III UZ 1/07

Postanowienie z dnia 21 lutego 2007 r. 
III UZ 1/07 
 
Nowe twierdzenia ubezpieczonego o pogorszeniu się stanu jego zdrowia 
po wydaniu wyroku, które zostały zgłoszone w toku postępowania apelacyj-
nego, należy traktować jako nowe okoliczności sprawy i nierozpoznane dotych-
czas przez organ rentowy żądanie przyznania świadczenia z ubezpieczenia 
społecznego (art. 47710 § 2 k.p.c.). 
 
Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Zbigniew Myszka 
(sprawozdawca), Herbert Szurgacz. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lutego 
2007 r. sprawy z odwołania Aleksandra J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecz-
nych-Oddziału w L. o wysokość renty, na skutek zażalenia ubezpieczonego na po-
stanowienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 28 listopada 2006 r. [...] 
 
o d d a l i ł   zażalenie. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
Postanowieniem z dnia 28 listopada 2006 r. Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i 
Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie w punkcie I odrzucił apelację wnioskodawcy 
Aleksandra J. od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 18 stycznia 2006 r., 
wydanego w sprawie przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w 
L. o wysokość renty, natomiast w punkcie II odmówił adwokatowi Joannie D.-K. przy-
znania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.  
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Apelacyjny stwierdził, że 
sporządzona przez adwokata apelacja nie spełnia wymagań określonych w art. 368 § 
1 pkt 2 i 3 k.p.c., ponieważ nie zawiera zwięzłego przedstawienia zarzutów apelacji 
ani ich uzasadnienia, sprowadzając się głównie do zgłoszenia wniosku o przeprowa-
dzenie postępowania dowodowego z opinii biegłych sądowych lekarzy w związku z 
pogorszeniem się stanu zdrowia wnioskodawcy w okresie, jaki upłynął od ostatniego 

 
2
badania. Ponadto w apelacji nieprawidłowo został określony zakres zaskarżenia. 
Pełnomocnik wskazał, że zaskarża wyrok w punkcie I, uwzględniającym częściowo 
odwołanie wnioskodawcy przez zmianę zaskarżonej decyzji i ustalenie prawa do 
renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na stałe, zamiast renty okresowej, 
natomiast odwołanie w części dotyczącej odmowy przyznania renty z tytułu całkowi-
tej niezdolności do pracy zostało rozstrzygnięte w punkcie III wyroku, oddalającym 
odwołanie w pozostałej części. Zgodnie z treścią art. 3701 k.p.c. apelacja sporządzo-
na przez profesjonalnego pełnomocnika, niespełniająca wymagań szczególnych 
określonych w pkt 1-3 i pkt 5 art. 368 § 1 k.p.c., podlega odrzuceniu bez wzywania 
do usunięcia tych braków i tak też Sąd orzekł w punkcie I zaskarżonego postanowie-
nia. Ponadto z uwagi na to, że sporządzenie apelacji ze wskazanymi wyżej uchybie-
niami nie jest „udzieleniem pomocy prawnej" w rozumieniu § 19 rozporządzenia Mi-
nistra Sprawiedliwości z dnia 12 grudnia 1997 r. w sprawie opłat za czynności adwo-
kackie oraz opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. Nr 154, poz. 1013 ze zm.), 
za którą koszty ponosi Skarb Państwa, Sąd Apelacyjny w punkcie II tego postano-
wienia oddalił wniosek o przyznanie kosztów nie opłaconej pomocy prawnej udzielo-
nej z urzędu. 
W zażaleniu pełnomocnik wnioskodawcy domagała się uchylenia zaskarżone-
go postanowienia w całości, zarzucając mu naruszenie prawa procesowego, w 
szczególności art. 368 § 1 k.p.c., przez jego błędną interpretację, polegającą na myl-
nym przyjęciu, iż apelacja musi zawierać zarzuty wobec wyroku Sądu pierwszej in-
stancji, nawet w przypadku, kiedy oparta jest ona wyłącznie na nowych faktach i do-
wodach. Zdaniem wnoszącej zażalenie, brak jest przepisu, który zabraniałby oparcia 
apelacji wyłącznie na nowych faktach i dowodach, które pojawiły się po wydaniu wy-
roku przez Sąd pierwszej instancji. Za możliwością taką przemawiają względy eko-
nomiki procesowej, ponieważ obywatel zamiast zakładać kolejną sprawę w sądzie, 
może skorzystać z toku instancji i zakończyć sprawę w jednym postępowaniu. „Brak 
zarzutów apelacji nie wynika w niniejszym przypadku z nieznajomości przepisów, na-
tomiast pełnomocnik uznał, że brak jest zarzutów, które można zasadnie postawić”. 
Występując w sprawie z urzędu, zgodnie z żądaniem wnioskodawcy, który sygnali-
zował dalsze pogorszenie się stanu zdrowia i zażądał sporządzenia apelacji w tym 
zakresie, pełnomocnik zmuszony był oprzeć apelację wyłącznie na nowym fakcie, 
którym w rozpoznawanej jest dalsze pogorszenie się stanu zdrowia wnioskodawcy. 
 

 
3
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Zażalenie nie jest uzasadnione już dlatego, że w przypadku odwołania od de-
cyzji wydanej w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiotem orzekania 
jest stan sprawy, w tym jej stan faktyczny, istniejący w dacie zgłoszenia wniosku lub 
wydania decyzji (art. 4779 k.p.c.). Skoro przedmiotem osądu sądu ubezpieczeń spo-
łecznych jest tylko stan rzeczy rozpoznany przez organ rentowy w wydanej decyzji, 
to apelacja od wyroku Sądu pierwszej instancji weryfikującego wydaną decyzję nie 
może opierać się „na nowym fakcie, który pojawił się po wyroku w pierwszej instancji, 
tj. na fakcie dalszego pogorszenia się stanu zdrowia wnioskodawcy, co wymagało 
kolejnej opinii biegłych”. Oznacza to, że zarzuty apelacji oparte wyłącznie na nowych 
twierdzeniach o pogorszeniu się stanu zdrowia wnioskodawcy, co zostało ujawnione 
już po wydaniu decyzji rentowej, która nie była oparta na twierdzeniach o pogorsze-
niu stanu zdrowia w stopniu wcześniej nieznanym, a przez to nierozpoznanym przez 
organ rentowy, nie mogą być przedmiotem osądu apelacyjnego. Tego rodzaju nowo-
ści faktyczne, tj. nowe twierdzenia ubezpieczonego o pogorszeniu się stanu jego 
zdrowia po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji, które zostały zgłoszone w 
toku postępowania apelacyjnego, należy traktować jako nowe okoliczności sprawy i 
dotychczas nierozpoznane przez organ rentowy żądanie przyznania świadczeń z 
ubezpieczenia społecznego, które sąd ubezpieczeń społecznych mógł zakwalifiko-
wać jako wymagające przekazania do rozpoznania organowi rentowemu w trybie art. 
47710 § 2 k.p.c., tyle że takich zarzutów autorka apelacji i zażalenia nie postawiła.  
Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji na 
podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 39815 k.p.c. 
========================================