Orzeczenie · 2025-11-18

III USK 235/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-11-18
SNubezpieczenia społecznerentyŚrednianajwyższy
renta socjalnaskarga kasacyjnaSąd Najwyższypostępowanie cywilneZUSprawo ubezpieczeń społecznych

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania prawa do renty socjalnej M.G. przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, co zostało potwierdzone wyrokami Sądu Okręgowego we Wrocławiu i Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu. Sąd Apelacyjny oddalił apelację wnioskodawcy, który zarzucał naruszenie przepisów postępowania cywilnego, w tym art. 224 § 1 k.p.c. i art. 316 § 1 k.p.c., a także brak uzupełnienia postępowania dowodowego. Skarżący argumentował, że naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy i pozbawiły go możliwości uzyskania słusznego wyroku. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. W szczególności, Sąd Najwyższy uznał, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona, ponieważ zarzuty dotyczyły ustaleń faktycznych i oceny dowodów, które są wiążące dla Sądu Najwyższego (art. 398^13 § 2 k.p.c.). Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie apelacyjne jest kontynuacją postępowania merytorycznego, a sąd drugiej instancji ma prawo i obowiązek dokonać własnych ustaleń faktycznych. W tym przypadku, Sąd Apelacyjny prawidłowo oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach Sądu pierwszej instancji, co jest dopuszczalne. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych wymogów formalnych postępowania kasacyjnego, a nie meritum sprawy o rentę socjalną.

Zagadnienia prawne (1)

Czy naruszenie przepisów postępowania cywilnego, w tym brak przeprowadzenia przez sąd drugiej instancji własnego postępowania dowodowego, może stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów, w tym brak przeprowadzenia przez sąd drugiej instancji własnego postępowania dowodowego, nie stanowią podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu jej oczywistej zasadności, gdyż Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi sądu niższej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogą być podstawą skargi kasacyjnej (art. 398^3 § 3 k.p.c.). Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi sądu niższej instancji (art. 398^13 § 2 k.p.c.). Postępowanie apelacyjne jest kontynuacją postępowania merytorycznego, a sąd drugiej instancji ma prawo i obowiązek dokonać własnych ustaleń faktycznych, co może polegać na podzieleniu ustaleń sądu pierwszej instancji. W tym przypadku, Sąd Apelacyjny prawidłowo oparł swoje rozstrzygnięcie na ustaleniach sądu pierwszej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M.G.osoba_fizycznaodwołujący się
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Opoluinstytucjaorgan
Skarb Państwa - Sąd Okręgowy we Wrocławiuorgan_państwowykoszty
adwokat E.S.osoba_fizycznapomoc prawna z urzędu

Przepisy (25)

Główne

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na oczywistej zasadność wymaga od skarżącego przedstawienia wywodu prawnego wskazującego, w czym wyraża się ta oczywistość i przedstawienia argumentów na poparcie tego twierdzenia.

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej.

k.p.c. art. 398 § 9

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy nie spełnia ona wymogów formalnych lub nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c.

Pomocnicze

k.p.c. art. 224 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 316 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 387 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 235 § 5 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398 § 13

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 378 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji, co oznacza dokonywanie własnych ustaleń faktycznych i kontrolę prawidłowości postępowania przed sądem pierwszej instancji.

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji ma prawo i często obowiązek ponownego badania sprawy, przeprowadzania w niezbędnym zakresie postępowania dowodowego oraz orzekania na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji i w postępowaniu apelacyjnym.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania cywilnego, w tym art. 224 § 1 k.p.c. i art. 316 § 1 k.p.c. • Brak uzupełnienia postępowania dowodowego przez Sąd drugiej instancji • Oparcie się przez Sąd drugiej instancji na ustaleniach faktycznych i rozważaniach prawnych dokonanych przez Sąd pierwszej instancji bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. • Skarga kasacyjna, jako szczególny środek zaskarżenia, służy realizacji interesu publicznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. • Rozpoznanie skargi kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych. • Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na oczywistej zasadność wymaga od skarżącego zawarcia w uzasadnieniu wniosku wywodu prawnego wskazującego, w czym wyraża się ta "oczywistość". • Przedmiotem podstaw kasacyjnych nie mogą być zarzuty co do ustaleń faktycznych oraz oceny dowodów. • Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia. • Postępowanie apelacyjne jest dalszym stadium postępowania przed sądem pierwszej instancji, a sąd apelacyjny ma prawo i często obowiązek ponownego badania sprawy, przeprowadzania w niezbędnym zakresie postępowania dowodowego oraz orzekania na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji i w postępowaniu apelacyjnym.

Skład orzekający

Renata Żywicka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście zarzutów dotyczących postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych postępowania kasacyjnego, a nie meritum sprawy o rentę socjalną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie ma charakter proceduralny i dotyczy kryteriów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria przyjęcia sprawy do rozpoznania.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst