III U 772/15

Sąd Okręgowy w OstrołęceOstrołęka2016-01-15
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturarentaubezpieczenia społecznestaż pracyokresy składkoweokresy nieskładkoweZUSnastępstwo prawne

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie następców prawnych zmarłego ubezpieczonego w sprawie o wznowienie postępowania emerytalnego, uznając brak podstaw do zaliczenia okresu pobierania renty kolejowej do stażu pracy wymaganego do emerytury w obniżonym wieku.

Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie przyznania emerytury. Ubezpieczony kwestionował niezaliczenie do stażu pracy okresu pobierania kolejowej renty chorobowej. Po śmierci ubezpieczonego postępowanie kontynuowali jego następcy prawni. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że okres pobierania renty kolejowej nie może być zaliczony do stażu pracy przy ubieganiu się o emeryturę z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach (art. 184 ustawy emerytalnej), a jedynie przy emeryturze kolejowej (art. 41 ustawy emerytalnej).

Sąd Okręgowy w Ostrołęce rozpoznał sprawę z odwołania S. N. (a po jego śmierci jego następców prawnych) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o wznowienie postępowania w sprawie przyznania prawa do emerytury. Przedmiotem sporu była decyzja ZUS z dnia 29.06.2015 r. odmawiająca prawa do wznowienia postępowania. Ubezpieczony, a następnie jego następcy prawni, domagali się zaliczenia do stażu pracy okresu pobierania kolejowej renty chorobowej, argumentując, że jest on równorzędny z okresami zatrudnienia na kolei. Sąd Okręgowy, powołując się na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego, podkreślił, że przedmiotem rozpoznania jest decyzja organu rentowego. Stwierdził, że nie zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania określone w art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, gdyż nie przedłożono nowych dowodów ani nie ujawniono okoliczności mających wpływ na prawo do świadczenia. Sąd wyjaśnił, że okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury na podstawie art. 26b, 27 i 28 ustawy, jednakże ubezpieczony ubiegał się o emeryturę w obniżonym wieku z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach (art. 184 ustawy), do której nie można doliczyć okresu pobierania renty. Sąd podzielił stanowisko ZUS, że okres pobierania renty kolejowej może być zaliczony do stażu pracy jedynie przy ubieganiu się o emeryturę kolejową (art. 41 ustawy). W związku z tym, że ubezpieczonemu nie przysługiwało prawo do emerytury, jego następcom prawnym nie przysługiwało również świadczenie należne do dnia śmierci. Sąd oddalił odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, okres pobierania renty kolejowej nie może być zaliczony do stażu pracy przy ubieganiu się o emeryturę z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach (art. 184 ustawy emerytalnej), a jedynie przy ubieganiu się o emeryturę kolejową (art. 41 ustawy emerytalnej).

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ustawa emerytalna rozróżnia podstawy prawne ustalania prawa do emerytury. Okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy uwzględnia się przy emeryturze z art. 26b, 27, 28, ale nie przy emeryturze z art. 184 (emerytura w obniżonym wieku z tytułu pracy w szczególnych warunkach). Okresy równorzędne z pracą na kolei są zaliczane do stażu pracy jedynie przy emeryturze kolejowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.

Strony

NazwaTypRola
S. N.osoba_fizycznaodwołujący
B. N.osoba_fizycznanastępca prawny
K. K.osoba_fizycznanastępca prawny
K. N.osoba_fizycznanastępca prawny
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Główne

ustawa emerytalna art. 114 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.

ustawa emerytalna art. 184

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy emerytury w obniżonym wieku z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Sąd stwierdził, że do wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego nie można doliczyć okresu pobierania renty.

ustawa emerytalna art. 41

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przy ustalaniu prawa do emerytury kolejowej uwzględnia się okresy pracy na kolei i pracy równorzędnej z pracą na kolei.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 26b

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 27

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 28

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 44 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa okresy równorzędne z okresami zatrudnienia na kolei.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 136 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wypłaty należnych świadczeń po śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Okres pobierania renty kolejowej nie może być zaliczony do stażu pracy przy ubieganiu się o emeryturę z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach (art. 184 ustawy emerytalnej). Nie zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania określone w art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej. Przedłożone dokumenty dotyczące renty kolejowej były już znane organowi rentowemu.

Odrzucone argumenty

Okres pobierania kolejowej renty chorobowej powinien być zaliczony do stażu pracy, ponieważ jest równorzędny z okresami zatrudnienia na kolei.

Godne uwagi sformułowania

przedmiot rozpoznania sprawy przez sąd wyznacza decyzja organu rentowego, od której wniesiono odwołanie nie zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 114 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Skład orzekający

Monika Obrębska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów pobierania renty do stażu pracy przy ustalaniu prawa do emerytury, zwłaszcza w kontekście emerytur z tytułu pracy w szczególnych warunkach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubiegania się o emeryturę z art. 184 ustawy emerytalnej; orzeczenie SN II UZ 49/09 może mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób zagadnienia zaliczania okresów pobierania renty do stażu pracy przy ustalaniu prawa do emerytury, co jest częstym problemem w kontaktach z ZUS.

Czy okres pobierania renty wlicza się do emerytury? Sąd wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: III U 772/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Monika Obrębska Protokolant: sekretarz sądowy Przemysław Dudziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2016 r. w O. sprawy z odwołania S. N. , w miejsce którego wstąpili następcy prawni: B. N. , K. K. i K. N. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o wznowienie postępowania w sprawie przyznania prawa do emerytury na skutek odwołania S. N. , w miejsce którego wstąpili następcy prawni: B. N. , K. K. i K. N. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 29.06.2015 r. znak (...) orzeka: oddala odwołanie. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29.06.2015r . Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. odmówił S. N. prawa do wznowienia postępowania w sprawie przyznania prawa do emerytury. S. N. złożył odwołanie od powyższej decyzji, podnosząc, że ZUS niezasadnie nie zaliczył mu do stażu pracy okresu pobierania kolejowej renty chorobowej, który winien być traktowany jako okres równorzędny z okresami zatrudnienia na kolei. ZUS w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie wskazując, że odwołujący do wniosku o emeryturę z dnia 18.06.2015r. nie przedłożył żadnych nowych dowodów, które miałyby wpływ na prawo do świadczenia. Dnia 8.09.2015r. S. N. zmarł. Sąd zatem postanowieniem z dnia 1.10.2015r. zawiesił postępowanie w przedmiotowej sprawie. Wobec zgłoszenia do udziału w sprawie następców prawnych zmarłego – żony B. N. i dzieci K. K. i K. N. – Sąd postanowieniem z dnia 13.11.2015r. podjął zawieszone postępowanie i prowadził postępowanie z ich udziałem. B. N. w imieniu własnym oraz syna K. N. – na podstawie udzielonego jej pełnomocnictwa, podtrzymała odwołanie wniesione przez jej zmarłego męża S. N. i wniosła o wypłacenie należnego mu świadczenia emerytalnego. K. K. przyłączyła się stanowiska B. N. . Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych ustalił i zważył, co następuje: Odwołanie jest niezasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podkreślić należy, że zgodnie z ugruntowanym i jednolitym orzecznictwem Sądu Najwyższego, w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiot rozpoznania sprawy przez sąd wyznacza decyzja organu rentowego, od której wniesiono odwołanie (vide postanowienie Sądu Najwyższego z 20.01.2010r., sygn. akt. II UZ 49/09, LEX 583831). Przedmiotem niniejszej sprawy była więc jedynie ocena formalnej poprawności i merytorycznej zasadności decyzji organu rentowego o odmowie wznowienia postępowania w sprawie przyznania prawa do emerytury. Zgodnie art. 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość. W ocenie Sądu Okręgowego w przedmiotowej sprawie nie zachodziły okoliczności, o których mowa w cyt. wyżej przepisie. Dla porządku przypomnieć należy, że decyzją z dnia 8.12.2014r. ZUS odmówił S. N. prawa do wcześniej emerytury z uwzględnieniem pracy w szczególnych warunkach z uwagi na fakt, że nie wykazał on 25 - letniego ogólnego stażu pracy. W decyzji, jak też odpowiedzi na odwołanie od niej, poinformowano odwołującego, że do stażu pracy nie uwzględniono okresu pobierania renty kolejowej od 6.05.1993r. do 31.12.1998r. Do wniosku o ponowne ustalenie uprawnień do emerytury z dnia 18.06.2015r. odwołujący nie przedłożył żadnych nowych dowodów oraz nie ujawnił żadnych nowych okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość. W odwołaniu od zaskarżonej decyzji ZUS z dnia 29.06.2015r. odwołujący ponownie zakwestionował niezaliczenie do stażu pracy okresów pobierania renty kolejowej. Podobnie następcy prawni zmarłego S. N. , jako okoliczność mającą uzasadniać wniosek o wznowienie postępowania, wskazywali fakt niezaliczenia do stażu pracy zmarłego okresu pobierania renty kolejowej. Do tej jednak kwestii, jak wskazano wyżej, ZUS odniósł się już w pierwszej odmownej decyzji ZUS z dnia 8.12.2014r. i w odpowiedzi na odwołanie od tej decyzji. Za nowy dowód w sprawie nie mogły być też uznane dowody w postaci decyzji o przyznaniu renty kolejowej, jakie zostały przedłożone na etapie postępowania sądowego przez B. N. , gdyż dokumenty te znajdują się już w aktach rentowych i były znane organowi rentowemu (vide decyzje o przyznaniu renty kolejowej z dnia 17.05.1993r. i 6.04.1994r. – akta rentowe karty nienumerowane). Na marginesie powyższych rozważań wskazać należy, że Sąd w pełni podziela stanowisko organu rentowego odnośnie braku podstaw do zaliczenia do stażu pracy S. N. okresu pobierania renty kolejowej od 6.05.1993r. do 31.12.1998r. Jak słusznie wskazał organ rentowy zgodnie z treścią przepisu art. 10a ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przy ustalaniu prawa do emerytury na podstawie art. 26b, 27 i 28 osoby, która utraciła prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy przysługującej z Funduszu z powodu odzyskania zdolności do pracy, uwzględnia się również okresy pobierania tej renty, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5- 7 i 10 , są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu. Innymi słowy okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury na podstawie art. 26b, 27 i 28 . Tymczasem S. N. ubiegał się o emeryturę w obniżonym wieku z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach, a więc emeryturę z przepisu art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Tym samym nie ma możliwości doliczenia do wymaganego 25 - letniego okresu składkowego i nieskładkowego okresu pobierania przez ubezpieczonego renty. Sąd nie podziela argumentacji przestawionej przez S. N. , jak też jego następców prawnych, zgodnie z którą, skoro okres pobierania kolejowej renty chorobowej jest równorzędny z okresami zatrudnienia na kolei ( art. 44 pkt. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ), zatem winien być zaliczony do stażu pracy. W przekonaniu Sądu okres równorzędny z okresami zatrudnienia na kolei podlega zaliczeniu, ale jedynie przy ubieganiu się o emeryturę kolejową. Zgodnie bowiem z art. 41 cyt. wyżej ustawy, przy ustalaniu prawa do emerytury kolejowej uwzględnia się okresy pracy na kolei i pracy równorzędnej z pracą na kolei oraz okresy zaliczalne do pracy na kolei, będące okresami składkowymi lub nieskładkowymi w rozumieniu ustawy. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem Sądu Okręgowego, ZUS prawidłowo odmówił S. N. prawa do wznowienia postępowania w sprawie przyznania prawa do emerytury, gdyż nie zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 114 ust. 1 cyt. wyżej ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . W świetle art. 136 ust. 1. ustawy w razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba. Wprawdzie B. N. – żona zmarłego S. N. i jego dzieci K. N. i K. K. należą do kręgu osób uprawnionych do świadczeń należnych zmarłemu do dnia jego śmierci, jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy z przyczyn wyżej wskazanych S. N. prawo do emerytury nie przysługuje, co oznacza, iż jego żonie i dzieciom świadczenie należne do dnia śmierci uprawnionego, również nie służy. Z tych względów Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie, orzekając jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI