III ZS 3/09

Sąd Najwyższy2009-11-06
SAOSinneprawo samorządoweWysokanajwyższy
komornikegzekucjakoszty egzekucjirada izby komorniczejkompetencjeuchwałaSąd NajwyższyMinister Sprawiedliwości

Sąd Najwyższy uchylił uchwałę Rady Izby Komorniczej w Ł., uznając brak kompetencji rady do wydawania opinii interpretacyjnych dotyczących przepisów proceduralnych i kosztów egzekucji.

Minister Sprawiedliwości zaskarżył uchwałę Rady Izby Komorniczej w Ł. dotyczącą poszukiwania majątku dłużnika przez komorników. Uchwała ta, według Ministra, była sprzeczna z prawem, nieuzasadniona merytorycznie i zwiększała koszty egzekucji. Sąd Najwyższy uznał wniosek Ministra za uzasadniony, stwierdzając, że Rada Izby Komorniczej nie posiadała kompetencji do wydania takiej uchwały, która stanowiła próbę interpretacji przepisów Kodeksu postępowania cywilnego i ustawy o komornikach sądowych.

Minister Sprawiedliwości złożył skargę na uchwałę nr 60/09 Rady Izby Komorniczej w Ł. z dnia 6 lipca 2009 r., domagając się jej uchylenia jako sprzecznej z prawem. Uchwała ta stanowiła, że poszukiwanie majątku dłużnika przez komornika, poza sprawami wszczynanymi z urzędu, powinno być dokonywane wyłącznie na zlecenie wierzyciela i po uiszczeniu stosownej opłaty, zgodnie z art. 7971 k.p.c. i art. 53a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Zdaniem Ministra, uchwała naruszała art. 93 ust. 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, była nieuzasadniona merytorycznie, zwiększała koszty egzekucji i zagrażała sprawności postępowania. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, uznał wniosek Ministra za uzasadniony. Stwierdził, że Rada Izby Komorniczej w Ł. nie miała kompetencji do podjęcia uchwały dotyczącej wykładni przepisów art. 7971 k.p.c. oraz art. 53a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Kompetencje rady izby komorniczej są ściśle określone w art. 93 ustawy i nie obejmują wydawania opinii interpretacyjnych w sprawach, które nie są indywidualne. Sąd wskazał, że prawo do wyrażania opinii w sprawach nieindywidualnych przysługuje walnemu zgromadzeniu komorników lub Krajowej Radzie Komorniczej w ograniczonym zakresie, a nie radzie izby komorniczej z własnej inicjatywy. Sąd powołał się również na wcześniejszy wyrok w podobnej sprawie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżoną uchwałę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Rada Izby Komorniczej nie posiada takich kompetencji.

Uzasadnienie

Kompetencje rady izby komorniczej są ściśle określone w ustawie o komornikach sądowych i egzekucji i nie obejmują wydawania opinii interpretacyjnych w sprawach nieindywidualnych. Prawo do wydawania takich opinii przysługuje innym organom samorządu komorniczego lub Ministrowi Sprawiedliwości w określonych sytuacjach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie uchwały

Strona wygrywająca

Minister Sprawiedliwości

Strony

NazwaTypRola
Minister Sprawiedliwościorgan_państwowyskarżący
Rada Izby Komorniczej w Ł.instytucjastrona uchwały

Przepisy (7)

Główne

u.k.s.e. art. 93 § 1 i 2

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Określa zakres działania rady izby komorniczej, który nie obejmuje wydawania opinii interpretacyjnych w sprawach nieindywidualnych.

k.p.c. art. 797¹

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący poszukiwania majątku dłużnika.

u.k.s.e. art. 53a

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Przepis dotyczący opłat stałych w postępowaniu egzekucyjnym.

Pomocnicze

u.k.s.e. art. 89 § 1 pkt 8

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Prawo do wyrażania opinii w sprawach nieindywidualnych przez walne zgromadzenie komorników izby.

u.k.s.e. art. 85 § 1 pkt 2 i 3

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Zakres opinii Krajowej Rady Komorniczej dotyczący biurowości, rachunkowości i zmian przepisów.

u.k.s.e. art. 85 § 1 pkt 4

Ustawa o komornikach sądowych i egzekucji

Krajowa Rada może wyrażać opinie w innych sprawach tylko na wniosek Ministra Sprawiedliwości lub organów samorządu.

Kodeks Etyki Zawodowej art. 16 § 2 pkt b

Przepis dotyczący nieuczciwej konkurencji, błędnie wskazany jako podstawa prawna uchwały.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rada Izby Komorniczej nie posiadała kompetencji do wydania uchwały interpretującej przepisy prawa. Uchwała naruszała przepisy ustawy o komornikach sądowych i egzekucji dotyczące zakresu działania rad izb. Uchwała była nieuzasadniona merytorycznie i mogła prowadzić do zwiększenia kosztów egzekucji.

Godne uwagi sformułowania

brak kompetencji Rady Izby Komorniczej do podjęcia uchwały dotyczącej przedstawionego w niej zagadnienia wykładni przepisów nie ma wśród nich uprawnienia do wypowiadania się w formie opinii w sprawie, której dotyczy zaskarżona uchwała nie może być rozumiany jako podstawa prawna do wydania opinii o wykładni ustaw

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy Kwaśniewski

członek

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Określenie kompetencji organów samorządu zawodowego, w szczególności rad izb komorniczych, do wydawania uchwał interpretacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku kompetencji rady izby komorniczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia kompetencji organów samorządu zawodowego i potencjalnego wpływu ich uchwał na koszty i sprawność postępowań egzekucyjnych, co jest istotne dla prawników praktyków.

Czy Rada Izby Komorniczej może interpretować prawo? Sąd Najwyższy odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III ZS 3/09 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 listopada 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Kazimierz Jaśkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jerzy Kwaśniewski SSN Romualda Spyt Protokolant Anna Gryżniewska w sprawie ze skargi Ministra Sprawiedliwości na uchwałę nr 60/09 Rady Izby Komorniczej w Ł. z dnia 6 lipca 2009 r. , po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 6 listopada 2009 r., uchyla zaskarżoną uchwałę. U z a s a d n i e n i e Działając na podstawie art. 68 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (jednolity tekst: Dz. U. z 2006 r. Nr 167, poz. 1191 ze zm.) Minister Sprawiedliwości złożył wniosek o uchylenie jako sprzecznej z prawem uchwały nr 60/09 Rady Izby Komorniczej w Ł. z dnia 6 lipca 2009 r. 2 Według zaskarżonej uchwały „Rada Izby Komorniczej w Ł. uznaje, że poszukiwaniem majątku dłużnika jest kierowanie wszelkich zapytań do urzędów i instytucji zmierzających do ustalenia składników majątku, bądź źródeł dochodu dłużnika w sytuacji gdy wierzyciel nie wskazuje majątku dłużnika. Powyższe, za wyjątkiem spraw w których komornik obowiązany jest do działania z urzędu, winno być dokonywane wyłącznie na zlecenie wierzyciela w trybie art. 7971 k.p.c. i po uiszczeniu stosownej opłaty stałej określonej w art. 53a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji”. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości uchwała została podjęta z naruszeniem art. 93 ust. 1 i 2 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, który określa zakres działania rady izby komorniczej. Uchwała jest nieuzasadniona merytorycznie i zmierza do bezprawnego zwiększenia kosztów egzekucji, zagraża sprawności postępowania i promuje zachowania sprzeczne z prawem. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Ministra Sprawiedliwości jest uzasadniony z uwagi na brak kompetencji Rady Izby Komorniczej do podjęcia uchwały dotyczącej przedstawionego w niej zagadnienia wykładni przepisów art. 7971 k.p.c. oraz art. 53a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Kompetencje rady izby komorniczej wymienione są w art. 93 tej ustawy i nie ma wśród nich uprawnienia do wypowiadania się w formie opinii w sprawie, której dotyczy zaskarżona uchwała. Podejmując tę uchwałę Rada Izby Komorniczej w Ł. jako podstawę prawną wskazała § 16 ust. 2 pkt b Kodeksu Etyki Zawodowej. Przepis ten stanowi, że przejawem nieuczciwej konkurencji jest narzucanie komukolwiek swoich czynności poprzez proponowanie rażąco niższych lub nieadekwatnych opłat z jednoczesnym odsyłaniem wierzycieli do innych komorników w sprawach pracochłonnych i mało dochodowych. Przepis ten nie ma jednakże charakteru kompetencyjnego, lecz jest przepisem prawa wewnętrznego samorządu komorniczego i nie może być rozumiany jako podstawa prawna do wydania opinii o wykładni ustaw. Izba komornicza, w sprawach nieindywidualnych, może wyrażać opinię tylko na wniosek Ministra Sprawiedliwości, przy czym prawo to służy walnemu 3 zgromadzeniu komorników izby komorniczej, a nie radzie izby komorniczej (art. 89 ust. 1 pkt 8 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji). Prawo do wyrażania opinii, w sprawach nieindywidualnych, z własnej inicjatywy, ma Krajowa Rada Komornicza, ale w ograniczonym zakresie (art. 85 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy). Obejmuje on sprawy dotyczące biurowości i rachunkowości oraz zmiany przepisów dotyczących egzekucji, dokonywania zabezpieczenia i funkcjonowania komorników. W innych sprawach Krajowa Rada może wyrażać opinie tylko na wniosek Ministra Sprawiedliwości lub organów samorządu komorniczego (art. 85 ust. 1 pkt 4 ustawy). Ten sam pogląd Sąd Najwyższy przedstawił w wyroku z dnia 19 sierpnia 2009 r., III ZS 1/09 uchylającym uchwałę Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Komorników Sądowych Izby Komorniczej w Warszawie z dnia 20 marca 2009 r., także dotyczącą wykładni art. 7971 k.p.c. w związku z art. 53a ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI