III SK 53/12

Sygn. akt III SK 53/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 5 czerwca 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Halina Kiryło 
 
w sprawie z powództwa Politechniki w W. 
przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 
o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów i nałożenie kary pieniężnej, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 5 czerwca 2013 r., 
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 22 marca 2012 r.,  
 
 
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; 
2. zasądza od Politechniki w W. na rzecz Prezesa Urzędu 
Ochrony 
Konkurencji 
i 
Konsumentów 
kwotę 
180 
(sto 
osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa 
procesowego w postępowaniu kasacyjnym. 
 
UZASADNIENIE 
 
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 22 marca 2012 r., wydanym po ponownym 
rozpoznaniu sprawy w wyniku uchylenia wcześniejszego wyroku tegoż Sądu 
wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2011 r., III SK 6/11, oddalił apelację 
Politechniki w W. (powód) od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów z dnia 16 września 2009 r., w sprawie z odwołania 
powoda od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 8 
września 2008 r., RWA-29/2008. 

 
 
2 
Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości i 
wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wraz z 
rozstrzygnięciem o kosztach postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi 
zarzucił naruszenie: 1/ art. 160 ust. 3 w związku z art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 27 
lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, ze zm., 
dalej jako Prawo o szkolnictwie wyższym) przez bezzasadne przyjęcie, że 
odpłatność za studia w rozumieniu art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym 
obejmuje również opłaty za powtarzanie zajęć, semestru lub roku z powodu 
niezadowalających wyników w nauce oraz za zajęcia nieobjęte planem studiów, a 
zatem opłaty za usługi edukacyjne, o których mowa w art. 99 ust. 1 Prawa o 
szkolnictwie wyższym oraz 2/ art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o 
ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331, ze zm.) przez 
bezzasadne 
uznanie, 
że 
stosowanie 
przez 
powoda 
wzorca 
umownego 
nieokreślającego w odniesieniu do studiów niestacjonarnych warunków odpłatności 
za powtarzanie zajęć, semestru lub roku z powodu niezadowalających wyników w 
nauce oraz za zajęcia nieobjęte planem studiów stanowi praktykę naruszającą 
zbiorowe interesy konsumentów. 
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód powołał się na 
występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do 
pytania, czy art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym w brzmieniu sprzed 
wejścia w życie ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o 
szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o 
stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. 
Nr 84, poz. 455) nakłada na uczelnie obowiązek określenia w umowach o 
warunkach 
odpłatności 
za 
studia, 
zawieranych 
ze 
studentami 
studiów 
niestacjonarnych, również warunków odpłatności za powtarzanie zajęć, semestru 
lub roku z powodu niezadowalających wyników w nauce oraz za zajęcia nieobjęte 
planem studiów, czy też obowiązek ten obejmuje wyłącznie określenie wysokości 
opłaty za studia i nie dotyczy warunków odpłatności za usługi edukacyjne, o których 
mowa w art. 99 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym? 

 
 
3 
Prezes Urzędu w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o wydanie 
postanowienia o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądzenie kosztów 
zastępstwa procesowego według norm przepisanych. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej 
merytorycznego rozpoznania. 
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego dotyczącym 
art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., w przypadku wskazania istotnego zagadnienia prawnego, 
jako podstawy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, obowiązkiem 
skarżącego jest wywiedzenie i uzasadnienie występującego w sprawie problemu w 
sposób zbliżony do tego, jaki przewidziany jest przy przedstawianiu zagadnienia 
prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (zob. postanowienie 
Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2012 r., III SK 17/12 i cytowane tam 
orzecznictwo). 
Zagadnienie 
prawne 
powinno 
być 
nie 
tylko 
odpowiednio 
sformułowane, ale także należycie uzasadnione. Mając na względzie, że w 
postępowaniu kasacyjnym rola Sądu Najwyższego polega na ochronie interesu 
publicznego przez zapewnienie kontroli prawidłowości stosowania prawa i 
jednolitości wykładni oraz na zapewnieniu wkładu Sądu Najwyższego w rozwój 
prawa i jurysprudencji, zadanie wnoszącego skargę kasacyjną nie wyczerpuje się 
na wymyśleniu problemu prawnego bazującego na przepisach wskazanych w 
podstawie skargi kasacyjnej  (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 
2012 
r., 
III 
SK 
23/12). 
Niezbędne 
jest 
przedstawienie 
odpowiednio 
uargumentowanego wywodu. Powinien on nie tylko prezentować, za pomocą 
argumentacji prawniczej, preferowany przez skarżącego sposób rozstrzygnięcia 
sformułowanego w skardze zagadnienia prawnego, ale także wykazywać 
wadliwość rozwiązania postawionego problemu przy wykorzystaniu zapatrywań 
wyrażonych w uzasadnieniu wyroku Sądu drugiej instancji. 
Skarga kasacyjna powoda nie zawiera zaś wywodu, który choćby w 
minimalnym zakresie spełniałby powyższe wymogi. Przedstawiony w niej wywód 
ogranicza się do przytoczenia treści przepisu art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie w 

 
 
4 
brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2011 r. oraz zestawienia tego 
przepisu z art. 160 ust. 3 we wcześniejszym brzmieniu. 
Niezależnie od powyższego Sąd Najwyższy stwierdza, że skarga kasacyjna 
powoda została wniesiona w sprawie, która już wcześniej podlegała kontroli 
kasacyjnej. W świetle poglądów judykatury dotyczących art. 39820 k.p.c., wykładnia 
prawa dokonana przez Sąd Najwyższy jest wiążąca dla sądu, któremu sprawa 
została przekazana do ponownego rozpoznania oraz dla Sądu Najwyższego w 
przypadku ponownego wniesienia skargi kasacyjnej w tej samej sprawie (wyrok 
Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2012 r., I CSK 5/12; postanowienie Sądu 
Najwyższego z dnia 18 października 2012 r., II CSK 61/12). Sformułowane przez 
powoda zagadnienie prawnego odnosi się do wzajemnych relacji między pojęciami 
„studiów” oraz „usług edukacyjnych”. Relacje te wyjaśniono zaś we wcześniejszym 
wyroku Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2011 r., III SK 6/11. Sąd Najwyższy 
przyjął w nim, że zawarte w art. 99 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym w 
brzmieniu obowiązującym do 1 października 2011 r. rozróżnienie między studiami 
stacjonarnymi i niestacjonarnymi co do szczegółowych usług świadczonych w 
ramach prowadzonych studiów wynikało z nieodpłatnego charakteru studiów 
stacjonarnych. Stąd pobieranie opłat za konkretne usługi świadczone w ramach 
studiów stacjonarnych wymagało wyraźnego upoważnienia. Natomiast uprawnienie 
do pobieranie opłat za takie same usługi świadczone w ramach studiów 
niestacjonarnych wynikało z art. 99 ust. 1 pkt 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. W 
uzasadnieniu tego orzeczenia wyrażono także pogląd, zgodnie z którym „studia” 
obejmują zestaw usług edukacyjnych, przy czym nie wszystkie usługi edukacyjne 
świadczone przez uczelnie wchodzą w skład studiów, zaś nie wszystkie studia 
wymagają świadczenia zestawu takich samych usług edukacyjnych. Jednocześnie 
Sąd Najwyższy wskazał, że skoro przepis art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie 
wyższym nakazuje uczelniom określić w umowie zawieranej ze studentem warunki 
odpłatności za „studia”, to umowa powinna precyzować, za jakie świadczenia ze 
strony uczelni – wykonywane w ramach konkretnych studiów - student będzie 
zobowiązany ponosić opłaty. Sformułowane przez powoda zagadnienie prawne 
zmierza zaś do podważenia tej wykładni art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie 
wyższym, co w myśl art. 39820 k.p.c. jest w niniejszej sprawie niedopuszczalne. 

 
 
5 
Uznając, iż powód nie zdołał wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania 
jego skargi przez Sąd Najwyższy, z mocy art. 3989 § 2 k.p.c. należało orzec jak w 
sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zapadło na 
podstawie art. 98 § 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. oraz § 12 ust. 4 w związku z 
§ 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w 
sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb 
Państwa 
kosztów 
pomocy 
prawnej 
udzielonej 
przez 
radcę 
prawnego 
ustanowionego z urzędu.