III SW 17/01

Postanowienie Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 14 sierpnia 2001 r. III SW 17/01 Prawomocność postanowienia o wpisie do ewidencji partii politycznych (art. 12 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych, Dz.U. Nr 98, poz. 604 ze zm.) nie stanowi koniecznej przesłanki złożenia przez organ partii politycznej zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów lub senatorów oraz o powołaniu pełnomocnika wyborczego i pełnomocnika finan- sowego komitetu wyborczego (art. 96 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. Nr 46, poz. 499 ze zm.). Przewodniczący SSN Kazimierz Jaśkowski, Sędziowie SN: Katarzyna Gonera (sprawozdawca), Józef Iwulski, Andrzej Kijowski, Zbigniew Myszka, Jadwiga Skibińska-Adamowicz, Andrzej Wróbel. Sąd Najwyższy, w sprawie ze skargi pełnomocnika Komitetu Wyborczego Al- ternatywa Ruch Społeczny na postanowienie Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 8 sierpnia 2001 r. w przedmiocie odmowy przyjęcia zawiadomienia, po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 14 sierpnia 2001 r. u z n a ł skargę za zasadną, u c h y l i ł zaskarżone postanowienie. U z a s a d n i e n i e. Pełnomocnik Komitetu Wyborczego Alternatywa Ruch Społeczny wniósł w dniu 9 sierpnia 2001 r. skargę na postanowienie (uchwałę) Państwowej Komisji Wy- borczej z dnia 8 sierpnia 2001 r. w sprawie odmowy przyjęcia zawiadomienia Krajo- wej Komisji Koordynacyjnej Alternatywa Ruch Społeczny o zamiarze zgłaszania kan- dydatów na posłów i senatorów oraz o powołaniu pełnomocnika wyborczego Komi- tetu Wyborczego i pełnomocnika finansowego Komitetu Wyborczego. 2 Podstawę prawną skargi stanowił art. 102 ust. 3 ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. - Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rze- czypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 46, poz. 499). Podstawę faktyczną skargi stanowił następujący przebieg wydarzeń. W dniu 28 maja 2001 r. do Sądu Okręgowego w Warszawie wpłynął wniosek o wpis do ewi- dencji partii politycznych partii o nazwie Alternatywa Ruch Społeczny. W dniu 12 lipca 2001 r. odbyło się przed Sądem Okręgowym posiedzenie jawne w tej sprawie, a w dniu 13 lipca 2001 r. Sąd wydał postanowienie o wpisie do ewidencji partii poli- tycznych partii o nazwie Alternatywa Ruch Społeczny. Tego samego dnia przewodni- czący partii (uprawniony do jej reprezentowania) złożył wniosek o wydanie odpisu nieprawomocnego postanowienia o wpisie oraz wyciągu z ewidencji partii politycz- nych z informacją o wpisie do ewidencji partii politycznych. Dokumenty te mu wyda- no. W dniu 27 lipca 2001 r. Krajowa Komisja Koordynacyjna jako organ uprawnio- ny do reprezentowania na zewnątrz partii politycznej Alternatywa Ruch Społeczny złożyła w Państwowej Komisji Wyborczej zawiadomienie o zamiarze zgłoszenia list kandydatów na posłów i kandydatów na senatorów, dołączając wymagane przez Or- dynację wyborczą dokumenty, wśród nich wyciąg z ewidencji partii politycznych pro- wadzonej przez Sąd Okręgowy w Warszawie, wystawiony w dniu 16 lipca 2001 r., z wyraźną adnotacją po każdym zapisie: „wpis na podstawie postanowienia nieprawo- mocnego”. Uchwałą z dnia 30 lipca 2001 r. Państwowa Komisja Wyborcza na podstawie art. 102 ust. 2 w związku z art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej wezwała pełno- mocnika wyborczego Krajowej Komisji Koordynacyjnej Alternatywa Ruch Społeczny do usunięcia wady zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów i kandydatów na senatorów w terminie 5 dni od otrzymania wezwania. Wada zawia- domienia miała polegać na dołączeniu doń nieprawomocnego postanowienia Sądu w przedmiocie dokonania wpisu do ewidencji partii politycznych, co – w ocenie Pańs- twowej Komisji Wyborczej – nie wypełniało dyspozycji art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej. Państwowa Komisja Wyborcza stwierdziła, że usunięcie wady powinno nastąpić przez doręczenie w wyznaczonym terminie postanowienia Sądu ze stwier- dzeniem jego prawomocności pod rygorem odmowy przyjęcia zawiadomienia. W dniu 2 sierpnia 2001 r. Sąd Okręgowy wydał pełnomocnikowi partii politycz- nej Alternatywa Ruch Społeczny sześć wyciągów z ewidencji partii politycznych oraz 3 odpisów postanowienia z 13 lipca 2001 r., bez stwierdzenia prawomocności i jedno- cześnie bez adnotacji o jego nieprawomocności. Tego samego dnia pełnomocnik Komitetu Wyborczego złożył w Państwowej Komisji Wyborczej pismo z dnia 2 sierpnia 2001 r. informujące o uzupełnieniu wad wcześniejszego zawiadomienia i przedłożeniu prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie o wpisaniu do ewidencji partii politycznych partii Alterna- tywa Ruch Społeczny. Do pisma dołączono uwierzytelniony wyciąg z ewidencji partii politycznych wystawiony w dniu 2 sierpnia 2001 r. Dokument ten stwierdzał wpisanie partii Alternatywa Ruch Społeczny w dniu 13 lipca 2001 r. do ewidencji EwP 120 i nie zawierał adnotacji o nieprawomocności postanowienia Sądu. Na podstawie tego dokumentu Państwowa Komisja Wyborcza stwierdziła, że wada wskazana w uchwale z dnia 30 lipca 2001 r. została usunięta i podjęła uchwałę z dnia 2 sierpnia 2001 r. o przyjęciu zawiadomienia od Krajowej Komisji Koordyna- cyjnej Alternatywa Ruch Społeczny o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów i kandydatów na senatorów oraz o powołaniu pełnomocnika wyborczego Komitetu Wyborczego i pełnomocnika finansowego Komitetu Wyborczego. W dniu 3 sierpnia 2001 r. do Sądu Okręgowego w Warszawie wpłynęła apela- cja od postanowienia z 13 lipca 2001 r. w sprawie o wpis do ewidencji partii politycz- nych partii Alternatywa Ruch Społeczny. Apelację złożył Komitet Wyborczy Wybor- ców Alternatywa z siedzibą w Krakowie. Apelujący wniósł o uchylenie tego postano- wienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu z za- leceniem zmiany nazwy partii politycznej. Jako nową okoliczność faktyczną apelujący wskazał podjęcie przez Państwową Komisję Wyborczą uchwały z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie przyjęcia zawiadomienia pełnomocnika wyborczego o utworzeniu Ko- mitetu Wyborczego Wyborców Alternatywa z siedzibą w Krakowie. Apelację uzasad- nił zbieżnością nazw obu podmiotów, utrudniającą prowadzenie kampanii wyborczej. Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2001 r. Sąd Okręgowy w Warszawie na podstawie art. 510 § 1 KPC dopuścił Komitet Wyborczy Wyborców Alternatywa w charakterze uczestnika postępowania do udziału w sprawie o wpis do ewidencji partii politycznych partii Alternatywa Ruch Społeczny. W dniu 8 sierpnia 2001 r. do Sądu Okręgowego w Warszawie zwrócił się Se- kretarz Państwowej Komisji Wyborczej z prośbą o przesłanie postanowienia Sądu w sprawie o wpis do ewidencji partii politycznych partii Alternatywa Ruch Społeczny w celu potwierdzenia prawomocności lub nieprawomocności tego postanowienia. W 4 odpowiedzi Sąd Okręgowy poinformował, że postanowienie z dnia 13 lipca 2001 r. jest nieprawomocne, ponieważ w dniu 3 sierpnia 2001 r. wpłynęła apelacja Komitetu Wyborczego Wyborców Alternatywa z siedzibą w Krakowie. Zaskarżonym postanowieniem (uchwałą) z dnia 8 sierpnia 2001 r. Państwowa Komisja Wyborcza - działając na podstawie art. 36 ust. 1 i art. 102 ust. 2 w związku z art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej oraz w związku z art. 1 ust. 2 i art. 15 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (Dz.U. Nr 98, poz. 604 ze zm.,) - postanowiła uchylić swoją uchwałę z 2 sierpnia 2001 r. w sprawie przyjęcia zawia- domienia Krajowej Komisji Koordynacyjnej Alternatywa Ruch Społeczny i odmówić przyjęcia tego zawiadomienia. Stanowisko swoje uzasadniła tym, że z art. 1 ust. 2 ustawy o partiach politycz- nych wynika, iż partia może korzystać z praw wynikających z ustawy po uzyskaniu wpisu do ewidencji partii politycznych, zaś art. 15 tej ustawy nakazuje przekazywanie Państwowej Komisji Wyborczej prawomocnych postanowień sądu w sprawie o wpis do ewidencji. Z tych przepisów oraz z art. 95 i art. 96 ust.2 i ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej wynika, że warunkiem udziału partii politycznej w wyborach do Sejmu i Senatu jest prawomocny wpis do ewidencji partii politycznych. Brak takiego wpisu musi skutkować odmową przyjęcia zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandyda- tów na posłów i senatorów oraz o powołaniu pełnomocników. Dalej w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały twierdzi się, że po podjęciu przez Państwową Komisję Wybor- czą uchwały z dnia 2 sierpnia 2001 r. ujawniły się nowe, nie znane wcześniej oko- liczności mające istotne znaczenie w sprawie. Pozostawienie w mocy uchwały z dnia 2 sierpnia 2001 r. pozwoliłoby na prowadzenie kampanii wyborczej i zgłaszanie do rejestracji kandydatów na posłów i senatorów przez Komitet Wyborczy reprezentują- cy partię, która nie jest wpisana do ewidencji partii politycznych na podstawie pra- womocnego postanowienia sądu. W tej sytuacji Państwowa Komisja Wyborcza – wykonując zadanie sprawowania nadzoru nad przestrzeganiem prawa wyborczego (art. 39 ust. 1 pkt 1 Ordynacji wyborczej) - była zobowiązana do uchylenia swojej uchwały, wydanej na podstawie nieprawdziwej informacji o prawomocnym wpisie partii do ewidencji i do odmówienia przyjęcia zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia przez Komitet Wyborczy kandydatów na posłów i senatorów i o powołaniu pełno- mocników. W skardze do Sądu Najwyższego pełnomocnik Komitetu Wyborczego Alter- natywa Ruch Społeczny podniósł następujące zarzuty. 5 Po pierwsze, zakwestionował pogląd, że po podjęciu przez Państwową Komi- sję Wyborczą uchwały z dnia 2 sierpnia 2001 r. ujawniły się nowe, nieznane wcześ- niej okoliczności. Skarżący doręczył bowiem Państwowej Komisji Wyborczej w dniu 2 sierpnia 2001 r. odpis postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 13 lipca 2001 r. „bez wpisu o nieprawomocności” (jednocześnie bez stwierdzenia prawomoc- ności tego postanowienia). Tak więc Państwowa Komisja Wyborcza wiedziała, kiedy zostało wydane postanowienie o wpisie partii Alternatywy Ruchu Społecznego do ewidencji partii politycznych (skarżący sugeruje w związku z tym, że wiadomo było, kiedy postanowienie to stało się prawomocne). Po drugie, zdaniem skarżącego, zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o partiach politycznych postanowienie o wpisie partii politycznej do ewidencji można zaskarżyć w terminie 14 dni od daty jego ogłoszenia na posiedzeniu jawnym (faktycznie chodzi o art. 13 ust. 3 tej ustawy). Ponieważ po- stanowienie zostało ogłoszone na rozprawie w dniu 13 lipca 2001 r., stało się pra- womocne w dniu 27 lipca 2001 r., zaś apelacja Komitetu Wyborczego Wyborców Al- ternatywa została złożona siedem dni po terminie (w dniu 3 sierpnia 2001 r.), a za- tem nie może rodzić skutków prawnych. Po trzecie, apelacja Komitetu Wyborczego Wyborców Alternatywa jest bezzasadna, ponieważ nazwy tego Komitetu oraz Ko- mitetu Wyborczego Alternatywa Ruch Społeczny różnią się na tyle, że wyklucza to pomyłkę ewentualnych wyborców, a ponadto partia polityczna powinna korzystać z prawa pierwszeństwa (do nazwy), albowiem podjęła działalność kilka miesięcy wcześniej. Rozpoznając skargę, Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga pełnomocnika wyborczego jest zasadna, aczkolwiek z innych przy- czyn, niż w niej przedstawione. Nie ma racji skarżący, że postanowienie Sądu Okrę- gowego w Warszawie z dnia 13 lipca 2001 r. o dokonaniu wpisu partii politycznej Al- ternatywa Ruch Społeczny do ewidencji partii politycznych stało się prawomocne po upływie 14 dni od jego ogłoszenia. Wykładnia przytoczonego w skardze art. 13 ust. 3 ustawy o partiach politycznych, zgodnie z którym postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie może być zaskarżone w terminie 14 dni od jego doręczenia lub ogło- szenia na posiedzeniu jawnym, powinna uwzględniać pełną treść art. 13, a zwłasz- cza ust. 2 tego artykułu, z którego wynika, że w przypadku nieusunięcia w terminie i w sposób wskazany przez Sąd wad zgłoszenia partii politycznej do ewidencji, Sąd 6 wydaje postanowienie o odmowie wpisu partii politycznej do ewidencji. I właśnie to postanowienie – o odmowie dokonania wpisu ze względu na nieusunięcie stwierdzo- nych wad – podlega zaskarżeniu w terminie wskazanym w art. 13 ust. 3 ustawy o partiach politycznych. W stosunku do innych postanowień Sądu w przedmiocie wpisu brak jest przesłanek do przyjęcia, że podlegają one zaskarżeniu w tym terminie. Przepis art. 13 ust. 3 w związku z ust. 2 ustawy o partiach politycznych ma charakter wyjątku od ogólnych zasad zaskarżania postanowień orzekających co do istoty sprawy. Postanowienie o dokonaniu wpisu partii politycznej do ewidencji – a taką treść miało postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 13 lipca 2001 r - podlega zaskarżeniu apelacją w terminach wynikających z przepisów Kodeksu po- stępowania cywilnego, w szczególności art. 328 § 1 KPC i art. 369 KPC w związku z art. 13 § 2 KPC, a także i art. 519 KPC. Zgodnie bowiem z treścią art. 12 ust. 5 ustawy o partiach politycznych od postanowienia w przedmiocie wpisu (czyli o doko- naniu wpisu – art. 12 ust. 1, a także o zmianie i wykreśleniu wpisu – art. 12 ust. 2) przysługuje apelacja, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej, a stosownie do art. 22 tej ustawy w sprawach o wpis partii politycznej do ewidencji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym, z uwzględnie- niem przepisów ustawy. Odesłanie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego oznacza w tym przypadku, że zastosowanie powinny mieć ogólne terminy zaskarża- nia wydanych w postępowaniu nieprocesowym postanowień orzekających co do istoty sprawy, z wyjątkami wyraźnie przewidzianymi w ustawie o partiach politycz- nych. Brak jest jurydycznych argumentów przemawiających za poglądem, że art. 13 ust. 3 tej ustawy dotyczy wszelkich postanowień Sądu w przedmiocie wpisu partii politycznej do ewidencji, a nie jedynie postanowienia o odmowie wpisu ze względu na nieusunięcie wad zgłoszenia, a więc postanowienia, o którym stanowi art. 13 ust.2 ustawy. Do kognicji Sądu Najwyższego w postępowaniu wszczętym w wyniku wniesie- nia przez pełnomocnika wyborczego w oparciu o art. 102 ust. 3 Ordynacji wyborczej skargi na postanowienie Państwowej Komisji Wyborczej o odmowie przyjęcia zawia- domienia nie należy ocena zasadności bądź bezzasadności apelacji wniesionej przez Komitet Wyborczy Wyborców Alternatywa od postanowienia Sądu Okręgowe- go w Warszawie z 13 lipca 2001 r. w sprawie o dokonanie wpisu do ewidencji partii politycznych. Ocena dopuszczalności i zasadności tej apelacji będzie należała do Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Z tej przyczyny Sąd Najwyższy nie dostrzegł ani 7 możliwości, ani potrzeby odniesienia się do argumentów skarżącego w kwestii podo- bieństwa (lub braku podobieństwa) nazw obu Komitetów Wyborczych oraz pierw- szeństwa do korzystania z nazwy. Ocena co do tego, czy informacja o nieprawomocności postanowienia z dnia 13 lipca 2001 r. stanowiła nową okoliczność pozwalającą Państwowej Komisji Wy- borczej na uchylenie swojej uchwały z dnia 2 sierpnia 2001 r. w sprawie przyjęcia zawiadomienia Krajowej Komisji Koordynacyjnej Alternatywa Ruch Społeczny i od- mowę przyjęcia tego zawiadomienia, była zbędna z punktu widzenia istoty sprawy. Istotne bowiem dla zasadności skargi było jedynie dokonanie oceny, czy podstawą (przesłanką) przyjęcia zawiadomienia organu partii politycznej o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów lub kandydatów na senatorów jest prawomocne posta- nowienie Sądu Okręgowego w Warszawie o dokonaniu wpisu partii politycznej do ewidencji, czy też jedynie sam wpis do tej ewidencji i złożenie uwierzytelnionego odpisu z ewidencji z informacją o wpisie. Państwowa Komisja Wyborcza wyraziła w związku z tym pogląd, że warun- kiem udziału partii politycznej w wyborach do Sejmu i Senatu jest prawomocny wpis do ewidencji partii politycznych, a brak takiego wpisu musi skutkować odmową przy- jęcia zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów i senatorów oraz o powołaniu pełnomocników. Z poglądem tym nie można się zgodzić, ze względu na dosłowną treść art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej. Treść tego przepisu powinna podlegać wykładni uwzględniającej przepisy ustawy o partiach politycznych oraz pe- wien kontekst systemowy, dotyczący innych postępowań rejestrowych. Zgodnie z art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej do zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów lub kandydatów na senatorów organ partii politycznej, peł- niący funkcję jej komitetu wyborczego, powinien dołączyć „uwierzytelniony odpis z ewidencji partii politycznych”. Partia polityczna nabywa bowiem osobowość prawną (art. 16 ustawy o partiach politycznych) oraz może korzystać z praw wynikających z ustaw (art. 12 ust. 2 tej ustawy) z chwilą wpisania do ewidencji. Należy przez to ro- zumieć wydanie przez Sąd postanowienia o wpisie, po którym powinna niezwłocznie nastąpić czynność formalna, techniczna wpisania partii do ewidencji (prowadzonej w księdze ewidencji partii politycznych). Ewidencja partii politycznych jest jawna (art. 18 ust. 1), a każdemu przysługuje prawo otrzymywania od Sądu uwierzytelnionych od- pisów i wyciągów z ewidencji (art. 18 ust. 2). Uwierzytelniony odpis z ewidencji może być wydany niezwłocznie po dokonaniu wpisu do ewidencji, a więc zanim jeszcze 8 uprawomocni się postanowienie Sądu o dokonaniu wpisu (stanowiące podstawę do- konania wpisu do ewidencji). Należy zauważyć, że ani art. 18 ustawy o partiach poli- tycznych, ani przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 października 1997 r. w sprawie wzoru i sposobu prowadzenia ewidencji partii politycznych oraz szczegółowych zasad wydawania odpisów i wyciągów z ewidencji i statutów tych partii (Dz.U. nr 124, poz. 793), nie uzależniają możliwości uzyskania odpisu lub wy- ciągu od uprawomocnienia się postanowienia Sądu o dokonaniu wpisu. Podstawą przyjęcia przez Państwową Komisję Wyborczą zawiadomienia jest uwierzytelniony odpis z ewidencji partii politycznych w przedstawionym znaczeniu, nie zaś odpis prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie o dokonaniu wpisu do ewidencji (o którym mowa w art. 12 ust. 1 i w art. 15 ustawy o partiach politycz- nych). Ustawa o partiach politycznych czyni rozróżnienie między wpisem do ewiden- cji, który jest dokonywany niezwłocznie po wydaniu przez Sąd postanowienia w przedmiocie wpisu (dokonania, zmiany i wykreślenia wpisu), jeszcze przed jego uprawomocnieniem się, a samym prawomocnym postanowieniem. Ze względu na charakter wpisu – w znaczeniu prawnym, ale także technicznym – nie można mówić o „prawomocnym” lub „nieprawomocnym” wpisie, a jedynie o prawomocnym lub nie- prawomocnym postanowieniu Sądu, które stanowiło podstawę dokonania wpisu do ewidencji. Inaczej mówiąc, w odniesieniu do wpisu do ewidencji partii politycznych (podobnie jak w przypadku wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego – art. 6946 § 1 i § 2 KPC) nie można mówić o „prawomocności” wpisu, bo kwalifikacja ta odnosi się jedynie do postanowienia sądu rejestrowego stanowiącego podstawę wpisu. Gdyby chodziło o dołączenie do zawiadomienia, o jakim stanowi art. 96 Ordy- nacji wyborczej, prawomocnego postanowienia Sądu w sprawie o wpis do ewidencji partii politycznych lub uwierzytelnionego odpisu z ewidencji partii politycznych z wy- raźnym zaznaczeniem, że prawomocne jest postanowienie Sądu, na podstawie któ- rego wpis do ewidencji został dokonany, to prawdopodobnie ustawodawca wyraźnie by to zaznaczył w art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej, zwłaszcza, że Ordynacja wyborcza została uchwalona w czasie, gdy od kilku lat obowiązywała już ustawa o partiach politycznych, a zatem skutki prawne wydania postanowienia o wpisie do ewidencji oraz samego wpisu do ewidencji zostały już wcześniej uregulowane. Gdyby według art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej do zawiadomienia należało dołączyć odpis prawomocnego postanowienia o wpisie do ewidencji, byłby to przepis zbędny, skoro z art. 15 ustawy o partiach politycznych wynika, że prawomocne pos- 9 tanowienie Sądu przekazuje się Państwowej Komisji Wyborczej. Stanowcze brzmie- nie tego przepisu oznacza, że przekazanie następuje z urzędu, a powinno nastąpić bez nieuzasadnionej zwłoki. Państwowa Komisja Wyborcza jest stałym najwyższym organem wyborczym właściwym w sprawach przeprowadzania wyborów (art. 36 Ordynacji wyborczej). Obowiązek poinformowania Państwowej Komisji Wyborczej o wpisaniu partii do ewidencji służy realizacji jej zadań związanych z przeprowadza- niem wyborów. Państwowa Komisja Wyborcza powinna dysponować pełną aktualną informacją w przedmiocie ewidencji partii politycznych. Skoro każde prawomocne postanowienie w sprawie wpisu, zmiany lub wykreślenia wpisu Sąd Okręgowy ma obowiązek przekazać z urzędu Państwowej Komisji Wyborczej, to dodatkowe obcią- żanie tym samym obowiązkiem organu partii politycznej składającej zawiadomienie o zamiarze zgłoszenia kandydatów na posłów lub kandydatów na senatorów byłoby zbędne, chodzi zatem o inny rodzaj udokumentowania powstania partii politycznej, niż prawomocne postanowienie. Terminy przewidziane w Ordynacji wyborczej są na ogół bardzo krótkie (por. termin przewidziany w art. 96 ust. 2). Nowe partie polityczne powstają na ogół wkrótce przed wyborami parlamentarnymi, ze względu na to, że zgodnie z art. 100 ust. 1 Konstytucji RP to właśnie przede wszystkim one mogą zgłaszać kandydatów na posłów i senatorów, a udział w życiu publicznym poprzez wywieranie metodami demokratycznymi wpływu na sprawowanie władzy publicznej należy do podstawo- wych celów ich powstania (art. 1 ust. 1 ustawy o partiach politycznych). Gdyby wy- móg z art. 96 ust. 5 pkt 2 Ordynacji wyborczej traktować w ten sposób, że chodzi o przedstawienie uwierzytelnionego odpisu z ewidencji partii politycznych ze stwier- dzeniem, że wszystkie postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie, które stano- wiły podstawy wpisów dokonanych w tej ewidencji są prawomocne, wówczas – uwzględniając zaskarżalność postanowień w przedmiocie wpisu apelacją (art. 12 ust. 5 ustawy o partiach politycznych) oraz kasacją (art. 22 tej ustawy) – należałoby dojść do wniosku, że Ordynacja wyborcza ustanawia ograniczenia udziału partii politycznej w wyborach parlamentarnych nie wynikające z ustawy o partiach politycznych, a na- wet sprzeczne z treścią art. 1 ust. 2 oraz art. 16 tej ustawy. Jak wynika z przedstawionych rozważań, prawomocność postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie o wpisie partii politycznej do ewidencji partii politycznych (art. 12 ustawy o partiach politycznych), nie stanowi koniecznej przesłanki do złoże- nia przez organ partii politycznej zawiadomienia o zamiarze zgłoszenia kandydatów 10 na posłów lub kandydatów na senatorów oraz o powołaniu pełnomocników wy- borczego i finansowego komitetu wyborczego, skoro wymogiem ustawowym jest do- łączenie do zawiadomienia uwierzytelnionego odpisu z ewidencji partii politycznych (art. 96 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 12 kwietnia 2001 r. – Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. Nr 46, poz. 499), nie zaś odpisu prawomocnego postanowienia o wpisie do ewidencji. Ze względów wyżej przedstawionych Sąd Najwyższy, uznając skargę pełno- mocnika wyborczego za zasadną, na podstawie art. 102 ust. 4 Ordynacji wyborczej uchylił zaskarżone postanowienie (uchwałę) Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 8 sierpnia 2001 r., co oznacza, że pozostało w mocy postanowienie (uchwała) tej Ko- misji z dnia 2 sierpnia 2001 r. ========================================