktowych. Sąd oparł się na opinii biegłego, że wykonanie zabiegów było medycznie konieczne i niemożliwe do odroczenia bez ryzyka dla pacjentów.
Powódka (...) Sp. z o.o. w W. wniosła o zasądzenie od Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) kwoty 460.368 zł z ustawowymi odsetkami za świadczenia zdrowotne w postaci hemodializy wykonane w 2014 roku ponad limit określony w umowie. Pozwany NFZ odmówił zapłaty, wskazując na brak środków finansowych na świadczenia ponadlimitowe. Sąd Okręgowy w Warszawie, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym opinię biegłego nefrologa oraz zeznania świadków, ustalił, że powódka wykonała 1.112 zabiegów hemodializy ponad limit u 426 pacjentów. Sąd podkreślił, że zabiegi te były ratujące życie i zdrowie pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek, a ich wykonanie było medycznie konieczne i nie mogło być odroczone bez narażenia pacjentów na wybitne pogorszenie stanu zdrowia lub zagrożenie życia. Powołując się na art. 15 ustawy o działalności leczniczej, który nakłada obowiązek udzielania świadczeń ratujących życie, sąd uznał, że powodowi przysługuje zapłata za te świadczenia, niezależnie od limitów kontraktowych. Sąd zasądził dochodzoną kwotę wraz z odsetkami od dnia, w którym pozwany odmówił zapłaty, oraz zasądził koszty postępowania na rzecz powódki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, świadczeniodawcy przysługuje zapłata za świadczenia zdrowotne udzielone ponad limit kontraktowy z NFZ, jeśli były one niezbędne do ratowania życia lub zdrowia pacjenta, zgodnie z art. 15 ustawy o działalności leczniczej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa o działalności leczniczej nakłada na podmioty lecznicze obowiązek udzielania świadczeń ratujących życie i zdrowie, niezależnie od limitów kontraktowych z NFZ. Wykonanie zabiegów hemodializy było medycznie konieczne i niemożliwe do odroczenia bez ryzyka dla pacjentów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie zapłaty
Strona wygrywająca
(...) Sp. z o.o. w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. w W. | spółka | powódka |
| Narodowy Fundusz Zdrowia w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (2)
Główne
u.d.l. art. 15
Ustawa o działalności leczniczej
Podmiot leczniczy nie może odmówić udzielenia świadczenia zdrowotnego osobie, która potrzebuje natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia. Zakładowi opieki zdrowotnej przysługuje roszczenie o zapłatę za świadczenie udzielone w takich warunkach, niezależnie od limitów kontraktowych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczenia zdrowotne były niezbędne do ratowania życia i zdrowia pacjentów. Ustawa o działalności leczniczej nakłada obowiązek udzielania świadczeń ratujących życie, niezależnie od limitów kontraktowych. Wykonanie zabiegów było medycznie konieczne i nie mogło być odroczone.
Odrzucone argumenty
NFZ nie posiada środków na świadczenia ponadlimitowe. Umowa zawierała limity świadczeń, których przekroczenie nie podlega zapłacie.
Godne uwagi sformułowania
podmiot leczniczy nie może odmówić udzielenia świadczenia zdrowotnego osobie, która potrzebuje natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia pacjent taki jest nieuchronnie „skazany” na śmierć Zabiegi hemodializy były zabiegami ratującymi zdrowie i życie pacjenta
Skład orzekający
Małgorzata Sobkowicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku zapłaty za świadczenia medyczne ratujące życie, wykonane ponad limit kontraktowy z NFZ, w oparciu o ustawę o działalności leczniczej."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy świadczenia były faktycznie niezbędne do ratowania życia lub zdrowia i nie mogły być odroczone.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między potrzebą ratowania życia pacjentów a limitami finansowymi NFZ, co jest ważnym tematem społecznym i prawnym.
“NFZ musi zapłacić za ratujące życie zabiegi hemodializy, nawet jeśli przekroczono kontrakt!”
Dane finansowe
WPS: 460 368 PLN
zapłata za świadczenia ponadlimitowe: 460 368 PLN
koszty postępowania: 45 632,58 PLN
Sektor
zdrowie
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: IV C 375/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 maja 2016 roku Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział IV Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Małgorzata Sobkowicz Protokolant: sekretarz sądowy – Dorota Wołowiec po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2016 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa (...) Sp. z o.o. w W. przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego Narodowego Funduszu Zdrowia w W. na rzecz powódki (...) Sp. z o.o. w W. kwotę 460.368 zł (czterysta sześćdziesiąt tysięcy trzysta sześćdziesiąt osiem złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 18 marca 2015 r. do dnia 31 grudnia 2015r. oraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 1stycznia 2016r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego Narodowego Funduszu Zdrowia w W. na rzecz powódki (...) Sp. z o.o. w W. kwotę 45.632 zł 58 gr. (czterdzieści pięć tysięcy sześćset trzydzieści dwa złote pięćdziesiąt osiem groszy) tytułem kosztów postępowania w sprawie. IVC 375/15 UZASADNIENIE Powódka (...) Sp. z o.o. w W. wniosła o zasądzenie od pozwanego kwoty 460.368 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 18 marca 2015r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwany Narodowy Fundusz Zdrowia w W. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Dnia 30 września 2014r. powodowa spółka zawarła z pozwanym Narodowym Funduszem Zdrowia w W. umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – świadczenia zdrowotne kontraktowane odrębnie. Umowa została zawarta na okres od 1 stycznia 2011r. do 31 grudnia 2014r. i ustalono kwotę zobowiązania pozwanego z tytułu realizacji umowy na 17.449.308 zł. W ramach umowy powódka była zobowiązana do udzielania świadczeń w postaci hemodializoterapii oraz dializoterapii otrzewnowej (umowa k.18-22). W dniu 15 października 2014r. strony zawarły aneks do umowy o jej przedłużeniu do dnia 30 czerwca 2016r. (aneks k.23). Powodowa spółka pismem z dnia 13 stycznia 2015r. zwróciła się do pozwanego zmianę warunków umowy z uwagi na przekroczenie wartości umowy w 2014r. (pismo k.37). W dniu 13 stycznia 2015r. i w dniu 12 lutego 2015r. strony zawarły aneksy do umowy podwyższające kwotę zobowiązania pozwanego z tytułu umowy (aneksy k.24-27). W związku z wykonaniem większej ilości zabiegów hemodializy w 2014r. w swoich placówkach przy ul. (...) i ul. (...) w W. powódka wezwała pismem z dnia 10 marca 2015r. do zapłaty kwoty 460.368 zł w terminie 5 dni od otrzymania wezwania (wezwanie k. 42-43). Pozwany na wezwanie powódki odpowiedział, że nie posiada środków finansowych wystarczających na sfinansowanie wszystkich świadczeń ponadlimitowych i nie jest zobowiązany do sfinansowania tych świadczeń i odmawia zapłaty (pismo k.44). Zabieg hemodializy jest zabiegiem ratującym życie u pacjenta, który ma przewlekłą, nieodwracalną niewydolność nerek i zabieg ten wykonuje się natychmiast. Zabiegi dializy otrzewnowej pacjent może wykonać sam w domu, ale dializa otrzewnowa wymaga kontroli co 4-6 tygodni. Pozwanemu co miesiąc są przesyłane raporty o wszystkich wykonanych zabiegach. W grudniu 2014r. stacja dializ przy ul. (...) przyjęła dodatkową ilość pacjentów z innej stacji, która była remontowana i wszyscy pacjenci byli rozsyłani do różnych stacji w W. . Ci pacjenci wymagali leczenia. Pacjenci między dializami zatrzymują płyn w organizmie i niewykonanie hemodializy może skutkować zaostrzeniem niewydolności krążenia, obrzękiem płuc, kryzą ciśnieniową, bardzo złym samopoczuciem, dusznością, zaburzeniami rytmu serca związanymi z zatrzymaniem potasu w organizmie i odmowa wykonania zabiegu może skutkować zgonem pacjenta. Narodowy Fundusz Zdrowia nigdy nie kwestionował wykonanych zabiegów i nie nakazywał konieczności wstrzymania zabiegów z uwagi na przekroczenie limitów, ani nie informował gdzie należy odesłać pacjenta z uwagi na przekroczony limit. Pacjent przyjeżdżając na hemodializę jest w złym stanie. Leczenie dializą jest rozpoczynane kiedy są bezwzględne wskazania (zeznania świadka M. B. k.135-odwrót-136). W stacji przy ul. (...) nadwykonania zaczynały się już w styczniu 2014r. ponieważ umowa na 2014r. była zawarta na kwotę niższą o 507.000 zł niż w 2013r. i była to decyzja pozwanego. Powódka składała wnioski o podwyższenie limitu. W comiesięcznych informacjach o wykonanych zabiegach widoczny jest limit i jakie są przekroczenia limitu i pozwany ma możliwość weryfikacji tego. Pozwany nigdy nie kwestionował liczby wykonanych nadwykonań i nie było sugestii ze strony pozwanego żeby zaprzestać udzielania świadczeń, bo został przekroczony limit, nie było sugestii odsyłania pacjentów, ani gdzie ich odsyłać, chociaż powódka zwracała się o to (zeznania świadka A. K. k. 136-odwrót – 137 i wniosek k.37). Powódka w 2014r. w swoich stacjach przy ul. (...) wykonała łącznie 1.112 zabiegów hemodializy ponad limit określony w umowie, łącznie u 426 pacjentów. Zabiegi powtarzalnej hemodializy są podstawową, najbardziej rozpowszechnioną, metodą leczenia nerkozastępczego u większości pacjentów z przewlekłą schyłkową niewydolnością nerek. Te zabiegi muszą być wykonane cyklicznie zazwyczaj 3 razy w tygodniu i muszą trwać odpowiednią ilość godzin. Liczby zabiegów nie można zmniejszyć bez narażenia chorego na istotne pogorszenie jego stanu zdrowia, a nawet zagrożenie życia. Niektórzy chorzy wymagają dodatkowego, nieplanowanego wcześniej i niemożliwego do przewidzenia zabiegu hemodializy. W przypadku nie wykonania zabiegu hemodializy istnieje wysokie ryzyko wystąpienia ciężkich wielonarządowych powikłań klinicznych oraz zaburzeń metabolicznych, w tym gospodarki kwasowo-zasadowej i wodno-elektrolitowej Może wystąpić ostra niewydolność krążenia, przełom nadciśnienia tętniczego, ostra niewydolność wieńcowa, zawał serca, obrzęk płuc, niebezpieczne zaburzenia rytmu serca oraz udar mózgu, a więc stany bezpośrednio zagrażające życiu pacjenta. Wykonanie wszystkich 1.112 zabiegów hemodializy w stacjach powódki w 2014r. było konieczne z przyczyn medycznych, żadnego zabiegu nie można było wykonać w późniejszym terminie bez narażenia chorego na wybitne pogorszenie jego stanu zdrowia lub zagrożenie życia. W przypadku nie włączenia pacjenta do programu hemodializ, jeśli są do tego wskazania medyczne, pacjent taki jest nieuchronnie „skazany” na śmierć i zgon może nastąpić w ciągu kilku, kilkunastu dni od zaprzestania lub niepodjęcia leczenia hemodializą. U wszystkich pacjentów, za których leczenie powódka dochodzi zapłaty stwierdzono schyłkową niewydolność nerek własnych i konieczne było rozpoczęcie i kontynuowanie leczenia nerkozastępczego metodą przewlekłej, powtarzalnej hemodializy. Zabiegi hemodializy były zabiegami ratującymi zdrowie i życie pacjenta i zwłoka w wykonaniu zabiegu w przypadku odesłania do innej placówki może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta (opinia biegłego nefrologa k.158-206). Sąd zważył, co następuje: Roszczenie powódki jest uzasadnione. Powódka w niniejszym postępowaniu wnosi o zasądzenie kwoty 460.368 zł za świadczenia zdrowotne w postaci hemodializy wykonane w jej ośrodkach dializ w W. przy ul. (...) i ul. (...) ponad limit określony w umowie zawartej między stronami. W okresie obowiązywania między stronami umowy o wykonanie przez powódkę świadczeń medycznych obowiązywała ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 roku o działalności leczniczej . Zgodnie z art. 15 w/w ustawy podmiot leczniczy nie może odmówić udzielenia świadczenia zdrowotnego osobie, która potrzebuje natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia. Przepis ten nakłada na zakłady opieki zdrowotnej generalny obowiązek udzielenia świadczeń zdrowotnych (pomocy medycznej) każdej osobie, która potrzebuje natychmiastowego ich udzielenia ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia. Przepis ten określa okoliczności, w jakich świadczenia zdrowotne muszą być bezwzględnie udzielone pacjentowi. Dotyczy on przede wszystkim pacjenta, który znalazł się w nagłej sytuacji wymagającej natychmiastowej reakcji medycznej, jego stan natomiast zagraża jego życiu lub zdrowiu, tzn. sytuacji, gdy odroczenie w czasie pomocy medycznej może skutkować utratą zdrowia albo utratą życia. Zakładowi opieki zdrowotnej przysługuje roszczenie o zapłatę za świadczenie zdrowotne udzielone w warunkach określonych w poprzednio obowiązującym art. 7 u.z.o.z., a obecnie art. 15 u.d.l. i to niezależnie od tego czy zostały one udzielone w ramach umowy zawartej z Narodowym Funduszem Zdrowia oraz ustalonych w tej umowie limitów świadczeń, czy też stanowiły tzw. świadczenia ponadlimitowe. Odnosząc powyższe do ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie należy uznać, że powódce przysługuje zapłata za świadczenia zdrowotne udzielone osobom, które potrzebowały natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia i wykonane ponad limit określony w umowie z dnia 30 września 2014 roku i aneksach do tej umowy. Jak wynika z opinii biegłego specjalisty z zakresu nefrologii wykonanie wszystkich zabiegów hemodializy w stacjach dializy należących do powódki było konieczne z przyczyn medycznych, nie można było tych zabiegów nie wykonać lub wykonać w późniejszym terminie bez narażenia chorych na wybitne pogorszenie stanu zdrowia lub zagrożenie życia. W przypadku nie włączenia pacjenta do programu hemodializ, jeśli są do tego wskazania medyczne, pacjent taki jest nieuchronnie „skazany” na śmierć i zgon może nastąpić w ciągu kilku, kilkunastu dni od zaprzestania lub niepodjęcia leczenia hemodializą. U wszystkich pacjentów, za których leczenie powódka dochodzi zapłaty stwierdzono schyłkową niewydolność nerek własnych i konieczne było rozpoczęcie i kontynuowanie leczenia nerkozastępczego metodą przewlekłej, powtarzalnej hemodializy. Zabiegi hemodializy były zabiegami ratującymi zdrowie i życie pacjenta i zwłoka w wykonaniu zabiegu w przypadku odesłania do innej placówki może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta. Sąd nie znalazł żadnych podstaw do kwestionowania opinii biegłego, która jest obszerna, rzetelna, należycie uzasadniona. Ponadto również z zeznań świadka M. B. wynikało, że zabieg hemodializy jest zabiegiem ratującym życie pacjenta, który ma przewlekłą, nieodwracalną niewydolność nerek i zabieg ten wykonuje się natychmiast. Pacjenci między dializami zatrzymują płyn w organizmie i niewykonanie hemodializy może skutkować zgonem pacjenta. Sąd dał wiarę zeznaniom tego świadka, który jest lekarzem wie jakie konsekwencje mogą nastąpić jeżeli pacjent nie będzie miał wykonanej hemodializy, a ponadto zeznania świadka znajdują w pełni potwierdzenie w opinii biegłego. Również zeznania świadka A. K. zasługują na uwzględnienie i danie wiary, ponieważ znajdują potwierdzenie w złożonych przez powódkę dokumentach. Wobec powyższego Sąd uznał, że roszczenie powódki w zakresie zapłaty za świadczenia wykonane w 2014r. ponad limit określony w umowie jest uzasadnione. Powódka w niniejszej sprawie dochodzi odsetek od żądanej kwoty od dnia 18 marca 2015r. do dnia zapłaty. Również to żądanie powódki jest uzasadnione. Powódka ostatecznie wzywała pozwanego do zapłaty kwoty za świadczenia ponadlimitowe pismem z dnia 10 marca 2015r. w ciągu 5 dni i pozwany pismem z dnia 18 marca 2015r. odmówił zapłaty i dlatego Sąd uznał, że roszczenie dotyczące odsetek od tej daty jest uzasadnione. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Z tych wszystkich względów Sąd orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI