III U 292/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie W. J. od decyzji ZUS odmawiającej przyznania emerytury w obniżonym wieku emerytalnym z powodu niespełnienia wymogu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r.
W. J. odwołał się od decyzji ZUS, która odmówiła mu przyznania emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, argumentując niespełnienie wymogu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r. Sąd Okręgowy, po analizie dokumentów, ustalił, że odwołujący posiadał 24 lata, 1 miesiąc i 14 dni okresów składkowych i nieskładkowych do tego dnia, co było niewystarczające do przyznania świadczenia. Sąd oddalił odwołanie, odstępując od obciążania odwołującego kosztami zastępstwa procesowego ze względu na jego sytuację majątkową i charakter sporu.
Sprawa dotyczyła odwołania W. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P., która odmówiła mu przyznania prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym. Głównym powodem odmowy było niespełnienie przez odwołującego wymogu posiadania co najmniej 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r. Organ rentowy ustalił, że W. J. legitymuje się łącznie 24 latami, 1 miesiącem i 14 dniami takich okresów, w tym 19 latami, 2 miesiącami i 12 dniami pracy w warunkach szczególnych. Odwołujący argumentował, że pracował w warunkach szczególnych przez ponad 25 lat, włączając okres po 1 stycznia 1999 r., co powinno stanowić podstawę do naliczenia świadczenia. Sąd Okręgowy w Koninie, po przeprowadzeniu postępowania, ustalił stan faktyczny na podstawie przedłożonych dokumentów, w tym świadectw pracy i zaświadczeń o zatrudnieniu oraz odbyciu służby wojskowej. Sąd odwołał się do przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności art. 184 ust. 1 i 2, który wymaga osiągnięcia wymaganego wieku emerytalnego, okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach oraz okresu składkowego i nieskładkowego wynoszącego co najmniej 25 lat, przy czym te ostatnie przesłanki musiały być spełnione do dnia 1 stycznia 1999 r. Sąd stwierdził, że mimo iż odwołujący pracował w warunkach szczególnych przez okres przekraczający 15 lat, to suma jego okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 31 grudnia 1998 r. wyniosła 24 lata, 1 miesiąc i 14 dni, co było poniżej wymaganego progu 25 lat. W związku z tym, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477^14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie art. 102 k.p.c., odstępując od obciążania odwołującego kosztami ze względu na jego trudną sytuację materialną (renta ok. 1100 zł) oraz charakter sprawy, który dotyczył prawnej oceny spełnienia przesłanek do nabycia świadczenia emerytalnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczony nie nabywa prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, jeżeli do dnia 1 stycznia 1999 r. nie osiągnął 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, nawet jeśli posiadał wymagany okres pracy w szczególnych warunkach.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 184 ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach, który wymaga spełnienia warunku 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r. jako przesłanki nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku dla osób pracujących w szczególnych warunkach. Brak spełnienia tego warunku skutkuje odmową przyznania świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. J. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (8)
Główne
ustawa emerytalna art. 184 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 184 § 2
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
rozporządzenie art. 2 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
rozporządzenie art. 4
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 27
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 196
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez odwołującego wymogu posiadania 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r.
Odrzucone argumenty
Praca w warunkach szczególnych przez okres przekraczający 25 lat, w tym po 1 stycznia 1999 r., powinna być uwzględniona do stażu emerytalnego.
Godne uwagi sformułowania
warunek posiadania 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych powinien zostać spełniony na dzień 1.01.1999 r. brak spełnienia któregokolwiek z warunków musi skutkować odmową przyznania świadczenia.
Skład orzekający
Anna Walczak - Sarnowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu posiadania 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do dnia 1 stycznia 1999 r. dla nabycia prawa do emerytury w obniżonym wieku dla osób pracujących w szczególnych warunkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sprzed reformy emerytalnej i interpretacji przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia nabywania prawa do emerytury, zwłaszcza w kontekście pracy w szczególnych warunkach i zmian przepisów. Jest to istotne dla wielu osób zbliżających się do wieku emerytalnego.
“Czy praca w szczególnych warunkach gwarantuje wcześniejszą emeryturę? Kluczowa data 1 stycznia 1999 r.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt III U 292/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Konin, dnia 17-05-2016 r. Sąd Okręgowy w Koninie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący - Sędzia – SO Anna Walczak - Sarnowska Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Elwira Świecka przy udziale po rozpoznaniu w dniu 17-05-2016 r. w Koninie sprawy W. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. o emeryturę na skutek odwołania W. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w P. z dnia 11.02.2016r. znak: (...) I. Oddala odwołanie II. Odstępuje od obciążania odwołującego kosztami zastępstwa procesowego. Sygnatura akt III U 292/16 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 11.02.2016 r. (znak : (...) odmówił W. J. przyznania prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym wobec nieosiągnięcia – do dnia 1.01.1999 roku – 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Organ rentowy podał, że wnioskodawca legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym wynoszącym łącznie 24 lata, 1 miesiąc i 14 dni, w tym okresem pracy w warunkach szczególnych wynoszącym 19 lat, 2 miesiące i 12 dni. Organ rentowy uznał odwołującemu okres pracy od 7.03.1978 r. do 31.12.1998 r. z tytułu zatrudnienia w (...) jako wykonywanie pracy w warunkach szczególnych. Odwołanie od decyzji złożył W. J. wnosząc o jej zmianę i przyznanie emerytury wskazując, że pracował w warunkach szczególnych jako pracownik (...) S.A w K. w okresie od 7.03.1978 r. do 5.04.2003 r. a więc przed ponad 25 lat pracy. Stanowi to okres składkowy, który winien zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa stanowić podstawę do naliczenia świadczenia emerytalnego, tym bardziej, że przez ponad 15 lat pracował w warunkach szczególnych i stanowiło to wówczas wystarczającą podstawę do uznania tego jako okresu zatrudnienia. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa sądowego według norm przepisanych wskazując, że żądanie uwzględnienia do stażu pracy zatrudnienia wykonywanego po 1.01.1999 r. pozbawione jest podstaw prawnych. Sąd ustalił i zważył, co następuje : W. J. (ur. (...) w dniu 27.01.2016 r. złożył do organu rentowego wniosek o emeryturę oświadczając, że nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego. Celem udowodnienia wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego odwołujący powołał się na dokumenty złożone przy wniosku o rentę oraz przedłożone do wniosku o emeryturę. W aktach dotyczących przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy znajduje się : świadectwo pracy stwierdzające, że w okresie od 25.09.1974 r. do 28.02.1978 r. W. J. pracował w (...) Cukrownia (...) , zaświadczenie o odbyciu przez odwołującego służby wojskowej w okresie od 25.10.1975 r. do 13.10.1977 r., zaświadczenie o zatrudnieniu w Fabryce (...) w K. od 7.03.1978 r. z informacjami o przebytych okresach zasiłków chorobowych oraz urlopu bezpłatnego od 1.09.1992 r. do 31.12.1992 r. Przy wniosku o emeryturę odwołujący przedłożył świadectwo pracy wystawione przez L. – (...) w Ś. (...) . stwierdzające, że w okresie od 1.09.1992 r. do 30.11.1992 r. odwołujący był zatrudniony jako spawacz, a także świadectwo pracy oraz świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wystawione przez (...) S.A w K. . W tym ostatnim dokumencie stwierdzono, że W. J. był zatrudniony w (...) S.A w K. od 7.03.1978 r. do 5.04.2003 r. i w tym okresie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace : prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym (wykaz A, dział XIV, poz. 12 rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983 r.) na stanowisku spawacz elektryczny stanowisko równorzędny spawacz (wykaz A, dział XIV, poz. 12, pkt 10 załącznika nr 1 do zarządzenia nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z 12.08.1983 r.) w okresach : - 7.03.1978 r. do 31.08.1992 r. - 1.01.1993 r. do 31.07.2002 r. - 1.08.2002 r. do 5.04.2003 r. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i uwzględniając do okresów składkowych i nieskładkowych okresy zatrudnienia odwołującego na dzień 1.01.1999r. tj. od 25.09.1974 r. do 28.02.1978 r. w (...) Cukrownia (...) (z zaliczeniem okresu odbywania służby wojskowej od 25.10.1975 r. do 13.10.1977 r.); 7.03.1978 r. do 31.12.1998 r. w (...) S.A w K. (z uwzględnieniem okresów pobierania zasiłków chorobowych); od 1.09.1992 r. do 30.11.1992 r. w L. – (...) odwołujący legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym wynoszącym 24 lata, 1 miesiąc i 14 dni, w tym okresem pracy w szczególnych warunkach wynoszącym 19 lat, 2 miesiące i 12 dni. W związku z powyższym organ rentowy zaskarżoną decyzją z dnia 11.02.2016 r. odmówił przyznania odwołującemu prawa do emerytury z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub charakterze. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach organu rentowego i wartość dowodowa dokumentów nie budziła wątpliwości Sądu i nie była kwestionowana przez strony. Zgodnie z treścią art. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2015.748-j.t) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego m.in. w art. 32 , jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli : 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. Powyższy przepis w ustępie 2 stwierdza jednak, że emerytura ta przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w powołanym art. 27 ustawy wynosi w przypadku mężczyzn 25 lat i jak wynika z treści powołanych przepisów ubezpieczony powinien legitymować się posiadaniem wymaganego okresu do dnia wejścia w życie ustawy tj. do dnia 1.01.1999 r. Okresy pracy w szczególnych warunkach, wiek emerytalny, rodzaje prac w szczególnych warunkach lub stanowisk, na których praca ta jest wykonywana ustala się nadal w oparciu o przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. 1983r., Nr 8, poz. 43 ze zm.). W myśl przepisu § 2 ust. 1 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tymże rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy wskazane powyżej stwierdzane są w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach przez zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji. Świadectwo wystawiane jest według wzoru, stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, bądź też w świadectwie pracy. W myśl przepisu § 4 powołanego rozporządzenia który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W załączniku do powołanego rozporządzenia znajduje się wykaz A, który określa prace w szczególnych warunkach uprawniające do uzyskania prawa do wcześniejszej emerytury w poszczególnych gałęziach przemysłu. Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należy, że dla uzyskania przez odwołującego wnioskowanego świadczenia koniecznym było spełnienie przez niego określonych powyżej warunków tj. ukończenia 60 roku życia, nieprzystąpienia do OFE, posiadanie wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego w wymiarze co najmniej 25 lat a także okresu pracy w szczególnych warunkach lub charakterze w wymiarze co najmniej 15 lat. W sytuacji odwołującego nie ulega wątpliwości, iż większość z powyższych przesłanek zostało spełnionych już na etapie postępowania przed organem rentowym i wyjaśnieniu podlegała jedynie kwestia czy odwołujący posiada wymagany okres 25 lat ogólnego stażu ubezpieczeniowego. Trzeba przy tym podkreślić, że warunek posiadania 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych powinien zostać spełniony na dzień 1.01.1999 r. Stanowi o tym treść art. 184 ustawy emerytalnej, która wskazując na warunki otrzymania emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub emeryturze wymaga, aby przesłanki dotyczące stażu pracy zostały spełnione „w dniu wejścia w życie ustawy”, co miało miejsce zgodnie z art. 196 ustawy emerytalnej w dniu 1.01.1999 r. Ta okoliczność oznacza, że jakkolwiek okres pracy odwołującego w (...) S.A w K. od 7.03.1978 r. do 5.04.2003 r. wynosi rzeczywiście ponad 25 lat, lecz w świetle powyższych przepisów organ rentowy mógł uwzględnić jedynie te okresy składkowe i nieskładkowe, które zaistniały do dnia 31.12.1998 r. Analiza akt rentowych wskazuje, że organ rentowy w przebiegu ubezpieczenia odwołującego wziął pod uwagę wszystkie wykazane przez odwołującego okresy składkowe i nieskładkowe, a więc okresy zatrudnienia, odbytej służby wojskowej oraz okresy pobierania świadczeń z ubezpieczenia chorobowego aktualne na dzień 31.12.1998 r. i suma powyższych okresów wyniosła 24 lata, 1 miesiąc i 14 dni wobec wymaganych 25 lat. Okoliczność, że odwołujący przed 1.01.1999 r. pracował w szczególnych warunkach lub charakterze w wymiarze przekraczającym 15 lat nie była wystarczająca do nabycia prawa do emerytury, albowiem ustawa wymaga spełnienia także innych warunków, w tym właśnie posiadania także przed 1.01.1999 r. co najmniej 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. Wszystkie warunki muszą zaistnieć razem aby nabyć prawo do wnioskowanego świadczenia i brak spełnienia któregokolwiek z nich musi skutkować odmową przyznania świadczenia. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie. O kosztach zastępstwa procesowego organu rentowego Sąd orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. , kierując się sytuacją majątkową odwołującego utrzymującego się z renty z tytułu niezdolności do pracy w kwocie ok. 1100 zł. Za odstąpieniem od obciążania odwołującego kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego przemawiał także charakter sporu, który dotyczył prawnej oceny spełnienia przez odwołującego przesłanek warunkujących nabycie prawa do świadczenia emerytalnego. Anna Walczak – Sarnowska
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI