III SW 19/11

Sąd NajwyższyWarszawa2011-10-25
SAOSinneprawo wyborczeŚrednianajwyższy
wyboryprawo wyborczeprotestlista wyborcówSąd Najwyższywymeldowanierejestr wyborców

Sąd Najwyższy pozostawił protest wyborczy T.G. bez dalszego biegu, uznając go za osobę nieuprawnioną do jego wniesienia z powodu nieznajdowania się w spisie wyborców.

T.G. wniósł protest przeciwko ważności wyborów, zarzucając pozbawienie go prawa do głosowania poprzez usunięcie z listy wyborców. Okazało się, że został on wymeldowany i wykreślony z rejestru wyborców, a nie skorzystał z przewidzianych prawem procedur reklamacyjnych przed wyborami. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy Kodeksu wyborczego, uznał, że osoba nieujęta w spisie wyborców nie jest uprawniona do wniesienia protestu, a sprawa, która mogła być przedmiotem skargi przed wyborami, skutkuje pozostawieniem protestu bez dalszego biegu.

Protest wyborczy T.G. dotyczył zarzutu pozbawienia go prawa do głosowania w wyborach do Sejmu i Senatu w 2011 roku z powodu usunięcia go z listy wyborców. Protestujący twierdził, że mimo stałego zameldowania, jego nazwisko nie figurowało na liście, a próby interwencji w Państwowej Komisji Wyborczej i urzędzie dzielnicowym nie przyniosły skutku. Okazało się jednak, że T.G. został eksmitowany, a następnie prawomocnie orzeczono o jego wymeldowaniu z dotychczasowego adresu, co skutkowało wykreśleniem go z rejestru wyborców. Zgodnie z Kodeksem wyborczym, spis wyborców jest aktualizowany na podstawie rejestru, a brak zameldowania w nowym miejscu i niezłożenie wniosku o wpisanie do rejestru lub dopisanie do spisu spowodowały jego nieujęcie w spisie. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 243 § 2 Kodeksu wyborczego, stwierdził, że protest dotyczący sprawy, która mogła być przedmiotem skargi przed dniem głosowania, podlega pozostawieniu bez dalszego biegu. Ponadto, zgodnie z art. 82 § 2 Kodeksu wyborczego, tylko wyborca umieszczony w spisie wyborców jest uprawniony do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów. W związku z tym, T.G. jako osoba nieujęta w spisie, nie miał legitymacji do wniesienia protestu, który został pozostawiony bez dalszego biegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba nieujęta w spisie wyborców nie jest uprawniona do wniesienia protestu przeciwko ważności wyborów.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 82 § 2 Kodeksu wyborczego, protest przeciwko ważności wyborów może wnieść jedynie wyborca, którego nazwisko było umieszczone w spisie wyborców w dniu wyborów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie protestu bez dalszego biegu

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (w sensie oddalenia protestu)

Strony

NazwaTypRola
T. G.osoba_fizycznawnioskodawca
Ważność wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiejinneprzedmiot protestu
Okręgowa Komisja Wyborcza w W. Iinstytucjaorgan
Prokurator Generalnyorgan_państwowyorgan

Przepisy (7)

Główne

k. wyb. art. 82 § § 2

Kodeks wyborczy

Protest przeciwko ważności wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko było umieszczone w spisie wyborców.

k. wyb. art. 243 § § 2

Kodeks wyborczy

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest dotyczący sprawy, co do której przewiduje się możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub Państwowej Komisji Wyborczej.

Pomocnicze

k. wyb. art. 26 § § 10

Kodeks wyborczy

Spis wyborców jest sporządzany i aktualizowany przez gminę na podstawie rejestru wyborców.

k. wyb. art. 36 § § 1 i 2

Kodeks wyborczy

Przewiduje możliwość wniesienia reklamacji do organu sporządzającego spis wyborców w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości.

k. wyb. art. 37 § § 1 i 2

Kodeks wyborczy

Przewiduje możliwość złożenia skargi do sądu na decyzję nieuwzględniającą reklamacji.

k. wyb. art. 20 § § 4

Kodeks wyborczy

W związku z art. 37 § 2, przewiduje skargę do sądu rejonowego.

Konstytucja RP art. 101

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarantuje wyborcy prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów na zasadach określonych w ustawie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak legitymacji protestującego do wniesienia protestu z uwagi na nieujęcie go w spisie wyborców. Możliwość wcześniejszego skorzystania z drogi sądowej w celu wyjaśnienia kwestii nieujęcia w spisie wyborców. Protest dotyczy sprawy, która mogła być przedmiotem skargi przed dniem głosowania.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest dotyczący sprawy, co do której w kodeksie przewiduje się możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub do Państwowej Komisji Wyborczej. Protest przeciwko ważności wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców.

Skład orzekający

Jerzy Kuźniar

przewodniczący-sprawozdawca

Bogusław Cudowski

członek

Romualda Spyt

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie warunków formalnych wniesienia protestu wyborczego i znaczenia legitymacji procesowej wyborcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wyborczej i stanu faktycznego związanego z rejestrem wyborców.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa jest proceduralna i dotyczy konkretnych przepisów Kodeksu wyborczego, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w prawie wyborczym.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III SW 19/11 POSTANOWIENIE Dnia 25 października 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jerzy Kuźniar (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Bogusław Cudowski SSN Romualda Spyt po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 października 2011 r. sprawy z protestu wyborczego w sprawie T. G. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, postanawia: pozostawić protest bez dalszego biegu. Uzasadnienie Pismem z dnia 11 października 2011 r., złożonym w Sądzie Najwyższym w dniu 12 października 2011 r., T. G. wniósł protest przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, w którym zarzucił pozbawienie go prawa do głosowania w wyborach do Sejmu i Senatu w dniu 9 października 2011 r. poprzez bezprawne usunięcie go z listy wyborców w Obwodowej Komisji Wyborczej Nr […], pomimo stałego zameldowania pod adresem w W. przy ul. S. 52/15. Protestujący podał, że w związku ze stwierdzeniem w dniu wyborów braku jego nazwiska na liście osób uprawnionych do głosowania, podjął telefoniczną próbę interwencji w Państwowej Komisji Wyborczej i urzędzie dzielnicowym, które jednak, nie odniosły skutku. W związku z powyższym protestujący zarzucił naruszenie jego konstytucyjnych praw przez 2 urzędników sporządzających listy osób uprawnionych do głosowania, wnosząc nadto o ich ukaranie. Okręgowa Komisja Wyborcza w W. I, w piśmie z dnia 18 października 2011 r. wskazała, powołując się na informacje uzyskane z Delegatury Biura Administracji i Spraw Obywatelskich w Dzielnicy […], że w dniu 27 stycznia 2011 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w W. dokonał czynności związanych z eksmisją T. G. z lokalu nr 15 przy ul. S.52 w W. do lokalu socjalnego, znajdującego się przy […]. Wobec powyższego Prezydent m. W. decyzją z dnia 19 kwietnia 2011 r. orzekł o wymeldowaniu T. G. z pobytu stałego w lokalu nr 15 przy ul. S. 52. Powyższe orzeczenie zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę […], który w wyniku odwołania T. G. w dniu 28 czerwca 2011 r. wydał decyzję ostateczną na podstawie, której został on „zdjęty” z ewidencji ludności Dzielnicy […] i w związku z tym wykreślony z rejestru wyborców prowadzonym przez Urząd m. W. Dzielnica […]. Zgodnie z art. 26 § 10 - ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm.), spis wyborców, z zastrzeżeniem art. 34 § 1 i art. 35 § 1, jest sporządzany i aktualizowany przez gminę, jako zadanie zlecone na podstawie rejestru wyborców. Ponieważ protestujący nie dokonał zameldowania w nowym miejscu zamieszkania, co powodowałoby umieszczenie go z urzędu w rejestrze wyborców oraz nie złożył wniosku o wpisanie do rejestru wyborców lub dopisanie do spisu wyborców, dlatego nie został umieszczony w spisie wyborców sporządzonym przez Urząd m. W. Dzielnica Ś[…], a wobec powyższego protest nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie wskazuje on naruszenia któregokolwiek z przepisów Kodeksu wyborczego. Prokurator Generalny pismem z dnia 20 października 2011 r. wniósł o pozostawienie protestu bez dalszego biegu. W uzasadnieniu wskazał, iż Kodeks wyborczy w art. 243 § 1 i 2 stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest wniesiony przez osobę nieuprawnioną albo dotyczący sprawy, co do której przewiduje się w nim możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub Państwowej Komisji Wyborczej. Zgodnie z przepisami art. 36 § 1 i 2, art. 37 § 1 i 2 w związku z art. 22 Kodeksu wyborczego, w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w sporządzeniu spisu wyborców, w okresie przed wyborami można wnieść reklamację do organu, który sporządził spis wyborców. Na 3 decyzję nie uwzględniającą reklamacji przysługuje skarga do sądu. Jednocześnie Prokurator Generalny wskazał, że konsekwencją nieumieszczenia osoby w spisie wyborców w jednym z obwodów glosowania, zgodnie z art. 82 § 2 kodeksu wyborczego, jest brak uprawnienia do wniesienia protestu przeciwko wyborom. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 101 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu na zasadach określonych w ustawie. Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy stanowi, że Sąd Najwyższy pozostawia bez dalszego biegu protest dotyczący sprawy, co do której w kodeksie przewiduje się możliwość wniesienia przed dniem głosowania skargi lub odwołania do sądu lub do Państwowej Komisji Wyborczej (art. 243 § 2). W ocenianej sprawie przedmiotem zarzutu było pominięcie wnoszącego protest w spisie wyborców. Kodeks wyborczy przewiduje udostępnienie spisu wyborców do wglądu w urzędzie gminy (art. 36 § 2), możliwość wniesienia reklamacji w sprawie nieprawidłowości sporządzenia spisu (art. 37 § 1), a w razie jej nieuwzględnienia możliwość złożenia skargi do sądu rejonowego (art. 20 § 4 w związku z art. 37 § 2), jednak wnoszący protest nie skorzystał z przewidzianego prawem trybu postępowania. Powołanie się w proteście wyborczym na okoliczność, która stanowi podstawę wniesienia przed dniem głosowania skargi do sądu powoduje pozostawienie go bez dalszego biegu. Trzeba też wskazać, że zgodnie z art. 82 § 2 Kodeksu wyborczego protest przeciwko ważności wyborów może wnieść wyborca, którego nazwisko w dniu wyborów było umieszczone w spisie wyborców w jednym z obwodów głosowania. Tak więc T. G. – jako osoba nieumieszczona w spisie wyborców, nie jest uprawniony do wniesienia protestu. Z tych wszystkich względów na podstawie na podstawie art. 243 § 2 Kodeksu wyborczego orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI