III ZP 10/97

Przedmiotem uchwały Sądu Najwyższego było zagadnienie prawne przekazane przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczące prawa do zasiłku dla bezrobotnych dla osoby, która stała się samotnie wychowującą dzieckiem po utracie prawa do zasiłku z powodu upływu jego maksymalnego okresu pobierania. Małgorzata M. pobierała zasiłek przez 12 miesięcy, po czym straciła do niego prawo. W trakcie pobierania zasiłku była w związku małżeńskim, jednak po upływie okresu zasiłkowego i orzeczeniu rozwodu, stała się osobą samotnie wychowującą czwórkę dzieci. Złożyła wniosek o przyznanie zasiłku na podstawie art. 25 ust. 6 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który przewidywał zachowanie prawa do zasiłku do czasu otrzymania propozycji zatrudnienia dla bezrobotnych samotnie wychowujących dzieci. Organy administracyjne odmówiły, uznając, że warunek samotnego wychowywania dzieci musiał być spełniony w momencie utraty prawa do zasiłku. Naczelny Sąd Administracyjny zgłosił wątpliwości, wskazując na potrzebę uwzględnienia sytuacji życiowej i konstytucyjnych zasad ochrony rodziny, a także na potencjalną zmianę brzmienia przepisu z "przysługuje" na "zachowuje". Sąd Najwyższy, analizując przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego dotyczące art. 68 i 79 Konstytucji, uznał, że prawo do zasiłku nie zachowuje się, jeśli osoba nie spełniała warunku samotnego wychowywania dzieci w dacie utraty prawa do zasiłku z powodu upływu okresu jego pobierania. Podkreślono, że przepisy nie przewidują reaktywowania wyczerpanych uprawnień i że zasiłek dla bezrobotnych ma charakter okresowy, a nie stałe świadczenie socjalne. Sąd zauważył również, że przepis będący podstawą zagadnienia prawnego został później skreślony.

Zagadnienia prawne (1)

Skład orzekający