III UK 235/04

Sąd Najwyższy2005-02-18
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emeryturaZUSopieka nad dzieckiemkasacjawymagania formalneSąd Najwyższypostanowienie

Sąd Najwyższy odrzucił kasację z powodu braku formalnego, polegającego na nieprzedstawieniu okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w R., który oddalił apelację wnioskodawczyni od wyroku Sądu Okręgowego w T. oddalającego jej odwołanie od decyzji ZUS o uchyleniu decyzji przyznającej wcześniejszą emeryturę. Kasacja zarzucała niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o emeryturach i rentach. Sąd Najwyższy odrzucił kasację z powodu braku formalnego, wskazując na nieprzedstawienie przez wnioskodawczynię okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie zgodnie z art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c.

Sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Sąd Okręgowy w T. oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS o uchyleniu decyzji przyznającej prawo do emerytury. Sąd Apelacyjny w R. oddalił apelację wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni wniosła kasację do Sądu Najwyższego, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 114 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił kasację z powodu braku formalnego. Sąd wskazał, że kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym określonym w art. 393³ k.p.c., w tym zawierać przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Oznacza to konieczność wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, albo oczywistego naruszenia prawa lub nieważności postępowania. Sąd stwierdził, że w niniejszej kasacji takie okoliczności nie zostały przedstawione, co stanowi brak istotny skutkujący odrzuceniem kasacji na podstawie art. 393⁷ § 2 w związku z art. 393⁵ k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ nie przedstawiono w niej okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja musi zawierać przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, takich jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, albo oczywiste naruszenie prawa lub nieważność postępowania. Brak takiego przedstawienia stanowi brak istotny, skutkujący odrzuceniem kasacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie kasacji

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w R.

Strony

NazwaTypRola
U. C.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 393³ § § 1 pkt. 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji, takich jak istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, albo oczywiste naruszenie prawa lub nieważność postępowania.

k.p.c. art. 393⁷ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia kasacji w związku z art. 393⁵ k.p.c.

k.p.c. art. 393⁵

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia kasacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 393 § § 1 pkt. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy istnienia istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 393 § § 1 pkt. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie.

k.p.c. art. 393 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oczywistego naruszenia prawa lub nieważności postępowania.

u.e.r.f.u.s. art. 114

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Zarzucano niewłaściwe zastosowanie tego przepisu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja nie zawiera przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, co stanowi brak formalny.

Odrzucone argumenty

Zarzut niewłaściwego zastosowania art. 114 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (nie został merytorycznie rozpatrzony z powodu odrzucenia kasacji).

Godne uwagi sformułowania

kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie brak istotny kasacji

Skład orzekający

Andrzej Wasilewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne kasacji, w szczególności obowiązek przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii formalnych w postępowaniu kasacyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii formalnych postępowania kasacyjnego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Brak formalny kasacji – dlaczego Sąd Najwyższy odrzucił sprawę?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III UK 235/04 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 18 lutego 2005 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Andrzej Wasilewski 
 
 
w sprawie z wniosku U. C. 
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych - Oddziałowi w R. 
o wcześniejszą emeryturę, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 18 lutego 2005 r., 
na skutek kasacji wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w R. 
z dnia 16 lipca 2004 r., sygn. akt III AUa …/04, 
 
odrzuca kasację. 
 
 
 
                                                  U z a s a d n i e n i e 
 
Sąd Apelacyjny w R. wyrokiem z dnia 16 lipca 2004 r. (III AUa …/04) oddalił 
apelację wnioskodawczyni – U. C. od wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 17 
marca 2004 r. (III U …/03) oddalającego jej odwołanie od decyzji Zakładu 
Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w R. z dnia 14 sierpnia 2002 r. uchylającej 
decyzję z dnia 9 marca 2001 r., na podstawie której wnioskodawczyni przyznane 
zostało prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem 
wymagającym stałej opieki.   
 
W kasacji od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego w R. z dnia 16 lipca 
2004 r. pełnomocnik wnioskodawczyni zarzucił niewłaściwe zastosowanie art. 114 
ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń 
Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 ze zm.), a w konsekwencji o uchylenie 

 
 
2 
zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie poprzedzającego go wyroku Sądu 
Okręgowego w T. z dnia 17 marca 2004 r. i przekazanie sprawy temu Sądowi do 
ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. 
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  
Kasacja powinna czynić zadość szczególnym wymaganiom formalnym 
określonym w art. 3933 k.p.c., w tym – poza przytoczeniem podstaw kasacyjnych i 
ich uzasadnienia – powinna ona zawierać także „przedstawienie okoliczności 
uzasadniających jej rozpoznanie” (art. 3933 § 1 pkt. 3 k.p.c.), które stanowią 
odrębny element formalny kasacji jako pisma procesowego. Oznacza to w 
szczególności, że w kasacji należy wykazać (sic!), iż w sprawie, której ona dotyczy, 
bądź „występuje istotne zagadnienie prawne” (art. 393 § 1 pkt 1 k.p.c. – a 
contrario), bądź „istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących 
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie” (art. 393 § 1 
pkt. 2 k.p.c. – a contrario), bądź też „zaskarżone orzeczenie oczywiście narusza 
prawo” albo „zachodzi nieważność postępowania” (art. 393 § 2 k.p.c.). Wnoszący 
kasację nie może przy tym ograniczyć się do powtórzenia w jej treści jednego lub 
kilku ustawowych  sformułowań, do którego lub których pragnie nawiązać, jako do 
„okoliczności uzasadniającej rozpoznanie kasacji”, lecz obowiązany jest do 
profesjonalnego 
prawniczego 
uzasadnienia 
wskazanej 
lub 
wskazanych 
„okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji” i to w kontekście okoliczności 
faktycznych i prawnych tej sprawy, której kasacja ta dotyczy. Nie spełnienie tego 
wymagania kasacji stanowi tzw. brak istotny kasacji, bowiem kasacja taka nie czyni 
zadość wymaganiu formalnemu określonemu w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c., a to w 
konsekwencji skutkować musi jej odrzuceniem. Tymczasem w kasacji w niniejszej 
sprawie ani w jej petitum, ani też w jej uzasadnieniu w ogóle nie zostały 
przedstawione 
tak 
określone 
okoliczności, 
które 
miałyby 
uzasadniać 
jej 
rozpoznanie.  
 
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3937 § 2 w 
związku z art. 3935 k.p.c. orzekł jak w sentencji..  
 
 

 
 
3 
 
 
 
 
 
Teza: 
 
Nie przedstawienie w kasacji „okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie” 
(art. 3933 § 1 pkt. 3 k.p.c.), a więc nie wskazanie w niej na występujące w sprawie 
okoliczności, o  których mowa jest w art. 393 § 1 pkt. 1 lub pkt. 2 k.p.c. (a contrario) 
względnie w art. 393 § 2 k.p.c., przesądza o odrzuceniu kasacji (art. 3937 § 2 w 
związku z art. 3935 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI