III SO/Gd 17/25

III SO/Gd 17/25 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2026-03-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-11-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Adam Osik /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Grzywna w trybie p.p.s.a.
Skarżony organ
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie~Inne
Treść wyniku
Orzeczono o wymierzeniu grzywny w trybie art. 55 ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 55 § 1, art. 154 § 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy WSA Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. J. o wymierzenie grzywny Kierownikowi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich z powodu nieprzekazania skargi z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz aktami administracyjnymi postanawia: 1. wymierzyć Kierownikowi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich grzywnę w kwocie 200 (dwieście) złotych; 2. zasądzić od Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich na rzecz K. J. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
K. J. wnioskiem z dnia 2 listopada 2025 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o wymierzenie grzywny w wysokości 5000 zł Kierownikowi Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r., poz. 143) - dalej jako: "p.p.s.a.", za nieprzekazanie do sądu skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący wskazał, że w dniu 27 lipca 2024 r. złożył do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zaś w dniu 5 października 2025 r. skierował skargę na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarga do dnia złożenia wniosku o wymierzenie organowi grzywny nie została przekazana do Sądu. Biorąc powyższe pod uwagę organ pozostaje w zwłoce z powodu nieprzekazania skargi do Sądu.
W odpowiedzi na wniosek Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich wniósł o jego oddalenie wskazując, że jakkolwiek w skutek błędu pracownika skargę przekazano do sądu po terminie, to jednak zwrócić uwagę należy, że niezwłocznie po wniesieniu skargi przekazano skarżącemu żądaną informację. Wobec powyższego okoliczność późniejszego przekazania skargi do sądu na nieudzielenie informacji nie wpłynęła na zabezpieczenie prawa skarżącego do informacji. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich jest małą jednostką, zatrudniającą łącznie 8 pracowników, jednocześnie potrzeby społeczne Gminy Mikołajki Pomorskie są ogromne i pracownicy skupieni są w głównej mierze na ich zaspakajaniu. Dodatkowy wniosek o udzielenie informacji publicznej, w skutek błędu został przez pracowników przeoczony, co niewątpliwie jest błędem. Nie mniej jednak został on niezwłocznie naprawiony po przesłaniu skargi poprzez udostępnienie żądanej informacji.
Wobec powyższego organ wniósł o odstąpienie od nałożenia grzywny z uwagi na to, że skarżący nie poniósł szkody z uwagi na późniejsze przekazanie skargi do sądu, albowiem w tym czasie dysponował już żądaną informacją.
Skarga K. J. na bezczynność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącego z 27 lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy została przekazana Sądowi przez organ w dniu 27 listopada 2025 r. Sprawę zarejestrowano pod sygn. akt III SAB/Gd 576/25.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie do art. 54 § 2 p.p.s.a. organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Zgodnie zaś z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm.) – dalej jako: "u.d.i.p." przekazanie akt i odpowiedzi na skargę w sprawie udostępnienia informacji publicznej następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi.
W razie niezastosowania się do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę sąd - w oparciu o art. 55 § 1 p.p.s.a. - może na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przepis art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, że przedmiotową grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Należy podkreślić, że celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego, o czym organ winien pamiętać), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki. Poza tym grzywna ta pełni również funkcję prewencyjną, albowiem jej wymierzenie służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Oznacza to, że nie przestaje on istnieć w przypadku przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy z uchybieniem terminu. Nie zachodzi zatem bezprzedmiotowość postępowania w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (por. uchwała NSA składu 7 sędziów z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 2).
Wskazać należy, że powołany przepis nie obliguje Sądu do wymierzenia grzywny, kwestię tę pozostawiając uznaniu Sądu, o czym świadczy użycie sformułowania "sąd może" orzec o wymierzeniu organowi administracji grzywny. W orzecznictwie podkreśla się, że to, jakie przyczyny spowodowały nieterminowe przekazanie skargi Sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość. Oznacza to, że przy rozstrzygnięciu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj. przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ obowiązek nadesłania skargi wypełnił oraz czy wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Wymierzenie organowi grzywny ma bowiem na celu nie tylko jego dyscyplinowanie, lecz ma również stanowić sankcję za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Jak wynikało z odpowiedzi na wniosek, jak również z akt sprawy toczącej się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku pod sygnaturą III SAB/Gd 576/25 ze skargi K. J. na bezczynność Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Mikołajkach Pomorskich w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, skarżący wniósł ww. skargę droga elektroniczną w dniu 5 października 2025 r. Wobec tego, stosownie do art. 21 pkt 1 u.d.i.p., przekazanie akt i odpowiedzi na skargę sądowi powinno nastąpić w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, to jest do dnia 20 października 2025 r. Skarga powyższa została przekazana do sądu w dniu 27 listopada 2025 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) i została zarejestrowana pod sygn. akt III SA/Gd 576/24, a więc z uchybieniem terminu ustawowego.
Tym samym wniosek o wymierzenie grzywny zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ uchybił 15-dniowemu terminowi na przekazanie skargi na decyzję organu o odmowie udzielenia informacji publicznej wraz z aktami sprawy oraz odpowiedzią na tę skargę.
W ocenie Sądu przekroczenie terminu przewidzianego przez art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej o 38 dni, stanowi uchybienie, które można zakwalifikować jako niewielkie, ale na tyle istotne, że uzasadnia wymierzenie organowi grzywny.
Przechodząc do kwestii związanej z wysokością grzywny sąd zwraca uwagę, że ustawodawca pozostawił Sądowi w tym zakresie swobodę w ustaleniu jej wysokości, określając w art. 154 § 6 p.p.s.a. jej górną granicę tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Powyższy przepis pozwala na wymierzenie grzywny w wysokości adekwatnej do stopnia w jakim organ uchybił obowiązkowi przekazania akt, a zwłaszcza uwzględnienie okresu w jakim pozostawał on w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw przekroczenia ustawowego terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Tymi dyrektywami kierował się sąd przy ustalaniu wysokości zasądzonej grzywny. W ocenie sądu grzywna w wysokości 200 zł spełni funkcję prewencyjną, zaś objęta żądaniem wniosku kwota 5000 zł stanowiłaby grzywnę w wygórowanej wysokości. Ustalając wysokość grzywny sąd wziął pod uwagę okoliczność, że organ ostatecznie przekazał sądowi, choć z opóźnieniem, skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy. Dwukrotne przekroczenie ustawowo skróconego terminu na przekazanie skargi z zakresu dostępu do informacji publicznej nie może być ocenione jako przekroczenie znaczne, przemawiające za oceną jako rażącego naruszenia obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Z twierdzeń organu zawartych w odpowiedzi na wniosek wynikało przy tym, że uchybienie terminu nie było następstwem intencjonalnego działania organu, lecz wynikało z błędu pracownika organu. Grzywna w orzeczonej wysokości wystarczająco powinna zdyscyplinować organ na przyszłość do działania zgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1. sentencji postanowienia.
O kosztach postępowania, na które składa się uiszczony wpis od wniosku w kwocie 100 zł, Sąd orzekł w pkt. 2. sentencji postanowienia, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.