III SK 46/11

Sygn. akt III SK 46/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 22 maja 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kwaśniewski 
 
w sprawie z powództwa J.W.Construction Holding Spółki Akcyjnej w Z. 
przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 
 o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów i nałożenie kary pieniężnej, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 22 maja 2012 r., 
na skutek skarg kasacyjnych strony powodowej i strony pozwanej od wyroku Sądu 
Apelacyjnego  
z dnia 28 marca 2011 r.,  
 
 
1. odmawia przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej strony 
powodowej i skargi kasacyjnej strony pozwanej, 
2. znosi wzajemnie między stronami koszty postępowania 
kasacyjnego.  
 
Uzasadnienie 
 
Decyzją z dnia  28 listopada 2008 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i 
Konsumentów między innymi: uznał za praktykę naruszającą zbiorowe interesy 
konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z 16 lutego 2007 r. o 
ochronie konkurencji i konsumentów działania J.W. Construction Holding S.A. w Z. 
polegające na stosowaniu we wzorcach umów:  
„Ł.”, „L.”, „K.-J.”, „Osiedle C.-T.”, „L.”, „B. Osiedle”, „O. W.” 

 
 
2 
§ 7 ust. 2 o treści: „Strony ustalają, że cena podlega zwiększeniu w oparciu o 
„wskaźnik” cen produkcji budowlano-montażowej GUS (wskaźnik wyliczony miesiąc 
do miesiąca) począwszy od dnia zawarcia umowy, licząc od kwoty jaka pozostała 
do zapłaty do pełnej wartości umowy. W przypadku, gdy w analogicznym okresie 
wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS będzie wyższy niż wskaźnik 
cen produkcji budowlano-montażowej GUS wówczas cena zostanie zwaloryzowana 
według wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS. Cena wskazana w 
par. 5 ust. 1 będzie waloryzowana miesięcznie według zasad określonych w 
niniejszym ustępie, nie dłużej niż do terminu wskazanego w § 6 ust. 1. Kwotę 
waloryzacji nabywca zobowiązuje się wpłacić nie później niż przed odbiorem lokalu. 
Spółka poinformuje nabywcę o wysokości kwoty waloryzacji.” 
- „Z.”, „G. P.”, „W. A.” 
§ 5 ust. 4(1) o treści: „Strony ustalają, iż cena podlega zwiększeniu w oparciu o 
„wskaźnik” cen produkcji budowlano-montażowej GUS (wskaźnik wyliczony miesiąc 
do miesiąca) począwszy od dnia zawarcia umowy, licząc od kwoty jaka pozostała 
do zapłaty do pełnej wartości umowy. W przypadku, gdy w analogicznym okresie 
wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS będzie wyższy niż wskaźnik 
cen produkcji budowlano-montażowej GUS wówczas cena zostanie zwaloryzowana 
według wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS. Cena wskazana w § 
5 ust. 1 będzie waloryzowana miesięcznie według zasad określonych w niniejszym 
ustępie, nie dłużej niż do terminu wskazanego w § 6 ust. 1 z zastrzeżeniem § 6 ust. 
4. Kwotę waloryzacji nabywca zobowiązuje się wpłacić w ciągu 14 dni po uzyskaniu 
pisemnych wezwań Spółki. Wezwania Spółki następować będą w terminach 45 dni 
po osiągnięciu poszczególnych zdarzeń wymienionych ust. 6 n/n §. Kwota 
waloryzacji za zdarzenie określone w pkt 1 i 2 ust. 6 n/n § wymagana będzie po 
zdarzeniu określonym w pkt 3 ust. 6 n/n §. Nabywca może zapłacić waloryzację do 
dnia odbioru lokalu. W takim wypadku kwota waloryzacji powiększona będzie o 
odsetki ustawowe pomniejszone o 3 punkty procentowe, liczone od dnia 
wymagalności każdej z kwot waloryzacji do dnia zapłaty.” oraz § 5 ust. 4 (2 
PROGRAM) o treści: „Strony ustalają, iż cena podlega zwiększeniu w oparciu o 
„wskaźnik” cen produkcji budowlano-montażowej GUS (wskaźnik wyliczony miesiąc 
do miesiąca) począwszy od dnia zawarcia umowy, licząc od kwoty jaka pozostała 

 
 
3 
do zapłaty do pełnej wartości umowy. W przypadku, gdy w analogicznym okresie 
wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS będzie wyższy niż wskaźnik 
cen 
produkcji 
budowlano- 
montażowej 
GUS 
wówczas 
cena 
zostanie 
zwaloryzowana według wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych GUS. 
Cena wskazana w par. 5 ust. 1 będzie waloryzowana miesięcznie według zasad 
określonych w niniejszym ustępie, nie dłużej niż do terminu wskazanego w § 6 ust. 
1. Kwotę waloryzacji nabywca zobowiązuje się wpłacić nie później niż przed 
odbiorem lokalu. Spółka poinformuje nabywcę o wysokości kwoty waloryzacji.” i § 5 
ust. 5 o treści: „Cena określona w niniejszym paragrafie jest ceną całkowitą za 
przedmiot umowy i może ulec zmianie wyłącznie w następujących wypadkach: a) 
wystąpienia różnicy rzeczywistego pomiaru powierzchni zgodnie z § 3 ust. 1 w 
stosunku do odpowiednich wymiarów powierzchni wskazanych w § 2 ust. 1;(...) c) w 
przypadkach opisanych w ust. 4 powyżej.”  
- „Przedwstępna umowa sprzedaży Nr.” 
§ 5 ust. 4 o treści: „Strony ustalają, iż cena podlega zwiększeniu w oparciu o 
„wskaźnik” cen produkcji budowlano-montażowej GUS (wskaźnik wyliczony miesiąc 
do miesiąca), nie więcej niż o 0, 25% miesięcznie, począwszy od dnia zawarcia 
umowy, licząc od kwoty jaka pozostała do zapłaty do pełnej wartości umowy. Cena 
wskazana w par. 5 ust. 1 będzie waloryzowana miesięcznie według zasad 
określonych w niniejszym ustępie, nie dłużej niż do terminu wskazanego w § 6 ust. 
1. Kwotę waloryzacji nabywca zobowiązuje się wpłacić nie później niż przed 
odbiorem lokalu. Spółka poinformuje nabywcę o wysokości kwoty waloryzacji. 
Aktualnie informacje odnośnie wysokości wskaźnika GUS znajdują się na stronie 
internetowej - www.stat.gov.pl” i § 5 ust. 5 o treści: „Cena określona w niniejszym 
paragrafie jest ceną całkowitą za przedmiot umowy i może ulec zmianie wyłącznie 
w następujących wypadkach: a) wystąpienia różnicy rzeczywistego pomiaru 
powierzchni zgodnie z § 3 ust. 1 w stosunku do odpowiednich wymiarów 
powierzchni wskazanych w § 2 ust. 1;(...) c) w przypadkach opisanych w ust. 4 
powyżej.” 
- jako postanowień wpisanych do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych 
za niedozwolone i nakazał zaniechanie jej stosowania (pkt I.). Prezes UOKiK na 

 
 
4 
podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów 
nałożył na Spółkę karę pieniężną w wysokości 1.680.003 zł (pkt II.). 
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. W. Construction S.A. w Z. 
zaskarżając decyzję w zakresie jej pkt I. i II.  
Wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy – Sąd Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów oddalił odwołanie.  
Wyrok Sądu Okręgowego powodowa Spółka zaskarżyła apelacją.  
Wyrokiem z dnia 28 marca 2011 r. Sąd Apelacyjny: zmienił zaskarżony 
wyrok w ten sposób, że nadał mu następującą treść: „1. zmienia decyzję Prezesa 
Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 28 listopada 2008 r. nr DDK 
29/2008 w punkcie I w ten sposób, że nie uznaje za praktykę naruszającą zbiorowe 
interesy konsumentów, o której mowa w art. 24 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 16 lutego 
2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów działania J.W. Construction Holding 
S.A. z siedzibą w Z. polegającego na stosowaniu we wzorcach umów postanowień 
o treści „§ 5 ust. 5 „Cena określona w niniejszym paragrafie jest ceną całkowitą za 
przedmiot umowy i może ulec zmianie wyłącznie w następujących wypadkach: a) 
wystąpienia różnicy rzeczywistego pomiaru powierzchni zgodnie z § 3 ust. 1 w 
stosunku do odpowiednich wymiarów powierzchni wskazanych w § 2 ust. 1; (...) c) 
w przypadkach opisanych w ust. 4 powyżej.” oraz w punkcie II w ten sposób, że 
nałożoną karę pieniężną obniżył z kwoty 1.680.003 zł do kwoty 1.008.002 zł; 2. w 
pozostałym zakresie odwołanie oddala; 3. znosi wzajemnie między stronami koszty 
postępowania.” (pkt I.); w pozostałym zakresie apelację oddalił (pkt II.); zniósł 
wzajemnie między stronami koszty postępowania apelacyjnego (pkt III.). 
Od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego skargi kasacyjne wniosły 
obydwie strony postępowania – powodowa Spółka oraz pozwany Prezes UOKiK.  
Strona powodowa we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 
wskazała, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne: „Czy dopuszczalne 
jest, aby w świetle art. 3851 kodeksu cywilnego oraz art. 3853 kodeksu cywilnego, w 
zawieranych z konsumentami umowach dotyczących sprzedaży nieruchomości 
oznaczać cenę poprzez określenie podstaw do jej obliczenia w rozumieniu art. 536 
§ 1 kodeksu cywilnego?”.  

 
 
5 
W skardze kasacyjnej pozwanego Prezesa UOKiK – w jej wniosku o 
przyjęcie do rozpoznania – wskazano, że skarga kasacyjna jest oczywiście 
uzasadniona, „co wynika z faktu nieuwzględnienia przez Sąd II instancji, przy 
ocenie tożsamości treści postanowienia stosowanego przez pozwanego z klauzulą 
abuzywną wpisaną do Rejestru pod poz. 227, przyczyn uznania jej za 
niedozwolone postanowienie umowne, na które wskazał sąd I instancji.”. Ponadto w 
sprawie występuje istotne zagadnienie prawne „przejawiające się potrzebą 
dalszego doprecyzowania wykładni art. 24 ust. 2 pkt 1 uokik w przedmiocie 
tożsamość klauzuli stosowanej przez przedsiębiorcę z tą wpisaną do Rejestru, o 
której to tożsamości jest mowa w uchwale SN z dnia 13 lipca 2006 r. (III SZP 
3/06)”. 
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strony powodowej pozwany Prezes 
UOKiK wniósł o: 1. odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie o: 2. 
oddalenie skargi kasacyjnej oraz o: 3. zasądzenie od strony powodowej na rzecz 
pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według 
norm przepisanych prawem. 
W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwanego Prezesa UOKiK strona 
powodowa wniosła o nieprzyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.  
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Wniosek o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej strony powodowej nie 
ujawnia istotnego zagadnienia prawnego sprawy w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 
k.p.c. Postawione w tym wniosku pytanie jest nieadekwatne do podstaw 
zaskarżonego rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku Sądu Apelacyjnego w 
Warszawie. W sprawie nie chodziło bowiem o umowne ustalenie ceny sprzedaży 
nieruchomości, ale o określenie we wzorcach umowy określonego mechanizmu 
weryfikacji umówionej ceny. Postawione pytanie dotyczy przepisów, które nie 
zostały objęte podstawą skargi określoną w art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. W podstawie 
skargi nie zarzuca się naruszenia przepisu art. 3851 k.c. oraz art. 3853 k.c. Zgodnie 
zaś z przepisem art. 39813 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną 
w granicach zaskarżenia oraz w granicach podstaw. 

 
 
6 
Także wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania pozwanego 
Prezesa UOKiK nie przedstawia zagadnienia prawnego sprawy w rozumieniu art. 
3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Skarżący niezasadnie oczekuje od Sądu Najwyższego jakiejś 
kazuistycznej konkretyzacji normy prawnej dotyczącej tożsamości klauzul 
umownych z zarejestrowanymi klauzulami abuzywnymi. Ujęte w ten sposób 
zagadnienie ujawnia raczej tylko problem zastosowania normy prawnej do 
wyjaśnionego w sprawie, skonkretyzowanego stanu faktycznego. Sąd Najwyższy 
wyjaśniał już, że kwestia subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod określoną 
normę prawną nie stanowi istotnego zagadnienia prawnego (por. postanowienie 
Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2010 r., III UK 95/10 –  LEX nr 694244). 
Z kolei wykazanie – podnoszonej w skardze pozwanego – oczywistej 
zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) wymagałoby 
przedstawienia tego, w czym wyraża się „oczywista zasadność” skargi oraz 
argumentacji wykazującej, że rzeczywiście skarga jest oczywiście uzasadniona. 
Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia prawa materialnego lub 
procesowego polegającej na jego oczywistości widocznej prima facie, przy 
wykorzystaniu 
podstawowej wiedzy 
prawniczej (por. 
postanowienie 
Sądu 
Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 – LEX nr 494134; z dnia 9 maja 
2008 r., II PK 11/08 – LEX nr 490364). W niniejszej sprawie stan taki nie występuje. 
Skarżący upatruje “oczywistej zasadności” skargi w twierdzeniu, że Sąd Apelacyjny 
popełnił błąd polegający na „nieuwzględnieniu przyczyn" rejestracji porównywanej 
w sprawie klauzuli abuzywnej. Nie ma racji skarżący w swoim twierdzeniu. Sąd 
Apelacyjny przeprowadził bowiem porównanie analityczne wzorca umowy 
będącego przedmiotem sprawy z klauzulą wpisaną do Rejestru klauzul 
abuzywnych pod pozycją 227. Sąd Apelacyjny dokonując analizy porównawczej 
uwzględnił treści analizowanych postanowień i rozważył także konsekwencje 
prawne (skutki). Istotne jest w szczególności ustalenie, że klauzula wpisana do 
rejestru jako zasadę wprowadza zmianę ceny lokalu w każdym wypadku zmiany 
powierzchni lokalu wynikającej z inwentaryzacji powykonawczej określając, że 
zmiana ta będzie odpowiadała wartości wynikającej z pomnożenia różnicy w 
powierzchni lokalu przez cenę jednego metra kwadratowego ustaloną w umowie. 
Tymczasem stosowane przez stronę powodową (w niniejszej sprawie) klauzule 

 
 
7 
określają, że cena lokalu może ulec zmianie tylko w ściśle określonych wypadkach, 
w tym wystąpienia różnicy rzeczywistego pomiaru powierzchni, nie określając 
żadnych zasad zmiany ceny. Przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku 
ustalenie wskazujące na to, że postanowienia umowne polegające na 
wprowadzeniu 
jako 
zasady 
automatycznej 
zmiany 
ceny 
wynikającej 
z 
przemnożenia aktualnej powierzchni lokalu z ustaloną za metr kwadratowy 
(klauzula wpisana do rejestru klauzul niedozwolonych pod pozycją 227) nie są 
tożsame z klauzulą obowiązywania ceny określonej w umowie z możliwością jej 
zmiany w wypadku wystąpienia różnicy w pomiarach powierzchni - postanowienia 
stosowane przez stronę powodową w niniejszej sprawie – w żadnym razie nie 
może być kwalifikowane według kategorii oczywistej wadliwości, na którą powołuje 
się skarżący. 
Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. O 
wzajemnym zniesieniu pomiędzy stronami kosztów niniejszego postępowania 
kasacyjnego Sąd Najwyższy postanowił na podstawie art. 102 k.p.c.