III SK 15/11

Sygn. akt III SK 15/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 7 lipca 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Maciej Pacuda 
 
w sprawie z powództwa S. Spółki Akcyjnej  
przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 
o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów i nałożenie kary pieniężnej, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 7 lipca 2011 r., 
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od postanowienia Sądu 
Apelacyjnego w Warszawie 
z dnia 23 listopada 2010 r.,  
 
 
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.  
 
 
 
 
 
 
              
  UZASADNIENIE 
 
 
 
 
 
Sąd Apelacyjny w Warszawie  postanowieniem z dnia 23 listopada 2010 r. 
oddalił zażalenie wniesione przez S. S.A. od postanowienia Sądu Okręgowego w 
Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 29 lipca 2010 r., 
odrzucającego odwołanie powodowej Spółki od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów. 
 
Ubezpieczony wywiódł skargę kasacyjną od wymienionego postanowienia i 
opierając ją na podstawie naruszenia przepisów postępowania (art. Art. 47931a 
k.p.c. oraz art. 130 k.p.c.), wniósł o uchylenie tego postanowienia i przekazanie 
sprawy sądowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o 

 
 
2 
uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy sądowi pierwszej 
instancji do ponownego rozpoznania wniosku o uzupełnienie barków formalnych. 
 
W skardze kasacyjnej został zawarty wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania 
oparty na treści art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., wskazujący na występujące w sprawie 
istotne zagadnienie prawne, które sprowadzało się do pytania, „czy zastosowanie 
się  przez stronę w sprawie gospodarczej do wezwania sądu do usunięcia braków 
formalnych pisma, którego treść w drodze wykładni strona może interpretować w 
taki sposób, w jaki zarządzenie to wykonała, a którego treść pozostaje w 
sprzeczności 
z 
przepisami 
postępowania, 
może 
powodować 
negatywne 
konsekwencje procesowe dla tej strony, a w szczególności być podstawą do 
odrzucenia pisma?”   
 
Sąd Najwyższy zważył co następuje. 
 
Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną 
do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), 
istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność 
postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Wypada 
również dodać, iż zgodnie z art. 3984 § 2 k.p.c., określającym wymogi formalne 
skargi kasacyjnej, skarga kasacyjna powinna zawierać wniosek o przyjęcie do 
rozpoznania i jego uzasadnienie. Należy zatem stwierdzić, że wniosek o przyjęcie 
skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej 
jedna z okoliczności wymienionych w powołanym wcześniej art. 3989 § 1 k.p.c., a 
jego uzasadnienie winno zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, 
biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania 
skargi przez Sąd Najwyższy. Skarga kasacyjna nie jest bowiem (kolejnym) 
środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej 
instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej 
charakterze element interesu publicznego. Służy ona kontroli prawidłowości 
stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń 
faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia. 
Jeśli więc wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, poprzez 
odwołanie się do art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., jak w rozpoznawanej sprawie, wskazuje 

 
 
3 
na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, to w uzasadnieniu 
winno zostać sformułowane zagadnienie prawne oraz przedstawione argumenty 
prawne, które wykażą możliwość różnorodnej oceny zawartego w nim problemu. 
Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w judykaturze, skarżący ma w tym zakresie 
obowiązek wywiedzenia i uzasadnienia występującego w sprawie problemu 
prawnego w sposób zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawianiu 
zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (por. 
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, 
niepublikowane). Oznacza to w praktyce, iż zagadnienie prawne musi odpowiadać 
określonym wymaganiom, a mianowicie: 1) być sformułowane w oparciu o 
okoliczności mieszczące się w stanie faktycznym sprawy wynikającym z 
dokonanych przez sąd ustaleń (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 1996 
r., II UR 5/96, OSNP 1997 nr 3, poz. 39 i postanowienie z dnia 7 czerwca 2001 r., III 
CZP 33/01, LEX nr 52571), 2) być przedstawione w sposób ogólny i abstrakcyjny 
tak, by umożliwić Sądowi Najwyższemu udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, nie 
sprowadzającej się do samej subsumcji i rozstrzygnięcia konkretnego sporu 
(postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., III CZP 66/02, 
LEX nr 57240; z dnia 22 października 2002 r., III CZP 64/02 LEX nr 77033 i z dnia 
5 grudnia 2008 r., III CZP 119/08, LEX nr 478179), 3) pozostawać w związku z 
rozpoznawana sprawą i 4) dotyczyć zagadnienia budzącego rzeczywiście istotne (a 
zatem poważne) wątpliwości. Istotność zagadnienia prawnego konkretyzuje się zaś 
w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla 
rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych 
spraw. Twierdzenie o występowaniu istotnego zagadnienia prawnego jest 
uzasadnione tylko wtedy, kiedy przedstawiony problem prawny nie został jeszcze 
rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy lub kiedy istnieją rozbieżne poglądy w tym 
zakresie, wynikające z odmiennej wykładni przepisów konstruujących to 
zagadnienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2010 r., II UK 
363/09, LEX nr 577467, czy też postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 
2010 r., II UK 400/09, LEX nr 577468). 
Wniosek skarżącego o przyjęcie jego skargi kasacyjnej do rozpoznania nie 
spełnia podanych wyżej kryteriów. Przede wszystkim dlatego, że wskazane jako 

 
 
4 
przesłanka przedsądu pytanie nazwane przez skarżącego zagadnieniem prawnym 
nie zostało sformułowane w sposób ogólny i abstrakcyjny, ale tak, iż w gruncie 
rzeczy odpowiedź na nie musiałaby sprowadzać się do subsumcji i rozstrzygnięcia  
o zasadności podstaw kasacyjnych. Zawiera ono bowiem z góry przyjętą tezę, że 
skierowane do skarżącego wezwanie sądu „pozostaje w sprzeczności z przepisami 
postępowanie” oraz że jego treść może być interpretowana przez stronę, a 
następnie wykonana zgodnie z tą interpretacją. Sprowadza się więc w istocie do 
zanegowania ustaleń dokonanych w tym zakresie przez sąd drugiej instancji. 
Tymczasem na tym etapie postępowania (przesąd) podstawy kasacyjne nie 
podlegają jeszcze badaniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 
2010 r., II UK 274/09, LEX nr 585794). Wynika to stąd, że na tym etapie 
przedmiotem badania dokonywanego przez Sąd Najwyższy jest jedynie to, czy 
wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej wskazuje i wykazuje choć jedną z podstaw 
(przesłanek) przedsądu wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. Natomiast podstawy 
kasacyjne stanowią odrębny od przesłanek przedsądu element skargi, w związku z 
czym nie zastępują one (ani ich uzasadnienie) i nie mogą zastąpić przesłanek 
przedsądu. Innymi słowy podstawy kasacyjne podlegają rozpoznaniu dopiero po 
przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania.  
Za przyjęciem skargi kasacyjnej powoda nie może przemawiać również to, 
że dotychczasowe orzecznictwie Sądu Najwyższego nie odnosiło się wprost do 
kwestii związanych z wezwaniem do usunięcia braków formalnych odwołań w 
sprawach gospodarczych, skoro Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w 
przedmiocie stosowania art. 130 k.p.c. w innych rodzajach spraw cywilnych w 
rozumieniu art. 1 k.p.c., czego przykładem mogą być z między innymi orzeczenia 
powoływane w skardze kasacyjnej. Nie istnieje natomiast potrzeba wykładni 
przepisów prawnych (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), ani nie występuje w sprawie istotne 
zagadnienie prawne (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.), jeżeli Sąd Najwyższy zajął już 
stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził 
swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą żadne okoliczności 
uzasadniające zmianę tego poglądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 
16 stycznia 2003 r., I PK 230/02, OSNAPiUS – wkładka z 2003 r., nr 13, poz. 5). 
Potrzebę 
wypowiedzenia 
się 
przez 
Sąd 
Najwyższy 
w 
odniesieniu 
do 

 
 
5 
sformułowanego przez siebie zagadnienia prawnego skarżący uzasadnił zaś 
wyłącznie nie znajdującym oparcia w stanowisku sądu drugiej instancji 
twierdzeniem, jakoby sąd ten uznał, że „w sprawach gospodarczych strony 
obowiązuje szczególna forma staranności i wręcz znajomość prawa ...”. Wbrew 
temu twierdzeniu Sąd Apelacyjny uznał bowiem jedynie, że  prowadzący 
działalność gospodarczą członkowie zarządu Spółki – jako profesjonaliści powinni 
wiedzieć, że „nie mają uprawnienia do poświadczania dokumentów urzędowych”, 
czego z całą pewnością nie można utożsamiać ze stawianiem stronom w sprawach 
gospodarczych wymogu „szczególnej formy staranności i wręcz znajomości prawa”.    
Kierując się przedstawionymi motywami, Sąd Najwyższy uznał, iż skarżący 
nie wykazał potrzeby rozpoznania jego skargi kasacyjnej. Dlatego, na podstawie 
art. 3989 § 2 k.p.c., orzekł, jak w sentencji.