III U 529/14

Sąd Okręgowy w OstrołęceOstrołęka2014-09-10
SAOSubezpieczenia społecznerentyNiskaokręgowy
renta rodzinnaZUSwysokość świadczeniaprzeliczenie rentypotrącenia komorniczepodstawa wymiarunajniższa renta

Sąd oddalił odwołanie od decyzji ZUS dotyczącej wysokości renty rodzinnej, uznając, że została ona wyliczona prawidłowo zgodnie z przepisami.

S. G. wniosła odwołanie od decyzji ZUS ustalającej wysokość renty rodzinnej, twierdząc, że jest ona zbyt niska. ZUS wyjaśnił, że renta została obliczona na podstawie zarobków zmarłego męża i przeliczana wielokrotnie, a jej wysokość jest zgodna z przepisami, w tym z kwotą najniższego świadczenia. Sąd oddalił odwołanie, stwierdzając, że przepisy nie przewidują wypłaty renty w wysokości zarobków zmarłego ani przeniesienia uprawnień na inną osobę, a wysokość potrąceń komorniczych jest prawidłowa.

S. G. złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14.04.2014r. dotyczącej wysokości renty rodzinnej, argumentując, że świadczenie jest zbyt niskie. ZUS w odpowiedzi przedstawił historię przyznawania i przeliczania renty po zmarłym mężu S. G., J. G., wskazując, że ostatnie przeliczenie z 2007 roku, oparte na zarobkach z lat 1980-1989, dało wskaźnik 99,60%, jednak renta nadal była ustalana w kwocie najniższego świadczenia. Decyzja z 14.04.2014r. dotyczyła głównie zmniejszenia kwoty potrąceń komorniczych z renty. Sąd Okręgowy w Ostrołęce oddalił odwołanie. Sąd podkreślił, że przepisy ustawy o emeryturach i rentach z FUS nie pozwalają na wypłatę renty rodzinnej w wysokości zarobków zmarłego ani na przeniesienie uprawnień na inną osobę. Sąd zbadał również prawidłowość potrąceń komorniczych, stwierdzając, że kwota 84,26 zł (obejmująca opłatę egzekucyjną i wydatki) jest zgodna z przepisami, ponieważ jest niższa niż 25% świadczenia i pozostawia sumę wyższą niż 50% najniższej renty. Analiza akt ZUS potwierdziła, że organ rentowy uwzględnił wszystkie okresy zatrudnienia i zarobki męża, a wysokość renty została wyliczona prawidłowo. Sąd uznał, że odwołująca nie zgłaszała konkretnych zastrzeżeń do sposobu wyliczenia renty, a jedynie ogólne stwierdzenie o jej zbyt niskiej wysokości, co nie znalazło potwierdzenia w materiale dowodowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wysokość renty rodzinnej została prawidłowo ustalona zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach ustawy o emeryturach i rentach z FUS, które określają sposób obliczania renty rodzinnej (85% świadczenia zmarłego) i nie przewidują jej ustalania na poziomie zarobków zmarłego ani przenoszenia uprawnień. Analiza akt ZUS wykazała, że organ rentowy uwzględnił wszystkie okresy zatrudnienia i zarobki męża, a wysokość świadczenia odpowiadała najniższej kwocie renty, co było zgodne z komunikatem Prezesa ZUS.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.

Strony

NazwaTypRola
S. G.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (8)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 73 § 1 pkt 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Renta rodzinna dla jednej osoby uprawnionej wynosi 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 73 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za kwotę świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu, uważa się kwotę emerytury lub renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 139 § 1 pkt 5

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Ze świadczeń pieniężnych podlegają potrąceniu sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne, po odliczeniu składek i zaliczek na podatek.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 140 § 1 pkt 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Potrącenia z tytułu należności innych niż alimentacyjne mogą być dokonywane do wysokości 25% świadczenia.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 141 § 1c

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Emerytury i renty są wolne od egzekucji i potrąceń w części odpowiadającej 50% kwoty najniższej emerytury lub renty przy potrącaniu należności z art. 139 ust. 1 pkt 5.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres i przedmiot rozpoznania Sądu wyznacza treść zaskarżonej decyzji organu rentowego.

k.p.c. art. 477¹⁰ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeśli jest niezasadne.

k.p.c. art. 881

Kodeks postępowania cywilnego

Organ rentowy jest związany zajęciem świadczeń odwołującego i wezwaniem do dokonywania potrąceń przez Komornika.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Renta rodzinna musi być obliczana zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a nie na podstawie zarobków zmarłego. Przepisy nie przewidują możliwości przeniesienia uprawnień do renty rodzinnej na inną osobę. Wysokość potrąceń komorniczych była zgodna z przepisami KPC i ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Organ rentowy prawidłowo ustalił podstawę wymiaru renty, uwzględniając wszystkie okresy zatrudnienia i zarobki zmarłego męża. Zaskarżona decyzja ZUS z 14.04.2014r. dotyczyła głównie zmniejszenia potrąceń komorniczych, a nie kwestionowania samej wysokości renty.

Odrzucone argumenty

Renta rodzinna jest zbyt niska i powinna być wypłacana w wysokości zarobków zmarłego męża. Uprawnienia do renty rodzinnej powinny zostać przepisane na wnuczka.

Godne uwagi sformułowania

przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie przewidują możliwości przeniesienia uprawnień do renty rodzinnej z osoby uprawnionej (żony) na inną osobę. Przepisy tej ustawy nie przewidują też możliwości wypłacania renty rodzinnej w wysokości zarobków, jakie otrzymywał zmarły członek rodziny. Zakres i przedmiot rozpoznania Sądu wyznacza zawsze treść zaskarżonej decyzji organu rentowego.

Skład orzekający

Bożena Beata Bielska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości obliczania renty rodzinnej i potrąceń komorniczych zgodnie z przepisami."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i standardowej interpretacji przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy rutynowego postępowania odwoławczego od decyzji ZUS w sprawie wysokości renty rodzinnej i potrąceń komorniczych, bez nietypowych faktów czy zaskakujących rozstrzygnięć.

0

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: III U 529/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 września 2014r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Bożena Beata Bielska Protokolant: sekretarz sądowy Ewelina Asztemborska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2014r. w O. sprawy z odwołania S. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o wysokość renty rodzinnej na skutek odwołania S. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 14.04.2014r. znak (...) orzeka: oddala odwołanie. UZASADNIENIE W piśmie z dnia 09.05.2014r. S. G. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 14.04.2014r., ustalającej wysokość renty rodzinnej podnosząc, że renta rodzinna, którą otrzymuje jest zbyt niska i nie wystarcza na pokrycie jej potrzeb. W odpowiedzi na odwołanie ZUS wskazał, że S. G. w dniu 03.12.1991r. złożyła wniosek o przyznanie renty rodzinnej po zmarłym mężu, J. G. . Po jego rozpoznaniu przyznano odwołującej prawo do renty rodzinnej od dnia 27.11.1991r. Do ustalenia wysokości renty rodzinnej przyjęto dotychczasową podstawę wymiaru renty inwalidzkiej, a następnie emerytury, pobieranej przez J. G. , obliczoną z wynagrodzenia uzyskanego przez zmarłego w okresie 12 miesięcy od 04/1989r. do 03/1990r. ZUS wskazał, iż w dniu 12.12.2006r. S. G. złożyła wniosek o przeliczenie wysokości renty rodzinnej na podstawie zarobków zmarłego męża z okresu jego zatrudnienia w Zespole Elektrowni w O. od 19.11.1973r. do 04.05.1990r., wskazanych w nowo złożonych Rp-7. Na podstawie tych zaświadczeń dokonano obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru renty z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. z okresu od 01.01.1980r. do 31.12.1989r., który po przeliczeniu wyniósł 99,60%. Ponieważ wskaźnik ten był wyższy od poprzednio obliczonego, decyzją z dnia 11.01.2007r. dokonano przeliczenia renty rodzinnej, jednak jej wysokość nadal została ustalona w kwocie najniższego świadczenia, tj. od 01.12.2006r. w kwocie 597,46 zł. Organ rentowy wskazał też, że wg ostatnio wydanej decyzji z dnia 14.04.2014r. renta rodzinna od 01.05.2014r. wynosi 844,45 zł. Do renty rodzinnej przysługuje odwołującej dodatek pielęgnacyjny w kwocie 206,76 zł. Ponieważ zdaniem ZUS świadczenie odwołującej wypłacane jest w prawidłowej wysokości, odwołanie nie jest zasadne. Na rozprawie w dniu 10.09.2014r. S. G. oświadczyła, że domaga się wypłacania jej renty rodzinnej w wysokości zarobków, jaki otrzymywał jej mąż oraz przepisania renty rodzinnej na jej wnuczka. Sąd ustalił i zważył, co następuje: S. G. kwestionowała w niniejszym postępowaniu wysokość wypłacanej jej renty rodzinnej. Ponieważ odwołanie zostało wniesione w dniu 09.05.2014r. należało uznać, iż odwołująca kwestionowała ostatnio wydaną decyzję. Jest to decyzja z dnia 14.04.2014r. Przyjęcie innej koncepcji spowodowałoby odrzucenie odwołania. S. G. na rozprawie w dniu 10.09.2014r. oświadczyła, że domaga się wypłacania jej renty rodzinnej w wysokości zarobków, jakie otrzymywał jej mąż oraz przepisania renty rodzinnej na jej wnuczka. Żądanie to podlega oddaleniu, bowiem przepisy ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie przewidują możliwości przeniesienia uprawnień do renty rodzinnej z osoby uprawnionej (żony) na inną osobę. Przepisy tej ustawy nie przewidują też możliwości wypłacania renty rodzinnej w wysokości zarobków, jakie otrzymywał zmarły członek rodziny. Zgodnie bowiem z art. 73 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy renta rodzinna dla jednej osoby uprawnionej wynosi 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu. Za kwotę świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu, uważa się zaś kwotę emerytury, z zastrzeżeniem ust. 3 i 3a, lub renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy (art. 73 ust. 2). Zgodnie z art. 477 9 § 1 kpc i utrwalonym orzecznictwem, zakres i przedmiot rozpoznania Sądu wyznacza zawsze treść zaskarżonej decyzji organu rentowego. W sprawie należało więc przede wszystkim odnieść się do treści zaskarżonej decyzji ZUS z dnia 14.04.2014r. Decyzją tą ZUS ponownie ustalił S. G. wysokość renty rodzinnej, przy czym wydanie tej decyzji było spowodowane zmniejszeniem należności ulegających potrąceniu ze świadczenia odwołującej. Pismem z dnia 01.04.2014r. Komornik Sądowy przy SR w Wołominie zawiadomił bowiem ZUS o zmniejszeniu egzekwowanej należności do kwoty łącznej 84,26zł, co spowodowało konieczność zmniejszenia kwoty potrąceń. Z akt ZUS wynika, iż w decyzji z dnia 21.01.2104r. potracenia te stanowiły kwotę 207,78zł. Decyzja z dnia 14.04.2014r. zmniejsza kwotę potraceń ze świadczenia w stosunku do poprzednich decyzji, bowiem wprowadza potrącenia świadczenia jedynie w kwocie 84,26zł. Biorąc powyższe pod uwagę należy uznać, iż skoro decyzja z 14.04.2014r. jedynie wprowadza nową kwotę potraceń, tylko ta kwestia, zgodnie z art. 477 9 § 1 kpc , może być przedmiotem badania w niniejszej sprawie. Egzekwowane świadczenia wynikają z egzekucji prowadzonej przez Komornika Sądowego w W. na mocy nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wydanego przez Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie z dnia 19.07.2013r. Badaniu podlegało więc jedynie to, czy wysokość potrąceń jest prawidłowa a zdaniem Sądu wysokość potrąceń odpowiada przepisom. W decyzji wskazano, iż renta rodzinna w dalszym ciągu przysługuje w kwocie najniższej, tj. w kwocie 844,45zł a do renty rodzinnej przysługuje dodatek pielęgnacyjny w kwocie 206,76zł. Taka wysokość renty rodzinnej jest prawidłowa, gdyż najniższa renta rodzinna, zgodnie z Komunikatem Prezesa ZUS z dnia 18 lutego 2014r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent, wynosi 844,45zł. Także wysokość dodatku pielęgnacyjnego została określona prawidłowo. Z akt rentowych wynika, że poprzednia decyzja ustalająca wysokość renty rodzinnej na dzień 01.03.2014r. została wydana w dniu 21.01.2014r. Jest ona obecnie prawomocna, bowiem nie zostało wniesione od niej odwołanie. Zauważyć trzeba, że zaskarżona obecnie decyzja z dnia 14.04.2014r. wprowadza potrącenia świadczenia w kwocie 84,26zł, wynikające z egzekucji prowadzonej przez Komornika Sądowego w W. na mocy nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, wydanego przez Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie z dnia 19.07.2013r. Odwołująca nie zgłaszała zastrzeżeń do wysokości potrąceń. Z informacji o stanie zaległości w sprawie egzekucyjnej z dnia 01.04.2014r. wynika, iż kwota 84,26zł jest to opłata egzekucyjna (65,28zł) i wydatki gotówkowe (16,98zł) w sprawie Km 19318/13. Wskazać trzeba, że zgodnie z art. 881 kpc organ rentowy jest związany zajęciem świadczeń odwołującego i wezwaniem do dokonywania potrąceń skierowanych przez Komornika w toku postępowań egzekucyjnych. Potrącenia te muszą być dokonywane w granicach przewidzianych w art. 139-142 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Zgodnie z art. 139 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ze świadczeń pieniężnych określonych w ustawie - po odliczeniu składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz zaliczki i innych należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych - podlegają potrąceniu, z uwzględnieniem art. 141 sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne. Przepis art. 140 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy stanowi zaś, że potrącenia te mogą być dokonywane, z zastrzeżeniem art. 141 do wysokości 25% świadczenia. Zgodnie natomiast z art. 141 ust. l pkt 1c emerytury i renty są wolne od egzekucji i potrąceń, z zastrzeżeniem ust. 2, w części odpowiadającej 50% kwoty najniższej emerytury lub renty - zależnie od rodzaju pobieranego przez emeryta (rencistę) świadczenia - przy potrącaniu należności, o których mowa w art. 139 ust. 1 pkt 5 , wraz z kosztami i opłatami egzekucyjnymi. Kwoty wolne od potrąceń i egzekucji ustala się dla emerytur i rent wraz ze wszystkimi wzrostami, zwiększeniami, dodatkami oraz innymi świadczeniami wypłacanymi wraz z emeryturą lub rentą na podstawie odrębnych przepisów, z wyłączeniem świadczeń rodzinnych oraz dodatku dla sierot zupełnych, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku weterana poszkodowanego (art. 141 ust. 3). Z akt ZUS wynika, że na datę 01.05.2014r. wysokość świadczenia odwołującej wynosiła 844,45zł brutto a dodatek pielęgnacyjny wynosi 206,76zł. Biorąc pod uwagę w/w przepisy uznać więc należy, że egzekwowana przez komornika należność może być egzekwowana w pełnej wysokości, tj. do kwoty 84,26zł, bowiem jest to suma niższa niż 25% świadczenia odwołującej, a po potrąceniu pozostaje suma większa niż 50% najniższej renty. Odwołująca wywodziła, iż ma zbyt małą rentę rodzinną, lecz zdaniem Sądu jej wysokość została wyliczona prawidłowo. Już tylko na marginesie zauważyć trzeba, ze z akt ZUS wynika, iż decyzją z dnia 19.07.1991r. mężowi odwołującej, J. G. , przyznano prawo do emerytury. Podstawę wymiaru emerytury stanowiło jego przeciętne miesięczne wynagrodzenie z ostatnich 12 miesięcy, tj. z okresu od kwietnia 1989r. do marca 1990r. Ustalony z tego okresu wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia wyniósł 96,58%. Z akt ZUS wynika, iż wysokość zarobków została przyjęta zgodnie z zaświadczeniem z dnia 02.05.1990r., wystawionym przez Zespół Elektrowni w O. . W dniu 09.12.1991r. S. G. złożyła w ZUS wniosek o przyznanie prawa do renty rodzinnej po zmarłym mężu. Po jego rozpoznaniu przyznano odwołującej prawo do renty rodzinnej od dnia 27.11.1991r. Do ustalenia wysokości renty rodzinnej przyjęto dotychczasową podstawę wymiaru emerytury, pobieranej przez J. G. . W dniu 12.12.2006r. S. G. złożyła wniosek o przeliczenie wysokości renty rodzinnej na podstawie zarobków zmarłego męża z okresu jego zatrudnienia w Zespole Elektrowni w O. od 19.11.1973r. do 04.05.1990r., wskazanych w nowo złożonych Rp-7. Na podstawie tych zaświadczeń dokonano obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru renty z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. z okresu od 01.01.1980r. do 31.12.1989r., który po przeliczeniu wyniósł 99,60%. Ponieważ wskaźnik ten był wyższy od poprzednio obliczonego, decyzją z dnia 11.01.2007r. dokonano przeliczenia renty rodzinnej, jednak jej wysokość nadal została ustalona w kwocie najniższego świadczenia. Analiza dokumentacji z akt ZUS wskazuje, iż organ rentowy uwzględnił wszystkie okresy zatrudnienia J. G. , uwzględnił też kwoty zarobków wskazane w składanych przez odwołującą Rp-7, dlatego wysokość renty rodzinnej została ustalona prawidłowo. Należy też podkreślić, iż odwołująca w toku postępowania nie zgłaszała żadnych konkretnych zastrzeżeń do sposobu wyliczenia renty rodzinnej. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż odwołanie S. G. jest niezasadne, dlatego na podstawie art. 477 14 § 1 kpc zostało oddalone. Z tych względów orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI