IIIRC 418/15

Sąd Rejonowy w Tomaszowie MazowieckimTomaszów Mazowiecki2016-04-25
SAOSRodzinnealimentyŚredniarejonowy
alimentyubezwłasnowolnienieschizofrenianiepełnosprawnośćobowiązek alimentacyjnypotrzeby uprawnionegomożliwości zobowiązanegoopiekakoszty utrzymania

Sąd Rejonowy zasądził alimenty w kwocie 400 zł miesięcznie od ojca na rzecz całkowicie ubezwłasnowolnionego syna chorego na schizofrenię, uwzględniając jego usprawiedliwione potrzeby i możliwości finansowe zobowiązanego.

Powództwo dotyczyło zasądzenia alimentów na rzecz T. M., osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej z powodu schizofrenii, od jego ojca A. M. (1). Sąd Rejonowy ustalił, że syn wymaga całodobowej opieki i ponosi znaczne koszty utrzymania, w tym leczenia, wyżywienia i higieny. Ojciec, mimo posiadania emerytury, wnosił o oddalenie powództwa. Sąd zasądził alimenty w kwocie 400 zł miesięcznie, uznając je za usprawiedliwione potrzeby syna i możliwości finansowe ojca, oddalając żądanie w pozostałej części.

Sprawa dotyczyła alimentów na rzecz T. M., syna G. M. i A. M. (1), który od dzieciństwa choruje na schizofrenię paranoidalną i inne zaburzenia psychiczne, co skutkuje całkowitym ubezwłasnowolnieniem i niezdolnością do pracy. Powódka, działając w imieniu syna, domagała się zasądzenia alimentów w kwocie 1000 zł miesięcznie. Sąd Rejonowy ustalił, że T. M. wymaga całodobowej opieki matki, ponosi znaczne koszty utrzymania (wyżywienie, leczenie, higiena, ubrania, media), a jego miesięczne potrzeby oscylują w granicach 1700 zł. Otrzymuje rentę w wysokości 965 zł. Pozwany A. M. (1) utrzymuje się z emerytury w wysokości ok. 3272 zł netto, ma jednak liczne zobowiązania finansowe, w tym spłatę kredytów. Sąd, opierając się na art. 133 § 1 i art. 135 § 1 k.r.o., uznał, że pozwany jest zobowiązany do alimentacji, ale w mniejszej kwocie niż żądano. Zasądził 400 zł miesięcznie, uznając, że pozostałe potrzeby syna powinna pokryć matka. Oddalił powództwo w pozostałej części, zwalniając pozwanego z opłaty stosunkowej i znosząc wzajemnie koszty procesu. Wyrokowi w punkcie pierwszym nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Obowiązek alimentacyjny rodzica wobec całkowicie ubezwłasnowolnionego dziecka, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Sąd zasądził 400 zł miesięcznie, uznając, że pozostałe potrzeby powinna pokryć matka.

Uzasadnienie

Sąd ocenił usprawiedliwione potrzeby powoda (ok. 1700 zł miesięcznie) oraz możliwości finansowe pozwanego (emerytura ok. 3272 zł netto), uwzględniając jego liczne zobowiązania. Zasądzona kwota stanowiła część potrzeb powoda, przy założeniu partycypacji matki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie alimentów w części i oddalenie w pozostałej części

Strona wygrywająca

G. M. (w imieniu T. M.) w części zasądzonej kwoty

Strony

NazwaTypRola
G. M.osoba_fizycznapowódka działająca w imieniu całkowicie ubezwłasnowolnionego T. M.
T. M.osoba_fizycznaubezwłasnowolniony powód
A. M. (1)osoba_fizycznapozwany
K. M.osoba_fizycznasyn pozwanego

Przepisy (4)

Główne

k.r.o. art. 133 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

k.r.o. art. 135 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach procesu.

k.p.c. art. 333 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności wyrokowi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Usprawiedliwione potrzeby powoda wynikające z jego stanu zdrowia (schizofrenia, całkowite ubezwłasnowolnienie, niezdolność do pracy). Obowiązek rodziców do zapewnienia dziecku równej stopy życiowej z rodzicami. Możliwości zarobkowe i majątkowe pozwanego (emerytura). Uzasadnienie obowiązku alimentacyjnego w przypadku inwalidztwa pełnoletniego dziecka (powołanie się na orzecznictwo SN).

Odrzucone argumenty

Żądanie zasądzenia alimentów w kwocie 1000 zł miesięcznie jako zbyt wygórowane.

Godne uwagi sformułowania

Dzieci mają prawo do równej z rodzicami stopy życiowej, niezależnie od tego, czy żyją z nimi wspólnie, czy też oddzielnie. Choroba psychiczna i związane z nią inwalidztwo skutkujące brakiem samodzielnego utrzymywania się przez pełnoletnie dziecko uzasadnia obowiązek alimentacyjny rodziców.

Skład orzekający

Anna Mroczek

przewodniczący

A. M. (2)

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku alimentacyjnego wobec pełnoletnich, ubezwłasnowolnionych dzieci z powodu choroby psychicznej; ocena usprawiedliwionych potrzeb i możliwości finansowych stron w sprawach alimentacyjnych."

Ograniczenia: Konkretna kwota alimentów jest wynikiem indywidualnej oceny sądu w oparciu o całokształt okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje trudną sytuację osób z chorobami psychicznymi i ich rodzin, a także złożoność oceny obowiązku alimentacyjnego w takich przypadkach.

Czy ojciec musi płacić 1000 zł alimentów na chorego syna? Sąd zdecydował inaczej.

Dane finansowe

WPS: 12 000 PLN

alimenty: 400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IIIRC 418/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2016 r. Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim w Wydziale III Rodzinnym i Nieletnich, w składzie: Przewodniczący SSR Anna Mroczek Protokolant starszy sekretarz sądowy Andrzej Borzęcki po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2016 r. w Tomaszowie Mazowieckim sprawy z powództwa: G. M. działającej w imieniu całkowicie ubezwłasnowolnionego T. M. przeciwko: A. M. (1) o alimenty 1. zasądza alimenty od A. M. (1) na rzecz całkowicie ubezwłasnowolnionego T. M. w kwocie po 400 (czterysta) złotych miesięcznie poczynając od 01 października 2015 roku, płatne z góry do 10-go każdego miesiąca do rąk opiekuna prawnego całkowicie ubezwłasnowolnionego G. M. z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat; 2. oddala powództwo w pozostałej części; 3. zwalnia pozwanego od nie uiszczonej opłaty stosunkowej; 4. znosi wzajemnie koszty procesu; 5. wyrokowi w punkcie jeden nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. Sędzia Sądu Rejonowego (-) A. M. (2) UZASADNIENIE W pozwie z dnia 1 października 2015r. pełnomocnik G. M. działającej w imieniu T. M. wniósł o zasądzenie alimentów od pozwanego A. M. (1) w kwocie po 1000zł miesięcznie na rzecz jego syna T. M. do 10-tego dnia każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat. Pełnomocnik pozwanego A. M. (1) wnosił o oddalenie powództwa. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: T. M. jest synem G. M. i A. M. (1) . Od dzieciństwa choruje na schizofrenie paranoidalną, ma zaburzenia schizoafektywne z kompulsjami F-25 oraz zespół schizofrenopodobny na podłożu organicznego uszkodzenia wraz z różnego rodzaju natręctwami, z których najbardziej dolegliwym jest nazbyt częste mycie się i golenie. Myje się 4 razy dziennie po 30 minut. Przyjmuje lekarstwa takie jak zalaxa, tegretol, akineton, lorafen. Jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną, z orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy. Całą dobę pozostaje pod opieką matki G. M. . Otrzymuje rentę z ZUS w wysokości 965zł miesięcznie. /dowód: zeznania G. M. k.83-83odwrót, zaświadczenie o stanie zdrowia T. M. k.-12-12odwrót, decyzja ZUS o niezdolności do pracy T. M. k.-19, zaświadczenie ZUS o wysokości renty T. M. k.-27/ T. M. dużo je, nie przyjmuje do wiadomości, że w domu brakuje jedzenia. W przypadku odmowy czegokolwiek reaguje agresją. Z uwagi na tuszę wymaga specjalnej odzieży, którą trzeba często przerabiać. Na wydatki związane z utrzymaniem powoda składają się: ubrania-120zł miesięcznie, wyżywienie-800zł miesięcznie, leczenie-270zł miesięcznie, środki higieny-100zł miesięcznie, komorne+media–ok.380zł miesięcznie, prasa–ok.10zł miesięcznie, krawiec, szewc, fryzjer–70zł miesięcznie, wizyta u lekarza w Ł. -70zł co dwa miesiące. Płaci także za bilet autobusowy, ponieważ jego legitymacja o niepełnosprawności będzie wydana dopiero pod koniec kwietnia 2016r. T. M. jest uczestnikiem Warsztatów (...) Zajęciowych w T. . /dowód: zeznania G. M. k.83-83odwrót, paragony, faktury VAT k.-8-9odwrót, 87-93odwrót/ G. M. ma 69 lat, jest byłą żoną A. M. (1) . Pobiera emeryturę w wysokości 1.356zł netto. Jest po udarze mózgu. Na lekarstwa na żylaki i jaskrę wydaje ok. 200zł miesięcznie. Rozliczenie zużycia wody za okres od 1.12.2014r. do 30.11.2015r. wyniosło 2.046,97zł. Jest zadłużona u znajomych, pożycza miesięcznie 1.000zł od różnych ludzi. Opiekuje się synem cały czas, pomaga mu w wykonywaniu codziennych czynności. Planuje wyjazd do P. na 10 dni, organizowany przez Stowarzyszenia (...) , którego koszt wynosi 800zł od jednej osoby. Na jej wydatki składają się komorne-389,43zł miesięcznie, gaz-13,86zł miesięcznie, energia elektryczna-48,65zł miesięcznie, multimedia-43,50zł miesięcznie, użytkowanie wieczyste-1,65zł miesięcznie, podatek od nieruchomości-2,25zł miesięcznie, jedzenie-310zł miesięcznie, ubezpieczenie (...) 3,21zł miesięcznie, lekarstwa-200zł miesięcznie. /dowód: rozliczenie zużycia wody k.-15, zeznania G. M. k.-83-83odwrót, zaświadczenie ZUS o wysokości emerytury G. M. k.-26, Faktury VAT- 87-87odwrót/ A. M. (1) ma 72 lata, jest magistrem chemii. Pozostaje w związku małżeńskim. Ma dwójkę dzieci: powoda oraz 4,5 letniego K. M. . Żona pozwanego ma ponadto córkę, która jest dorosłą mężatką. A. M. (1) wraz z żoną mieszkają u rodziców pozwanego. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 3.272.79zł netto. Jego żona pracuje w KRUS. Ma nieodwracalne zwyrodnienie kręgów szyjnych, musiał kupić aparat do masowania, który kosztował 3.000 złotych, Przez 5 lat płacił na byłą żonę G. M. alimenty w wysokości 600zł. Jest zadłużony, spłaca wspólnie z żoną kilka kredytów. Jeden na ok. 80.000zł, a drugi na 20.000zł, zaciągnięty na segment, którego rata wynosi 480 zł. Łącznie za kredyty płaci miesięcznie 2.300zł. A. M. (1) nie przyczynia się do utrzymywania powoda ani nie opiekuje się nim. Odbiera go z Warsztatów (...) Zajęciowych wtedy, kiedy pada deszcz. Zawozi do lekarza do Ł. . Syn nie chce się z nim spotykać. Zdarza, się, że daje powodowi kwoty pieniężne, np. 15 stycznia 2016r. dał mu 100zł, 7 marca 2016r. dał mu 60zł, a na Wielkanoc dał mu 100zł. Ponadto dał matce powoda kwotę 50 zł. Z wynagrodzenia pozwanego potrącane są raty na spłatę pożyczek w wysokości 250zł z tytułu pożyczki z (...) (15 rat), 256zł z tytułu pożyczki z ZFŚS. Ponadto na jego stałe wydatki składają się: rata pożyczki w kwocie 1600zł miesięcznie z tytułu kredytu konsolidacyjnego w (...) Bank S.A. , rata pożyczki w kwocie 480zł miesięcznie z tytułu kredytu konsolidacyjnego w (...) Bank S.A. , spłata karty kredytowej w kwocie 130zł miesięcznie w R. Bank, wpłata do G. Bank kwoty 136zł miesięcznie w ramach Regularnego Oszczędzania „Zabezpiecz przyszłość swojego dziecka”, opłata komornego i garażu w kwocie 574,45zł do S.M. (...) , koszt utrzymania dwóch kotów 200 zł miesięcznie, opłata za przedszkole (...) w kwocie 480zł miesięcznie, opłata za prąd do (...) w kwocie 200zł miesięcznie, opłata za usługi telewizyjne, telefon oraz internet w (...) -197zł miesięcznie, opłata za korzystanie z telefonu komórkowego-100zł miesięcznie, opłata z tytułu (...) -71zł miesięcznie, opłata z tytułu zużycia gazu do (...) 21zł miesięcznie. /dowód: zeznania A. M. (1) k-84-84odwrót, zaświadczenie ZUS o wysokości emerytury k.- 40, kserokopie umów, faktur VAT, dowodów wpłat k.-42-82,102-107,109-110, zaświadczenie lekarskie k-99/ Sąd zważył co następuje: Podstawą żądania powództwa jest przepis art. 133§1 k.r. io. zgodnie z którym rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Natomiast zgodnie z art. 135§1 k.r. io. zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Przez usprawiedliwione potrzeby uprawnionych rozumieć należy potrzeby, których zaspokojenie zapewni im- odpowiedni do ich wieku prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy. Możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego określają zarobki i dochody, jakie uzyskiwałby przy pełnym wykorzystaniu swych sił fizycznych i zdolności umysłowych, nie zaś rzeczywiste zarobki i dochody. T. M. jest synem pozwanego i nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie ze względu na to, że cierpi na schizofrenie paranoidalną. Wymaga całodobowej opieki i szczególnej uwagi. Należy podkreślić, że dzieci mają prawo do równej z rodzicami stopy życiowej, niezależnie od tego, czy żyją z nimi wspólnie, czy też oddzielnie (por. tezę IV wytycznych w zakresie wykładni prawa i praktyki sądowej w sprawach o alimenty OSN z 1988 roku zeszyt 4 poz.42). Pozwany A. M. (1) pobiera emeryturę w kwocie 3.272.79zł netto, nie jest więc osobą ubogą, która nie jest w stanie przyczyniać się do zaspokojenia podstawowych potrzeb swojego niepełnosprawnego dziecka. Zwłaszcza, że jak wynika z materiału dowodowego nie wykonuje on żadnych osobistych starań w bieżącej opiece nad chorym synem, sprowadzając swój udział w jego życiu do odwożenia do domu z Warsztatów (...) Zajęciowej w czasie deszczu, zawożeniu powoda do lekarza do Ł. , czy też wręczaniu mu drobnych kwot pieniężnych kilka razy do roku. Mając na uwadze powyższe należy pamiętać, że ustawodawca nie określił dokładnie wieku dziecka, do którego rodzice są zobowiązani płacić na nie alimenty. Osiągnięcie przez dziecko określonego wieku nie powoduje więc wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. Ogólnie przyjętą normą jest, że dopóki dziecko, nawet pełnoletnie uczy się, studiuje, bądź z innych powodów nie jest przygotowane do samodzielnego życia, to rodzice nadal zobowiązani są je utrzymywać. Jak wynika z zaświadczenia ZUS powód nie jest w stanie podjąć i wykonywać żadnej pracy, dlatego nie może też utrzymywać się samodzielnie. W tym miejscu warto przytoczyć wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 1998 r. w sprawie II CKN 722/97, którego sentencja stanowi, że choroba psychiczna i związane z nią inwalidztwo skutkujące brakiem samodzielnego utrzymywania się przez pełnoletnie dziecko uzasadnia obowiązek alimentacyjny rodziców, o którym mowa w art. 133§1 k.r. io. (LEX nr 503166) Biorąc pod uwagę usprawiedliwione potrzeby powoda i pobieraną przez niego rentę w wysokości 965zł miesięcznie, a z drugiej strony sytuację finansową pozwanego, Sąd uznał, że miesięczny koszt utrzymania powoda T. M. oscyluje w granicach 1700 złotych miesięcznie. Zresztą taką kwotę podała matka powoda, która opiekuje się nim i zna jego potrzeby. Zgodnie z powyższym Sąd obciążył pozwanego alimentami w łącznej kwocie 400zł miesięcznie przyjmując, że w pozostałym zakresie matka powoda winna finansowo zaspokajać jego usprawiedliwione potrzeby. W pozostałym zakresie powództwo w tej części żądania zostało oddalone jako zbyt wygórowane, nie znajdujące uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie. Alimenty zasądzono od dnia zgłoszenia żądania. O kosztach orzeczono na podstawie art. 100 k.p.c. , zaś o rygorze natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 333§1 pkt.1 k.p.c. /-/ SSR (-) A. M. (2)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI