Orzeczenie · 2016-01-21

III SZP 5/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-01-21
SNAdministracyjneprawo energetyczneWysokanajwyższy
prawo energetyczneUREświadectwa pochodzeniakoncesjawspólne spalaniebiomasaenergia elektrycznapostępowanie administracyjneSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 21 stycznia 2016 r. odmówił podjęcia uchwały w odpowiedzi na zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Apelacyjny. Zagadnienie dotyczyło tego, czy koncesja na wytwarzanie energii elektrycznej ze wspólnego spalania paliw konwencjonalnych i biomasy, wydana przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki (URE), określa w sposób wiążący dla organu warunki wykonywania działalności koncesjonowanej, a w szczególności, czy Prezes URE jest związany tymi warunkami w postępowaniu o wydanie świadectw pochodzenia. Sprawa wywodziła się z zażalenia PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. na postanowienie Prezesa URE odmawiające wydania świadectwa pochodzenia. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienie prawne nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 390 § 1 k.p.c., ponieważ Sąd Apelacyjny nie wskazał konkretnych przepisów prawa, których wykładnia budzi wątpliwości, ani nie wykazał istnienia poważnych, rozbieżnych interpretacji. Sąd Najwyższy podkreślił, że instytucja pytań prawnych jest wyjątkiem od zasady samodzielnego rozstrzygania sprawy przez sąd i wymaga istnienia zasadniczych trudności w wyjaśnieniu przepisów. Analizując kwestię związania organu administracji wydaną decyzją, Sąd Najwyższy odwołał się do utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując, że zasada ta ma charakter proceduralny i odnosi się do stabilizacji rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie. Organ jest związany decyzją do czasu jej zmiany w sposób przewidziany prawem, ale nie oznacza to, że stanowisko wyrażone w jednej sprawie wiąże organ w innych, jeśli nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. Sąd Najwyższy stwierdził, że kwestia związania Prezesa URE decyzją koncesyjną w postępowaniu o wydanie świadectwa pochodzenia nie budzi poważnych wątpliwości interpretacyjnych. Wskazał, że nawet jeśli decyzja koncesyjna była wadliwa, organ jest nią związany do czasu jej zmiany. Jednakże, jeśli z decyzji koncesyjnej nie wynika, że dotyczy ona odnawialnego źródła energii, organ może w postępowaniu wyjaśniającym sprawdzić spełnienie warunków. Sąd Najwyższy uznał, że ocena treści decyzji koncesyjnej należy do sfery oceny dowodów, a wątpliwości co do zakresu postępowania wyjaśniającego w sprawach o wydanie świadectwa pochodzenia można rozstrzygnąć poprzez zwykłą wykładnię art. 9e ust. 3 Prawa energetycznego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie kryteriów formalnych dla pytań prawnych kierowanych do Sądu Najwyższego oraz interpretacja zasad związania organu administracji własnymi decyzjami w kontekście postępowań dotyczących świadectw pochodzenia energii.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej procedury związanej z prawem energetycznym i pytaniami prawnymi.

Zagadnienia prawne (3)

Czy udzielona przez Prezesa URE przedsiębiorstwu energetycznemu koncesja na prowadzenie działalności gospodarczej, polegającej na wytwarzaniu energii elektrycznej pochodzącej ze wspólnego spalania paliw konwencjonalnych i biomasy, której integralną częścią jest tzw. Dokumentacja Uwierzytelniająca, określa w sposób wiążący dla Prezesa URE oraz przedsiębiorstwa energetycznego szczegółowe warunki wykonywania działalności koncesjonowanej?

Odpowiedź sądu

Nie, w zakresie, w jakim nie wynika z niej wprost, że koncesja została udzielona na prowadzenie działalności wytwórczej w odnawialnym źródle energii.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne nie spełnia wymogów formalnych do podjęcia uchwały. Wskazał, że kwestia związania organu administracji wydaną decyzją nie budzi poważnych wątpliwości interpretacyjnych w świetle utrwalonego orzecznictwa. Organ jest związany decyzją do czasu jej zmiany, ale nie oznacza to, że nie może badać pewnych kwestii w innych postępowaniach, jeśli nie zachodzi tożsamość przedmiotowa. W przypadku braku jednoznacznej kwalifikacji instalacji jako OZE w decyzji koncesyjnej, Prezes URE może badać ten fakt w postępowaniu o wydanie świadectwa pochodzenia.

Czy Prezes URE jest związany warunkami określonymi w koncesji w postępowaniu o wydanie świadectw pochodzenia dla energii wyprodukowanej w instalacji, której decyzja koncesyjna dotyczy?

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli z decyzji koncesyjnej wynika, że jest to koncesja na prowadzenie działalności wytwórczej w odnawialnym źródle energii.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zagadnienie prawne nie spełnia wymogów formalnych. Odwołał się do orzecznictwa NSA, zgodnie z którym organ jest związany decyzją do czasu jej zmiany. Wskazał, że stosunek między decyzją koncesyjną a postępowaniem o wydanie świadectwa pochodzenia jest związany, jeśli koncesja dotyczy OZE. Jednakże, jeśli z decyzji koncesyjnej nie wynika kwalifikacja instalacji jako OZE, Prezes URE może w postępowaniu wyjaśniającym sprawdzić, czy instalacja spełnia warunki.

Jaki jest zakres postępowania wyjaśniającego w sprawach o wydanie świadectwa pochodzenia energii?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Prezes URE musi mieć możliwość potwierdzenia podstawowej okoliczności, jaką jest status instalacji wytwórczej jako odnawialnego źródła energii, w zakresie koniecznym do rozpoznania wniosku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że wątpliwości w tym zakresie można rozstrzygnąć poprzez zwykłą wykładnię art. 9e ust. 3 Prawa energetycznego. Stosowanie przepisów k.p.a. o wydawaniu zaświadczeń (art. 218 § 2 k.p.a.) pozwala na prowadzenie postępowania wyjaśniającego w "koniecznym zakresie", który jest węższy niż w postępowaniu ogólnym. Organ może odmówić wydania zaświadczenia, jeśli stwierdzi niezgodność między stanem faktycznym wnioskodawcy a stanem zrekonstruowanym przez organ.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa podjęcia uchwały

Strony

NazwaTypRola
PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A.spółkapowód
Prezes Urzędu Regulacji Energetykiorgan_państwowypozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 390 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

p.e.

Ustawa – Prawo energetyczne

Przepisy dotyczące świadectw pochodzenia i odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. o wydawaniu zaświadczeń.

Pomocnicze

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.a. art. 218

Kodeks postępowania administracyjnego

p.e. art. 9a § ust. 3

Ustawa – Prawo energetyczne

p.e. art. 9e § ust. 1

Ustawa – Prawo energetyczne

p.e. art. 9e § ust. 3

Ustawa – Prawo energetyczne

k.p.a. art. 218 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość prowadzenia postępowania wyjaśniającego w "koniecznym zakresie" przed wydaniem zaświadczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zagadnienie prawne przedstawione przez Sąd Apelacyjny nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 390 § 1 k.p.c. (brak wskazania przepisów, brak wykazania poważnych wątpliwości interpretacyjnych).

Godne uwagi sformułowania

Instytucja pytań prawnych (...) jest wyjątkiem od konstytucyjnej zasady podległości sędziego Konstytucji i ustawom (...) oraz reguły samodzielnego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd właściwy. Dlatego przesłanki zastosowania art. 390 § 1 k.p.c. należy wykładać ściśle. • Przymiotnik kwalifikujący „poważne” [wątpliwości] oznacza, że muszą istnieć zasadnicze trudności w ich wyjaśnieniu przy wykorzystaniu podstawowych metod wykładni. • W razie powstania zwykłych wątpliwości interpretacyjnych sąd drugiej instancji powinien rozwiązywać je we własnym zakresie z wykorzystaniem wiedzy, jaką niosą same przepisy oraz ich rozumienie w dotychczasowym orzecznictwie i nauce prawa; w takich okolicznościach nie formułuje się zagadnień prawnych, o których mowa w art. 390 § 1 k.p.c. • Z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (...) wynika, że zasada związania organu administracji wydaną przez niego decyzją ma wyłącznie charakter proceduralny i odnosi się do stabilizacji (trwałości) rozstrzygnięcia tylko tej konkretnej sprawy, w której wydano daną decyzję. • Każda decyzja ostateczna korzysta z domniemania prawidłowości, w konsekwencji którego organ administracji, który w znanych sobie okolicznościach wydał wadliwą decyzję uprawniającą, jest tą decyzją związany do czasu jej zmiany w sposób przewidziany prawem.

Skład orzekający

Krzysztof Staryk

przewodniczący

Dawid Miąsik

sprawozdawca

Maciej Pacuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów formalnych dla pytań prawnych kierowanych do Sądu Najwyższego oraz interpretacja zasad związania organu administracji własnymi decyzjami w kontekście postępowań dotyczących świadectw pochodzenia energii."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury związanej z prawem energetycznym i pytaniami prawnymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniach administracyjnych, w szczególności związania organu własnymi decyzjami i kryteriów formalnych dla pytań prawnych do SN. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy organ jest związany własną decyzją? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice postępowania administracyjnego.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst