III UZP 4/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w uchwale stwierdził, że sąd drugiej instancji nie jest związany wykładnią prawa zawartą w wyroku kasatoryjnym wydanym przez skład Sądu Najwyższego niespełniający wymogów prawa UE.
Sprawa dotyczyła zagadnienia prawnego, czy sąd drugiej instancji jest związany wykładnią prawa zawartą w wyroku kasatoryjnym Sądu Najwyższego, jeśli skład orzekający tego sądu nie spełniał wymogów prawa UE. Sąd Najwyższy w uchwale uznał, że sąd drugiej instancji nie jest związany taką wykładnią, powołując się na przepisy k.p.c. i ustawy o Sądzie Najwyższym.
Sąd Najwyższy rozpoznał zagadnienie prawne przekazane przez Sąd Apelacyjny w Lublinie, dotyczące związania sądu drugiej instancji wykładnią prawa zawartą w wyroku kasatoryjnym Sądu Najwyższego. Kluczowe było to, czy skład orzekający Sądu Najwyższego w wyroku kasatoryjnym spełniał wymogi prawa UE, a także czy jego wykładnia była sprzeczna z wcześniejszą uchwałą 7 Sędziów SN o mocy zasady prawnej. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 25 września 2025 r. stwierdził, że sąd drugiej instancji, rozpoznając ponownie sprawę po uwzględnieniu skargi nadzwyczajnej i uchyleniu jego wyroku przez skład Sądu Najwyższego niespełniający wymogów TUE, nie jest związany wykładnią prawa dokonaną w takim wyroku. Podstawą tej decyzji były art. 398^20 k.p.c. w związku z art. 95 pkt 1 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd drugiej instancji nie jest związany wykładnią prawa dokonaną w wyroku Sądu Najwyższego orzekającym w składzie niespełniającym wymogów prawa UE.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 398^20 k.p.c. w związku z art. 95 pkt 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, wskazując, że wyrok wydany przez skład niespełniający wymogów prawa UE nie może wiązać sądu rozpoznającego sprawę ponownie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchwała
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| P. K. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Radomiu | instytucja | organ |
| Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 398^20
Kodeks postępowania cywilnego
Określa skutki wyroku kasatoryjnego i związanie sądu niższej instancji wykładnią prawa.
u. S.N. art. 95 § pkt 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Wskazuje na moc wiążącą wykładni prawa dokonanej przez Sąd Najwyższy.
Pomocnicze
u. S.N. art. 88 § § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Dotyczy możliwości odstąpienia od zasady prawnej.
u. S.N. art. 19 § ust. 1 akapit 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Dotyczy wymogów składu orzekającego w kontekście prawa UE.
u.s.u.s. art. 18 § ust. 8
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepis, którego wykładnia była przedmiotem sporu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skład Sądu Najwyższego orzekający w wyroku kasatoryjnym nie spełniał wymogów prawa UE. Wykładnia prawa dokonana w wyroku kasatoryjnym była sprzeczna z wcześniejszą uchwałą 7 Sędziów SN o mocy zasady prawnej. Przepis art. 398^20 k.p.c. w zw. z art. 95 pkt 1 ustawy o Sądzie Najwyższym pozwala na nieuwzględnienie wykładni z wyroku wydanego przez wadliwy skład.
Godne uwagi sformułowania
wykładnia art. 18 ust. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, pozostająca w sprzeczności z uchwałą 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2023 roku w sprawie III UZP 3/23, której nadana została moc zasady prawnej skład orzekający niespełniający wymogów sądu z art. 19 ust. 1 akapit 2 TUE nie jest związany wykładnią prawa dokonaną w takim wyroku
Skład orzekający
Dawid Miąsik
przewodniczący
Halina Kiryło
członek
Krzysztof Staryk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że wykładnia prawa dokonana przez wadliwy skład Sądu Najwyższego (niespełniający wymogów prawa UE) nie jest wiążąca dla sądów niższej instancji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy skład Sądu Najwyższego jest kwestionowany w kontekście prawa UE i wcześniejszej zasady prawnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii związania sądów wykładnią Sądu Najwyższego, zwłaszcza w kontekście potencjalnych naruszeń prawa UE i sprzeczności z utrwalonym orzecznictwem.
“Czy wyrok Sądu Najwyższego wydany przez wadliwy skład jest wiążący? SN odpowiada!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III UZP 4/25 UCHWAŁA Dnia 25 września 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik (przewodniczący) SSN Halina Kiryło SSN Krzysztof Staryk (sprawozdawca) Protokolant Anita Szewczyk w sprawie z odwołania A. K. i P. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Radomiu z udziałem Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców o wysokość podstawy wymiaru składek, po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 25 września 2025 r., na skutek zagadnienia prawnego przekazanego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt III AUa 156/25, czy w świetle art. 398 20 k.p.c. w zw. z art. 95 pkt 1 ustawy o Sądzie Najwyższym zawarta w wyroku kasatoryjnym wykładnia art. 18 ust. 8 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, pozostająca w sprzeczności z uchwałą 7 Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2023 roku w sprawie III UZP 3/23, której nadana została moc zasady prawnej i od której Izba Sądu Najwyższego nie odstąpiła w trybie art. 88 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym jest wiążąca dla sądu rozpoznającego ponownie sprawę na skutek uwzględnienia skargi nadzwyczajnej i uchylenia wyroku Sądu Apelacyjnego. podjął uchwałę: Sąd drugiej instancji, rozpoznając ponownie sprawę na skutek uwzględnienia skargi nadzwyczajnej i uchylenia jego wyroku przez Sąd Najwyższy - Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych orzekający w składzie niespełniającym wymogów sądu z art. 19 ust. 1 akapit 2 TUE, nie jest związany wykładnią prawa dokonaną w takim wyroku (art. 398 20 k.p.c. w związku z art. 95 pkt. 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym, Dz. U. z 2024 r. poz .622). [r.g.]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI