III USK 341/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędziego Roberta Stefanickiego rozpoznał skargę kasacyjną G. N. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 10 maja 2023 r., który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu i oddalił odwołanie G. N. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przeliczeniu i zawieszeniu emerytury z uwagi na zbieg prawa do więcej niż jednego świadczenia. G. N. zarzucił naruszenie przepisów materialnych, w tym ustawy emerytalnej i Konstytucji RP, kwestionując interpretację przepisów dotyczących możliwości pobierania dwóch świadczeń emerytalnych przez osoby powołane do służby wojskowej przed 1 stycznia 1999 r. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparto na istnieniu istotnego zagadnienia prawnego oraz potrzebie wykładni przepisów budzących wątpliwości. Sąd Najwyższy, analizując wniosek, stwierdził, że kwestia wykładni art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych została już rozstrzygnięta uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 15 grudnia 2021 r. (III UZP 7/21), która ustaliła, że w przypadku zbiegu prawa do emerytury wojskowej i powszechnej, wypłaca się jedno świadczenie, chyba że emerytura wojskowa została obliczona według zasad określonych w art. 15a lub 18e ustawy zaopatrzeniowej, co wymagało interpretacji zarówno przedmiotowej, jak i podmiotowej. Ponieważ Sąd Apelacyjny orzekł zgodnie z tym stanowiskiem, Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. odmówił jej przyjęcia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w kontekście zbiegu prawa do emerytury wojskowej i powszechnej, zwłaszcza dla osób powołanych do służby przed 1999 r.
Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu świadczeń wojskowych i powszechnych, z uwzględnieniem daty powołania do służby.
Zagadnienia prawne (2)
Czy użyte w art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej pojęcie „została obliczona na zasadach określonych w art. 15a lub 18e ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych” oznacza emeryturę, która została przyznana na podstawie tych przepisów, czy tylko obliczona według ich zasad, co wpływa na możliwość pobierania dwóch świadczeń emerytalnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pojęcie to należy interpretować zarówno przedmiotowo (zasady obliczania), jak i podmiotowo (adresaci przepisów), co zostało rozstrzygnięte uchwałą Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na uchwałę III UZP 7/21, która rozstrzygnęła rozbieżności interpretacyjne dotyczące art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej. Uchwała ta wskazuje, że wyjątek od zasady pobierania jednego świadczenia wymaga uwzględnienia nie tylko zasad obliczania emerytury wojskowej, ale także kryteriów podmiotowych, w tym momentu powołania do służby wojskowej.
Czy możliwa jest taka interpretacja przepisów art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych, która powodowałaby różnicowanie analogicznej sytuacji emerytów w jednej grupie zawodowej bez istotnej przyczyny, naruszając zasadę równości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do przyjęcia skargi kasacyjnej w tym zakresie, ponieważ interpretacja stosowana przez Sąd Apelacyjny jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazuje, że zasada równości konstytucyjnej nie została naruszona, a interpretacja przepisów stosowana przez Sąd Apelacyjny jest zgodna z uchwałą III UZP 7/21, która rozstrzygnęła kwestię zbiegu świadczeń i nie stwierdziła naruszenia zasady równości w analizowanym przypadku.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. N. | osoba_fizyczna | odwołujący się |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
ustawa emerytalna art. 95 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
W razie zbiegu prawa do kilku świadczeń wypłaca się jedno, wyższe lub wybrane przez zainteresowanego. Zasada ta stosuje się również do zbiegu prawa do świadczeń z FUS i świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych, z wyjątkiem sytuacji, gdy emerytura wojskowa została obliczona według zasad określonych w art. 15a lub 18e ustawy zaopatrzeniowej, co należy interpretować zarówno przedmiotowo, jak i podmiotowo.
ustawa zaopatrzeniowa art. 15a
Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
Przepis określający zasady obliczania emerytury wojskowej, który stanowi podstawę do ewentualnego wyjątku od zasady pobierania jednego świadczenia.
Pomocnicze
ustawa zaopatrzeniowa art. 18e
Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
Konstytucja RP art. 67 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo obywatela do zabezpieczenia społecznego.
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^4 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 390
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy zaopatrzeniowej przez błędną wykładnię. • Naruszenie art. 32 Konstytucji RP (zasada równości) przez nierówne traktowanie emerytów. • Naruszenie art. 67 ust. 1 Konstytucji RP (prawo do zabezpieczenia społecznego) przez nakładanie obowiązków bez wpływu na świadczenia.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy, jako sąd kasacyjny, nie jest sądem powszechnym trzeciej instancji • skarga kasacyjna nie jest środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji • zasada niewystępowania kumulacji świadczeń • systemowa wykładnia użytego w art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej zwrotu „z wyjątkiem przypadku, gdy emerytura wojskowa (...) została obliczona według zasad określonych w art. 15a albo 18e ustawy (zaopatrzeniowej)” daje podstawę do przyjęcia, że ów wyjątek należy interpretować nie tylko przedmiotowo (...) ale także podmiotowo
Skład orzekający
Robert Stefanicki
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w kontekście zbiegu prawa do emerytury wojskowej i powszechnej, zwłaszcza dla osób powołanych do służby przed 1999 r."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zbiegu świadczeń wojskowych i powszechnych, z uwzględnieniem daty powołania do służby.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla wielu emerytów wojskowych i funkcjonariuszy, a jej rozstrzygnięcie opiera się na analizie przepisów i utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego.
“Emerytura wojskowa i powszechna – czy można pobierać dwie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.