Orzeczenie · 2007-01-10

III UK 123/06

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2007-01-10
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenie emerytalne i rentoweWysokanajwyższy
ubezpieczenia społeczneminimalne wynagrodzenieniepełny etatdziałalność gospodarczapodstawa wymiaru składekSąd Najwyższyinterpretacja przepisów

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 stycznia 2007 r. rozpatrzył skargę kasacyjną organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie, który uwzględnił apelację Andrzeja O. od decyzji ZUS. Spór dotyczył podlegania przez Andrzeja O. obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej, podczas gdy był on jednocześnie zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy (1/4 etatu) z wynagrodzeniem niższym od minimalnego. Organ rentowy uznał, że z uwagi na niskie wynagrodzenie pracownicze, Andrzej O. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom także z tytułu działalności gospodarczej (art. 9 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Sąd Apelacyjny uznał, że wynagrodzenie pracownicze było zgodne z prawem, gdyż ustalono je proporcjonalnie do wymiaru etatu. Sąd Najwyższy uchylił jednak wyrok Sądu Apelacyjnego, uznając skargę kasacyjną za uzasadnioną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było rozróżnienie między "kwotą minimalnego wynagrodzenia" (art. 18 ust. 4 pkt 5a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) a "wysokością minimalnego wynagrodzenia" obliczoną dla niepełnego etatu (art. 8 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę). Sąd stwierdził, że przychód ze stosunku pracy, stanowiący podstawę wymiaru składek, nie jest tożsamy z wysokością minimalnego wynagrodzenia dla niepełnego etatu. W związku z tym, pracownik, którego przychód z pracy jest niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia (ustalonej na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu), a jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu tej działalności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku ubezpieczeń społecznych dla osób łączących zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy z prowadzeniem działalności gospodarczej, a także rozróżnienie pojęć "kwoty" i "wysokości" minimalnego wynagrodzenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przychód z pracy jest niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia, a jednocześnie prowadzona jest działalność gospodarcza.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pojęcie "kwoty minimalnego wynagrodzenia" za pracę, stanowiącej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu zatrudnienia w stosunku pracy, jest równoznaczne z "wysokością minimalnego wynagrodzenia" ustaloną dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pojęcie "kwoty minimalnego wynagrodzenia" nie jest równoznaczne z "wysokością minimalnego wynagrodzenia" ustaloną dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy rozróżnił kwotę minimalnego wynagrodzenia (art. 18 ust. 4 pkt 5a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych) od wysokości minimalnego wynagrodzenia dla niepełnego etatu (art. 8 ust. 1 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę). Przepis dotyczący niepełnego etatu służy jedynie celom prawa pracy, a nie bezpośrednio ustalaniu podstawy wymiaru składek w kontekście obowiązku ubezpieczenia z innych tytułów.

Czy pracownik zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy, którego wynagrodzenie jest niższe od kwoty minimalnego wynagrodzenia, a jednocześnie prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia tej działalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracownik taki podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Uzasadnienie

Skoro przychód z tytułu zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu pracy jest niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia, a pracownik prowadzi jednocześnie działalność gospodarczą, to na mocy art. 9 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podlega on obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu z tytułu prowadzenia tej działalności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego i oddalenie apelacji wnioskodawcy
Strona wygrywająca
Organ rentowy

Strony

NazwaTypRola
Andrzej O.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

u.s.u.s. art. 18 § ust. 4 pkt 5a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Pojęcie "kwoty minimalnego wynagrodzenia" stanowiącej podstawę wymiaru składek z tytułu stosunku pracy nie jest równoznaczne z "wysokością minimalnego wynagrodzenia" ustaloną dla niepełnego etatu.

u.s.u.s. art. 9 § ust. 1a

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Pracownicy, których podstawa wymiaru składek z tytułu stosunku pracy jest niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia, podlegają również obowiązkowo ubezpieczeniom z innych tytułów, np. prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

u.m.w.p. art. 4 § ust. 1

Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

Określa kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę, która stanowi punkt odniesienia w sprawach ubezpieczeń społecznych.

u.m.w.p. art. 2

Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

Określa kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę, która stanowi punkt odniesienia w sprawach ubezpieczeń społecznych.

Pomocnicze

u.m.w.p. art. 8 § ust. 1

Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

Przepis służy ustalaniu wysokości minimalnego wynagrodzenia dla pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy, poprzez ustalenie kwoty proporcjonalnej do liczby godzin pracy.

u.p.d.o.f.

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definiuje przychód w rozumieniu ustawy, który stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z tytułu stosunku pracy.

k.p.c. art. 39815 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie uchylenia zaskarżonego wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozróżnienie między "kwotą minimalnego wynagrodzenia" a "wysokością minimalnego wynagrodzenia" dla niepełnego etatu. • Przychód ze stosunku pracy w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jako podstawa wymiaru składek. • Zastosowanie art. 9 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w przypadku niższości przychodu pracowniczego od kwoty minimalnego wynagrodzenia i jednoczesnego prowadzenia działalności gospodarczej.

Odrzucone argumenty

Wynagrodzenie pracownicze ustalone proporcjonalnie do niepełnego etatu jest zgodne z prawem i wyłącza obowiązek ubezpieczenia z tytułu działalności gospodarczej.

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie "kwoty minimalnego wynagrodzenia" za pracę (...) nie jest (...) równoznaczne z "wysokością minimalnego wynagrodzenia" określona w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę • Przepis art. 8 ust. 1 (...) służy jedynie celom ustalania w stosunkach prawa pracy wysokości minimalnego wynagrodzenia dla pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Skład orzekający

Katarzyna Gonera

przewodniczący

Roman Kuczyński

sprawozdawca

Małgorzata Wrębiakowska-Marzec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku ubezpieczeń społecznych dla osób łączących zatrudnienie w niepełnym wymiarze czasu pracy z prowadzeniem działalności gospodarczej, a także rozróżnienie pojęć \"kwoty\" i \"wysokości\" minimalnego wynagrodzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przychód z pracy jest niższy od kwoty minimalnego wynagrodzenia, a jednocześnie prowadzona jest działalność gospodarcza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu osób łączących pracę etatową z działalnością gospodarczą i wyjaśnia zawiłe przepisy dotyczące składek ZUS, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i pracowników.

Pracujesz na część etatu i masz własną firmę? Uważaj na składki ZUS – Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe rozróżnienie!

Dane finansowe

koszty zastępstwa prawnego: 120 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst