I SA/Wa 188/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2025-03-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
sądy administracyjneprawo wyborczePaństwowa Komisja Wyborczasprawozdanie finansowekomitet wyborczyodrzucenie skargiwłaściwość sądu

WSA w Warszawie odrzucił skargę Fundacji i R.P. na uchwałę PKW w sprawie sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego 'Prawo i Sprawiedliwość', uznając sprawę za nienależącą do właściwości sądów administracyjnych.

Fundacja [...] i R. P. zaskarżyli uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej (PKW) z dnia 30 grudnia 2024 r. dotyczącą sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego 'Prawo i Sprawiedliwość'. PKW wniosła o odrzucenie skargi, wskazując na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przychylił się do tego stanowiska, odrzucając skargę jako nienależącą do właściwości sądów administracyjnych. Sąd podkreślił, że przepisy Kodeksu wyborczego nie przewidują możliwości zaskarżenia uchwał PKW w sprawie przyjęcia sprawozdania finansowego przez podmioty trzecie do sądu administracyjnego, a jedynie w określonych przypadkach do Sądu Najwyższego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę Fundacji [...] i R. P. na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej (PKW) z dnia 30 grudnia 2024 r. w przedmiocie przyjęcia sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego 'Prawo i Sprawiedliwość'. Organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Sąd uznał, że skarga nie należy do właściwości sądów administracyjnych i w związku z tym podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa). W uzasadnieniu Sąd wskazał, że przepisy Kodeksu wyborczego (kw) nie przewidują możliwości zaskarżenia uchwał PKW dotyczących przyjęcia sprawozdania finansowego komitetu wyborczego do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 145 § 1 kw, skargę na uchwałę PKW w sprawie odrzucenia sprawozdania finansowego może wnieść jedynie komitet wyborczy do Sądu Najwyższego. Sąd podkreślił, że sądy administracyjne są właściwe w sprawach wyborczych tylko w ściśle określonych przypadkach, wymienionych w Kodeksie wyborczym, a sprawa dotycząca przyjęcia sprawozdania finansowego nie mieści się w tym katalogu. Ponadto, Sąd zaznaczył, że przepisy kw nie przewidują możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez podmioty trzecie, których uchwała PKW bezpośrednio nie dotyczy, co stanowi kolejną podstawę do odrzucenia skargi z uwagi na brak legitymacji czynnej skarżących.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała PKW w przedmiocie przyjęcia sprawozdania finansowego komitetu wyborczego nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ sprawa ta nie należy do właściwości sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Przepisy Kodeksu wyborczego nie przewidują możliwości zaskarżenia uchwał PKW dotyczących przyjęcia sprawozdania finansowego komitetu wyborczego do sądu administracyjnego. Właściwość sądów administracyjnych w sprawach wyborczych jest ograniczona do enumeratywnie wymienionych przypadków, a sprawa ta do nich nie należy. Skarga wniesiona do sądu administracyjnego w tej sprawie jest niedopuszczalna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (18)

Główne

ppsa art. 58 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Pomocnicze

ppsa art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi następuje w formie postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym.

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

ppsa art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

ppsa art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na określone akty i czynności.

ppsa art. 3 § § 2a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

ppsa art. 3 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.

kw art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Umożliwia zaskarżenie uchwał PKW dotyczących sprawozdań finansowych komitetów wyborczych, ale tylko w przypadku odrzucenia takiego sprawozdania i tylko przez komitet wyborczy do Sądu Najwyższego.

kw art. 384 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wskazuje na właściwość sądów administracyjnych w zakresie skarg na uchwały PKW dotyczące wygaśnięcia mandatu radnego.

kw art. 493 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wskazuje na właściwość sądów administracyjnych w zakresie skarg na uchwały PKW dotyczące wygaśnięcia mandatu wójta.

kw art. 420 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wskazuje na właściwość sądów administracyjnych w zakresie postanowień komisarzy wyborczych w sprawach okręgów wyborczych.

kw art. 456 § § 1

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wskazuje na właściwość sądów administracyjnych w zakresie postanowień komisarzy wyborczych w sprawach okręgów wyborczych.

kw art. 12 § § 13

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy

Wskazuje na właściwość sądów administracyjnych w zakresie postanowień komisarzy wyborczych w sprawach obwodów głosowania.

Konstytucja RP art. 175

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Stanowi, że wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują Sąd Najwyższy i sądy powszechne; sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy sytuacji, w której organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.

u.p.d.o.f.

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące postępowań podatkowych, do których odsyła ppsa.

u.k.a.s.

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Przepisy dotyczące postępowań KAS, do których odsyła ppsa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga nie należy do właściwości sądów administracyjnych zgodnie z przepisami Kodeksu wyborczego. Przepisy Kodeksu wyborczego nie przewidują możliwości zaskarżenia uchwały PKW w sprawie przyjęcia sprawozdania finansowego przez podmioty trzecie do sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Skarga jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego podlega odrzuceniu. W ocenie Sądu skarga fundacji i skarżącego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu bowiem sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Tylko w powyższych, enumeratywnie wyliczonych sprawach sądy administracyjne pozostają właściwe w sprawach wyborczych. nie można domniemywać właściwości rzeczowej sądów administracyjnych w sprawach z zakresu prawa wyborczego innych niż wskazanych wprost w przepisach kw.

Skład orzekający

Magdalena Durzyńska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu właściwości sądów administracyjnych w sprawach wyborczych, w szczególności dotyczących sprawozdań finansowych komitetów wyborczych oraz legitymacji czynnej podmiotów trzecich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaskarżenia uchwały PKW w sprawie przyjęcia sprawozdania finansowego, a nie innych kwestii wyborczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu i legitymacją czynną, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Wa 188/25 - Postanowienie WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2025-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-02-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Magdalena Durzyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 1i par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Fundacji [...] i R. P. na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 30 grudnia 2024 r. nr 421/2024 w przedmiocie sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego "Prawo i Sprawiedliwość" postanawia odrzucić skargę.
Uzasadnienie
W dniu 7 stycznia 2025 r. Fundacja [...] oraz R. P. (dalej: skarżący) wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Państwowej Komisji Wyborczej (dalej: organ, PKW) z dnia 30 grudnia 2024 r. w przedmiocie przyjęcia sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego "Prawo i Sprawiedliwość".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi w całości jako niedopuszczalnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).
Stosownie natomiast do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935 dalej "ppsa"), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę, co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2a ppsa sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 ppsa).
W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi fundacji i skarżącego jest uchwała Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 30 grudnia 2024 r. w przedmiocie przyjęcia sprawozdania finansowego Komitetu Wyborczego "Prawo i Sprawiedliwość". W ocenie Sądu skarga fundacji i skarżącego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu bowiem sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych.
Żaden przepis ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2025 r., poz. 365 – dalej kw) – który reguluje m.in. właściwość, zakres działania organów wyborczych, zaskarżalność itp. - nie przewiduje możliwości zaskarżenia uchwał PKW w sprawie przyjęcia sprawozdania komitetu wyborczego. Przepisy kw (art. 145 § 1 kw) umożliwiają zaskarżenie uchwał PKW dotyczących sprawozdań finansowych komitetów wyborczych jednakże tylko w przypadku odrzucenia takiego sprawozdania. Wówczas – komitetowi wyborczemu działającemu przez pełnomocnika finansowego (a nie innym, niezainteresowanym podmiotom) przysługuje wniesienie skargi do Sądu Najwyższego, a nie – jak domniemują skarżący - zaskarżenie takiej uchwały do sądu administracyjnego. Zgodnie z przepisami kw w sprawach wyborczych określonych w przepisach co do zasady wymiar sprawiedliwości sprawują Sąd Najwyższy i sądy powszechne. Przepisy kw przewidują udział sądów administracyjnych w sprawach wyborczych jednakże tylko w ograniczonym zakresie, tylko w przypadkach wskazanych w kw, tj. w zakresie rozpatrywania skarg na uchwały w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego i mandatu wójta (art. 384 § 1 i art. 493 § 1 kw), w zakresie postanowień komisarzy wyborczych: w sprawach okręgów wyborczych (art. 420 § 1 kw, art. 456 § 1 kw) i w sprawach obwodów głosowania (art. 12 § 13 kw). Tylko w powyższych, enumeratywnie wyliczonych sprawach sądy administracyjne pozostają właściwe w sprawach wyborczych. W powyższym katalogu spraw nie mieści się przedmiotowa sprawa dotycząca uchwały Państwowej Komisji Wyborczej w sprawie przyjęcia sprawozdania finansowego komitetu wyborczego. W ocenie Sądu, z uwagi na to, że zgodnie z Konstytucją RP tylko w drodze ustawy można zastrzec właściwość sądów administracyjnych to nie można domniemywać właściwości rzeczowej sądów administracyjnych w sprawach z zakresu prawa wyborczego innych niż wskazanych wprost w przepisach kw (por. postanowienie WSA w Warszawie z 5.10.2011 r., VII SA/Wa 2159/11, LEX nr 950288). Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, że przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych, zatem – na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa – podlega odrzuceniu.
Ponadto, przepisy kw nie przewidują możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego przez osoby, podmioty trzecie, których uchwała PKW czy innego organu wyborczego bezpośrednio nie dotyczy. Skarżący takiego przepisu także nie wskazali. I z tego powodu skarga podlega odrzuceniu jako wniesienia przez podmioty nie mające legitymacji do wniesienia skargi.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi następuje w formie postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 ppsa).
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ppsa Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI