III U 108/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS odmawiającej wypłaty niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po zmarłym mężu, uznając brak podstaw prawnych do takiej wypłaty.
J. P. wniosła odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej wypłaty niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po zmarłym mężu za grudzień 2014 r. Twierdziła, że świadczenie przysługiwało do końca miesiąca śmierci męża. ZUS odmówił, wskazując, że ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie przewiduje wypłaty niezrealizowanych świadczeń po śmierci uprawnionego, a odesłanie do ustawy o emeryturach i rentach (art. 136) nie obejmuje świadczeń przedemerytalnych. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, podzielając stanowisko ZUS i powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego.
Sprawa dotyczyła odwołania J. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) Oddziału w P., która odmówiła jej prawa do niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po zmarłym mężu E. P. za grudzień 2014 r. Wnioskodawczyni argumentowała, że zgodnie z ustawą o świadczeniach przedemerytalnych, prawo do świadczenia przysługiwało do dnia śmierci męża (25 grudnia 2014 r.), a wypłata powinna obejmować cały grudzień. ZUS odmówił, powołując się na brak regulacji w ustawie o świadczeniach przedemerytalnych dotyczącej wypłaty niezrealizowanych świadczeń po śmierci uprawnionego oraz na fakt, że odesłanie do przepisów ustawy o emeryturach i rentach (art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych) nie obejmuje art. 136 tej ustawy, który reguluje wypłatę niezrealizowanych świadczeń. Sąd Okręgowy w Ostrołęce, po rozpoznaniu sprawy, oddalił odwołanie. Sąd uznał, że decyzja ZUS była prawidłowa, a ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera przepisów umożliwiających wypłatę niezrealizowanego świadczenia po śmierci uprawnionego. Sąd powołał się na wyroki Sądu Najwyższego, które potwierdziły, że pominięcie przez ustawodawcę art. 136 ustawy o emeryturach i rentach w art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych oznacza wolę ustawodawcy niedopuszczenia możliwości przejścia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego na inne osoby. W związku z tym, J. P. nie nabyła prawa do niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po zmarłym mężu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, prawo do niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po zmarłym małżonku nie przysługuje.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera regulacji dotyczącej wypłaty niezrealizowanych świadczeń po śmierci uprawnionego. Odesłanie do ustawy o emeryturach i rentach (art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych) nie obejmuje art. 136 tej ustawy, co świadczy o woli ustawodawcy wyłączenia możliwości przejścia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego na inne osoby.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. P. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (4)
Główne
u.ś.p. art. 4 § 1 pkt 5
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Śmierć osoby uprawnionej jest przyczyną ustania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Pomocnicze
u.ś.p. art. 11
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Odsyła do ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w sprawach nieuregulowanych, ale nie obejmuje art. 136 ustawy o emeryturach i rentach.
u.e.r.f.u.s. art. 136 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Nie ma zastosowania do świadczeń przedemerytalnych z uwagi na brak odesłania w art. 11 u.ś.p.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera regulacji dotyczącej wypłaty niezrealizowanego świadczenia po śmierci uprawnionego. Odesłanie z art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych do ustawy o emeryturach i rentach nie obejmuje art. 136 tej ustawy, co oznacza wolę ustawodawcy wyłączenia możliwości przejścia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego na inne osoby. Orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdza brak podstaw do wypłaty niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego po śmierci uprawnionego.
Odrzucone argumenty
Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługiwało do końca miesiąca śmierci męża, a wypłata powinna obejmować cały grudzień. Art. 4 ust. 3 pkt 5 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych wskazuje, że wstrzymanie wypłaty następuje od miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zmarła osoba uprawniona.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera regulacji umożliwiającej wypłatę niezrealizowanego świadczenia. art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera odesłania do przepisów art, 136 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. ustawodawca wolę nie dopuszczenia możliwości przejścia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego na inne osoby wyraził wprost poprzez pominięcie w przepisie art. 11 przepisu art. 136 ustawy o emeryturach i rentach.
Skład orzekający
Teresa Suchcicka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretację przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych i prawa do niezrealizowanych świadczeń po śmierci ubezpieczonego, a także stosowania odesłań między ustawami."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku regulacji w ustawie o świadczeniach przedemerytalnych i interpretacji przepisów odesłania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych ze względu na interpretację przepisów dotyczących świadczeń po śmierci oraz analizę odesłań między ustawami. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Czy po śmierci męża odziedziczysz jego świadczenie przedemerytalne? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: III U 108/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 marca 2015 r. Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Teresa Suchcicka Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Laskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 r. w O. sprawy z odwołania J. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w P. o prawo do niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego na skutek odwołania J. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 8 stycznia 2015r. znak (...) orzeka: oddala odwołanie. Sygn. akt III U 108/15 UZASADNIENIE J. P. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. z dnia 8.01.2015r., którą organ rentowy odmówił jej wypłaty niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego za grudzień 2014r. - po zmarłym mężu E. P. . W uzasadnieniu odwołania J. P. wskazała, że jej mąż ostatnią wypłatę świadczenia przedemerytalnego otrzymał za miesiąc listopad 2014r. Zmarł w dniu 25 grudnia 2014r. Odwołująca się powołała się na art.4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych , który określa jednoznacznie, że prawo do świadczenia ustaje wraz ze śmiercią osoby uprawnionej, zaś art.4 ust 3 pkt 5 w/w ustawy wskazuje, iż wstrzymanie wypłaty świadczenia przedemerytalnego następuje, poczynając od miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zmarła osoba uprawniona. W ocenie odwołującej się ich treść nie pozostawia wątpliwości do kiedy przysługuje prawo do świadczenia, jak również dokładnie określa ostatni miesiąc jego wypłaty. W jej przypadku prawo męża do świadczenia przedemerytalnego istniało do 25 grudnia 2014r. i za miesiąc grudzień winna być dokonana wypłata a dopiero od stycznia 2015r. należało ją wstrzymać. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że Pan E. P. pobierał z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. świadczenie przedemerytalne przyznane na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.04.2004r. świadczeniach przedemerytalnych. Ubezpieczony E. P. zmarł w dniu 25.12.2014r. Termin płatności świadczenia przedemerytalnego był ustalony na 1-go dnia miesiąca, przypadającego po miesiącu, za który przysługiwało świadczenie przedemerytalne. W dniu 02.01.2015r. małżonka zmarłego J. P. zwróciła się do Oddziału ZUS w P. Inspektorat w O. z wnioskiem o wypłatę niezrealizowanego świadczenia po zmarłym za miesiąc grudzień 2014r. Powołana ustawa o świadczeniach przedemerytalnych regulująca zasady przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych nie zawiera regulacji umożliwiającej wypłatę niezrealizowanego świadczenia. W sprawach nieuregulowanych przepisami ustawy o świadczenia przedemerytalnych - art. 11 tej ustawy odsyła do ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS oraz do ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych . Jednakże w art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych brak odesłania do przepisów art, 136 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który mówi o wypłacie świadczenia w razie śmierci osoby uprawnionej do świadczenia, wskazując jednocześnie krąg osób uprawnionych do wypłaty niezrealizowanego świadczenia, w razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą. Z uwagi na powyższe Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, iż w przedmiotowym przypadku brak podstaw do ustalenia odwołującej się J. P. prawa do niezrealizowanego świadczenia z tytułu wypłaty świadczenia przedemerytalnego po zmarłym mężu E. P. za miesiąc grudzień 2014r. Dlatego też decyzją z dnia 08.01.2015r. Oddział ZUS odmówił J. P. prawa do niezrealizowanego świadczenia. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Odwołanie jest niezasadne i podlega oddaleniu. Odwołująca się J. P. w dniu 2.01.2015r. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w P. Inspektoratu w P. wniosek o wypłatę niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego za grudzień 2014r. - po zmarłym mężu E. P. . Zaskarżoną decyzją z dnia 8.01.2015r. ZUS prawidłowo odmówił J. P. prawa do niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego. Świadczenie przedemerytalne przysługuje na warunkach określonych w art. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 170) osobie, posiadającej określony w ustawie wiek i staż ubezpieczeniowy i jest wypłacane przez organ rentowy na wniosek osoby uprawnionej (art. 8 ustawy) ze środków Funduszu Pracy (art. 12 ustawy). Art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych określa przypadki ustania prawa do świadczenia przedemerytalnego, a jedną z przyczyn ustania tego prawa jest śmierć osoby uprawnionej (art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy). Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych nie zawiera własnej regulacji dotyczącej kwestii następstwa prawnego w przypadku niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego, dlatego rozważenia wymaga, czy brak tego uregulowania wyłącza w ogóle istnienie następstwa prawnego w przypadku niezrealizowanego świadczenia przedemerytalnego niewypłaconego z uwagi na śmierć osoby uprawnionej, czy też podstawy do wypłaty innej osobie takiego świadczenia należy poszukiwać w innych przepisach. Powyższą kwestią zajmował się już Sąd Najwyższy, który w wyroku z dnia 16 stycznia 2014r. ( I UK 300/13) wyraźnie wskazał, że artykuł 136 ust. 1 u.e.r.f.u.s. nie może stanowić podstawy do nabycia przez żonę zmarłego w toku postępowania ubezpieczonego prawa do nierealizowanego świadczenia przedemerytalnego, albowiem przepis powyższy nie znajduje zastosowania do świadczeń przedemerytalnych na podstawie art. 11 pkt 1 ustawy z 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych ( LEX nr 1498593 . Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że zdaniem Sądu Najwyższego, kwestii pominięcia przez ustawodawcę art. 136 ust. 1 wśród przepisów, do których odsyła art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , nie można traktować, jako przypadkowego, tym bardziej w sytuacji, gdy art. 11 pkt 1 zawiera odesłanie do innych przepisów zamieszczonych w rozdziale 3 zatytułowanym "Ogólne zasady wypłaty świadczeń" Działu IX "Postępowanie w sprawach świadczeń i wypłata świadczeń" ustawy o emeryturach i rentach, w tym art. 135 oraz art. 136b. SN podniósł, że kwestią stosowania art. 136 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach w związku z art. 11 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych zajmował się już Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 kwietnia 2007 r., I UK 315/06, OSNP 2008 nr 9-10, poz. 147, uznając, że ustawodawca wolę nie dopuszczenia możliwości przejścia uprawnień do świadczenia przedemerytalnego na inne osoby wyraził wprost poprzez pominięcie w przepisie art. 11 przepisu art. 136 ustawy o emeryturach i rentach i Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym powołaną sprawę w pełni ten pogląd zaakceptował. Analogiczne wyłączenie możliwości przejścia uprawnień na inne osoby, wymienione w art. 136 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach zastosował ustawodawca również w art. 15 pkt 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 982), nie wymieniając tego przepisu wśród przepisów ustawy o emeryturach i rentach, mających zastosowanie w sprawach nieuregulowanych (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 27 października 2011 r., III AUa 488/11, OSAŁ 2011 Nr 4, poz. 40). Podzielając powyższe poglądy w całości Sąd Okręgowy na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI