III U 58/14

Sygn. akt III U 58/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 maja 2014r. Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Danuta Poniatowska Protokolant: sekr. sądowy Beata Dzienis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2014r. w Suwałkach sprawy A. Ż. przy udziale zainteresowanej K. Ż. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o ustalenie w związku z odwołaniem A. Ż. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 6 grudnia 2013 r. znak (...) oddala odwołanie. Sygn. akt III U 58/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 06.12.2013r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Rolników, powołując się na przepisy ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 1403) naliczył nadpłatę 100% części uzupełniającej renty A. Ż. i zobowiązał go do zwrotu kwoty 6.316,72zł. Jako powód decyzji wskazał wyłączenie jego żony z ubezpieczenia społecznego rolników z mocy ustawy od dnia 08.03.2013r. W odwołaniu od tej decyzji A. Ż. domagał się jej zmiany. Wskazał na brak wiedzy o konsekwencjach wyłączenia jego małżonki z ubezpieczenia społecznego rolników. Podniósł, iż jego żona spełnia warunki do przejścia na emeryturę rolnicza. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Podtrzymał podstawy skarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 28.01.2014r. K. Ż. została wezwana do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanego. Wniosła o odstąpienie od nakazania zwrotu kwoty 6.316,72zł. Sąd ustalił, co następuje: A. Ż. od 01.02.2007r. był uprawniony do stałej renty z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. Ponieważ zainteresowana - żona odwołującego, była właścicielką gospodarstwa rolnego o pow. 14,28 ha świadczenie to było wypłacane w części składkowej i 50% części uzupełniającej. Decyzją z dnia 04.01.2013r. Kasa podjęła wypłatę 100% części uzupełniającej świadczenia rentowego wskazując na zmiany zasad wypłacania części uzupełniającej świadczeń rentowych i emerytalnych w związku nowelizacją ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników . W dniu 04.07.2013r. KRUS powzięła wiadomość o licytacji gospodarstwa rolnego zainteresowanej i na tej podstawie wszczęła postępowanie wyjaśniające. Z informacji uzyskanych z Urzędu (...) w K. z dnia 05.11.2013r. wynikało, iż zainteresowana była współwłaścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,74ha, co stanowiło 0,7740 ha przeliczeniowego. Z uwagi na posiadanie przez zainteresowaną gospodarstwa rolnego o powierzchni poniżej 1 ha przeliczeniowego decyzją z dnia 08.11.2013. Prezes KRUS stwierdził ustalenie w stosunku do niej ubezpieczenia społecznego rolników (emerytalno – rentowego, wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego) od 08.03.2013r. Natomiast decyzją z dnia 22.11.2013r. KRUS z urzędu zawiesiła wypłatę 100% części uzupełniającej renty odwołującego, począwszy od dnia 01.12.2013r. Zainteresowana nie miała ustalonego prawa do renty rolniczej ani emerytury rolniczej. Z informacji (...) w K. (k. 231 akt KRUS) wynikało, iż zainteresowana była współwłaścicielką gospodarstwa rolnego poniżej 1ha przeliczeniowego od 08.03.2013r. Sąd zważył, co następuje: W sprawie bezsporne było, iż odwołujący nie był właścicielem ani współwłaścicielem gospodarstwa rolnego, natomiast od dnia 08.03.2013r. zainteresowana była współwłaścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,74ha fizycznego, tj. 0,7740ha przeliczeniowego i z tym też dniem ustało jej rolnicze ubezpieczenie społeczne. Z uwagi na zmianę z dniem 01.01.2013r przepisów regulujących m.in. zasady wypłaty części uzupełniającej świadczeń rentowych i emerytalnych status prawny zainteresowanej miał wpływ na uprawnienie odwołującego do wypłaty części uzupełniającej renty rolniczej. Do dnia 31.12.2012r. zgodnie z treścią art. 28 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2008r. Nr 50, poz. 291 ze zm.) wypłata części uzupełniającej renty ulegała zawieszeniu w połowie, jeżeli rencista prowadził działalność rolniczą z małżonkiem, który nie miał ustalonego prawa do emerytury albo renty i nie spełniał warunków do uzyskania emerytury albo renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy, jeżeli małżonek ten podlegał ubezpieczeniu emerytalno rentowemu z mocy ustawy. Natomiast z dniem 01.01.2013r. ustawą z dnia 11.05.2012r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 637) dokonana została nowelizacja przepisów ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2013r. poz. 1403). W wyniku nowelizacji uchylono m.in. pkt 1 ust. 6 art. 28 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (wskazany wyżej), natomiast do art. 28 dodany został ust. 11 o treści - w przypadku, gdy rencista lub emeryt uprawniony do emerytury z art. 19 ust. 1 prowadzi działalność rolniczą z małżonkiem podlegającym ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu z mocy ustawy, wypłata nie ulega zawieszeniu Na dzień 01.01.2013r. Kasa miała następujące dane, co do statusu prawnego odwołującego: był on osobą uprawnioną do stałej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym, wraz z żoną prowadził działalność rolniczą, natomiast zainteresowana podlegała z urzędu ubezpieczeniu emerytalno – rentowemu. Na tej podstawie Kasa prawidłowo podjęła wypłatę 100% części uzupełniającej renty rolniczej. Jak wynika z analizy akt rentowych dopiero w lipcu 2013r. Kasa powzięła informację, iż od 08.03.2013r. zainteresowana jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, którego powierzchnia nie przekracza 1 ha przeliczeniowego. Okoliczność ta, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników warunkowała ustanie podlegania przez nią z urzędu ubezpieczeniu społecznemu rolników. Wyłączenie zainteresowanej z ubezpieczeń społecznych rolników spowodowało, iż odwołujący utracił prawo do wypłaty części uzupełniającej renty. Dlatego decyzja Kasy była prawidłowa. Nie można również podzielić zarzutów o niewłaściwym informowaniu przez Kasę małżonków Ż. o zmianie przepisów, która miała miejsce z w dniu 01.01.2013r. W dacie podjęcia decyzji o wypłacie 100% części uzupełniającej świadczenia Kasa posiadała dane, które faktycznie uprawniały odwołującego do „pełnej” emerytury. Natomiast zmiana stanu faktycznego nastąpiła w dniu 08.03.2013r., o czym KRUS nie została poinformowana. O zmianie statusu prawnego zainteresowanej Kasa dowiedziała się w lipcu 2013r. i automatycznie podjęła działania wyjaśniające. Jak wynika z akt rentowych do odwołującego były kierowane pisma, z prośbą o wyjaśnienie powstałych wątpliwości, jednak bez efektu. Wiele działań Kasa podejmowała z urzędu, występując do różnych instytucji np. Urzędów (...) , o nadesłanie stosownych informacji, co niewątpliwie wydłużyło postępowanie wyjaśniające. W efekcie wstrzymanie wypłaty części uzupełniającej nastąpiło z dniem 01.12.2013r. W związku z powyższym, na podstawie art. 477 14 §1 kpc orzeczono, jak w sentencji. mt