III SW 105/15

Sygn. akt III SW 105/15 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Romualda Spyt (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Staryk SSN Małgorzata Wrębiakowska-Marzec w sprawie z protestu wyborczego R. T. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, przy udziale: 1) Prokuratora Generalnego, 2) Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej, 3) Przewodniczącego Okręgowej Komisji Wyborczej w K., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 26 listopada 2015 r., postanawia: wydać opinię, że zarzut pominięcia przez Obwodową Komisję Wyborczą nr […] w K. 1 głosu oddanego na H. Ż., kandydatkę do Sejmu RP, umieszczoną na liście nr […] jest zasadny, jednakże naruszenie to nie miało wpływu na wynik wyborów. UZASADNIENIE Pismem z dnia 27 października 2015 r., zatytułowanym „Skarga wyborcza w związku z pominięciem ważnie oddanego głosu na kandydatkę do Sejmu RP przez Obwodową Komisję Wyborczą nr […]”, R. T. zawiadomił Komisarza Wyborczego w K. o: „konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w związku z pominięciem mojego ważnie oddanego głosu na Panią H. Ż. - kandydatki do Sejmu 2 RP, miejsce na liście nr […]w Okręgu wyborczym nr […] (obejmującym miasto K. oraz powiaty […])” w Obwodowej Komisji Wyborczej nr […]. W uzasadnieniu wnoszący protest wskazał, że „Pani H. Ż. we wskazanej przeze mnie Obwodowej Komisji Wyborczej otrzymała zero głosów, a powinna uzyskać jeden (mój). Zatem należy zasadnie podejrzewać, że ważnie oddane głosy zostały policzone nierzetelnie. Nie po to poświęciłem swój czas i skorzystałem z uprawnienia do wyboru władz ustawodawczych, żeby oddany przeze mnie głos został zmarnowany przez kogoś nieuwagę, co pozbawiło mnie w oczywisty sposób możliwości wyrażenia własnej wyborczej woli. W tej sytuacji podstawą wniesienia skargi jest naruszenie przepisów Kodeksu wyborczego dotyczącego ustalenia wyników wyborów.” Przedstawiając swoje stanowisko, Państwowa Komisja Wyborcza, w piśmie z dnia 6 listopada 2015 r., stwierdziła, że ustalenie stanu faktycznego wymagałoby przeprowadzenia postępowania dowodowego, do czego Komisja nie jest uprawniona. Jednocześnie Państwowa Komisja Wyborcza zauważyła, że nawet w przypadku nieprawidłowej kwalifikacji przez Obwodową Komisję Wyborczą głosu oddanego przez wnoszącego protest, uchybienie to nie miało wpływu na wynik wyborów. Podkreśliła, że na listy nr […] zgłoszone przez Komitet Wyborczy […] oddano łącznie w skali kraju 4.852 głosy, to jest 0,03%. Komitet ten nie spełnił zatem warunku określonego w art. 196 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm., dalej jako Kodeks wyborczy) i nie uczestniczył w podziale mandatów. W związku z powyższym Państwowa Komisja Wyborcza wyraziła opinię, że nawet gdyby zarzut okazał się zasadny, to nie miało to wpływu na wynik wyborów. Prokurator Generalny, pismem z dnia 9 listopada 2015 r., wniósł o wydanie postanowienia wyrażającego opinię, że zarzut protestu jest zasadny, lecz naruszenie przepisów Kodeksu wyborczego nie miało wpływu na wynik wyborów. W uzasadnieniu wskazał, że wprawdzie wnoszący protest nie udowodnił bezpośrednio, że faktycznie doszło do naruszenia przepisów Kodeksu wyborczego (art. 228 § 1 pkt 8 tej ustawy), nie można jednak wykluczyć, że w wyniku uwzględnienia wskazanego przez niego wniosku dowodowego, zostanie ustalone, iż wymieniona w protokole głosowania Obwodowej Komisji Wyborczej nr […] w K. 3 liczba głosów oddanych na H. Ż., kandydatkę do Sejmu, umieszczoną pod pozycją […], na liście nr […] zgłoszonej przez Komitet Wyborczy […], może być obarczona błędem. Kierując się treścią obwieszczenia Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 27 października 2015 r. o wynikach wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 25 października 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 1731), wyraził pogląd, że wskazane przez wnoszącego protest naruszenie przepisów Kodeksu wyborczego nie miało wpływu na ostateczny wynik wyborów. Kandydatka do Sejmu, H, Ż,, w całym okręgu wyborczym nr […] otrzymała 58 głosów, zaś lista nr […] zgłoszona przez Komitet Wyborczy […], nie brała udziału w podziale mandatów, ponieważ nie spełniła warunków określonych w art. 196 § 1 Kodeksu wyborczego. Okręgowa Komisja Wyborcza w K., w piśmie z dnia 12 listopada 2015 r., wyjaśniła, że nie jest w stanie ustalić, czy wśród głosów oddanych w Obwodowej Komisji Wyborczej nr […]w K. oddano głos lub głosy na wyżej wymienioną kandydatkę. Zdaniem Komisji, o ile by nawet doszło do zarzucanego w proteście uchybienia, nie miałoby one wpływ na wynik wyborów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 101 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wyborcy przysługuje prawo zgłoszenia do Sądu Najwyższego protestu przeciwko ważności wyborów do Sejmu i Senatu na zasadach określonych w ustawie. Kodeks wyborczy stanowi, że wnoszący protest powinien sformułować w nim zarzuty oraz przedstawić lub wskazać dowody, na których opiera swoje zarzuty (art. 241 § 3). Przedmiotem zarzutów może być dopuszczenie się przestępstwa przeciwko wyborom, określonego w rozdziale XXXI Kodeksu karnego, mającego wpływ na przebieg głosowania, ustalenie wyników głosowania lub wyników wyborów lub naruszenie przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów, mającego wpływ na wynik wyborów (art. 82 § 1). Z twierdzeń wnoszącego protest wynika, że kwestionuje oni ważność wyborów w okręgu wyborczym nr […] z uwagi na naruszenie przez Obwodową Komisję Wyborczą nr […] w K. przepisów dotyczących ustalenia wyników 4 głosowania w tym obwodzie, przez nieprawidłowe obliczenie liczby głosów ważnych oddanych na kandydatkę z listy kandydatów zgłoszonych przez Komitet Wyborczy […]. Nieuwzględnienie głosu wnoszącego protest oddanego na H. Ż. kandydatkę do Sejmu RP, umieszczoną pod pozycją nr […] na liście nr […] zgłoszonej przez Komitet Wyborczy […] w protokole Obwodowej Komisji Wyborczej stanowi o naruszeniu art. 228 § 1 pkt 8 Kodeksu wyborczego. Należy jednak mieć na względzie, że na listy nr […] zgłoszone przez Komitet Wyborczy […]oddano łącznie w całym kraju 4.852 głosy, to jest 0,03% ważnie oddanych głosów w skali kraju. Z tego względu Komitet ten nie spełnił warunku określonego w art. 196 § 1 Kodeksu wyborczego (5% ważnie oddanych głosów w skali kraju) i nie uczestniczył w podziale mandatów. Skoro Komitet Wyborczy […] w ogóle nie uczestniczył w podziale mandatów do Sejmu RP, prawidłowe ustalenie wyników głosowania w Obwodowej Komisji Wyborczej nr […] w K. nie zmieniłoby wyników wyborów. W konsekwencji stwierdzone naruszenie nie mogło mieć i nie miało wpływu na wynik wyborów. Z powyższych względów wydano opinię jak w sentencji postanowienia (art. 242 § 2 Kodeksu wyborczego). kc