III SK 43/11

Sąd Najwyższy2012-04-26
SNAdministracyjneochrona konsumentówNiskanajwyższy
ochrona konsumentówUOKiKumowyzbiorowe interesy konsumentówprawo wodneskarga kasacyjnaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie dotyczącej naruszenia zbiorowych interesów konsumentów przez przedsiębiorstwo wodociągowe.

Przedsiębiorstwo wodociągowe zostało ukarane przez Prezesa UOKiK za naruszenie zbiorowych interesów konsumentów poprzez brak zamieszczenia w umowach szczegółowych postanowień dotyczących wstępu na teren nieruchomości oraz informacji o prawach i obowiązkach stron. Sąd Okręgowy i Apelacyjny oddaliły odwołanie przedsiębiorstwa. Skarga kasacyjna została wniesiona z zarzutem istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego zakresu informacji w umowach z konsumentami. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, uznając, że nie występuje istotne zagadnienie prawne wymagające wykładni.

Sprawa dotyczyła decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 24 marca 2009 r., która uznała Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. w D. za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Naruszenie polegało na braku zamieszczenia w umowach z konsumentami postanowień określających uprawnienia przedsiębiorstwa do wstępu na teren nieruchomości oraz warunki przeprowadzania kontroli, a także na braku pełnej informacji o prawach i obowiązkach stron wynikających z regulaminu dostarczania wody. Na przedsiębiorstwo nałożono karę pieniężną w wysokości 38 981 zł. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, a Sąd Apelacyjny oddalił apelację. Skarga kasacyjna strony powodowej podnosiła istotne zagadnienie prawne dotyczące obowiązku zamieszczania w umowach wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących oraz potrzebę wykładni przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków w związku z ustawą o ochronie konkurencji i konsumentów. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, stwierdził, że nie występuje istotne zagadnienie prawne, a podniesione wątpliwości dotyczą kwestionowania obowiązku zamieszczenia w umowie „wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących”, co nie stanowi problemu w rozpoznawanej sprawie, która dotyczyła ściśle sprecyzowanych kategorii obowiązków. Sąd Najwyższy podkreślił również brak wskazania przez skarżącego konkretnych przepisów wymagających wykładni oraz brak wywodu jurydycznego na temat poważnych wątpliwości interpretacyjnych. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, nie ma takiego obowiązku w tak szerokim zakresie. Sprawa dotyczy ściśle sprecyzowanych obowiązków, a nie wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie prawne postawione we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej nie wynika z rozpoznawanej sprawy, która dotyczyła tylko dwóch konkretnych kategorii obowiązków, a nie obowiązku zamieszczania w umowach wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących. Ponadto, skarżący nie wykazał istnienia poważnych wątpliwości interpretacyjnych ani rozbieżności w orzecznictwie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strona wygrywająca

Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w D.spółkapowód
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentóworgan_państwowypozwany

Przepisy (9)

Główne

u.o.k.i.k. art. 24 § 1 i 2

Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów

u.o.k.i.k. art. 106 § 1 pkt 4

Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów

ustawa zaopatrzeniowa art. 6 § 3 pkt 3 i 4

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Wymaga zamieszczenia w umowach postanowień określających uprawnienia przedsiębiorstwa w zakresie wstępu na teren nieruchomości oraz warunki przeprowadzania tych czynności.

ustawa zaopatrzeniowa art. 6 § 3 pkt 3

Ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków

Wymaga zamieszczenia w umowach pełnej informacji na temat praw i obowiązków stron.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3989 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3989 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 12 § 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 14 § 3 pkt 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak istotnego zagadnienia prawnego wymagającego wykładni Sądu Najwyższego. Brak wykazania poważnych wątpliwości interpretacyjnych lub rozbieżności w orzecznictwie. Sprawa dotyczy ściśle sprecyzowanych obowiązków, a nie ogólnego obowiązku zamieszczania wszystkich przepisów w umowie.

Odrzucone argumenty

Przedsiębiorca wodociągowy ma obowiązek zamieszczać w umowach wszystkie przepisy powszechnie obowiązujące. Należy wykładnia przepisów art. 6 ust. 3 pkt 3 ustawy zaopatrzeniowej w związku z art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów.

Godne uwagi sformułowania

nie występuje istotne zagadnienie prawne uwaga wnoszącego skargę i wysunięte wątpliwości odnoszą się do kwestionowania obowiązku zamieszczenia w umowie „wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących, które określają prawa i obowiązki stron umowy” Taki problem o tak totalnym zakresie obowiązku regulowania w umowach [...] nie występuje w rozpoznawanej sprawie.

Skład orzekający

Jerzy Kwaśniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty przyjmowania skarg kasacyjnych do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogi dotyczące wykazania istotnego zagadnienia prawnego lub rozbieżności w orzecznictwie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy dotyczącej ochrony konsumentów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny, dotyczący odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy z powodu niespełnienia wymogów formalnych. Brak w niej rozstrzygnięcia merytorycznego ani ciekawych faktów.

Sektor

usługi komunalne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III SK 43/11 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 26 kwietnia 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jerzy Kwaśniewski 
 
w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Spółki z 
ograniczoną odpowiedzialnością w D.  przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów 
o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów i nałożenie kary pieniężnej, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 26 kwietnia 2012 r., 
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego z 
dnia 3 czerwca 2011 r.,  
 
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 
2. zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej 
270 zł (dwieście siedemdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów 
postępowania kasacyjnego.  
 
 
 
Uzasadnienie 
 
Decyzją z dnia 24 marca 2009 r., Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i 
Konsumentów: 
- uznał za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów określoną 
w art. 24 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i 
konsumentów (Dz.U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331 ze zm.) bezprawne zachowanie 
Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji Spółki z o.o. w D. polegające na tym, 
że:  

 
 
2 
a) w treści zawieranych z konsumentami umów o zaopatrzenie w wodę i 
odprowadzanie ścieków - wbrew wymogowi określonemu w art. 6 ust. 3 pkt 3 i 4 
ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym 
odprowadzaniu ścieków (Dz.U. z 2006 r. Nr 123, poz. 858 ze zm.; dalej jako: 
„ustawa 
zaopatrzeniowa”) 
nie 
zamieszczono 
postanowień 
określających 
uprawnienia przedsiębiorstwa wodociągowo kanalizacyjnego w zakresie wstępu na 
teren nieruchomości odbiorcy usług lub należących do niego obiektów celem 
przeprowadzenia czynności, o których mowa w art. 7 ustawy zaopatrzeniowej oraz 
określających warunki przeprowadzania tych czynności, w tym postanowień 
dotyczących 
procedur 
i 
warunków 
kontroli 
urządzeń 
wodociągowych 
i 
kanalizacyjnych i nakazał zaniechanie jej stosowania; 
b) w treści zawieranych z konsumentami umów o zaopatrzenie w wodę i 
odprowadzanie ścieków - wbrew wymogowi określonemu w art. 6 ust. 3 pkt 3 
ustawy zaopatrzeniowej nie zamieszczono pełnej informacji na temat praw i 
obowiązków stron umowy przez zaniechanie objęcia treścią ww. umów 
postanowień 
określających 
obowiązki 
przedsiębiorstwa 
wodociągowo 
kanalizacyjnego w zakresie standardów (terminów udzielania, na żądanie 
konsumentów, informacji dotyczących świadczonych usług oraz prawidłowego 
sposobu wykonywania umowy o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, 
które wynikają z obowiązującego na terenie Gminy D. Regulaminu dostarczania 
wody i odprowadzania ścieków i nakazał zaniechanie jej stosowania;  
- na podstawie art. 106 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie konkurencji i 
konsumentów nałożył na Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji Spółkę z o.o. 
w D. karę pieniężną płatną do budżetu państwa w wysokości 38. 981 zł. z tytułu 
naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 24 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie 
konkurencji i konsumentów. 
Powodowe przedsiębiorstwo złożyło odwołanie od powyższej decyzji 
Prezesa UOKiK. 
Wyrokiem z dnia 10 września 2010 r. Sąd Okręgowy – Sąd Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów oddalił odwołanie. 
Strona powodowa zaskarżyła powyższy wyrok apelacją. 

 
 
3 
Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2011 r. Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 
k.p.c. oddalił apelację. 
Od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego strona powodowa wniosła 
skargę kasacyjną. We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania 
wskazano, 
że 
w 
sprawie 
występuje 
istotne 
zagadnienie 
prawne: 
„czy 
przedsiębiorca wodociągowy ma obowiązek zamieszczać w umowach o 
zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, zawieranych z konsumentami, 
wszystkie przepisy powszechnie obowiązujące, które określają prawa i obowiązki 
stron umowy”.  
Ponadto wskazano na potrzebę wykładni przepisów art. 6 ust. 3 pkt 3 ustawy 
o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków w związku 
z art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, budzących 
poważne wątpliwości. 
Wskazano, że umowy o zaopatrzenie w wodę i odprowadzenie ścieków 
należą do umów często zwieranych w praktyce życia codziennego. Art. 6 ust. 3 pkt 
3 ustawy zaopatrzeniowej, stanowiący podstawę zasad formułowania tych umów 
jest bardzo lakoniczny. Zdaniem skarżącego bezzasadne jest stanowisko Prezesa 
UOKiK oraz sądów obydwu instancji, że w takiej umowie przedsiębiorca 
wodociągowy powinien sprecyzować wszystkie prawa i obowiązki stron, w tym 
także te które wynikają z przepisów powszechnie obowiązujących, czyli de facto 
przepisać do umowy obowiązujące przepisy prawa powszechnego, ponieważ ich 
pominięcie będzie traktowane jako praktyka naruszająca zbiorowe interesy 
konsumentów (art. 24 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. W 
ocenie skarżącego art. 6 ust. 3 pkt 3 ustawy zaopatrzeniowej należy interpretować 
w ten sposób, że umowa o zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków powinna 
zawierać te prawa i obowiązki, które nie są uregulowane przepisami prawa 
mającymi charakter bezwzględnie obowiązujący (ius cogens), lecz tylko takie 
obowiązki, których przepisy prawa albo w ogóle nie regulują albo są w tym zakresie 
dyspozytywne i strony wyrażają wolę odmiennej regulacji. Taka interpretacja nie 
stawia konsumenta w pozycji mniej uprzywilejowanej; nie narusza prawa 
konsumenta do rzetelnej i pełnej informacji. Przepisy powszechnie obowiązujące 
każdy konsument powinien znać. 

 
 
4 
W odpowiedzi na skargę kasacyjną strona przeciwna – pozwany Prezes 
UOKiK wniósł o wydanie orzeczenia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do 
rozpoznania, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku, o oddalenie skargi 
kasacyjnej, a także – w obydwu przypadkach – o zasądzenie od powoda na rzecz 
pozwanego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa 
procesowego, według norm przepisanych. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Postawione we wniosku pytanie nie ujawnia zagadnienia prawnego, które 
mogłoby wynikać w rozpoznawanej sprawie. Tak w tym pytaniu jak i w 
przedstawionej w uzasadnieniu argumentacji, uwaga wnoszącego skargę i 
wysunięte wątpliwości odnoszą się do kwestionowania obowiązku zamieszczenia w 
umowie „wszystkich przepisów powszechnie obowiązujących, które określają prawa 
i obowiązki stron umowy”. Taki problem o tak totalnym zakresie obowiązku 
regulowania w umowach – takich jak objęta sporem sprawy – praw i obowiązków 
stron umowy nie występuje w rozpoznawanej sprawie. W sprawie chodzi bowiem 
tylko o ściśle sprecyzowane dwie kategorie obowiązków i praw stron umowy, które 
były przedmiotem decyzji Prezesa UOKiK, których określenie – według ustaleń 
Sądów obu instancji – było niezbędne nie tylko dla usprawiedliwionej ochrony 
konsumentów, 
ale 
także 
dla 
zachowania 
niezbędnego 
dopełnienia 
(zrównoważenia) praw przedsiębiorstwa wyraźnie w umowie określonych. 
Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przyjęcie 
skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na potrzebę wykładni przepisów prawa 
wymaga natomiast od skarżącego określenia, które przepisy wymagają wykładni 
Sądu Najwyższego, ze wskazaniem, na czym polegają związane z tym poważne 
wątpliwości, lub z przedstawieniem rozbieżności występujących w orzecznictwie 
sądów (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2002 r., III 
CKN 570/01, Biuletyn SN 2002 nr 7, s. 10). Autor skargi nie powołał się na 
orzeczenia, 
które 
mogłyby 
świadczyć 
o 
rozbieżnościach 
w 
interpretacji 
przytoczonych przez niego przepisów, ani nie wyjaśnił – w formie odpowiedniego 

 
 
5 
wywodu jurydycznego, na czym polegają poważne wątpliwości związane z ich 
wykładnią. 
Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art. 
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c. 
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego ma swoją podstawę § 12 
ust. 4 pkt 2 w związku z § 14 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 
dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz 
ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę 
prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI