III U 295/14

Sygn. akt: III U 295/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 09 lipca 2014 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Teresa Suchcicka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Laskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 lipca 2014 r. w O. sprawy z odwołania J. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o datę wypłaty emerytury na skutek odwołania J. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 25 lutego 2014r. znak (...) orzeka: oddala odwołanie. UZASADNIENIE J. M. wniósł odwołanie od decyzji ZUS z dnia 25.02.2014r. znak (...) , którą tą decyzją ustalono wysokość i podjęto wypłatę emerytury od dnia 01.02.2014r., tj. od miesiąca, w którym zgłoszono właściwy wniosek. W uzasadnieniu wskazał, że stosunek pracy ustał dnia 31.12.2013r. i emerytura powinna być wypłacana od stycznia 2014r. Wskazał, że wniosek, który złożył w O. w dniu 20.01.2014r., został podyktowany przez pracownicę ZUS, bowiem jego intencją było podjęcie wypłaty emerytury, nie zaś przeliczenie emerytury w związku z przyrostem składek z tytułu zatrudnienia. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie. Powołał się na treść przepisów, w tym art. 129 ust 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zgodnie z którym wypłata świadczeń następuje począwszy od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca w którym zgłoszono wniosek. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: J. M. ( ur. (...) ) zatrudniony był w (...) S.A. z siedzibą w W. w okresie od dnia 28.06.1971r. do dnia 31.12.2013r. (świadectwo pracy, k. 25 a.e. nr (...) ) Decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 12.06.2013r. J. M. nabył z dniem 22.05.2013r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Wypłata świadczenia została zawieszona z powodu kontynuowania przez odwołującego zatrudnienia. Decyzja zawierała wymagane prawem pouczenia. (k. 15 - 16 a.e. nr (...) ) W dniu 03.01.2014r. (data stempla pocztowego) były pracodawca odwołującego - (...) S.A. z siedzibą w W. przesłał do Inspektoratu ZUS w O. świadectwo pracy z dnia 02.01.2014r. potwierdzające okres pracy J. M. w ww. zakładzie od dnia 28.06.1971r. do dnia 31.12.2013r. oraz zaświadczenie o okresach pobranego zasiłku chorobowego. (k. 24, 25 a.e. nr (...) ) Pismem z dnia 16.01.2014r. ZUS poinformował odwołującego, że w celu ponownego ustalenia wysokości emerytury na podstawie dokumentów dostarczonych przez zakład pracy, należy złożyć stosowny wniosek podpisany własnoręcznie z określeniem, o co zainteresowany się ubiega. (k. 26 a.e. nr (...) ) W odpowiedzi na ww. pismo J. M. złożył w dniu 20.01.2014r. w ZUS w O. wniosek o przeliczenie emerytury w związku z przyrostem składek z tytułu zatrudnienia (k. 27 a.e.) Po rozpatrzeniu tego wniosku - Oddział ZUS decyzją z dnia 11.02.2014r. odmówił odwołującemu przeliczenia wysokości emerytury, ponieważ ubezpieczony nie złożył formalnego wniosku o podjęcie wypłaty zawieszonego świadczenia w związku z rozwiązanym stosunkiem pracy. Zgodnie z przepisami art. 108 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przeliczenie emerytury możliwe jest w przypadku świadczenia pobieranego (wypłacanego). (k. 28 a.e. nr (...) ) W dniu 13.02.2014r. odwołujący J. M. złożył w ZUS wniosek o podjęcie wypłaty emerytury w związku z rozwiązanym stosunkiem pracy oraz o przeliczenie wysokości emerytury. (k. 29 a.e. nr (...) ) W odpowiedzi na ww. wniosek, Oddział ZUS zaskarżoną decyzją z dnia 25.02.2014r. wznowił wypłatę emerytury od dnia 01.02.2014r., tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek oraz dokonał przeliczenia wysokości emerytury. (k. 30 a.e. nr (...) ) Odwołanie J. M. jest niezasadne i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2013.1440 j.t.) „Świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, z uwzględnieniem ust 2”. Przytoczony powyżej ust. 2 art. 129 dotyczy renty rodzinnej i nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Samo spełnienie warunków wymaganych do nabycia prawa do świadczenia nie rodzi po stronie organu rentowego zobowiązania z tytułu powstałego świadczenia, gdyż zależy to od złożenia przez zainteresowanego stosownego wniosku. Ustawa z 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS odróżnia bowiem moment powstania prawa (tj. spełnienie warunków - art. 100) od momentu wypłaty świadczenia (tj. nie wcześniej niż od miesiąca zgłoszenia wniosku lub wydania decyzji z urzędu - art. 129 ust. 1). Ogólną zasadą prawa ubezpieczeń społecznych jest bowiem wypłata świadczenia na wniosek zainteresowanego, poczynając od dnia powstania prawa do emerytury/renty (tj. spełnienia ustawowych warunków), lecz nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o świadczenie. Istotna jest zatem data wystąpienia z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia. Z treści w/w przepisów wynika, że ustawodawca nałożył na ubezpieczonego obowiązek działania w swojej sprawie poprzez złożenie wniosku, ustawodawca w art. 116 ust 1 wskazał ogólną zasadę postępowania przed organami ubezpieczeń społecznych, zgodnie z którą „postępowanie w sprawach świadczeń wszczyna się na podstawie wniosku zainteresowanego, chyba, że ustawa stanowi inaczej.” Ustawodawca przewidział wypadki wszczynania postępowania z urzędu jednak mają one charakter wyjątkowy i muszą wynikać z przepisów ustawy. W kwestii przyznania prawa do emerytury ustawodawca przewidział w ust 1 b art. 116 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wszczynanie postępowania z urzędu jeżeli dotyczy to osób uprawnionych do świadczeń przedemerytalnych lub zasiłku przedemerytalnego w chwili osiągnięcia przez te osoby wieku emerytalnego jednak przypadki te nie dotyczą odwołującego. Odwołujący rozwiązał stosunek pracy z dniem 31.12.2013r., jednak wniosek o podjęcie wypłaty zawieszonej emerytury złożony został w ZUS dopiero w dniu 13.02.2014r., zatem Oddział ZUS w P. Inspektorat w O. prawidłowo w decyzji z dnia 25.02.2014r. podjął wypłatę emerytury od dnia 01.02.2014r. tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku. Samo spełnianie warunków wymaganych do nabycia prawa do świadczeń nie rodzi obowiązku organu rentowego do jego wypłaty, dopiero złożenie właściwego wniosku przez ubezpieczonego powoduje, że prawo do wypłaty świadczeń przeradza się w obowiązek organu rentowego (por. wyrok. Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 27.02.2013r., III AUa 902/12 oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 26.06.2013r. III AUa 1748/12). Ustawodawca nie przewidział możliwości wyrównania świadczenia osobom, które wystąpiły z wnioskiem później niż nabyły do niego prawo. Jedynym przypadkiem gdyby można było rozważać taka możliwość jest celowe i sprzeczne z prawem działalnie organu wprowadzające w błąd ubezpieczonego. W sprawie niniejszej nie można organowi rentowemu przypisać celowości w opóźnianiu złożenia przez ubezpieczonego wniosku o ustalenie i wypłatę emerytury. Co prawda odwołujący się wskazywał, że treść wniosku została mu podyktowana przez pracownika ZUS, niemniej jednak jest on osobą dorosłą, która powinna zwracać uwagę, jaką treść zawiera składany przez nią dokument. Brak dbałości odwołującego się o prawidłowe sformułowanie treści wniosku nie może stanowić podstawy do wypłaty zaległych świadczeń sprzed daty złożenia wniosku. Ponadto decyzja z dnia 12.06.2013r. zawierała pouczenie dotyczące podjęcia wypłaty emerytury – pkt V ppkt 2. (k. 15 odwr. a.e.) Niewłaściwy wniosek odwołującego, a nie sprzeczna z prawem i celowa postawa ZUS, skutkowały podjęcie wypłaty emerytury dopiero od dnia 01.02.2014r., tj. od miesiąca, w którym zgłoszono prawidłowy wniosek. Decyzja organu emerytalnego jest zatem zgodna z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Kierując się powyższymi względami Sąd na podstawie art. 477 14 §1 k.p.c. oddalił odwołanie.