IV U 1766/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej przyznania świadczenia przedemerytalnego z powodu niewykazania wymaganego 30-letniego okresu ubezpieczenia.
A. A. odwołała się od decyzji ZUS, która odmówiła jej prawa do świadczenia przedemerytalnego, uznając, że udowodniono jedynie 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, zamiast wymaganych 30 lat. Sąd Okręgowy w Tarnowie, po analizie dokumentów i przepisów ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oraz ustawy o emeryturach i rentach z FUS, uznał, że organ rentowy prawidłowo obliczył okresy ubezpieczenia i odmówił przyznania świadczenia. Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia faktów spoczywa na stronie wywodzącej z nich skutki prawne.
Sąd Okręgowy w Tarnowie rozpoznał sprawę z odwołania A. A. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o świadczenie przedemerytalne. Decyzją z dnia 24 października 2013 r. ZUS odmówił A. A. przyznania świadczenia, ponieważ udowodniono jedynie 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, podczas gdy ustawa wymaga co najmniej 30 lat dla kobiet. Odwołująca nie zgodziła się z obliczeniami organu rentowego i wniosła o zmianę decyzji. Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie przedłożonych dokumentów, w tym świadectw pracy i zaświadczeń, które potwierdziły okresy zatrudnienia, okresy nieskładkowe (urlopy wychowawcze, bezpłatne) oraz okresy pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Sąd szczegółowo przeanalizował przepisy ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oraz ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w tym zasady zaliczania okresów składkowych i nieskładkowych oraz ograniczenia w ich uwzględnianiu. Sąd podzielił stanowisko ZUS, że wymagany 30-letni okres nie został udowodniony. Podkreślono, że zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego, ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia spoczywa na stronie, która z tych faktów wywodzi skutki prawne. Ponieważ odwołująca nie przedstawiła dowodów pozwalających na uzupełnienie okresu do wymaganego 30 lat, sąd oddalił odwołanie jako bezzasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, ale z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z przepisów, w szczególności art. 5 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który ogranicza uwzględnianie okresów nieskładkowych do jednej trzeciej udowodnionych okresów składkowych.
Uzasadnienie
Sąd analizuje przepisy ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oraz ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wskazując, że okresy pracy w gospodarstwie rolnym rodziców (uzupełniające) oraz okresy urlopów wychowawczych i bezpłatnych (nieskładkowe) są uwzględniane, jednak okresy nieskładkowe podlegają ograniczeniu. W przypadku odwołującej, łączny udowodniony okres wyniósł 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni, co nie spełnia wymogu 30 lat.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. A. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.ś.p. art. 2 § 1 pkt. 2
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która m.in. posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet.
u.e.r.f.u.s. art. 5 § ust. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przy ustalaniu prawa do emerytury i renty uwzględnia się okresy składkowe i nieskładkowe.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia sądu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 5 § ust. 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okresy nieskładkowe uwzględnia się w wymiarze nieprzekraczającym jednej trzeciej udowodnionych okresów składkowych.
u.e.r.f.u.s. art. 7 § pkt. 1 i 5
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa, jakie okresy są uznawane za nieskładkowe, w tym okresy pobierania zasiłków chorobowych, świadczeń rehabilitacyjnych, urlopów wychowawczych i bezpłatnych.
u.e.r.f.u.s. art. 10 § ust. 1 pkt. 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy uwzględniania okresów ubezpieczenia społecznego rolników.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje ciężar dowodu spoczywający na stronach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykazanie przez odwołującą 30-letniego okresu ubezpieczenia wymaganego do świadczenia przedemerytalnego. Prawidłowe obliczenie przez ZUS okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ciężar dowodu spoczywa na odwołującej, która nie przedstawiła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń.
Odrzucone argumenty
Argumenty odwołującej dotyczące błędnego obliczenia okresów ubezpieczenia przez ZUS.
Godne uwagi sformułowania
Przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych są normami bezwzględnie obowiązującymi i nie zawierają unormowań pozwalających na ustalenie wynagrodzenia w sposób przybliżony lub prawdopodobny. Obowiązek udowodnienia faktów spoczywa na osobie, która wywodzi z nich skutki prawne (art. 232 k.p.c.).
Skład orzekający
Kazimierz Kostrzewa
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wymiaru okresów składkowych i nieskładkowych do świadczeń przedemerytalnych, stosowanie ograniczeń dla okresów nieskładkowych, rozkład ciężaru dowodu w sprawach ZUS."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w dacie wydania orzeczenia. Interpretacja przepisów dotyczących okresów pracy w gospodarstwie rolnym i urlopów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowego problemu z ustalaniem wymaganego stażu do świadczenia przedemerytalnego, opierając się na standardowej interpretacji przepisów i rozkładzie ciężaru dowodu.
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 1766/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 kwietnia 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Kazimierz Kostrzewa Protokolant: stażysta Marta Bartusiak po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2014 roku w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania A. A. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 24 października 2013 roku nr (...) w sprawie A. A. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o świadczenie przedemerytalne oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 1766/13 UZASADNIENIE wyroku z dnia 8kwietnia 2014 r. Decyzją z dnia 24 października 2013 r. nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. odmówił A. A. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych ( Dz. U. Nr.120, poz. 1252) i ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż na podstawie przedłożonych dokumentów Zakład uznał za udowodnione tylko 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, a nie 30 lat. A. A. wniosła odwołanie, w którym domagała się zmiany decyzji i przyznania świadczenia przedemerytalnego, ponieważ nie zgadza się z obliczeniami organu rentowego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: A. A. ur. (...) r. w dniu 12.08.2013 r. wniosła o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, a w dniu 11.10.2013 r. przedłożyła dodatkowe dokumenty potwierdzające jej okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Organ rentowy uznał za udowodnione łącznie: 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, w tym: 18 lat i 29 dni okresów składkowych, 11 lat, 1 miesiąc i 8 dni okresów nieskładkowych – ograniczonych zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS do 6 lat i 9 dni oraz 5 lat, 6 miesięcy i 14 dni okresów uzupełniających tj. okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od 07.07.1973 r. do 18.01.1979 r. Do okresów składkowych organ rentowy uwzględnił odwołującej okres zatrudnienia: w (...) Spółdzielni Mieszkaniowej od 06.01.1981 r. do 22.12.1989 r., w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) w T. od 01.12.1993 r. do 31.01.2013 r., przy czym okresy pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, zasiłków chorobowych i świadczeń rehabilitacyjnych wskazane w załączniku do świadectwa pracy z dnia 31.01.2013 r. zostały uwzględnione przez organ rentowy jako okresy nieskładkowe. Dodatkowo do okresów nieskładkowych organ rentowy zaliczył okresy: od 19.01.1979 r. do 05.01.1981 r. i od 25.12.1982 r. do 08.01.1986 r. tj. okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu na liczbę dzieci - do 6 lat i okres dodatkowego urlopu wychowawczego udzielonego na syna R. w okresie od 26.12.1986 r. do 24.08.1989 r. Stosunek pracy odwołującej został rozwiązany z dniem 31.01.2013 r. w wyniku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem przez zakład pracy z powodu likwidacji stanowiska pracy na podstawie art. 30 § 1 pkt. 2 k.p. w związku z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników . Odwołująca od dnia 09.02.2013 r. zarejestrowała się jako osoba bezrobotna, a sześciomiesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych upłynął w dniu 08.08.2013 r. co potwierdza zaświadczenie PUP z B. z dnia 12.08.2013 r. Dowód: świadectwo pracy z dnia 31.01.2013 r. z załącznikiem - k. 66-68 ar czII, pismo ZUS z dnia 19.03.2014 r. –k. 14 as, notatka w sprawie przebiegu zatrudnienia –k. 15 as, zaświadczenie Prezydenta Miasta T. z dnia 12.08.2013 r. –k. 69 ar czII, wniosek z dnia 12.08.2013 r. –k. 1-2 ar czII, dodatkowa dokumentacja –k. 80-82 ar czII, Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów. Sąd w całości podzielił wnioski i tezy wypływające z dokumentów. Ich autentyczność i wiarygodność nie był kwestionowana przez strony. Brak więc jakichkolwiek podstaw, które należało by uwzględnić, nawet z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego znaczenia dowodowego. Sąd rozważył co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zasady nabywania prawa i wypłaty świadczeń przedemerytalnych regulują przepisy ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U z 2004 r., nr 120, poz. 1252), która weszła w życie w dniu 1 czerwca 2004 r., w zakresie zaś warunków nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, kwoty świadczenia, ustalenia prawa do świadczenia oraz zasad jego wypłaty, z dniem 1 sierpnia 2004 r . Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt. 2 w/w ustawy prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która: do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm. 1) ), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. 2. Za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1 , uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, Nr 64, poz. 593 i Nr 99, poz. 1001), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS". 3. Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.) przy ustalaniu prawa do emerytury i renty i obliczaniu ich wysokości uwzględnia się, z zastrzeżeniem ust. 2-5 , następujące okresy: 1)składkowe, o których mowa w art. 6; 2)nieskładkowe, o których mowa w art. 7. 2. Przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz obliczaniu ich wysokości okresy nieskładkowe uwzględnia się w wymiarze nieprzekraczającym jednej trzeciej udowodnionych okresów składkowych. Zgodnie z art. 7 pkt. 1 powołanej ustawy o emeryturach i rentach z FUS okresami nieskładkowymi są okresy pobierania: a)wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy wypłaconego na podstawie przepisów Kodeksu pracy , b)zasiłków z ubezpieczenia społecznego: chorobowego lub opiekuńczego, c)świadczenia rehabilitacyjnego, oraz zgodnie z art. 7 pkt. 5 okresami nieskładkowymi są okresy: przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem: a)w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu na liczbę dzieci - do 6 lat, b)na które ze względu na jego stan fizyczny, psychiczny lub psychofizyczny przysługuje zasiłek pielęgnacyjny - dodatkowo w granicach do 3 lat na każde dziecko. W myśl art. 10 ust. 1 pkt. 1 powołanej ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki przypadającej przed dniem 01 stycznia 1983 r. jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7 , są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu. Przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych są normami bezwzględnie obowiązującymi i nie zawierają unormowań pozwalających na ustalenie wynagrodzenia w sposób przybliżony lub prawdopodobny (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2007 r. III AUa 482/07 Apel.-W-wa 2008/1/154, OSA 2009/1/1). W ocenie Sądu dokonanej w oparciu o bezsporny stan faktyczny decyzja organu rentowego z dnia 24.10.2013 r. jest uzasadniona w świetle powołanych przepisów. Zaskarżoną decyzją organ rentowy odmówił odwołującej prawa do świadczenia przedemerytalnego z uwagi na niewykazanie 30-letniego okresu zatrudnienia. W orzecznictwie podnosi się, iż obowiązek wskazania dowodów obciąża przede wszystkim strony, które mają obowiązek wyraźnego powołania konkretnego środka dowodowego. W wyroku z 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96 (OSNC 1997, nr 6-7, poz. 76 z glosą A. Zielińskiego, Pal. 1998, nr 1-2, s. 204 i nast.) SN stwierdził, że przy rozpoznawaniu sprawy na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego zmienionych ustawą z 1 marca 1996 r. o zmianie kodeksu postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 189) obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach ( art. 3 ), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie ( art. 227 ) spoczywa na stronie, która z tych faktów wywodzi skutki prawne ( art. 6 k.c. ). SN podtrzymał swoje stanowisko w kolejnym wyroku z dnia 07.10.1998 r. II UKN 244/98 (OSNP 1999/20/662), stwierdzając, iż od 1 lipca 1996 r. wskutek zmiany treści art. 232 kpc oraz skreślenia §2 w art. 3 kpc nastąpiło zniesienie zasady odpowiedzialności sądu za wynik postępowania dowodowego. Organ rentowy uwzględnił odwołującej łącznie: 29 lat, 7 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, w tym: 18 lat i 29 dni okresów składkowych, 11 lat, 1 miesiąc i 8 dni okresów nieskładkowych – ograniczonych zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS do 6 lat i 9 dni oraz 5 lat, 6 miesięcy i 14 dni okresów uzupełniających tj. okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie od 07.07.1973 r. do 18.01.1979 r. Do okresów składkowych organ rentowy uwzględnił odwołującej okres zatrudnienia: w (...) Spółdzielni Mieszkaniowej od 06.01.1981 r. do 22.12.1989 r., w Szpitalu Wojewódzkim im. (...) w T. od 01.12.1993 r. do 31.01.2013 r., przy czym okresy pobierania wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, zasiłków chorobowych i świadczeń rehabilitacyjnych wskazane w załączniku do świadectwa pracy z dnia 31.01.2013 r. zostały uwzględnione przez organ rentowy jako okresy nieskładkowe. Dodatkowo do okresów nieskładkowych organ rentowy zaliczył okresy: od 19.01.1979 r. do 05.01.1981 r. i od 25.12.1982 r. do 08.01.1986 r. okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem w wieku do lat 4 - w granicach do 3 lat na każde dziecko oraz łącznie - bez względu na liczbę dzieci - do 6 lat, i okres dodatkowego urlopu wychowawczego udzielonego na syna R. w okresie od 26.12.1986 r. do 24.08.1989 r. Obowiązek udowodnienia faktów spoczywa na osobie, która wywodzi z nich skutki prawne ( art. 232 k.p.c. ), stąd też na odwołującym ciąży obowiązek przedstawienia dowodów dla udowodnienia spornych okoliczności. Muszą to być jednak środki dowodowe, które pozwolą na wiarygodne ustalenie okoliczności faktycznych. Przepisy z zakresu ubezpieczeń społecznych są normami bezwzględnie obowiązującymi i nie zawierają unormowań, które pozwalałyby na ustalenie wynagrodzenia, będącego bazą do wyliczenia podstawy wymiaru w sposób przybliżony lub prawdopodobny. Z tych powodów w tym zakresie odwołanie nie mogło zostać uwzględnione. Odwołująca w toku postępowania nie wskazała innych dodatkowych okresów, które zgodnie z powołanymi przepisami podlegałyby uwzględnieniu, tym samym zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a odwołanie podlega oddaleniu. Procesową podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 477 14 § 1 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI