III UZ 12/07

Sąd Najwyższy2007-09-19
SNubezpieczenia społeczneświadczenia z ubezpieczenia społecznegoWysokanajwyższy
ubezpieczenia społeczneopłata sądowaterminapelacjaSąd NajwyższyZUSświadczenia

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające apelację z powodu rzekomego uchybienia terminu do opłaty, uznając, że decyduje data wpłaty przez pośrednika, a nie data zaksięgowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło apelację ubezpieczonego z powodu rzekomego uchybienia terminu do opłacenia. Ubezpieczony twierdził, że opłata została dokonana w terminie, a Sąd Apelacyjny oparł się na nieczytelnym wydruku. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie, wskazując, że o zachowaniu terminu decyduje data wpłaty przez pośrednika, a nie data zaksięgowania na koncie sądu, jeśli opłata została dokonana w każdej legalnej placówce.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z zażalenia Andrzeja A. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 18 maja 2007 r., którym odrzucono apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie. Sąd Apelacyjny uznał, że apelacja nie została opłacona w wyznaczonym terminie, gdyż opłata została uiszczona 16 kwietnia 2007 r., po upływie 7-dniowego terminu od otrzymania wezwania (5 kwietnia 2007 r.). Ubezpieczony w zażaleniu kwestionował ustalenia Sądu Apelacyjnego, przedstawiając dowody wpłaty dokonanej 10 kwietnia 2007 r. za pośrednictwem firmy P. Sieci Opłat. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione, wskazując, że Sąd Apelacyjny bezrefleksyjnie przyjął datę wpływu opłaty. Podkreślono, że o zachowaniu terminu do uiszczenia opłaty sądowej decyduje data wpłacenia jej przez stronę na konto sądu za pośrednictwem każdej legalnej placówki, a nie data jej zaksięgowania. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

O zachowaniu terminu decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie przyjmującej i realizującej tego typu przelewy, a nie data transferu tej opłaty na rachunek bieżących dochodów sądu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przepisy (art. 165 § 2 k.p.c. w zw. z art. 9 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych) nie precyzują, w których placówkach należy dokonywać wpłat, co oznacza, że można to zrobić w każdej legalnej placówce. Ewentualne opóźnienie placówki pośredniczącej nie może obciążać strony, która dokonała wpłaty terminowo.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Andrzej A.

Strony

NazwaTypRola
Andrzej A.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 165 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Data wpłaty przez stronę za pośrednictwem każdej legalnej placówki przyjmującej i realizującej przelewy decyduje o zachowaniu terminu.

u.k.s.c. art. 9 § pkt 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Nakłada obowiązek ustalenia sposobu uiszczania opłat sądowych na rachunek bankowy sądu z uwzględnieniem łatwości uiszczenia opłat przez stronę.

Pomocnicze

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych art. § 2 § ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata została dokonana w terminie za pośrednictwem legalnej placówki. Sąd Apelacyjny oparł się na nieczytelnym wydruku i błędnie ustalił datę wpłaty. O zachowaniu terminu decyduje data wpłaty przez pośrednika, a nie data zaksięgowania.

Godne uwagi sformułowania

O zachowaniu wyznaczonego przez sąd terminu do uiszczenia opłaty sądowej od apelacji decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie przyjmującej i realizującej tego typu przelewy, a nie data transferu tej opłaty na rachunek bieżących dochodów właściwego sądu. Sąd Apelacyjny bezrefleksyjnie uznał, że przelew ten wpłynął na wskazane ubezpieczonemu konto po upływie wyznaczonego terminu. Ewentualne opóźnienie placówki pośredniczącej w realizacji terminowo wniesionej opłaty sądowej nie może prowadzić do odrzucenia środka zaskarżenia.

Skład orzekający

Jerzy Kwaśniewski

przewodniczący

Zbigniew Myszka

sprawozdawca

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminowości opłat sądowych wnoszonych za pośrednictwem placówek pośredniczących."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy opłata jest wnoszona za pośrednictwem legalnej placówki, a nie bezpośrednio na konto sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu terminowości opłat sądowych i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie daty wpłaty, zwłaszcza gdy korzysta się z pośredników.

Czy opłata sądowa wysłana w terminie może zostać odrzucona przez sąd? Sąd Najwyższy wyjaśnia!

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 19 września 2007 r. 
III UZ 12/07 
 
O zachowaniu wyznaczonego przez sąd terminu do uiszczenia opłaty są-
dowej od apelacji decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na 
konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie przyjmują-
cej i realizującej tego typu przelewy, a nie data transferu tej opłaty na rachunek 
bieżących dochodów właściwego sądu (art. 165 § 2 k.p.c. w związku z art. 9 pkt 
1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, 
Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.). 
 
Przewodniczący SSN Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka 
(sprawozdawca), Romualda Spyt. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 wrześ-
nia 2007 r. sprawy z odwołania Andrzeja A. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Spo-
łecznych-Oddziału w L. o wypłatę świadczenia od wcześniejszej daty i odsetki, na 
skutek zażalenia odwołującego się na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie 
z dnia 18 maja 2007 r. [...] 
 
u c h y l i ł   zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Apelacyj-
nemu w Lublinie do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi orzecze-
nie o kosztach postępowania zażaleniowego. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 18 maja 2007 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpie-
czeń Społecznych w Lublinie odrzucił apelację ubezpieczonego Andrzeja A. od wyro-
ku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 12 lutego 2007 r. oddalającego odwołanie 
ubezpieczonego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych-Oddziału w L. z dnia 
13 września 2006 r. w sprawie o wypłatę świadczenia od wcześniejszej daty i odset-
ki. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Apelacyjny wskazał, że apela-
cja ubezpieczonego nie została opłacona w wyznaczonym terminie. Wezwanie do 

 
2
uiszczenia opłaty sądowej (w kwocie 30 zł) od nieopłaconej apelacji ubezpieczony 
otrzymał w dniu 5 kwietnia 2007 r. Opłatę uiścił dopiero w dniu 16 kwietnia 2007 r., a 
więc z uchybieniem wyznaczonego 7-dniowego terminu na usunięcie tego braku od 
dnia otrzymania wezwania, który upływał z dniem 12 kwietnia 2007 r. Powyższe obli-
gowało Sąd pierwszej instancji do odrzucenia apelacji na podstawie art. 370 k.p.c. 
Ponieważ Sąd pierwszej instancji tego nie uczynił, to Sąd Apelacyjny odrzucił apela-
cję na podstawie art. 373 k.p.c.  
W zażaleniu na to postanowienie skarżący zakwestionował prawdziwość do-
konanych w nim ustaleń co do daty wniesienia opłaty sądowej, wskazując, że Sąd 
Apelacyjny oparał je na wydruku komputerowym bez podpisu i stempla, za który nie 
wiadomo kto ponosi odpowiedzialność, „a przede wszystkim nie wiadomo co ozna-
cza tajemniczy skrót data obc./wpl.”. Tymczasem oryginał wpłaty gotówkowej i orygi-
nał wydruku przelewu z firmy GI P. Sieć Opłat według programu komputerowego Bi-
lon wraz z pieczęcią i podpisem, potwierdzają dokonanie wpłaty kwoty 30 zł w dniu 
10 kwietnia 2007 r. o godz.1327. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie za-
skarżonego postanowienia. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie jest uzasadnione i wymaga przede wszystkim wnikliwego spraw-
dzenia, czy ubezpieczony, który był wezwany przez Sąd pierwszej instancji do uzu-
pełnienia brakującej opłaty stałej od apelacji, nie zmieścił się w wyznaczonym mu 
terminie, jak arbitralnie przyjął Sąd drugiej instancji. Tymczasem ubezpieczony 
przedłożył do akt sprawy oryginał polecenia przelewu z dnia 10 kwietnia 2007 r. na 
wskazane mu konto przez Sąd pierwszej instancji z zaznaczeniem tytułu dokonanej 
wpłaty. Także z załączonego do zażalenia wydruku komputerowego wybranych 
przelewów P. Sieci Opłat wynika, że w tym samym dniu został zatwierdzony przelew 
ubezpieczonego na konto właściwego Sądu, który był opatrzony precyzyjnie wska-
zanym tytułem wpłaty (uzupełnienie braku formalnego apelacji w sprawie [...]). Tym-
czasem Sąd Apelacyjny bezrefleksyjnie uznał, że przelew ten wpłynął na wskazane 
ubezpieczonemu konto po upływie wyznaczonego terminu na usunięcie brakującej 
opłaty stałej od apelacji, bo w dniu 16 kwietnia 2007 r. 
Do rozważenia pozostaje też problem ewentualnego spóźnionego dokonania 
przelewu przyjętej opłaty przez placówkę pośredniczącą w tego typu operacjach fi-

 
3
nansowych, tj. przez P. Sieci Opłat - rodzinne opłaty, która w dniu 10 kwietnia 2007 r. 
przyjęła na druku polecenia przelewu/wpłaty gotówkowej terminowo dokonaną przez 
ubezpieczonego na adres i konto właściwego sądu opłatę stałą od apelacji. W zakre-
sie prawidłowego sposobu uiszczenia w formie bezgotówkowej na rachunek bieżący 
właściwego sądu opłaty sądowej (§ 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości 
z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych, Dz.U. Nr 
27, poz. 199, powoływane dalej jako rozporządzenie) należy mieć na uwadze dyrek-
tywy delegacji ustawowej do wydania tego aktu wykonawczego zawarte w art. 9 pkt 1 
ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 
167, poz. 1398 ze zm., powoływanej dalej jako ustawa o kosztach sądowych), z któ-
rych wynika obowiązek ustalenia w drodze rozporządzenia sposobu uiszczania opłat 
sądowych na rachunek bankowy sądu z uwzględnieniem łatwości uiszczenia opłat 
przez stronę oraz skutku w postaci zwrotu lub odrzucenia pisma, od którego przy 
jego wniesieniu nie została uiszczona należna opłata. Te niezrealizowane dyrektywy 
w powołanym rozporządzeniu powinny być uwzględnione przy ocenie zachowania 
wyznaczonego terminu do uiszczenia brakującej opłaty stałej od apelacji przez ubez-
pieczonego, który wniósł tę opłatę przed upływem tego terminu na adres i rachunek 
właściwego sądu za pośrednictwem najdogodniejszej dla niego placówki legalnie 
uczestniczącej w tego typu obrocie finansowym. Za takie placówki należy bowiem 
uznać nie tylko instytucje publiczne (placówki pocztowe operatora publicznego), ale 
także banki i inne niepubliczne instytucje legalnie uczestniczące lub pośredniczące w 
obrocie finansowym. Wszystko to oznacza, że skoro powołane rozporządzenie nie 
wskazało placówek, w których należy dokonywać wpłat należnych opłat sądowych na 
rachunek bankowy właściwego sądu, to trzeba przyjąć, że takich operacji można do-
konywać w każdej placówce legalnie przyjmującej i realizującej tego typu przelewy 
na konto właściwego sądu, mając na względzie ustawową dyrektywę łatwości uisz-
czania opłat sądowych przez stronę oraz radykalny skutek w postaci zwrotu lub od-
rzucenia pisma, od którego przy jego wniesieniu nie została uiszczona należna 
opłata (art. 9 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych). Skutek taki może dotknąć tylko 
stronę, która nie dochowała wymaganych aktów staranności przy wnoszeniu (uzu-
pełnianiu) należnych opłat sądowych, natomiast ewentualne opóźnienie placówki 
pośredniczącej w realizacji terminowo wniesionej opłaty sądowej nie może prowadzić 
do odrzucenia środka zaskarżenia. 

 
4
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uznał, że o zachowaniu wyzna-
czonego przez sąd terminu do uiszczenia opłaty sądowej od środka zaskarżenia 
(apelacji) decyduje data wpłacenia przez stronę brakującej opłaty na druku przelewu 
bankowego na konto właściwego sądu za pośrednictwem każdej placówki legalnie 
przyjmującej i realizującej tego typu przelewy, a nie data ostatecznego transferu (roz-
liczenia) tej opłaty na rachunek bankowy bieżących dochodów właściwego sądu (art. 
165 § 2 k.p.c. w związku z art. 9 pkt 1 ustawy o kosztach sądowych. Niekorzystne dla 
strony skutki prawne mogłyby wynikać wyłącznie z aktu prawnego precyzyjnie regu-
lującego sposoby dokonywania wpłat i wskazującego instytucje, w których można 
wyłącznie uiszczać opłaty sądowe. W konsekwencji Sąd Najwyższy postanowił jak w 
sentencji. 
========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI