III SO 14/05

Sąd Najwyższy2005-07-27
SNinnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty sądoweadwokat z urzęduskarga o stwierdzenie niezgodności z prawemsąd administracyjnySąd NajwyższyKodeks postępowania cywilnegoniedopuszczalność drogi sądowej

Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu, ponieważ skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego nie podlega rozpoznaniu przez sąd powszechny.

Mikołaj B. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w celu wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia sądu administracyjnego. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek, stwierdził, że droga sądowa przed sądem powszechnym jest niedopuszczalna w przypadku skarg na orzeczenia sądów administracyjnych. W związku z tym, wniosek został odrzucony na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Mikołaja B. o ustanowienie adwokata z urzędu oraz o zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawca argumentował, że zwrócono mu skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku NSA, co pozbawiło go prawa do sprawiedliwego sądu, a przymus adwokacki jest fikcją. Podkreślał swoją trudną sytuację materialną jako emeryta inwalidy. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, wskazał, że skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wyłącznie od orzeczeń sądów powszechnych w sprawach cywilnych. Oznacza to, że droga sądowa przed sądem powszechnym jest niedopuszczalna w przypadku skarg na orzeczenia wydane przez sądy administracyjne. W konsekwencji, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i wyznaczenie adwokata z urzędu, złożony w celu wniesienia takiej skargi, podlega odrzuceniu. Sąd Najwyższy orzekł zatem o odrzuceniu wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, taki wniosek podlega odrzuceniu.

Uzasadnienie

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wyłącznie od orzeczeń sądów powszechnych w sprawach cywilnych. Droga sądowa przed sądem powszechnym jest niedopuszczalna w przypadku skarg na orzeczenia sądów administracyjnych, a w konsekwencji wnioski o zwolnienie od kosztów lub ustanowienie adwokata w tym celu również podlegają odrzuceniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono wniosek

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
Mikołaj B.osoba_fizycznawnioskodawca

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 199 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niedopuszczalna jest droga sądowa przed sądem powszechnym w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd administracyjny.

k.p.c. art. 4241

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 114 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 117 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 354

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wyłącznie od orzeczeń sądów powszechnych w sprawach cywilnych. Droga sądowa przed sądem powszechnym jest niedopuszczalna w przypadku skarg na orzeczenia sądów administracyjnych. Wniosek o zwolnienie od kosztów lub ustanowienie adwokata w celu wniesienia skargi na orzeczenie sądu administracyjnego podlega odrzuceniu.

Godne uwagi sformułowania

zostałem pozbawiony prawa do sprawiedliwego sądu wobec nierówności wobec prawa przymus adwokacki jest fikcją nie dopuszczalna jest droga sądowa przed sądem powszechnym w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd administracyjny

Skład orzekający

Andrzej Wasilewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność drogi sądowej w sprawach skarg na orzeczenia sądów administracyjnych oraz konsekwencje dla wniosków o zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem na orzeczenie sądu administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą niedopuszczalności drogi sądowej, co jest istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Sąd Najwyższy: Skarga na sąd administracyjny nie trafi do sądu powszechnego – co to oznacza dla Twoich wniosków?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 27 lipca 2005 r. 
III SO 14/05 
 
Złożony do sądu powszechnego lub Sądu Najwyższego wniosek strony o 
przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych albo o wyznaczenie adwokata lub 
radcy prawnego z urzędu (art. 114 § 1 oraz art. 117 § 1 k.p.c.) w celu wniesienia 
skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wyda-
nego przez sąd administracyjny podlega odrzuceniu (art. 199 § 1 pkt 1 oraz art. 
4241 i następne k.p.c.). 
 
Sędzia SN Andrzej Wasilewski. 
 
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 27 lipca 2005 r. 
sprawy z wniosku Mikołaja B. o ustanowienie adwokata z urzędu. 
 
o d r z u c i ł   wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych oraz o wyznaczenie 
adwokata z urzędu. 
 
U z a s a d n i e n i e 
 
 
Mikołaj B. zwrócił się do Sądu Najwyższego pismem z dnia 10 czerwca 2005 
r. (data wpływu do Sądu Najwyższego: w dniu 21 czerwca 2005 r.) z wnioskiem o 
ustanowienie adwokata z urzędu, a także o zwolnienie od kosztów sądowych, pod-
nosząc w uzasadnieniu tego wniosku, że „wobec zwrócenia przez Sąd Najwyższy 
skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku NSA w Bydgoszczy z 26 
czerwca 2003 r. zostałem pozbawiony prawa do sprawiedliwego sądu wobec nie-
równości wobec prawa. Natomiast przymus adwokacki jest fikcją - żaden adwokat 
nie chce pisać do Sądu Najwyższego lub żąda horendalnych kwot 1.000 zł. Jestem 
emerytem inwalidą II grupy samotnie prowadzący gosp. Domowe, nie posiadam 
majątku ani dochodów. Utrzymuję się wyłącznie z emerytury 1.200 zł miesięcznie i 
wszystko wydaję na utrzymanie i leczenie wobec stałej choroby”.  
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 

 
2
 
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia 
(art. 4241 i nast. k.p.c.) przysługuje wyłącznie od prawomocnego orzeczenia wyda-
nego przez sąd powszechny w sprawie cywilnej (art. 1 i art. 2 k.p.c.). Oznacza to, że 
niedopuszczalna jest droga sądowa przed sądem powszechnym w sprawie ze skargi 
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez 
sąd administracyjny (art. 199 § 1 pkt 1 k.p.c.). W konsekwencji, wniesiony do sądu 
powszechnego lub do Sądu Najwyższego wniosek strony o przyznanie zwolnienia od 
kosztów sądowych lub o wyznaczenie adwokata lub radcy prawnego z urzędu (art. 
114 § 1 oraz art. 117 § 1 k.p.c.) w celu wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności 
z prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd administracyjny podlega 
odrzuceniu (art. 354 w związku z art. 199 § 1 pkt 1 oraz art. 361 k.p.c.).  
Tymczasem, w rozpoznawanej sprawie Mikołaj B. zwrócił się do Sądu Naj-
wyższego z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz wyznaczenie adwo-
kata z urzędu, ponieważ - jak wywodzi w uzasadnieniu tego wniosku - zamierza on 
wystąpić ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem „wyroku NSA w Bydgosz-
czy z 26 czerwca 2003 r.”. W tej sytuacji, ponieważ niedopuszczalna jest droga są-
dowa przed sądem powszechnym w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z 
prawem prawomocnego orzeczenia wydanego przez sąd administracyjny, wniosek 
ten podlegał odrzuceniu na podstawie art. 354 w i art. 361 związku z art. 199 § 1 pkt 
1 oraz art. 4241 i nast. k.p.c.  
 
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. 
========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI