III U 306/16

Sygn. akt III U 306/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 sierpnia 2016r. Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Piotr Witkowski Protokolant: st. sekr.sądowy Marta Majewska-Wronowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2016r. w Suwałkach sprawy C. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o emeryturę w związku z odwołaniem C. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 6 czerwca 2016 r. znak (...) zmienia zaskarżoną decyzję i ustala C. W. prawo do emerytury od dnia 21 marca 2016r. Sygn. akt III U 306/16 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. decyzją z dnia 06.06.2016r. odmówił C. W. przyznania emerytury od dnia 21.03.2016r. Zakład odmówił jej prawa do emerytury od dnia 21.03.2016r. ponieważ zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2015r. poz.748 ze zm.) świadczenie wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. W związku zaś z tym, że wniosek o emeryturę C. W. złożyła w dniu 16.05.2016r. prawo do świadczenia przysługuje od dnia 01.05.2016r. tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym złożono wniosek. W odwołaniu od tej decyzji C. W. domagała się jej zmiany i przyznanie prawa do emerytury od dnia 21.03.2016r. Wskazała, iż do dnia 20.03.2016r. przebywała na świadczeniu przedemerytalnym i była przekonana, że organ rentowy przyzna jej emeryturę z urzędu od dnia nabycia uprawnień. Podniosła, że nie otrzymała z Zakładu żadnej informacji o konieczności złożenia wniosku o emeryturę z chwilą osiągnięcia przez nią wieku emerytalnego. W związku więc z tym, że do maja 2016r. nie została jej wypłacona emerytura zgłosiła się do ZUS w G. , gdzie została poinformowana, że emerytura przyznawana jest na wniosek. W dniu 16.05.2016r. złożyła wniosek, na podstawie którego emerytura została jej wypłacona od dnia 01.05.2016r. Taką jednak decyzję organu rentowego uznała za krzywdzącą, ponieważ straciła ponad miesięczną emeryturę. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Zaskarżoną decyzję o odmowie przyznania emerytury od daty wstecznej uznał za prawidłową. Dodatkowo wskazał, iż odwołująca się była uprawniona do świadczenia przedemerytalnego od dnia 20.08.2011r., natomiast powszechny wiek emerytalny osiągnęła w dniu 21.03.2016r. Wniosek o ustalenie prawa do emerytury złożyła zaś w dniu 16.05.2016r. i dlatego organ rentowy skarżoną decyzją przyznał jej emeryturę na podstawie art. 24 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych od dnia 01.05.2016r. tj. od miesiąca, w którym zgłosiła wniosek. Ponadto decyzją z dnia 06.06.2016r. ustalił również okresową emeryturę kapitałową od dnia 01.05.2016r., tj. od dnia nabycia prawa do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W tych okolicznościach odwołanie o przyznanie emerytury za okres od dnia 21.03.2016r. do 30.04.2016r. uznał za niezasadne, bowiem nie znajduje uzasadnienia w obowiązującym stanie prawnym. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje : Odwołanie należało uznać za uzasadnione. Zgodnie bowiem z art. 116 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2015r. poz.748 ze zm.) postępowanie w sprawach świadczeń wszczyna się na podstawie wniosku zainteresowanego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast w sprawie niniejszej istotę stanowił ustęp 1a tego art. 116 o emeryturach i rentach z FUS, gdyż zgodnie z jego treścią postępowanie o emeryturę wszczyna się z urzędu, jeżeli wiek emerytalny dla uprawnionych do świadczenia przedemerytalnego lub zasiłku przedemerytalnego określają przepisy art. 24 ust. 1a i 1b oraz art. 27 ust. 2 i 3. Faktem jest, iż zasadą w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe jest działanie na wniosek osoby zainteresowanej. Działanie z urzędu przez organ rentowy jest wyjątkiem od tej zasady i może nastąpić tylko w przypadkach określonych w ustawie. Należą do nich np. przyznanie emerytury zamiast renty z tytułu niezdolności do pracy, czy zmiana wysokości emerytur i rent w ramach waloryzacji. Jednak w przypadku odwołującej się, która do dnia 20.03.2016r. była uprawniona do świadczenia przedemerytalnego, a w dniu 21.03.2016r. spełniła wszystkie warunki do uzyskania prawa do emerytury, podlegała regułom obowiązującym w art. 116 ust. 1a o emeryturach i rentach z FUS. Przepis ten bowiem przewiduje jeszcze jeden wyjątek wszczęcia przez organ rentowy postępowania z urzędu o emeryturę w odniesieniu do osób uprawnionych do świadczenia przedemerytalnego lub zasiłku przedemerytalnego, których wiek emerytalny określają art. 24 ust. 1a i 1b oraz art. 27 ust. 2 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Odwołująca się należy do grupy właśnie takich osób i organ rentowy w sposób nieuprawniony wszczął procedurę przyznania jej prawa do emerytury dopiero w momencie złożenia przez nią wniosku, zaniechając działania z urzędu. Powołany przez organ rentowy w decyzji, jak i w odpowiedzi na odwołanie art. 129 o emeryturach i rentach z FUS nie miał w sprawie zastosowania, gdyż dotyczy on wypłaty świadczenia, a nie przyznania prawa do świadczenia. Są to różne instytucje w prawie i dowolne traktowanie przepisów w tym zakresie jest niedopuszczalne. Tym bardziej, że przepis art. 116 ust. 1 a o emeryturach i rentach z FUS wprost reguluje sytuację, w której znalazła się odwołująca się, tzn. była uprawniona do świadczenia przedemerytalnego, ukończyła wymagany art. 24 ust. 1a ustawy wiek – 60 lat i 10 miesięcy ( ur. (...) ) i winna oczekiwać już tylko na podjęcie przez organ rentowy działań z urzędu, w celu przyznania jej emerytury. Mając zatem to wszystko na względzie Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił C. W. prawo do emerytury od miesiąca marca 2016r. Przez oczywistą jednak omyłkę przyznał to prawo od dnia 01.03.2016r., zamiast od dnia 21.03.2016r. PW/mt