III U 615/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuB. W. złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wznowienia postępowania emerytalnego. Decyzja ZUS opierała się na fakcie, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 r. (sygn. akt SK 140/20), na który powoływała się wnioskodawczyni, nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Wyrok ten stwierdzał niezgodność art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z Konstytucją w zakresie dotyczącym osób składających wnioski o świadczenia przed 6 czerwca 2012 r. Sąd Okręgowy w Suwałkach, rozpatrując odwołanie, podzielił stanowisko Sądu Najwyższego (wyrażone w postanowieniu I KZP 5/23), zgodnie z którym wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydany z udziałem sędziego wadliwie wybranego nie wywołuje skutków prawnych, ponieważ narusza to art. 194 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 EKPC. W związku z tym, że wyrok TK nie miał mocy powszechnie obowiązującej, sąd uznał, że nie nastąpiła przesłanka do wznowienia postępowania na podstawie art. 145a k.p.a. i oddalił odwołanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie, dlaczego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydane z naruszeniem prawa (np. wadliwy wybór sędziego) nie wywołują skutków prawnych i nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowań.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego oraz interpretacji art. 145a k.p.a. w kontekście orzeczeń TK.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydany z udziałem sędziego, którego wybór budzi wątpliwości prawne, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydany z udziałem sędziego wadliwie wybranego nie wywołuje skutków prawnych i nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko Sądu Najwyższego, że wadliwy wybór sędziego TK narusza Konstytucję i prawo UE, co skutkuje brakiem mocy prawnej orzeczenia TK. W związku z tym nie zachodzi przesłanka do wznowienia postępowania na podstawie art. 145a k.p.a.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, może być podstawą do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wyrok nie wywołał skutków prawnych z powodu wadliwości proceduralnej.
Uzasadnienie
Choć wyrok TK nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, kluczowe dla rozstrzygnięcia było to, że z powodu wadliwego składu orzekającego, wyrok ten w ogóle nie wszedł w życie i nie mógł być podstawą do wznowienia postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
k.p.a. art. 145a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Można żądać wznowienia postępowania w razie, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. Skargę wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia TK.
u.e.r.f.u.s. art. 25 § ust. 1 b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie dotyczącym osób składających wnioski przed 6 czerwca 2012 r.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada legalizmu, zgodnie z którą organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
Konstytucja RP art. 67 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy prawa do zabezpieczenia społecznego.
Konstytucja RP art. 190 § ust. 1 i 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą i podlegają ogłoszeniu.
Konstytucja RP art. 194 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Określa sposób wyboru sędziów TK i ich kadencję.
u.s.u.s.
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa prawna systemu ubezpieczeń społecznych.
u.e.r.f.u.s. art. 26
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasady obliczania wysokości emerytury powszechnej.
u.e.r.f.u.s. art. 53
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa zasady dotyczące świadczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydany z udziałem sędziego wadliwie wybranego nie wywołuje skutków prawnych. • Naruszenie art. 194 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 EKPC przez wadliwy wybór sędziego TK. • Brak mocy powszechnie obowiązującej orzeczenia TK oznacza brak podstaw do wznowienia postępowania na podstawie art. 145a k.p.a.
Odrzucone argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego, mimo wadliwości składu, powinien być podstawą do wznowienia postępowania. • Niezależnie od statusu sędziego TK, jego orzeczenie dotyczące niezgodności przepisu z Konstytucją powinno być uwzględnione.
Godne uwagi sformułowania
wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 4 czerwca 2024 roku nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw • wyrok Trybunału Konstytucyjnego wydany w sprawie z udziałem sędziego wadliwie wybranego nie wywiera skutków z art. 190 ust. 1 i 3 Konstytucji RP • organ nie spełnia wymogu „sądu ustanowionego ustawą” • uwzględnienie w działalności organu władzy publicznej rozstrzygnięć Trybunału Konstytucyjnego wydanych z naruszeniem prawa może zostać uznane za naruszenie zasady legalizmu
Skład orzekający
Cezary Olszewski
przewodniczący
J. P.
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie, dlaczego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wydane z naruszeniem prawa (np. wadliwy wybór sędziego) nie wywołują skutków prawnych i nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego wyboru sędziego Trybunału Konstytucyjnego oraz interpretacji art. 145a k.p.a. w kontekście orzeczeń TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, konstytucyjności i niezależności sądownictwa, a także praktycznych konsekwencji dla obywateli w zakresie ich praw emerytalnych.
“Ważny wyrok: wadliwie wybrany sędzia TK unieważnia jego orzeczenia!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.