VI Ka 33/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił wyrok sądu rejonowego, uniewinniając oskarżoną od zarzutu przywłaszczenia, uznając, że sprawa ma charakter cywilnoprawny.
Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał apelację od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie, który skazał A. K. za przywłaszczenie mienia. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację obrońcy i prokuratora, zmienił zaskarżony wyrok, uniewinniając oskarżoną. Uznano, że czyn zarzucany oskarżonej nie nosi znamion przestępstwa z art. 284 § 2 kk, a kwestia rozliczeń między matką a synem powinna być rozpatrywana w ramach prawa cywilnego.
Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z apelacji prokuratora i obrońcy oskarżonej A. K., która została skazana przez Sąd Rejonowy w Legionowie za przywłaszczenie mienia na podstawie art. 284 § 2 kk. Sąd Okręgowy, przychylając się do argumentów apelacji, zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżoną od zarzucanego jej czynu, obciążając jednocześnie Skarb Państwa kosztami procesu. Uzasadnienie wyroku wskazuje, że zarzut naruszenia prawa do obrony poprzez przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonej nie był zasadny, gdyż sąd już wcześniej zwracał uwagę na konieczność spełnienia wymogów formalnych usprawiedliwienia nieobecności. Kluczowym elementem rozstrzygnięcia było jednak uznanie, że czyn zarzucany oskarżonej nie wypełnia znamion przestępstwa z art. 284 § 2 kk. Sąd podkreślił, że rozporządzenie mieniem przez syna na rzecz matki miało charakter oświadczenia o przekazaniu dochodów z majątku i było decyzją ostateczną, co stanowiło tytuł prawny do dysponowania środkami. Brak było podstaw do kwestionowania poczytalności syna w chwili składania oświadczeń. Sąd uznał, że okoliczności podmiotowe pokrzywdzonego, takie jak naiwność czy wpływ matki, są prawnie irrelewantne dla bytu przestępstwa. Do przyjęcia znamion przestępstwa konieczny jest zamiar zatrzymania rzeczy dla siebie lub innej osoby bez tytułu, a w tym przypadku tytuł istniał. Sąd stwierdził, że kwestia rozliczeń między stronami powinna być rozpatrywana wyłącznie w kontekście prawa cywilnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, czyn zarzucany oskarżonej nie wypełnia znamion przestępstwa z art. 284 § 2 kk.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rozporządzenie mieniem przez syna na rzecz matki stanowiło tytuł prawny do dysponowania środkami, co wyklucza zamiar przywłaszczenia bez tytułu. Kwestia rozliczeń ma charakter cywilnoprawny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku i uniewinnienie
Strona wygrywająca
A. K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| Prokurator | organ_państwowy | oskarżyciel |
Przepisy (2)
Główne
k.k. art. 284 § § 2
Kodeks karny
Do przyjęcia realizacji znamion tegoż przestępstwa konieczne jest wykazanie, że rozporządzając cudzą rzeczą ruchomą sprawca kieruje się zamiarem zatrzymania rzeczy dla siebie lub innej osoby bez żadnego ku temu tytułu (animus rem sibi habendi). Bezsporne jest zaś, że tytułem owym było wskazane wyżej rozporządzenie mieniem przez K. K.
Pomocnicze
k.p.k. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia odczytanie uprzednio złożonych wyjaśnień jako dowodu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak znamion czynu zabronionego z art. 284 § 2 kk z uwagi na istnienie tytułu prawnego do dysponowania mieniem. Kwestia rozliczeń między stronami ma charakter cywilnoprawny, a nie karny.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa do obrony poprzez przeprowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonej (uznany za niezasadny).
Godne uwagi sformułowania
Do przyjęcia realizacji znamion tegoż przestępstwa konieczne jest wykazanie, że rozporządzając cudzą rzeczą ruchomą sprawca kieruje się zamiarem zatrzymania rzeczy dla siebie lub innej osoby bez żadnego ku temu tytułu ( animus rem sibi habendi ). Bezsporne jest zaś, że tytułem owym było wskazane wyżej rozporządzenie mieniem przez K. K. Nader oczywiste jest się zatem, że kwestia rozliczeń pomiędzy oskarżoną a jej synem winna być rozpatrywana wyłącznie przez pryzmat prawa cywilnego, nie zaś karnego.
Skład orzekający
Michał Chojnowski
przewodniczący
Zenon Stankiewicz
sprawozdawca
Anna Zawadka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa przywłaszczenia, rozgraniczenie prawa karnego i cywilnego w sprawach majątkowych między członkami rodziny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie istniało oświadczenie o przekazaniu dochodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak cienka granica dzieli sprawy karne od cywilnych w kontekście rozliczeń majątkowych między bliskimi, a także podkreśla znaczenie formalnych aspektów prawa procesowego.
“Czy przekazanie pieniędzy synowi matce to przywłaszczenie? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyWarszawa, dnia 2 października 2018 r. Sygn. akt VI Ka 33/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie : Przewodniczący: SSO Michał Chojnowski Sędziowie: SO Zenon Stankiewicz (spr.) SO Anna Zawadka Protokolant: sekr. sądowy Anna Rusak przy udziale prokuratora Mariusza Ejflera po rozpoznaniu dnia 2 października 2018 r. w Warszawie sprawy A. K. , córki J. i R. , ur. (...) w T. oskarżonej z art. 284 § 2 kk na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonej od wyroku Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt II K 374/16 zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że uniewinnia oskarżoną od czynu jej zarzucanego; kosztami procesu w sprawie obciąża Skarb Państwa. SSO Michał Chojnowski SSO Zenon Stankiewicz SSO Anna Zawadka Sygn. akt VI Ka 33/18 UZASADNIENIE wyroku Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie z dnia 2 października 2018r. Wyrok Sądu Rejonowego w Legionowie z dnia 9 października 2017r. został zaskarżony przez prokuratora na korzyść oskarżonej oraz przez jej obrońcę. Niniejsze uzasadnienie sporządzone jest na wniosek obrońcy. Apelacja ta, a co za tym idzie, również i prokuratora, jest – co do istoty - zasadna. W pierwszym rzędzie odnieść się należy do zarzutu bezwzględnej przyczyny odwoławczej, a to naruszenia prawa oskarżonej do obrony poprzez przeprowadzenie rozprawy w dniu 9 października 2017r. podczas nieobecności oskarżonej, która – zdaniem obrońcy, miała usprawiedliwić swoje niestawiennictwo. Zarzut ten nie jest zasadny. Przypomnieć należy, że do podobnej sytuacji procesowej – przedstawienia przez obronę nie przetłumaczonego z języka hiszpańskiego zaświadczenia lekarskiego jako usprawiedliwienia nieobecności na rozprawie – doszło już w dniu 6 czerwca 2017r. Poinformował wówczas Sąd strony o konieczności zachowania wymogów formalnych, uznając nieobecność za nieusprawiedliwioną (k. 51). Tożsama decyzja Sądu na rozprawie w dniu 9 października 2017r. nie mogła wiec być dla obrońcy zaskoczeniem, a w konsekwencji nie odebranie od oskarżonej wyjaśnień na rozprawie głównej potraktować należy jedynie w kategoriach braku dbałości strony o swoje interesy procesowe. Przypomnieć tylko należy, że uprzednio złożone wyjaśnienia zostały odczytane w trybie art. 391§1 kpk , a zatem prawidłowo zaliczone w poczet materiału dowodowego. Trafne są natomiast wywody apelacji negujące istnienie ustawowych znamion czynu zabronionego tj. występku z art. 284§2 kk . Z niekwestionowanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że K. K. w dniu 23 września 2013r. sporządził oświadczenie, iż dochód ze sprzedaży jego części domu w M. G. oraz mieszkania w W. przekazuje swojej matce A. K. i decyzja w tym przedmiocie jest „ostateczna i nieodwołalna” (k.129 akt 2 Ds. 734/15). Pismo to zostało uzupełnione poprzez polecenie przelania uzyskanej kwoty 230 tys. zł na wskazane konto matki (k. 130 tychże akt). Decyzje te nie zostały obwarowane jakimikolwiek zastrzeżeniami ani ograniczone w czasie. Nie ma przy tym podstaw, by kwestionować poczytalność K. K. w krytycznym czasie - przesłuchany przy udziale psychologa, przyznaje, że wskazane oświadczenia sporządził świadomie i dobrowolnie. Przywołane przez Sąd orzekający okoliczności podmiotowe pokrzywdzonego – naiwność wynikająca z braku doświadczenia życiowego oraz pozostawanie pod wpływem matki – są dla bytu występku jej zarzuconego prawnie irrelewantne. Do przyjęcia realizacji znamion tegoż przestępstwa konieczne jest wykazanie, że rozporządzając cudzą rzeczą ruchomą sprawca kieruje się zamiarem zatrzymania rzeczy dla siebie lub innej osoby bez żadnego ku temu tytułu ( animus rem sibi habendi ). Bezsporne jest zaś, że tytułem owym było wskazane wyżej rozporządzenie mieniem przez K. K. . O nastawieniu psychicznym oskarżonej, a w szczególności braku jej złej woli świadczy chociażby tylko zgłoszenie darowizny w urzędzie skarbowym oraz nie negowanie powinności dalszego wspierania syna, co sam on przecież przyznaje. Nader oczywiste jest się zatem, że kwestia rozliczeń pomiędzy oskarżoną a jej synem winna być rozpatrywana wyłącznie przez pryzmat prawa cywilnego, nie zaś karnego. Należało zatem orzec jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI