III ZS 14/13

. 
 
Sygn. akt III ZS 14/13 
 
 
 
WYROK 
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 
 
Dnia 12 lutego 2014 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Maciej Pacuda (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Halina Kiryło 
SSN Krzysztof Staryk 
 
Protokolant Anna Pęśko 
w sprawie ze skargi Ministra Zdrowia 
na uchwałę Okręgowej Izby Aptekarskiej w G. Nr 862 z dnia 24 czerwca 2013 r.,  w 
sprawie obowiązków kierowników aptek prowadzących programy lojalnościowe w 
aptekach, 
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 12 lutego 2014 r., 
 
 
uchyla punkty: 7 i 8 zaskarżonej uchwały. 
 
 
 
UZASADNIENIE 
 
Minister Zdrowia wniósł skargę na uchwałę nr 862 G. Okręgowej Rady 
Aptekarskiej z dnia 24 czerwca 2013 r. w sprawie obowiązków kierowników aptek 
prowadzących programy lojalnościowe w aptekach (dalej jako uchwała) w części 
obejmującej punkty 7 i 8 tej uchwały. Jako podstawę uchwały Rada powołała art. 7 

 
 
2 
ust. 1 pkt 1, 2 i 9a oraz art. 7 ust. 2 pkt 11 oraz art. 29 ustawy o izbach 
aptekarskich. Zaskarżonej uchwale Minister Zdrowia zarzucił naruszenie: 
1) art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 19 kwietnia 1991 r. o izbach aptekarskich w 
związku z art. 94a ust 2 i 3 Prawa farmaceutycznego (Dz.U. z 2008 r. Nr 45, 
poz. 271, ze zm.), poprzez przekroczenie ustawowych kompetencji Rady 
polegające 
na 
ustanowieniu 
norm 
niezgodnych 
z 
powszechnie 
obowiązującymi przepisami prawa, umożliwiających ingerencję w obowiązki 
należące 
do 
wyłącznej 
właściwości 
wojewódzkiego 
inspektora 
farmaceutycznego, w zakresie jego uprawnień do prowadzenia nadzoru nad 
działalnością reklamową aptek, punktów aptecznych i placówek obrotu 
pozaaptecznego; 
2) art. 7 ust. 1 pkt 1 i 5 oraz ust. 2 pkt 11 w związku z art. 29 w związku z art. 1 
ust. 2 ustawy o izbach aptekarskich, poprzez kierowanie działalnością Izby z 
przekroczeniem ustawowych kompetencji Rady, to jest przyjęcie regulacji z 
zakresu 
wyłącznej 
kompetencji 
organu 
administracji 
publicznej 
- 
wojewódzkiego inspektora farmaceutycznego; 
3) art. 17 ust. 1 w związku z art. 7 Konstytucji RP, z uwagi na podjęcie uchwały 
sprzecznej z przepisami ustawowymi, wykraczającej poza ustawowe 
kompetencji Rady. 
Minister Zdrowia wniósł o uchylenie punktów 7 i 8 skarżonej uchwały jako 
niezgodnych z prawem.  
W uzasadnieniu zarzutów Minister Zdrowia podnosi, że Rada w punkcie 7 
zaskarżonej uchwały odwołuje się do art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, 
zgodnie z którym zabroniona jest reklama aptek i punktów aptecznych oraz ich 
działalności. Nadzór nad przestrzeganiem przepisów ustawy w zakresie 
działalności reklamowej sprawuje wojewódzki inspektor farmaceutyczny. W razie 
stwierdzenia naruszenia przepisów ustanawiających zakaz reklamy, wojewódzki 
inspektor farmaceutyczny nakazuje w drodze decyzji zaprzestania takiej reklamy. Z 
powyższego Minister Zdrowia wywodzi, że ustawodawca nie przekazał organom 
samorządu aptekarskiego kompetencji do wkraczania w uprawnienia zastrzeżone 
dla właściwych organów państwowych. Obowiązujące przepisy, a w szczególności 
art. 7 ust. 1 pkt 1, 5 i 9a i ust. 2 pkt 11 oraz art. 29 ustawy o izbach, nie 

 
 
3 
upoważniają Rady do występowania do kierowników aptek o natychmiastowe 
zaprzestanie prowadzenia programów, które mogą naruszać art. 94a Prawa 
farmaceutycznego. Minister Zdrowia przyjmuje na tej podstawie, że okręgowa rada 
nie jest uprawniona do kwalifikowania prowadzonego przez aptekę programu 
lojalnościowego jako niezgodnego z prawem, naruszającego zakaz reklamy aptek i 
ich działalności, a w konsekwencji jako podstawy do skierowania wniosku o 
ukaranie 
kierownika 
apteki 
do 
okręgowego 
rzecznika 
odpowiedzialności 
zawodowej.  
G. Okręgowa Izba Aptekarska (dalej jako GOIA) wniosła bezpośrednio 
odpowiedź na skargę Ministra Zdrowia, w której domaga się jej oddalenia. GOIA 
wskazała, że obowiązkiem samorządu zawodowego w ramach realizacji jego 
podstawowego 
zadania, 
jakim 
jest 
sprawowanie 
pieczy 
nad 
należytym 
wykonywaniem zawodu w granicach interesu publicznego, jest kontrolowanie 
respektowania przez członków samorządu zawodowego zasad etyki i deontologii 
zawodowej obowiązujących członków samorządu zawodowego. Zgodnie z art. 21 
ustawy 
o 
izbach, 
członkowie 
samorządu 
aptekarskiego 
są 
zobowiązani 
przestrzegać zasad etyki i deontologii zawodowej. Zasady etyki opracowuje 
Krajowy Zjazd Aptekarzy. Zgodnie z art. 19 ust. 1 Kodeksu Etyki Aptekarza 
Rzeczpospolitej aptekarz nie reklamuje siebie ani swoich usług. Nie uczestniczy w 
reklamie usług farmaceutycznych, jak i promocji niezgodnej z prawem lub dobrymi 
obyczajami. Stosownie zaś do art. 19 ust. 2 Kodeksu aptekarz unika działalności 
przyczyniającej się do zwiększania konsumpcji produktów leczniczych. W ocenie 
GOIA za naruszenie zasad etyki zawodowej należy uznać uczestniczenie 
aptekarza w reklamie swojej, swoich usług, usług farmaceutycznych jak i w 
promocji niezgodnej z prawem lub dobrymi obyczajami. W ocenie GOIA art. 19 ust. 
1 Kodeksu, stanowiąc o reklamie sprzecznej z prawem, odnosi się także do art. 94a 
Prawa farmaceutycznego, czyniąc niezgodnym z zasadami etyki zawodowej 
aptekarza zachowanie sprzeczne z tym przepisem. 
 
 
Sąd Najwyższy zważył co następuje: 
 

 
 
4 
Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała została podjęta przez Radę, jak 
wynika to wprost z części wstępnej uchwały, na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1, 5 i 9a i 
ust. 2 pkt 11 oraz art. 29 ustawy o izbach. Decydujące znaczenie dla oceny, czy 
uchwała ta jest zgodna z prawem w zakresie wyznaczonym podstawami skargi 
Ministra Zdrowia ma zatem ocena, czy powołane przez Radę w podstawach 
prawnych podjętej uchwały przepisy ustawy o izbach upoważniały ją do podjęcia 
uchwały o treści zawartej w punktach 7 i 8, których dotyczy skarga. 
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o izbach zadaniem samorządu 
aptekarskiego jest reprezentowanie zawodu aptekarza oraz obrona jego interesów. 
Reprezentowanie zawodu aptekarza wiąże się z podejmowaniem przez organy 
samorządu zawodowego różnego rodzaju działań na forum zewnętrznym, 
pozakorporacyjnym. Reprezentowanie polega na występowaniu w imieniu 
aptekarzy w ważkich dla tego zawodu sprawach. Analogicznie należy postrzegać 
obronę interesów zawodu aptekarza. W obu przypadkach chodzi o „zawód”, co 
zakłada działanie w interesie grupowym ogółu członków samorządu farmaceutów. 
Nie można natomiast traktować jako „reprezentowania” zawodu i obrony interesów 
zawodu działań podejmowanych „wewnątrz” samorządu poprzez określenie 
pożądanych przez organ samorządu zawodowego zasad działania poszczególnych 
jego członków.  
Z przepisem art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy koresponduje art. 7 ust. 2 pkt 11 
ustawy o izbach, zgodnie z którym zadania wymienione w art. 7 ust. 1 ustawy o 
izbach samorząd aptekarski wykonuje poprzez występowanie w obronie interesów 
indywidualnych i zbiorowych członków izb aptekarskich. Samorząd aptekarski jest 
zatem upoważniony do podejmowania różnego rodzaju działań w sprawach 
dotyczących konkretnych członków korporacji zawodowej, jak i w sprawach 
dotyczących izby jako takiej, o ile tylko zagrożony lub naruszony zostanie interes, o 
którym mowa w art. 7 ust. 2 pkt 11 ustawy o izbach. „Występowanie”, o którym 
mowa w tym przepisie może przybierać różne formy, od podejmowania uchwał 
udzielających poparcia bądź negujących określone inicjatywy, przez włączanie się 
w różnego rodzaju inicjatywy dotyczące interesów samorządu aptekarskiego, po 
czynny udział w postępowaniach dotyczących konkretnych członków izby. W tym 
ostatnim przypadku organ samorządu aptekarskiego może działać zarówno na 

 
 
5 
rzecz członka (w obronie jego interesów), jak i przeciwko takiemu członkowi (w 
obronie interesu ogólnego członków izby). 
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach zadaniem samorządu 
aptekarskiego jest sprawowanie pieczy i nadzoru nad wykonywaniem zawodu. W 
ramach realizacji tego zadania Rada jako organ samorządu aptekarskiego może 
podejmować różnego rodzaju działania służące w szczególności zapewnieniu tego, 
by jej członkowie wykonywali zawód zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie 
unormowaniami. Podczas gdy „sprawowanie pieczy” wskazuje na czuwanie nad 
respektowaniem prawa przez farmaceutów chociażby poprzez informowanie ich o 
stanowisku organów państwa (takim, jak dołączone do uchwały pismo Głównego 
Inspektora Farmaceutycznego) lub orzeczeniach sądowych i ich potencjalnych 
konsekwencjach dla członków samorządu aptekarskiego, „sprawowanie nadzoru” 
upoważnia do występowania do członków o udzielania informacji pozwalających 
Radzie na weryfikowanie zasad wykonywania zawodu. Z ogólnie pojmowanej 
instytucji nadzoru wynika także, że organ nadzorujący (organ samorządu 
zawodowego) nie tylko może obserwować i oceniać działalność farmaceutów, ale 
także 
może 
wydawać 
polecenia 
zmiany 
sposobu 
działania 
podmiotu 
nadzorowanego. Tym samym przepis art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach upoważnia 
organy samorządu aptekarskiego do podejmowania uchwał zawierających w swej 
treści stanowczo sformułowane postanowienia co do określonego sposobu 
zachowania członków korporacji zawodowej.  
Przystępując do merytorycznej oceny zarzutów skargi Ministra Zdrowia w 
pierwszej kolejności należy ustalić, jaki jest przedmiot normowania punktu 7 i 8 
zaskarżonej uchwały. 
Na mocy punktu 7 Rada postanowiła wystąpić do kierowników aptek, które 
mogą prowadzić wymienione w punkcie 1 uchwały programy lojalnościowe, o 
natychmiastowe zaprzestanie prowadzenia tych programów w kierowanych przez 
nich aptekach. Jednocześnie Rada wyznaczyła termin na udzielenie przez 
kierowników tych aptek informacji o nieprowadzeniu takich programów lub ich 
zaprzestaniu. U podstaw punktu 7 uchwały leżało wyartykułowane wprost w jego 
treści założenie, zgodnie z którym programy lojalnościowe wymienione w punkcie 1 
uchwały „mogą naruszać” art. 94a Prawa farmaceutycznego. Stosownie do 

 
 
6 
brzmienia punktu 8 uchwały, w przypadku nieudzielenia informacji o zaprzestaniu 
realizacji programów lojalnościowych bądź w przypadku potwierdzenia, że „apteka 
nadal działania niezgodnie z prawem”, Rada postanowiła skierować zawiadomienia 
do okręgowego rzecznika odpowiedzialności zawodowej o podejrzeniu naruszenia 
obowiązujących przepisów prawa przez kierowników aptek. 
Z treści punktu 7 uchwały analizowanego z uwzględnieniem pozostałych, 
nieobjętych zakresem skargi Ministra Zdrowia, postanowień zaskarżonej uchwały 
wynika jednoznacznie, że Rada wystąpiła do kierowników konkretnych aptek ze 
stanowczym żądaniem podjęcia dwojakiego rodzaju działań: 1) natychmiastowego 
zaprzestania prowadzenia programów lojalnościowych wymienionych w punkcie 1 
uchwały, które w ocenie Rady naruszają art. 94a Prawa farmaceutycznego; 
2) przekazania informacji o nieprowadzeniu albo zaprzestaniu prowadzenia 
powyższych programów lojalnościowych. Z tak samo odczytanego punktu 8 
uchwały wynika, że: 1) prowadzenie programów lojalnościowych wymienionych w 
punkcie 1 uchwały Rada uznała za działanie sprzeczne z prawem; 2) o 
prowadzeniu takich programów Rada postanowiła poinformować OROZ „w związku 
z podejrzeniem naruszenia” obowiązujących przepisów prawa, to jest art. 94a 
Prawa farmaceutycznego oraz art. 19 Kodeksu Etyki Aptekarza RP. Tak 
zrekonstruowaną treść uchwały Rady należy odnieść do zarzutów skargi Ministra 
Zdrowia. 
Unormowania wynikającego z punktu 7 i 8 nie można traktować jako 
wystąpienia w obronie interesu członków izb aptekarskich, skoro na podstawie 
punktu 7 Rada domaga się od kierowników aptek zaprzestania określonych działań 
w kierowanych przez nich aptekach, zaś na podstawie punktu 8 Rada zapowiada 
skierowania zawiadomień do OROZ o podejrzeniu naruszenia przepisów prawa. 
Takie działanie nie ma na celu obrony interesów członków izb aptekarskich w 
rozumieniu art. 7 ust. 2 pkt 11 ustawy o izbach, chyba że pod pojęciem tego 
interesu rozumieć należy interesy ekonomiczne tych członków izby, którzy 
respektują zakaz reklamy i w prowadzonych przez nich (kierowanych przez nich) 
aptekach nie są realizowane programy lojalnościowe prowadzące do wzrostu 
sprzedaży. 

 
 
7 
Z punktu 7 uchwały wynika, że Rada wystąpiła do kierowników aptek DOZ, w 
których realizowano określone w punkcie 1 programy lojalnościowe, z 
kategorycznym żądaniem, nakazem natychmiastowego zaprzestania uczestnictwa 
aptek w tych programach. Istotną treścią zaskarżonej uchwały jest nakazanie 
kierownikom aptek wymienionych w punkcie 1 zaprzestania dalszego udziału 
kierowanych przez nich aptek w określonych programach lojalnościowych z 
powodu sprzeczności tych programów z art. 94a Prawa farmaceutycznego. Takie 
uprawnienie nie wynika jednak z żadnego przepisu ustawy o izbach aptekarskich, a 
w szczególności nie mieści się w zakresie uprawnień samorządu aptekarskiego 
wynikających z przepisów art. 7 ust. 1 pkt 1 oraz art. 7 ust. 2 pkt 11 ustawy o 
izbach, powołanych w podstawie zaskarżonej uchwały oraz podstawach skargi 
Ministra Zdrowia. Z przepisów tych nie wynika także upoważnienie dla Rady do 
kierowania zawiadomień do OROZ w takich sprawach, jak objęte zakresem punktu 
8 uchwały. 
W przekonaniu Sądu Najwyższego uprawnienia do podjęcia uchwały o treści 
zawartej w punkcie 7 i 8 zaskarżonej uchwały nie można również wywieść z art. 7 
ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach. Prawidłowe kierowanie apteką przez farmaceutę jest 
co prawda związane z przestrzeganiem obowiązujących przepisów i standardów, w 
szczególności wynikających z ustawy Prawo farmaceutyczne, w tym zakazu 
reklamy aptek. Dlatego można uznać, że w ramach sprawowania pieczy i nadzoru 
nad wykonywaniem tego zawodu (art. 7 ust. 1 pkt 5) mieści się czuwanie przez 
organy samorządu zawodowego nad tym, aby zawód farmaceuty był wykonywany 
zgodnie z przepisami prawa, w tym z ustawowym zakazem reklamy. Udział apteki 
w programie lojalnościowym uznawany jest za niedozwoloną formę reklamy (por. 
wyrok WSA w Warszawie z 7 sierpnia 2013 r., VI SA/Wa 1660/13). Dlatego z 
uprawnienia do sprawowanie pieczy i nadzoru nad wykonywaniem zawodu można 
wyprowadzić uprawnienie do żądania przekazania Radzie stosownych informacji. 
W ramach art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach mieści się także niewątpliwie 
występowanie z wnioskiem o wszczęcie postępowania przez organy nadzoru 
farmaceutycznego (por. wyrok WSA w Warszawie z 20 września 2013 r., VISA/Wa 
700/13). Podstawa ta obejmuje także poinformowanie członków samorządu 
zawodowego aptekarzy o zamiarze skierowania do OROZ zawiadomień w 

 
 
8 
przypadku powzięcia przez Radę podejrzenia naruszenia zasad etyki zawodowej, w 
szczególności zaś w przypadku uznania prowadzenia programu lojalnościowego za 
zakazaną reklamę przez organy nadzoru farmaceutycznego.  
W zakresie uprawnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach 
nie mieści się natomiast występowanie z żądaniem natychmiastowego zaprzestania 
określonych działań, w tym udziału w realizacji programów lojalnościowych 
kwalifikowanych przez Rade jako zakazana reklama. Z przepisu tego nie wynika 
także upoważnienie dla Rady do kwalifikowania działań apteki jako niezgodnych z 
prawem. Powoduje to, że zarówno punkt 7, jak i punkt 8 uchwały naruszają art. 7 
ust. 1 pkt 5 ustawy o izbach. 
Wprawdzie w punkcie 8 zaskarżonej uchwały mowa o tym, że 
niezastosowanie się do „wystąpienia” podjętego przez Radę na podstawie punktu 7 
uchwały stanowić będzie podstawę do wystąpienia do OROZ ze stosownym 
wnioskiem w związku z podejrzeniem naruszenia przepisów ustawy, co może 
skutkować wszczęciem postępowania dyscyplinarnego, jednakże z kontekstu 
systemowego uchwały wynika jednoznacznie, że Rada określiła typ przewinienia 
dyscyplinarnego, jakim jest udział apteki w realizacji programu lojalnościowego 
wymienionego w punkcie 1 uchwały. W granicach pieczy samorządu zawodowego 
nad należytym wykonywaniem zawodu przez jego członków nie mieści się zaś 
samoistne, bez wyraźnego upoważnienia ustawowego, regulowanie przez 
samorząd zawodowy podstaw odpowiedzialności dyscyplinarnej (por. wyroki Sądu 
Najwyższego:  z dnia 16 września 2004 r., III ZS 1/04 OSNP 2005 nr 7, poz. 104 
oraz z dnia 13 lipca 2012 r., III ZS 5/12). 
W orzecznictwie Sądu Najwyższego można już mówić o ugruntowanej linii 
orzeczniczej, zgodnie z którą podejmowanie przez organy samorządu zawodowego 
uchwał wskazujących, jakiego rodzaju zachowania członków samorządu są w 
ocenie tego organu sprzeczne z przyjętymi dla danego zawodu zasadami etyki, 
stanowi naruszenie kompetencji tego organu, któremu prawodawca przyznał 
uprawnienie do opracowania i uchwalenia takich zasad. Przykładowo w wyroku 
Sądu Najwyższego z dnia 19 września 2012 r., III ZS 8/12 za sprzeczną z prawem 
uznano uchwałę, na mocy której postanowiono, że informacje teleadresowe w 
systemie elektronicznym zamieszczane indywidualnie przez notariuszy poprzez 

 
 
9 
zawieranie umów z portalami internetowymi uznawane będą za autoreklamę, 
stanowiącą nieuczciwą konkurencję w rozumieniu § 27 Kodeksu Etyki Zawodowej 
Notariusza (podobnie zob. wyrok SN z 14 stycznia 2010 r., III ZS 4/09). 
Uprawnienie do określenia rodzajów deliktów dyscyplinarnych członków samorządu 
zawodowego przysługują tylko i wyłącznie organowi wskazanemu przez 
ustawodawcę (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 26 lutego 2004 r., III SZ 2/03, 
OSNP 2004 nr 22, poz. 395 oraz z dnia 13 lipca 2012 r., III ZS 5/12). Zgodnie art. 
37 pkt 1 ustawy o izbach opracowania zasad etyki i deontologii zawodowej należy 
natomiast do Krajowego Zjazdu Aptekarzy. 
Z powyższego wynika, że Rada nie miała w powołanych w podstawie 
uchwały przepisach ustawy o izbach uprawnienia do przyjęcia punktów 7 i 8 o takiej 
treści. Skarga Ministra Zdrowia, zarzucająca Radzie przekroczenie ustawowych 
kompetencji, jest zatem zasadna z racji swoistego uzurpowania sobie przez organ 
samorządu 
aptekarskiego 
uprawnienia 
do 
nakazania 
kierownikom 
aptek 
zaprzestania określonych w uchwale działań pod rygorem uruchomienia 
postępowań dyscyplinarnych. 
Nie można jednak podzielić argumentacji Ministra Zdrowia, zgodnie z którą 
sprzeczność z prawem zaskarżonych punktów uchwały polega na ingerencji 
samorządu aptekarskiego w obowiązki należące do wyłącznej właściwości 
wojewódzkiego 
inspektora 
farmaceutycznego 
w 
zakresie 
jego 
uprawnień 
nadzorczych z art. 94a ust. 2 i 3 Prawa farmaceutycznego. Okoliczność, że z mocy 
art. 94a ust. 2 i 3 Prawa farmaceutycznego organem administracji, do kompetencji 
którego należy sprawowanie nadzoru nad przestrzeganiem zakazu reklamy aptek 
art. 94a ust. 1 Prawa farmaceutycznego, jest wojewódzki inspektor nadzoru 
farmaceutycznego, nie wyklucza możliwości podejmowania przez inne organy 
administracji publicznej, w tym wykonujące zadania publiczne organy samorządu 
zawodowego, działań odnoszących się do reklamy, o której mowa w art. 94a ust. 1 
Prawa farmaceutycznego, w ramach uprawnień przysługujących tym organom 
(podmiotom). Uchwała Rady w punktach 7 i 8 nie ogranicza w żaden sposób 
kompetencji wojewódzkiego inspektora, nie wyłącza też możliwości podjęcia przez 
niego działań wymienionych w art. 94a ust. 3 Prawa farmaceutycznego.  

 
 
10
Za bezpodstawny należy także uznać zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 w 
związku z art. 7 Konstytucji RP jako ogólnikowy i nieuzasadniony w skardze 
Ministra Zdrowia. Niewłaściwe jest stawianie zarzutu naruszenia wymienionych 
przepisów Konstytucji samodzielnie, skoro kompetencje organów samorządu 
zawodowego wymagają każdorazowo ustawowej konkretyzacji. 
Niezależnie od wskazanego powyżej braku formalnych podstaw do podjęcia 
przez organ samorządu aptekarskiego uchwały o treści zawartej w punktach 7 i 8, 
Sąd Najwyższy nie może wszakże pominąć milczeniem zasadniczych wątpliwości 
co do zgodności skargi Ministra Zdrowia z interesem publicznym. Ustawodawca 
zakazał w art. 94a reklamy aptek. W kompetencję do egzekwowania tego zakazu 
wyposażył w szczególności organu nadzoru farmaceutycznego. Organy te 
dysponują 
dość 
ograniczonymi 
pod 
względem 
skuteczności 
sankcjami 
administracyjnymi. Nakaz zaprzestania reklamy może zostać wydany jedynie, gdy 
reklama jest prowadzona. Wszczęcie postępowania administracyjnego zachęca 
przedsiębiorcę prowadzącego aptekę do zaniechania reklamy, co z kolei rzutuje na 
niemożność wydania nakazu zaprzestania działań reklamowych, które w dacie 
orzekania przez organ nie są już prowadzone. Z zawartych w aktach sprawy 
wyroków 
Wojewódzkich 
Sądów 
Administracyjnych 
oraz 
dołączonego 
do 
zaskarżonej uchwały pisma Głównego Inspektora Farmaceutycznego wynika, że 
prowadzenie programów lojalnościowych uznawane jest za reklamę aptek 
zakazaną przez art. 94a Prawa farmaceutycznego. Jednocześnie z dołączonych do 
pisma GOIA odpisów wyroków sądów administracyjnych wynika, że organy 
inspekcji 
farmaceutycznej 
bezpodstawnie 
odmawiają 
organom 
samorządu 
aptekarskiego legitymacji czynnej w inicjowaniu postępowań administracyjnych 
ukierunkowanych na zapewnienie przestrzegania zakazu reklamy przez wszystkie 
podmioty prowadzące apteki. Organy samorządu aptekarskiego mają ustawowo 
przewidzianą kompetencję do współdziałania z organami administracji publicznej. 
W sytuacji, gdy organy te podejmują tego rodzaju działania - spotykają się z 
decyzjami odmawiającymi wszczęcia postępowania. Gdy zaś starają się, w ramach 
ustawowej kompetencji do współdziałania z właściwymi organami administracji, 
wspierać działalność nadzoru farmaceutycznego przy wykorzystaniu możliwości 

 
 
11
oddziaływania na zrzeszonych w nich farmaceutach, ich działania podważane są 
przez Ministra Zdrowia.