Orzeczenie · 2025-06-25

III USK 275/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-06-25
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emeryturarentaZUSemerytura wojskowaskarga kasacyjnaSąd Najwyższyprawo ubezpieczeń społecznychorzecznictwo

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną J. G. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 22 lutego 2024 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Opolu oddalający odwołanie J. G. od decyzji ZUS o przyznaniu i zawieszeniu emerytury z powodu pobierania emerytury wojskowej. Skarżący zarzucił nieważność postępowania, wskazując na skład sądu apelacyjnego ukształtowany w trybie ustawy z 2017 r., oraz potrzebę wykładni art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy zaopatrzeniowej, powołując się na rozbieżności w orzecznictwie. Sąd Najwyższy, działając na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnienie wskazuje, że zarzut nieważności postępowania jest bezpodstawny, gdyż powołanie sędziego na wniosek obecnej KRS nie powoduje nieważności. Pozostałe przesłanki przyjęcia skargi, takie jak potrzeba wykładni przepisów czy oczywista zasadność, również nie zostały wykazane. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa dotyczącego zbiegu świadczeń, w tym uchwały składu siedmiu sędziów z 15 grudnia 2021 r. (III UZP 7/21), która rozstrzygnęła kwestię pobierania jednego świadczenia w przypadku zbiegu emerytury wojskowej i powszechnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek formalnych, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących składu sądu oraz potrzeby wykładni przepisów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, a nie meritum sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postępowanie sądowe jest dotknięte nieważnością w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. w sytuacji, gdy w składzie sądu orzekała osoba powołana na urząd sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.?

Odpowiedź sądu

Nie, powołanie sędziego sądu powszechnego na wniosek aktualnie funkcjonującej Krajowej Rady Sądownictwa nie jest okolicznością, która samodzielnie może prowadzić do przyjęcia, że postępowanie z udziałem takiego sędziego jest dotknięte nieważnością.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sam fakt powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek KRS po zmianach ustawowych nie narusza standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu Konstytucji RP, Karty Praw Podstawowych UE ani EKPC, chyba że przedstawiono inne okoliczności wskazujące na naruszenie tych standardów.

Czy istnieje potrzeba wykładni art. 95 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z art. 15a ustawy z 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin z uwagi na rozbieżności w orzecznictwie?

Odpowiedź sądu

Nie, w niniejszej sprawie nie wykazano potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, które uzasadniałyby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreśla, że powołanie się na potrzebę wykładni wymaga wykazania, iż przepis budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni lub jego wykładnia jest niejednolita, co należy udokumentować. Rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych nie może sprowadzać się do odpowiedzi na zarzuty autora skargi. Sąd odwołał się do uchwały składu 7 sędziów z 15 grudnia 2021 r. (III UZP 7/21), która rozstrzygnęła kwestię zbiegu świadczeń.

Czy skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w związku z nieprawidłową wykładnią art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy zaopatrzeniowej?

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie została uznana za oczywiście uzasadnioną.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnia, że oczywista zasadność skargi wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, bez potrzeby pogłębionej analizy. Autor skargi nie przedstawił wywodu prawnego wyjaśniającego oczywistość naruszenia, a kwestia zbiegu świadczeń została już rozstrzygnięta w orzecznictwie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opoluinstytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga jest oczywiście uzasadniona.

ustawa emerytalna art. 95 § ust. 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy zasady pobierania jednego świadczenia w przypadku zbiegu prawa do świadczeń.

ustawa zaopatrzeniowa art. 15a

Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin

Dotyczy zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych.

k.p.c. art. 398 § 9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 379 § pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Nieważność postępowania w rozumieniu tego przepisu nie jest automatycznie powodowana przez udział sędziego powołanego na wniosek obecnej KRS.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nieważność postępowania z uwagi na skład sądu apelacyjnego. • Potrzeba wykładni art. 95 ust. 2 ustawy emerytalnej w związku z art. 15a ustawy zaopatrzeniowej z powodu rozbieżności w orzecznictwie. • Oczywista zasadność skargi kasacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

powołanie sędziego sądu powszechnego na wniosek aktualnie funkcjonującej Krajowej Rady Sądownictwa nie jest okolicznością, która samodzielnie może prowadzić do przyjęcia, że postępowanie z udziałem takiego sędziego jest dotknięte nieważnością • Rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych nie może się sprowadzać do odpowiedzi na zarzuty autora skargi skierowane pod adresem zaskarżonego orzeczenia ani też do odpowiedzi na wątpliwości skarżącego, które można wyjaśnić za pomocą obowiązujących reguł wykładni bądź w drodze prostego zastosowania przepisów • O ile dla uwzględnienia skargi wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to dla przyjęcia skargi do rozpoznania niezbędne jest wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie

Skład orzekający

Leszek Bielecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek formalnych, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących składu sądu oraz potrzeby wykładni przepisów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, a nie meritum sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do sądu i składem orzekającym, a także problematyki zbiegu świadczeń emerytalnych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych.

Kiedy Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania skargi? Kluczowe przesłanki formalne w sprawach o emeryturę.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst