III UO 1/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wyznaczenie innego sądu, uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości nie wymaga takiej zmiany, a kwestie bezstronności można rozwiązać poprzez procedurę wyłączenia sędziego.
Sąd Rejonowy w L. złożył wniosek o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy o prawo do zasiłku chorobowego, powołując się na zarzuty pełnomocnika strony o braku bezstronności sądu z powodu pozwów cywilnych przeciwko sędziom. Sąd Najwyższy, analizując art. 44¹ § 1 k.p.c., uznał, że wniosek nie zawierał wystarczającego uzasadnienia. Podkreślono, że kwestie bezstronności można rozwiązać w ramach procedury wyłączenia sędziego, a dobro wymiaru sprawiedliwości nie wymagało zmiany sądu.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w L. o wyznaczenie innego równorzędnego sądu do rozpoznania sprawy z odwołania J. B. od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącej prawa do zasiłku chorobowego. Wniosek został złożony w oparciu o pismo pełnomocnika J. B., który zarzucił Sądowi Rejonowemu w L. brak bezstronności z powodu pozwów cywilnych wytoczonych przeciwko sędziom. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 44¹ § 1 k.p.c. oraz swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że wniosek nie zawierał wystarczającego uzasadnienia dla zastosowania tej instytucji. Podkreślono, że przepis ten powinien być interpretowany ściśle, a dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym kwestie postrzegania bezstronności sądu, można zapewnić poprzez inne procedury, takie jak wyłączenie sędziego. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, wskazując, że uważne i rzetelne pochylenie się nad argumentacją strony oraz komunikatywne uzasadnienie rozstrzygnięcia merytorycznego przez sąd właściwy są wystarczające.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, dobro wymiaru sprawiedliwości nie wymaga wyznaczenia innego sądu w takiej sytuacji, a kwestie bezstronności można rozwiązać w ramach procedury wyłączenia sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 44¹ § 1 k.p.c. powinien być interpretowany ściśle. Podkreślono, że instytucja wyłączenia sędziego jest wystarczającym mechanizmem do zapewnienia bezstronności, a samo złożenie pozwów cywilnych przeciwko sędziom nie stanowi wystarczającej przesłanki do zmiany sądu właściwego dla zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnia wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. B. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziału Regionalnego w L. | instytucja | organ rentowy |
| B. B. | osoba_fizyczna | pełnomocnik |
| Sąd Rejonowy w L. | instytucja | sąd wnioskujący |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten stanowi wyjątek od zasad właściwości sądu i powinien być interpretowany ściśle. Wymaga on, aby dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym postrzeganie bezstronności sądu, było zagrożone w sposób uzasadniający zmianę sądu.
Pomocnicze
k.p.c. art. 357 § § 2¹
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy niezaskarżalności postanowień sądu, jednak Sąd Najwyższy zdecydował o sporządzeniu uzasadnienia ze względu na charakter sprawy i nowość regulacji.
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu właściwego, które ma charakter konstytucyjny i stanowi podstawę do ustalania właściwości sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczającego uzasadnienia wniosku o wyznaczenie innego sądu. Możliwość zapewnienia bezstronności poprzez procedurę wyłączenia sędziego. Ścisła interpretacja art. 44¹ § 1 k.p.c. jako wyjątku od zasad właściwości sądu.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości kryterium dobra wymiaru sprawiedliwości odnoszono do sytuacji, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny novum ocenianej regulacji
Skład orzekający
Dawid Miąsik
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44¹ § 1 k.p.c. w kontekście zarzutów o brak bezstronności sądu i stosowanie procedury wyłączenia sędziego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyznaczenie innego sądu, a nie bezpośrednio meritum sprawy ubezpieczeniowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z bezstronnością sądu i interpretacją przepisu, który jest stosunkowo nowy. Jest interesująca dla prawników procesowych.
“Czy pozew przeciwko sędziemu automatycznie dyskwalifikuje sąd? SN wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt III UO 1/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z odwołania J. B. od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziału Regionalnego w L. o prawo do zasiłku chorobowego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 lutego 2020 r., wniosku Sądu Rejonowego w L. o wyznaczenie innego równorzędnego sądu na podstawie art.44 1 § 1 k.p.c. zawartego w zarządzeniu Sądu Rejonowego w L. z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt VII U (…), nie uwzględnia wniosku. UZASADNIENIE Zarządzeniem z 11 grudnia 2019 r. (wykonane 21 lutego 2020 r.) Sąd Rejonowy w L. przedstawił jako wniosek o wyznaczenie innego równorzędnego sądu na podstawie art. 44 1 § 1 k.p.c. pismo B. B. z 6 grudnia 2019 r. występującej w charakterze pełnomocnika J. B. w sprawie z odwołania od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (organ rentowy) o prawo do zasiłku chorobowego. W piśmie tym B. B. stwierdziła, że Sąd Rejonowy w L. nie spełnia kryterium bezstronności w sprawie „w związku z pozwaniem przez odwołujących się w trybie cywilnym Przewodniczącej VI Wydziału Sądu Rejonowego w L. oraz kilku sędziów nadrzędnych”. Jak wyjaśniono w postanowieniu Sądu Najwyższego z 24 lutego 2020 r., II PO 5/20, na podstawie art. 44 1 k.p.c. sąd właściwy do rozpoznania sprawy może zwrócić się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, jeśli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Skoro jednak kwestia właściwości sądu ma nie tyle charakter ustawowy co konstytucyjny (art. 45 Konstytucji RP stanowi o prawie do sądu właściwego), a oceniany przepis jest wyjątkiem od zasad właściwości sądu ustalonych w art. 15–42, to należy go interpretować ściśle, co z kolei przekłada się na stosowanie tego przepisu w wyjątkowych sytuacjach. W dotychczasowym orzecznictwie Izby Karnej Sądu Najwyższego kryterium dobra wymiaru sprawiedliwości odnoszono do sytuacji, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny (postanowienia Sądu Najwyższego z 13 lutego1982 r., IV KO 9/82, OSNKW 1982 nr 6, poz. 33; 13 lipca1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995 nr 9–10, poz. 68; 17 maja 2006 r., II KO 27/06, LEX nr 186944; 19 grudnia 2006 r., II KO 68/06, OSNWSK 2006 nr 1, poz. 2493). Wniosek Sądu Rejonowego w L. nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia nawiązującego do przesłanek zastosowania art. 44 1 k.p.c., ani wywodu, który uzasadniałaby podzielenie stwierdzeń zawartych w piśmie B. B. z 6 grudnia 2019 r. i zmianę sądu właściwego podyktowaną „dobrem wymiaru sprawiedliwości”, tym bardziej, gdy dodatkowo uwzględni się postanowienia Działu III k.p.c. i regulowanej nim instytucji wyłączenie sędziego. Po zapoznaniu się z tymi materiałami, które znajdują się w dołączonych do wniosku aktach sprawy Sąd Najwyższy stwierdza, że dla zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości wystarczające jest uważne i rzetelne pochylenie się nad argumentacją strony podnoszona w tej sprawie oraz komunikatywne i wyczerpujące jurydycznych motywów ewentualnego rozstrzygnięcia merytorycznego. Sąd Najwyższy zdecydował o sporządzeniu uzasadnienia niniejszego postanowienia – mimo jego niezaskarżalności (art. 357 § 2 1 k.p.c.) – z uwagi na charakter sprawy oraz novum ocenianej regulacji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI