III U 30/13

Sygn. akt III.U. 30/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2013r. Sąd Apelacyjny – Okręgowy w T. Wydział III Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący – Sędzia: SO Anna Moskal Protokolant: st. sekr. sąd. Stefania Wrzyszcz przy udziale po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 roku w Tarnobrzegu sprawy B. Z. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w R. o zwiększenie wysokości kapitału początkowego na skutek B. Z. od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w R. z dnia 28 listopada 2012r. nr (...) – 2012 zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawczyni B. Z. prawo do zwiększenia wysokości kapitału początkowego poprzez zaliczenie okresu od 1 września 1983r. do 1 czerwca 1989r. jako okresu nieskładkowego. Sygn. akt III U 30/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 28.11.2012r. nr (...) - 2012 Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. ustalił kapitał początkowy dla B. Z. na dzień 1.01.1999r. w kwocie 67 960,53 zł. Do ustalenia jego wysokości przyjął 8 lat 11 miesięcy i 3 dni okresów składkowych oraz 3 miesiące 10 dni okresów nieskładkowych. Nie uwzględnił okresu od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. z powodu braku dostatecznego udokumentowania. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła wnioskodawczyni B. Z. wnosząc o zaliczenie okresu od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. do ustalenia wysokości kapitału początkowego. Podała, że w tym czasie kształciła się zagranicą, a zaskarżona decyzja jest niezgodna z przepisami, ponieważ istnieją umowy międzynarodowe, w których uznawane są dokumenty o wykształceniu w innym kraju. W odpowiedzi na odwołanie z dnia 3.01.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w R. wniósł o oddalenie odwołania. Uzasadniając podał, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Wyjaśnił, że nie uwzględnił do obliczenia wartości kapitału okresu odbywania studiów wyższych w byłym ZSRR od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. z uwagi na brak środków dowodowych tj. zaświadczenia wydanego przez organ administracji państwowej stwierdzającego uprawnienia wynikające z ukończenia studiów wyższych za granicą. Przywołując treść art. 7 pkt 9 ustawy wskazał, że okresami nieskładkowymi są m.in. okresy nauki w szkole wyższej na jednym kierunku, pod warunkiem ukończenia tej nauki, w wymiarze określonym w programie studiów. Powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z 6.01.1994r. II UR 1/94 (...) stwierdził, że aby uznać okres nauki za granicą za okres nieskładkowy wymagane jest przedstawienie dyplomu, który musi być nostryfikowany. Jednocześnie wyjaśnił, że okres studiów wyższych przebytych za granicą podlega uwzględnieniu przy ustalaniu kapitału początkowego, jeżeli osoba zainteresowana wraz z dyplomem ich ukończenia przedłoży zaświadczenie potwierdzające równorzędność tego dyplomu z dyplomem ukończenia studiów wyższych uzyskanych w kraju. Zaświadczenia tego rodzaju wydawane są przez szkoły wyższe oraz Ministerstwo Edukacji lub resorty nadzorujące dany typ szkół. Organ rentowy odmówił uwzględnienia do stażu pracy okresu studiów wyższych w b. ZSRR jako okresu nieskładkowego, ponieważ wnioskodawczyni nie udokumentowała faktu nostryfikacji dyplomu. Odwołująca się przedłożyła kserokopię dyplomu ukończenia nauki w Leningradzkim Sanitarno-Higienicznym Instytucie Medycznym o specjalizacji leczenia z dniem 23.06.1989r. i otrzymała tytuł lekarza. Nadmienił, że mimo stosownego pouczenia zawartego w zaskarżonej decyzji nie przedłożyła zaświadczenia stwierdzającego równoważność uzyskanego dyplomu z dyplomem ukończenia studiów wyższych w kraju. W piśmie z dnia 15.01.2013r. wnioskodawczyni wskazała, że zgodnie z umową międzynarodową w okresie odbywania studiów wyższych za granicą były kraje, gdzie dyplom ukończenia uczelni wyższej w Polsce był równoważny z ukończonym w ZSRR. Podała, że od roku organ rentowy Oddział w M. posiada kopię jej dyplomu ukończenia studiów wyższych w ZSRR. Jednocześnie podała, że informowała ZUS M. , że była studentką Akademii Medycznej w Ł. i organ rentowy mógł zwrócić się z pismem do tej uczelni o wyjaśnienia. W załączeniu przesłała zaświadczenie z (...) w Ł. o stanie odbytych studiów wyższych i decyzję Ministerstwa Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki Departamentu Współpracy z Zagranicą. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych ustalił i zważył, co następuje: Wnioskodawczyni B. Z. z domu W. urodziła się (...) W dniu 28.05.1982r. ukończyła Liceum Ogólnokształcące w T. . W dniu 1.09.1982r. została przyjęta do Zespołu Szkół Medycznych w K. i zaliczyła 2 semestry. W okresie od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. studiowała w Leningradzkim Sanitarno-Higienicznym Instytucie Medycznym i ukończyła pełny kurs w specjalizacji leczenia. Nadzór na przebiegiem studiów zagranicznych sprawowała Akademia Medyczna w Ł. . Postanowieniem Państwowej Komisji Egzaminacyjnej z 23.06.1989r. otrzymała tytuł lekarza. (...) Medyczny w Ł. w dniu 11.01.2012r. wystawił jej zaświadczenie o stanie odbytych studiów wyższych, w którym stwierdzono, że w okresie od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. studiowała w L. , studia stacjonarne 6-letnie ukończyła w terminie, a dyplom lekarza medycyny uzyskała 23.06.1989r. W dniu 20.01.2012r. B. Z. wystąpiła z pierwszym wnioskiem o ustalenia kapitału początkowego. Decyzją z dnia 7.03.2012r. nr (...) - 2012 Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. ustalił jej kapitał początkowy na dzień 1.01.1999r. w kwocie 67 960,53 zł. Do ustalenia jego wysokości przyjął 8 lat 11 miesięcy i 3 dni okresów składkowych oraz 3 miesiące 10 dni okresów nieskładkowych. W dniu 14.03.2012r. wnioskodawczyni przedłożyła poświadczone za zgodność z oryginałem kserokopie świadectwa dojrzałości, indeksu z Zespołu Szkół Medycznych w K. , dyplomu wyższego wykształcenia z Leningradzkiego Sanitarno-Higienicznego Instytutu Medycznego wraz z wypisem ocen z dziennika zaliczeń praz tłumaczeniem przez tłumacza przysięgłego. Pismem z dnia 2.05.2012r. skierowanym do wnioskodawczyni organ rentowy zwrócił się o dostarczenie ksero całego indeksu oraz zaświadczenia o programowym toku studiów. Wobec braku odpowiedzi na pismo ZUS wydał zaskarżoną decyzję. (dowód: - akta kapitałowe wnioskodawczyni: wniosek o ustalenie kapitału początkowego –str.5, pierwsza decyzja o ustaleniu kapitału początkowego z 7.03.2012r. str. 43, poświadczone za zgodność z oryginałem kserokopie: świadectwa dojrzałości str.51, indeksu z Zespołu Szkół Medycznych w K. str.55-75, dyplomu wyższego wykształcenia z Leningradzkiego Sanitarno-Higienicznego Instytutu Medycznego wraz z wypisem ocen z dziennika zaliczeń oraz tłumaczeniem przez tłumacza przysięgłego str.77-85, pismo z dnia 2.05.2012r. str.87, - zaświadczenie z 11.01.2012r. o stanie odbytych studiów wyższych k. 10, Wnioskodawczyni B. Z. domaga się uwzględnienia przy obliczaniu wartości kapitału początkowego okresu odbywania studiów wyższych w byłym ZSRR od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. Zgodnie z treścią art. 174 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U. z 2009r. Nr 153, poz.1227 ze zm.), zwanej dalej ustawą, kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12. Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: 1)okresy składkowe, o których mowa w art. 6, 2)okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5, 3)okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2. Przepis art. 7 pkt 9 ustawy stanowi, że okresami nieskładkowymi są m.in. okresy nauki w szkole wyższej na jednym kierunku, pod warunkiem ukończenia tej nauki, w wymiarze określonym w programie studiów. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni w okresie od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. studiowała w L. na kierunku medycznym. Studia stacjonarne 6-letnie ukończyła w terminie, a dyplom lekarza medycyny uzyskała w dniu 23.06.1989r. W ocenie sądu odwołanie B. Z. jest uzasadnione. Z zaświadczenia (...) w Ł. i dyplomu ukończenia studiów wyższych wynika, ze w spornym okresie pobierała bowiem naukę na studiach wyższych i studia te ukończyła w terminie. Wbrew twierdzeniom organu rentowego do uwzględnienia tego okresu jako okresu nieskładkowego w rozumieniu art.7 pkt 9 ustawy nie jest konieczne przedstawienie przez nią odrębnego dokumentu o nostryfikacji dyplomu ukończenia studiów wyższych odbytych w byłym ZSRR. Wyraz nostryfikacja wywodzi się z języka łacińskiego: noster- nasz, facere- czynić i oznacza uznanie równoważności dyplomów, stopni, tytułów naukowych itp. uzyskanych za granicą z dyplomami, stopniami i tytułami naukowymi uzyskanymi w kraju dokonującym procesu nostryfikacji. Tryby przeprowadzenia nostryfikacji mogą być różne. W dniu 10.05.1974r. w W. zostało podpisane Porozumienie między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Rządem Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich o równoważności dokumentów o wykształceniu, stopniach i tytułach naukowych wydawanych w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U. z 1975r. Nr 4 poz. 14). Które jest nadal obowiązującym aktem prawnym. Zgodnie z zapisem art. 1 pkt 4 porozumienia uznaje się za równoważny dyplom wydawany po ukończeniu szkoły wyższej w PRL oraz dyplom wydawany po ukończeniu szkoły wyższej w ZSRR, przy czym oba dyplomy uprawniają do ubiegania się o stopień naukowy doktora w PRL lub stopień naukowy kandydata nauk w ZSRR. Z uwagi na treść powyższego Porozumienia, będącego w istocie umową międzynarodową, nie było podstawy ani też potrzeby nostryfikacji dyplomu uzyskanego przez B. Z. w ZSRR. Postanowienia Porozumienia zastąpiły bowiem proces indywidualnej nostryfikacji jej dyplomu. Takie samo znaczenie zapisom Porozumienia z dnia 10.05.1974r. podpisanego między R. Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i R. Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich o równoważności dokumentów o wykształceniu, stopniach i tytułach naukowych wydawanych w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich nadał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 6.01.1994r. II UR 1/94 (...) , którego tezę organ rentowy przytoczył w odpowiedzi na odwołanie. Mając powyższe na uwadze należało uznać prawo B. Z. do uwzględnienia przy obliczaniu wartości kapitału początkowego okresu odbywania studiów wyższych w byłym ZSRR od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. jako okresu nieskładkowego na podstawie przepisu art.7 pkt 9 ustawy. Na podstawie takich ustaleń faktycznych i prawnych Sąd na mocy art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał B. Z. prawo do zwiększenia wysokości kapitału początkowego poprzez zaliczenie okresu od 1.09.1983r. do 1.06.1989r. jako okresu nieskładkowego. Sędzia............... Zarządzenie: - odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełn. Zus-u mgr K. S. .