III UZ 12/06

Sąd Najwyższy2007-01-05
SAOSubezpieczenia społeczneustalenie podlegania ubezpieczeniu społecznemuŚrednianajwyższy
ubezpieczenie społeczneskarga kasacyjnaopłata sądowaprzywrócenie terminupełnomocnikSąd NajwyższyZUS

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty, uznając, że trudności w kontakcie z pełnomocnikiem nie usprawiedliwiają uchybienia terminowi.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę kasacyjną z powodu nieuiszczenia opłaty podstawowej. Pełnomocnik wnioskodawczyni nie uiścił opłaty i złożył wniosek o przywrócenie terminu, uzasadniając to trudnościami w kontakcie ze stroną. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek, uznając brak winy pełnomocnika za niewykazany. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną, podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego, uznając, że trudności w kontakcie z pełnomocnikiem nie usprawiedliwiają uchybienia terminowi do uiszczenia opłaty.

Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę z zażalenia wnioskodawczyni Marianny S. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 31 października 2006 r., które odrzuciło skargę kasacyjną wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 26 czerwca 2006 r. Skarga kasacyjna została odrzucona z powodu nieuiszczenia opłaty podstawowej, o której mowa w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Wnioskodawczyni, działając przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, uzasadniając go niemożnością skontaktowania się ze stroną z powodu jej wyjazdu. Sąd Apelacyjny oddalił ten wniosek, uznając, że pełnomocnik nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu, a trudności w kontakcie z mocodawcą nie usprawiedliwiają uchybienia, zwłaszcza przy niskiej kwocie opłaty i braku bezpośredniego kontaktu ze stroną. Sąd Najwyższy, stosując art. 380 k.p.c., rozpoznał postanowienie Sądu Apelacyjnego oddalające wniosek o przywrócenie terminu i podzielił jego podstawy. Uznał, że powoływanie się na trudności w kontakcie ze stroną w kwestii opłaty w kwocie 30 zł, w sytuacji gdy skarga kasacyjna została wniesiona w terminie, a pełnomocnik nie kontaktował się bezpośrednio ze stroną, nie usprawiedliwia opóźnienia. Sąd Najwyższy stwierdził, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn zależnych od strony i jej pełnomocnika, a wniosek o przywrócenie terminu został zasadnie oddalony. W konsekwencji, postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie nasuwa zastrzeżeń, a zażalenie okazało się oczywiście bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 380 k.p.c. ma zastosowanie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji (art. 398^21 w związku z art. 394^1 § 3 k.p.c.).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przyjął, że zażalenie zawiera wniosek umożliwiający w trybie art. 380 k.p.c. rozpoznanie postanowienia niepodlegającego zaskarżeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono zażalenie

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w L.

Strony

NazwaTypRola
Marianna S.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w L.instytucjaorgan rentowy
Lech C. - Zakład Instalacji Elektrycznych w B.P.spółkauczestnik postępowania

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Określa rozpoznanie przez sąd drugiej instancji postanowień, które nie podlegały zaskarżeniu, ma zastosowanie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji.

u.k.s.c. art. 36

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Określa opłatę podstawową od skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 130^2 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skutki nieuiszczenia opłaty sądowej.

k.p.c. art. 394^1 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa postanowienia kończące postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 169 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieuiszczenie opłaty od skargi kasacyjnej skutkuje jej odrzuceniem. Trudności w kontakcie z pełnomocnikiem nie usprawiedliwiają uchybienia terminowi do uiszczenia opłaty sądowej. Postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty nie podlega samodzielnemu zaskarżeniu, ale może być kontrolowane w ramach zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Odrzucone argumenty

Uiszczenie opłaty od skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu powinno wywołać skutek od daty wniesienia skargi. Trudność w kontaktowaniu się ze stroną uzasadnia przywrócenie terminu.

Godne uwagi sformułowania

„Trudność w kontaktowaniu się ze stroną” nie uzasadnia przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty podstawowej od skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika będącego radcą prawnym. Przy dochowaniu należytej staranności i dbałości o własne interesy opłata mogła być uiszczona w wymaganym terminie. Powództwo o ustalenie podlegania ubezpieczeniu społecznemu.

Skład orzekający

Kazimierz Jaśkowski

przewodniczący

Jerzy Kwaśniewski

sprawozdawca

Andrzej Wróbel

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu do uiszczenia opłat sądowych w postępowaniu kasacyjnym, a także stosowania art. 380 k.p.c. w kontekście zażaleń na postanowienia niepodlegające zaskarżeniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieuiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej przez pełnomocnika i uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące skargi kasacyjnej i przywracania terminów, co jest istotne dla praktyków prawa, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo ciekawy.

Pełnomocnik zapomniał o opłacie? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można liczyć na przywrócenie terminu.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 5 stycznia 2007 r. III UZ 12/06 1. Przepis art. 380 k.p.c., określający rozpoznanie przez sąd drugiej in- stancji postanowień, które nie podlegały zaskarżeniu, ma zastosowanie do roz- poznania przez Sąd Najwyższy zażalenia na postanowienie sądu drugiej instan- cji (art. 39821 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). 2. „Trudność w kontaktowaniu się ze stroną” nie uzasadnia przywrócenia terminu do uiszczenia opłaty podstawowej od skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika będącego radcą prawnym. Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski (sprawozdawca), Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 stycznia 2007 r. sprawy z odwołania Marianny S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecz- nych-Oddziału w L. z udziałem Lecha C. - Zakładu Instalacji Elektrycznych w B.P. o ustalenie podlegania ubezpieczeniu społecznemu, na skutek zażalenia ubezpieczo- nej na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 31 października 2006 r. [...] o d d a l i ł zażalenie. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 26 czerwca 2006 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie oddalił apelację wnioskodawczyni Marianny S. od wyroku Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie z dnia 4 kwietnia 2005 r. oddalającego odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS Oddziału w R. z dnia 30 grudnia 2003 r. W dniu 12 września 2006 r. skargę kasacyjną od po- wyższego wyroku wniosła wnioskodawczyni działając przez pełnomocnika będącego radcą prawnym. Pełnomocnik wnioskodawczyni przy wniesieniu skargi kasacyjnej nie uiścił opłaty podstawowej, o której mowa w art. 36 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o 2 kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.). W dniu 15 września 2006 r. pełnomocnik wnioskodawczyni złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej dokonując jednocześnie uchybio- nej czynności. Pełnomocnik wnioskodawczyni uzasadnił ten wniosek niemożnością skontaktowania się z wnioskodawczynią z powodu jej nagłego wyjazdu spowodowa- nego sprawami osobistymi. Postanowieniem z dnia 23 października 2006 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie wniosek ten oddalił. Sąd Apelacyjny uznał, że pełnomocnik wnioskodawczyni nie wykazał, aby nie ponosił winy w uchybieniu terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej. Przy dochowa- niu należytej staranności i dbałości o własne interesy opłata mogła być uiszczona w wymaganym terminie. Trudność kontaktowania się pełnomocnika z jego mocodawcą nie jest okolicznością usprawiedliwiającą uchybienie przedmiotowemu terminowi, skoro chodziło o kwotę 30 zł, a ponadto pełnomocnik nie kontaktował się w kwestii opłaty bezpośrednio z wnioskodawczynią ale z jej synem. Sporządzając skargę, peł- nomocnik wnioskodawczyni powinien liczyć się z koniecznością uiszczenia opłaty i podjąć w tym kierunku stosowne działanie. W tych okolicznościach podane (we wnio- sku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej) przyczyny naruszenia tego terminu dotyczą prowadzenia sprawy przez pełnomocnika w ramach udzielonego pełnomocnictwa. Postanowieniem z dnia 31 października 2006 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 1302 § 3 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie z dnia 26 czerwca 2006 r., skoro z wniesieniem skargi kasacyjnej nie została uiszczona opłata, o której mowa w art. 36 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Zażalenie na powyższe postanowienie Sądu Apelacyjnego wniosła wniosko- dawczyni domagając się jego uchylenia, a także uchylenia postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 23 października 2006 r. Skarżąca podniosła, że wraz z wnio- skiem o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej jej pełno- mocnik opłatę uiścił, co - jej zdaniem - powinno wywołać skutek od daty wniesienia skargi kasacyjnej. Opłata od skargi kasacyjnej została wniesiona bez wezwania do jej uiszczenia przez sąd. Skarżąca powołała się na postanowienie Sądu Najwyższe- go z dnia 4 marca 2005 r., II UZ 72/04 (OSNP 2005 nr 20, poz. 325), zgodnie z któ- rym „na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu wniosku o przywrócenie 3 terminu do wniesienia kasacji zażalenie nie przysługuje (art. 39318 § 2 k.p.c.). Takie postanowienie może być skontrolowane w ramach rozpoznania zażalenia na posta- nowienie o odrzuceniu kasacji (art. 380 w związku z art. 397 § 2 k.p.c.).” W świetle tego postanowienia Sąd Apelacyjny dokonał błędnej interpretacji stanu faktycznego, tj. okoliczności uchybienia terminu do wniesienia opłaty od skargi kasacyjnej, a na- stępnie wniesienia opłaty bez wezwania Sądu i dokonania czynności na zasadzie art. 169 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Nie jest w zażaleniu kwestionowane, że wnioskodawczyni nie zachowała wła- ściwego terminu do uiszczenia opłaty od wniesionej skargi kasacyjnej i że z tego po- wodu wynikają konsekwencje określone w art. 1302 § 3 k.p.c. Jedynym przeciwsta- wieniem ustawowo określonych konsekwencji nieuiszczenia opłaty sądowej od skargi kasacyjnej w przewidzianym do tego terminie stanowi - według wnoszącej zażalenie - jej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty. Przywrócenie bowiem tego terminu połączone z uiszczeniem opłaty powodowałoby usunięcie skutków naruszenia terminu. Jednakże wniosek o przywrócenie terminu został oddalony po- stanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 23 października 2006 r. Postanowienie to nie należy do kategorii postanowień kończących postępowanie w sprawie w rozu- mieniu art. 3941 § 2 k.p.c. i dlatego nie podlega zaskarżeniu do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy przyjął, że rozpatrywane zażalenie zawiera wniosek umożli- wiający w trybie art. 380 k.p.c. rozpoznanie postanowienia nie podlegającego za- skarżeniu. Rozpoznając postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 23 października 2006 r. oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty od skargi kasacyjnej - Sąd Najwyższy podzielił podstawy tego postanowienia. Powoływanie się przez pełnomocnika strony na bliżej nieokreśloną trudność jego kontaktowania się ze stroną w kwestii wniesienia opłaty sądowej w kwocie 30 zł, w ustalonych okoliczno- ściach, że skarga kasacyjna została wniesiona w terminie, a ponadto, że pełnomoc- nik nawet nie kontaktował się ze stroną bezpośrednio, z pewnością nie usprawiedli- wia opóźnienia. Nie budzą wątpliwości ustalenia Sądu Apelacyjnego, że uchybienie terminu do wniesienia opłaty od skargi kasacyjnej nastąpiło z przyczyn zależnych od strony i jej pełnomocnika ze względu na zależny od tych osób sposób ułożenia mię- dzy nimi umocowania procesowego. 4 Jeżeli zatem skarga kasacyjna nie została należycie opłacona, a wniosek o przywrócenie terminu do dokonania takiego opłacenia - został zasadnie oddalony - to zaskarżone zażaleniem postanowienie nie nasuwa żadnych zastrzeżeń, a zażalenie okazało się oczywiście bezzasadne. Z powyższych przyczyn Sąd Najwyższy postanowił stosownie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI