IIIRC 54/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Starogardzie Gdańskim rozpoznał sprawę z powództwa J. S. przeciwko B. S. o zwrot wyegzekwowanego świadczenia alimentacyjnego. Powód domagał się zapłaty 7500 zł tytułem zwrotu alimentów zapłaconych na rzecz córki za okres od lipca 2012 r. do września 2014 r., argumentując, że córka pracowała i nie kontynuowała nauki. Pozwana B. S. wniosła o oddalenie powództwa. Sąd ustalił, że B. S. jest córką J. S. i E. S., a powód został zobowiązany do płacenia alimentów w kwocie 300 zł miesięcznie na jej rzecz prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Gdańsku. W spornym okresie pozwana kontynuowała naukę, najpierw w liceum, a następnie na studiach pierwszego stopnia na Uniwersytecie (...) w Warszawie, gdzie zamieszkała i wynajmowała mieszkanie. Pozwana nie miała stałego dochodu i otrzymane alimenty zużyła na bieżące potrzeby. Powód J. S. uzyskuje rentę chorobową, ma umiarkowany stopień niepełnosprawności i określił swoje miesięczne koszty utrzymania na 750 zł, przy czym jego dochody po potrąceniach wynosiły 422,23 zł plus pomoc MOPS. Sąd oddalił powództwo, uznając, że świadczenia alimentacyjne były płacone na podstawie prawomocnego wyroku i nie były nienależne w rozumieniu art. 410 § 2 k.c. Pozwana zużyła świadczenia zgodnie z ich przeznaczeniem, a obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dziecka, które nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać, nie jest ograniczony wiekiem ani wykształceniem. Sąd nie stwierdził również zmiany stosunków uzasadniającej zmianę obowiązku alimentacyjnego ani nadmiernego uszczerbku dla powoda. Na mocy art. 102 kpc, sąd odstąpił od obciążania stron kosztami sądowymi ze względu na sytuację materialną powoda.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie trwałości obowiązku alimentacyjnego wobec pełnoletnich dzieci kontynuujących naukę i niezdolnych do samodzielnego utrzymania się, a także brak podstaw do zwrotu świadczeń alimentacyjnych zużytych na bieżące potrzeby.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie córka kontynuowała naukę i nie miała stałego dochodu. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy pełnoletnie dziecko nie dokłada starań do uzyskania samodzielności lub ma znaczące dochody.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pełnoletnia córka, która kontynuuje naukę, jest zobowiązana do zwrotu otrzymanych od ojca alimentów, jeśli ojciec argumentuje, że córka pracowała i nie potrzebowała świadczeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pełnoletnia córka nie jest zobowiązana do zwrotu otrzymanych alimentów, jeśli świadczenia te zostały zużyte na bieżące potrzeby związane z kontynuacją nauki, a obowiązek alimentacyjny rodzica wobec dziecka nie jest ograniczony wiekiem ani stopniem wykształcenia, dopóki dziecko nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że świadczenia alimentacyjne były płacone na podstawie prawomocnego wyroku i zostały zużyte zgodnie z przeznaczeniem na bieżące potrzeby córki kontynuującej naukę. Obowiązek alimentacyjny trwa, dopóki dziecko nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać, a powód nie wykazał podstawy prawnej do zwrotu świadczeń ani zmiany obowiązku.
Czy świadczenie alimentacyjne płacone na podstawie prawomocnego wyroku, które zostało zużyte przez uprawnionego na bieżące potrzeby, może być uznane za świadczenie nienależne podlegające zwrotowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenie alimentacyjne płacone na podstawie prawomocnego wyroku, które zostało zużyte przez uprawnionego na bieżące potrzeby, nie może być uznane za świadczenie nienależne podlegające zwrotowi, zwłaszcza gdy uprawniony kontynuuje naukę i nie ma możliwości samodzielnego utrzymania.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 410 § 2 k.c. i art. 409 k.c., świadczenie nienależne podlega zwrotowi, chyba że zostało zużyte lub utracone w taki sposób, że wzbogacony nie jest już wzbogacony, a nie musiał liczyć się z obowiązkiem zwrotu. W przypadku alimentów, które są przeznaczone na bieżące utrzymanie, a obowiązek alimentacyjny nadal istnieje, zwrot nie jest uzasadniony.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. S. | osoba_fizyczna | powód |
| B. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.r.o. art. 133
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.
Pomocnicze
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
k.c. art. 410 § § 2
Kodeks cywilny
Świadczenie jest nienależne, jeżeli ten, kto je spełnił, nie był w ogóle zobowiązany lub nie był zobowiązany względem osoby, której świadczył, albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła lub zamierzony cel świadczenia nie został osiągnięty, albo jeżeli czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia.
k.c. art. 409
Kodeks cywilny
Obowiązek wydania korzyści lub zwrotu jej wartości wygasa, jeżeli ten, kto korzyść uzyskał, zużył ją lub utracił w taki sposób, że nie jest już wzbogacony, chyba że wyzbywając się korzyści lub zużywając ją powinien był liczyć się z obowiązkiem zwrotu.
k.r.o. art. 96
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Rodzice obowiązani są troszczyć się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka i należycie przygotować je, odpowiednio do jego uzdolnień, do pracy zawodowej.
k.r.o. art. 138
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej wyższą kwotę należną przeciwnikowi procesowemu lub od obu stron wzajemnie znosić koszty procesu. Sąd może włożyć na stronę przegrywającą obowiązek zwrotu kosztów w całości lub w części.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Świadczenia alimentacyjne zostały zużyte na bieżące potrzeby związane z kontynuacją nauki. • Obowiązek alimentacyjny rodzica wobec dziecka trwa do momentu, gdy dziecko jest w stanie samodzielnie się utrzymać. • Powód nie wykazał podstawy prawnej do zwrotu świadczeń ani zmiany obowiązku alimentacyjnego.
Odrzucone argumenty
Córka pracowała i nie kontynuowała nauki. • Świadczenia alimentacyjne były nienależne i podlegają zwrotowi.
Godne uwagi sformułowania
Powód nie wnosił o uchylenie tego obowiązku. • Otrzymane świadczenia zostały zużyte przez pozwaną w celu zaspokojenia własnych bieżących potrzeb – zgodnie z ich przeznaczeniem. • Pozwana nie musiała się liczyć z obowiązkiem ich zwrotu, gdyż w przedmiotowym okresie nie miała stałego źródła dochodu, który umożliwiałby jej samodzielne utrzymanie i kontynuowała naukę i robi to nadal - w celu uzyskania odpowiednich kwalifikacji i zawodu. • Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dziecka stanowi uszczegółowienie ogólnego obowiązku "troszczenia się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka" i należytego przygotowania go, odpowiednio do jego uzdolnień, do pracy zawodowej ( art. 96 k.r. i o.). • Obowiązek ten nie jest ograniczony przez żaden sztywny termin, a w szczególności - przez termin dojścia osoby uprawnionej do pełnoletności.
Skład orzekający
Mariusz Orlikowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie trwałości obowiązku alimentacyjnego wobec pełnoletnich dzieci kontynuujących naukę i niezdolnych do samodzielnego utrzymania się, a także brak podstaw do zwrotu świadczeń alimentacyjnych zużytych na bieżące potrzeby."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie córka kontynuowała naukę i nie miała stałego dochodu. Może być mniej miarodajne w przypadkach, gdy pełnoletnie dziecko nie dokłada starań do uzyskania samodzielności lub ma znaczące dochody.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że obowiązek alimentacyjny nie kończy się z pełnoletnością, a sądy chronią prawo dziecka do edukacji i wsparcia rodziców w tym procesie, nawet jeśli ojciec próbuje odzyskać zapłacone alimenty.
“Czy ojciec może odzyskać alimenty od pełnoletniej córki studiującej? Sąd odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 7500 PLN
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.