III UZP 9/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w powiększonym składzie rozstrzygnął istotne zagadnienie prawne dotyczące stosowania preferencyjnych zasad opłacania składek na ubezpieczenia społeczne (tzw. ulga na start) przez lekarzy podejmujących działalność gospodarczą na rzecz byłych pracodawców. Sprawa dotyczyła lekarza stażysty, który po odbyciu stażu na podstawie umowy o pracę, rozpoczął działalność gospodarczą, świadcząc usługi dla swojego byłego pracodawcy. Kluczowe pytanie brzmiało, czy wyłączenie z preferencyjnych zasad, przewidziane dla sytuacji wykonywania działalności na rzecz byłego pracodawcy, ma zastosowanie w przypadku lekarzy stażystów, biorąc pod uwagę specyfikę ich stażu i umowy o pracę. Sąd analizował rozbieżności w orzecznictwie, dotyczące interpretacji pojęcia „czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej”. Ostatecznie Sąd Najwyższy uznał, że przepisy te mają zastosowanie również w sytuacji lekarza stażysty wykonującego działalność gospodarczą na rzecz byłego pracodawcy, podkreślając cel ulgi jako zachęty do podejmowania działalności gospodarczej oraz specyfikę stażu lekarskiego, który jest formą przygotowania zawodowego, a nie pełnoprawnym wykonywaniem zawodu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ulgi na start dla lekarzy stażystów wykonujących działalność gospodarczą na rzecz byłych pracodawców.
Dotyczy specyficznej sytuacji lekarza stażysty i jego umowy o pracę.
Zagadnienia prawne (1)
Czy lekarz podejmujący działalność gospodarczą na rzecz byłego pracodawcy, u którego był zatrudniony na podstawie umowy o pracę jako lekarz stażysta, może korzystać z preferencyjnych zasad opłacania składek na ubezpieczenia społeczne (art. 18a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i art. 18 Prawa przedsiębiorców)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te mają zastosowanie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że specyfika stażu lekarskiego i umowy o pracę na czas stażu, a także cel ulgi na start jako zachęty do podejmowania działalności gospodarczej, przemawiają za stosowaniem preferencyjnych zasad nawet w przypadku wykonywania działalności na rzecz byłego pracodawcy. Kluczowe jest rozróżnienie między czynnościami wykonywanymi w ramach stażu a pełnoprawnym wykonywaniem zawodu lekarza.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Lublinie | instytucja | organ rentowy |
| Bartłomiej Szyprowski | osoba_fizyczna | prokurator |
Przepisy (4)
Główne
u.s.u.s. art. 18a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepisy te mają zastosowanie także w przypadku lekarza podejmującego działalność gospodarczą, gdy wykonuje ją na rzecz byłego pracodawcy, u którego był zatrudniony na podstawie umowy o pracę jako lekarz stażysta, zawartej na czas określony w celu przygotowania zawodowego, obejmującego realizację programu stażu podyplomowego.
p.p. art. 18 § 1
Ustawa - Prawo przedsiębiorców
Przepisy te mają zastosowanie także w przypadku lekarza podejmującego działalność gospodarczą, gdy wykonuje ją na rzecz byłego pracodawcy, u którego był zatrudniony na podstawie umowy o pracę jako lekarz stażysta, zawartej na czas określony w celu przygotowania zawodowego, obejmującego realizację programu stażu podyplomowego.
Pomocnicze
u.z.l. art. 15a
Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty
Umowa o pracę zawarta na czas określony w celu przygotowania zawodowego, obejmującego realizację programu stażu podyplomowego.
u.SN art. 82 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Podstawa prawna orzeczenia uchwały.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Specyfika stażu lekarskiego i umowy o pracę na czas stażu. • Cel ulgi na start jako zachęty do podejmowania działalności gospodarczej. • Różnica między czynnościami wykonywanymi w ramach stażu a pełnoprawnym wykonywaniem zawodu lekarza. • Interpretacja przepisów wyłączających preferencje powinna być zawężająca (in dubio pro libertate).
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu rentowego o tożsamości czynności wykonywanych w ramach stażu i działalności gospodarczej. • Argumentacja Sądu Apelacyjnego o braku znaczenia specyfiki stosunku pracy stażysty.
Godne uwagi sformułowania
Przepisy art. 18a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (...) oraz art. 18 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (...) mają zastosowanie także w przypadku lekarza podejmującego działalność gospodarczą, gdy wykonuje ją na rzecz byłego pracodawcy, u którego był zatrudniony na podstawie umowy o pracę jako lekarz stażysta, zawartej na czas określony w celu przygotowania zawodowego, obejmującego realizację programu stażu podyplomowego. • Ratio legis art. 18a ust. 2 pkt 2 ustawy systemowej było przeciwdziałanie rozwiązywaniu umów o pracę w celu podjęcia działalności pozarolniczej we „współpracy” z dotychczasowym pracodawcą. • Wykładnia językowa jest tu niewystarczająca, ponieważ przepisy nie precyzują, o wykonywanie jakich czynności chodzi, tj. „tych samych”, „takich samych”, „jednakowych co do rodzaju” lub „sposobu wykonywania”. Konieczna jest więc dalsza interpretacja.
Skład orzekający
Leszek Bielecki
przewodniczący
Romuald Dalewski
członek
Zbigniew Korzeniowski
członek
Jarosław Sobutka
sprawozdawca
Robert Stefanicki
sprawozdawca
Agnieszka Żywicka
członek
Renata Żywicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi na start dla lekarzy stażystów wykonujących działalność gospodarczą na rzecz byłych pracodawców."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lekarza stażysty i jego umowy o pracę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnie stosowanej ulgi podatkowej i jej zastosowania w specyficznej sytuacji zawodowej, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników.
“Lekarz stażysta a ulga na start: Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczową kwestię dla młodych przedsiębiorców!”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.