III SK 9/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej partii politycznej "R." dotyczącej wykreślenia z ewidencji z powodu uchybienia terminowi złożenia sprawozdania finansowego.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną partii politycznej "R." od postanowienia Sądu Apelacyjnego, które utrzymało w mocy decyzję o wykreśleniu partii z ewidencji z powodu niezłożenia sprawozdania finansowego w terminie. Partia argumentowała, że automatyczne wykreślenie narusza wolność zrzeszania się gwarantowaną przez Konstytucję. Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych do jej merytorycznego rozpoznania, a sam obowiązek przestrzegania terminów nie narusza konstytucyjnych swobód.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez partię polityczną "R." przeciwko postanowieniu Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jej apelację. Apelacja ta była skierowana przeciwko postanowieniu Sądu Okręgowego o wykreśleniu partii z ewidencji z powodu uchybienia terminowi do złożenia sprawozdania finansowego, zgodnie z ustawą o partiach politycznych. Partia polityczna wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące wykładni art. 38c ustawy o partiach politycznych. Argumentowała, że rygorystyczne stosowanie tego przepisu, prowadzące do wykreślenia partii z powodu niewielkiego uchybienia terminowi, może być sprzeczne z art. 11 Konstytucji RP, gwarantującym wolność tworzenia i funkcjonowania partii politycznych. Państwowa Komisja Wyborcza podtrzymała swoje stanowisko. Sąd Najwyższy, po rozpatrzeniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, uznał, że nie kwalifikuje się ona do merytorycznego rozpoznania. Sąd stwierdził, że partia nie przedstawiła przekonującego wywodu wskazującego na rozbieżną wykładnię przepisu ani na to, jak jego zastosowanie narusza standard konstytucyjny. Podkreślono, że obowiązek przestrzegania nienadmiernych wymogów formalnych nie godzi w wolność tworzenia partii politycznych, a regulacja art. 38c ustawy jest jasna i jej zastosowanie w tej sprawie było prawidłowe. Sąd Najwyższy zaznaczył również, że związanie podstawami skargi kasacyjnej uniemożliwia rozważenie zgodności sankcji wykreślenia z konstytucyjną zasadą proporcjonalności w kontekście przyjęcia skargi do rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek przestrzegania pewnych nienadmiernych, nieskomplikowanych i niewprowadzonych nagle wymogów formalnych nie godzi w widoczny sposób w wolność tworzenia i funkcjonowania partii politycznych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że partia nie wykazała, iż przepis art. 38c ustawy o partiach politycznych jest przedmiotem rozbieżnej wykładni ani jak jego zastosowanie narusza standard konstytucyjny. Podkreślono, że wymogi formalne są dopuszczalne i nie ograniczają wolności zrzeszania się.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
Państwowa Komisja Wyborcza
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Państwowa Komisja Wyborcza | organ_państwowy | wnioskodawca |
| partia polityczna pod nazwą "R." | inne | uczestnik |
Przepisy (3)
Główne
ustawa o partiach art. 38c
Ustawa o partiach politycznych
Uchybienie terminowi do złożenia sprawozdania z art. 38 ust. 1 ustawy o partiach skutkuje wystąpieniem przez PKW z wnioskiem o wykreślenie partii z rejestru.
Pomocnicze
ustawa o partiach art. 38 § 1
Ustawa o partiach politycznych
Konstytucja RP art. 11
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 38c ustawy o partiach politycznych jest jasny i jego rygorystyczne stosowanie nie narusza konstytucyjnej wolności tworzenia partii politycznych. Obowiązek przestrzegania nienadmiernych wymogów formalnych jest dopuszczalny.
Odrzucone argumenty
Rygorystyczne stosowanie art. 38c ustawy o partiach politycznych, prowadzące do wykreślenia z ewidencji z powodu niewielkiego uchybienia terminowi, może stać w sprzeczności z art. 11 Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
automatyzm w stosowaniu art. 38c ustawy o partiach może stać w sprzeczności z bezpośrednio stosowanym art. 11 Konstytucji RP Obowiązek przestrzegania pewnych nienadmiernych, nieskomplikowanych i niewprowadzonych nagle wymogów formalnych nie godzi w widoczny sposób w wolność tworzenia i funkcjonowania partii politycznych.
Skład orzekający
Dawid Miąsik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych dla partii politycznych i ich zgodność z Konstytucją RP."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wykreślenia partii politycznej z ewidencji z powodu uchybienia terminowi złożenia sprawozdania finansowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu funkcjonowania partii politycznych i ich relacji z prawem, w tym potencjalnego konfliktu między wymogami formalnymi a konstytucyjnymi swobodami.
“Czy drobne uchybienie formalne może oznaczać koniec partii politycznej? Sąd Najwyższy rozstrzyga.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III SK 9/18 POSTANOWIENIE Dnia 20 listopada 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z wniosku Państwowej Komisji Wyborczej z udziałem partii politycznej pod nazwą "R." o wykreślenie partii politycznej z ewidencji partii politycznych, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 20 listopada 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej uczestnika od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 8 września 2017 r., sygn. akt I ACa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. UZASADNIENIE Postanowieniem z 8 września 2017 r., I ACa (…) Sąd Apelacyjny w (…) oddalił apelację partii politycznej pod nazwą „R.” (uczestnik), wniesionej od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z 16 stycznia 2017 r., VII NsRejEwPzm (…) o wykreśleniu uczestnika z ewidencji partii politycznych z uwagi na złożenie sprawozdania finansowego z uchybieniem terminowi, określonemu w art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (jednolity tekst: Dz.U. Nr 155, poz. 924 ze zmianami, dalej jako ustawa o partiach). Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia Sądu Apelacyjnego wniósł uczestnik, zaskarżając je w całości. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłance występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego i potrzebie wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, a mianowicie art. 38c ustawy o partiach, którego rygorystyczne stosowanie powoduje wykreślenie z ewidencji partii politycznych wielu partii, z powodu niewielkiemu uchybieniu terminowi do złożenia sprawozdania. W ocenie skarżącego automatyzm w stosowaniu art. 38c ustawy o partiach może stać w sprzeczności z bezpośrednio stosowanym art. 11 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnika Państwowa Komisja Wyborcza (PKW) podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w odpowiedzi na apelację. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. Uczestnik postępowania we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazuje na konieczność dokonania przez Sąd Najwyższy wykładni art. 38c ustawy o partiach. Nie przedstawił jednak wywodu, z którego wynikałoby, że przepis ten jest przedmiotem rozbieżnej wykładni. Ogranicza się jedynie do zdawkowego stwierdzenia, że jego rygorystyczne stosowanie powoduje wykreślenie z ewidencji partii politycznych z uwagi na niewielkie przekroczenie terminu do złożenia sprawozdania, co może godzić w art. 11 Konstytucji RP. Także w tym zakresie nie wyjaśniono w sposób wymagany dla skargi kasacyjnej jak zastosowanie art. 38c ustawy o partiach miałoby się przełożyć na naruszenie standardu konstytucyjnego wynikającego z art. 11 Konstytucji RP. Obowiązek przestrzegania pewnych nienadmiernych, nieskomplikowanych i niewprowadzonych nagle wymogów formalnych nie godzi w widoczny sposób w wolność tworzenia i funkcjonowania partii politycznych. Regulacja z art. 38c ustawy o partiach politycznych jest jasna i w sposób jednoznaczny wskazuje, że uchybienie terminowi do złożenia sprawozdania z art. 38 ust. 1 ustawy o partiach skutkuje wystąpieniem przez PKW z wnioskiem o wykreślenie partii z rejestru, które to wykreślenie następuje w wyniku wydania przez Sąd postanowienia po przeprowadzeniu rozprawy. W przedmiotowej sprawie powyższa procedura została zachowana, w związku z tym rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego jest prawidłowe. Z kolei z uwagi na związanie Sądu Najwyższego podstawami skargi kasacyjnej przy przyjęciu skargi do rozpoznania nie byłoby podstaw dla rozważenia zgodności sankcji wykreślenia przyjętej w art. 38c ustawy o partiach z konstytucyjną zasadą proporcjonalności. Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI