III SK 63/12

Sygn. akt III SK 63/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 2 lipca 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Maciej Pacuda 
 
w sprawie z powództwa Stowarzyszenia Autorów ZAiKS z siedzibą w W. 
i Stowarzyszenia Filmowców Polskich 
przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 
z udziałem zainteresowanych: Izby Wydawców Prasy w W., M. F. Spółki z 
ograniczoną odpowiedzialnością, M. V. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością 
o ochronę konkurencji, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 2 lipca 2013 r., 
na skutek skarg kasacyjnych powodów od wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 1 marca 2012 r.,  
 
 
1. odmawia przyjęcia obu skarg kasacyjnych, 
2. zasądza od powodów Stowarzyszenia Filmowców Polskich 
z siedzibą w W. i Stowarzyszenia Autorów ZAiKS z siedzibą w W. 
na rzecz pozwanego Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i 
Konsumentów oraz zainteresowanych Izby Wydawców Prasy w 
W., M. F. Spółki z o.o. w W. i M. V. Spółki z o.o. w W. kwoty po 
270 (dwieście siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów 
postępowania kasacyjnego.  
 
 
UZASADNIENIE 
 

 
 
2 
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 1 marca 2012 r., , oddalił apelację 
Stowarzyszenia Autorów ZAIKS (dalej jako powód 1) oraz Stowarzyszenia 
Filmowców Polskich (dalej jako powód 2) od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 
8 lipca 2011 r. w sprawie z odwołania od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony 
Konkurencji i Konsumentów nr DOK 6/2008. 
W uzasadnieniu swojego wyroku Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że nie podziela 
zarzutu powoda 1 dotyczącego nieprawidłowego ustalenia rynku właściwego. 
Wskazał, że substytutywność towarów z punktu widzenia przeciętnego nabywcy 
jest kluczowa dla wyróżnienia rynku właściwego. Ponadto zwrócił uwagę, że 
wyznaczenie 
rynków 
relewantnych 
ma 
znaczenie 
drugorzędne, 
gdyż 
zakwestionowane w niniejszej sprawie porozumienie jest zakazane niezależnie od 
udziału uczestników w rynku właściwym. Nie podzielił także zarzutu dotyczącego 
braku konkurencyjności między powodami. Istnienie między powodami wzajemnej 
konkurencji nie jest zależne od przyznania każdemu z nich zezwolenia na zbiorowe 
zarządzanie prawami autorskimi o takiej samej treści i zakresie. Obaj powodowie 
działają na krajowym rynku zbiorowego zarządzania prawa autorskimi do utworów 
audiowizualnych niezależnie od zakresu udzielonego im faktycznie zezwolenia. 
Powodowie zawarli między sobą porozumienia dotyczące ustalenia wspólnych 
stawek wynagrodzeń autorskich pobieranych od użytkowników komercyjnych z 
tytułu zwielokrotniania utworów audiowizualnych. W ten sposób powodowie liczyli 
na wyeliminowanie konkurencji między sobą w tym zakresie i taki był skutek 
zawartego porozumienia. Porozumienie zawarte przez powodów odpowiada 
dokładnie treści art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie 
konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. Nr 244, poz. 2080, dalej 
jako uokik 2000) i jest objęte domniemaniem antykonkurencyjności. Powód 1 tego 
domniemania nie obalił. 
Oddalając apelację powoda 2, Sąd Apelacyjny wyjaśnił z kolei, że zarzut 
niezastosowania art. 3 pkt 1 uokik 2000 w związku z art. 106 ust. 1 oraz art. 1071 
Prawa autorskiego oparty jest na błędnym założeniu, co prowadzi do niewłaściwych 
wniosków. Regulacja art. 1071 Prawa autorskiego odnosi się do porozumień 
zawieranych przez organizacje zbiorowego zarządzania (OZZ) przed złożeniem 
wniosku o zatwierdzenie wspólnej tabeli wynagrodzeń. Cel i skutek takiego 

 
 
3 
porozumienia będą zatem przedstawione do akceptacji Komisji Prawa Autorskiego 
działającej jako organ administracji publicznej. Brak jednak podstaw do twierdzenia, 
że wszelkie porozumienia między OZZ zostały zalegalizowane na mocy 
znowelizowanych przepisów. Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę, że art. 1071 Prawa 
autorskiego został dodany w dniu 21 października 2010 r., zaś zaskarżona decyzja 
pochodzi z dnia 29 sierpnia 2008 r., a porozumienie zostało zawarte w dniu 29 
grudnia 2003 r. Nie można zatem mówić o wstecznym zastosowaniu tego przepisu. 
Nie podzielił twierdzenia, że art. 3 uokik 2000 wyłączał zastosowanie przepisów 
ustawy do ograniczeń, o których mowa w art. 1071 Prawa autorskiego. Art. 3 uokik 
2000 obowiązywał do dnia 21 kwietnia 2007 r., zaś art. 1071 Prawa autorskiego 
wszedł w życie w 2010 r., z czego jasno wynika, że art. 3 ustawy nie mógł mieć 
zastosowania do art. 1071 Prawa autorskiego.  
Sąd Apelacyjny wskazał także, że Sąd Okręgowy wyznaczył w niniejszej 
sprawie krajowy rynek sprzedaży utworów audiowizualnych na nośnikach 
przeznaczonych do własnego użytku osobistego oraz krajowy rynek zarządzania 
prawami autorskimi do utworów audiowizualnych. Rynki te zostały wyznaczone w 
oparciu o rodzaj praktyki będącej przedmiotem postępowania. Chybiony jest zarzut 
niewyodrębnienia rynków sprzedaży egzemplarzy utworów audiowizualnych ze 
względu na formę sprzedaży. Egzemplarz utworu na płycie DVD sprzedawanej w 
księgarni jest substytutem egzemplarza tego utworu sprzedawanego razem z 
prasą. Cena takiej płyty sprzedawanej w księgarni w czasie, gdy licencjodawca 
zezwala na dokonanie insertu jest już znacznie niższa niż na początku jej 
funkcjonowania na rynku. Właściwości użytkowe takich płyt są takie same, w obu 
przypadkach możliwe jest odtworzenie filmu. Zdaniem Sądu Apelacyjnego Sąd 
pierwszej instancji słusznie przyjął, że celem i skutkiem porozumienia między 
powodami było ograniczenie konkurencji. Świadczą o tym postanowienia 
porozumienia ustalające jednolitą stawkę wynagrodzeń, jednolite ceny minimalne, 
jednolity podział wynagrodzeń pomiędzy uprawnionych twórców, wprowadzające 
podział obowiązków między jego uczestnikami.  
Powód 2 zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w zakresie 
punktu I oraz w zakresie punktu III. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie: 
1) art. 6 ust. 1 i 2 EKPC w związku z niewłaściwym zastosowaniem art. 328 § 1 

 
 
4 
k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c., art. 278 k.p.c. w związku z 
art. 391 § 1 k.p.c., poprzez nieprzeprowadzenie rzetelnego postępowania 
sądowego i niezachowaniem prawa powoda do domniemania niewinności w 
ramach toczącego się postępowania odwoławczego; 2) art. 4 pkt 10 w związku z 
art. 4 pkt 8 uokik 2000, poprzez ustalenie nieprawidłowego znaczenia pojęcia 
konkurencji i konkurenta i przyjęcie, że stosunek konkurencji między OZZ zachodzi 
z uwagi na możliwość prowadzenia faktycznej, poza granicami udzielonego 
zezwolenia, działalności w zakresie zbiorowego zarządzania; 3) art. 104 ust. 1 w 
związku z ust. 2 pkt 2 i art. 105 ust. 1 Prawa autorskiego, poprzez przyjęcie, że 
OZZ może prowadzić działalność w zakresie zbiorowego zarządzania prawami 
autorskimi lub prawami pokrewnymi poza zakresem udzielonego zezwolenia; 4) art. 
1071 Prawa autorskiego, przez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na 
ograniczenie zastosowania tego przepisu jedynie do porozumień zawieranych prze 
organizacje w związku ze złożeniem wspólnej tabeli wynagrodzeń autorskich, które 
to naruszenie skutkowało niezastosowaniem art. 3 pkt 1 uokik 2000 w związku z 
art. 316 § 1 k.p.c. oraz art. 391 k.p.c.; 5) art. 4 pkt 8 uokik 2000 oraz art. 81 ust. 1 lit 
a TWE, poprzez błędne rozumienie metodologii wyznaczania rynku właściwego; 
6) art. 4 pkt 8 uokik 2000 oraz art. 81 ust. 1 lit a TWE, poprzez nieprawidłowe 
wyznaczenie rynku właściwego i uznanie, że utwory audiowizualne na nośnikach 
insertowanych do prasy są towarami substytucyjnymi do utworów audiowizualnych 
dystrybuowanych na nośnikach w wolnej sprzedaży oraz przyjęcie, że usługi 
zarządzania prawami autorskimi współtwórców utworów audiowizualnych oraz 
inkasa wynagrodzeń należny takim współtwórcom mieszczą się w jednym rynku 
właściwym; 7) art. 5 ust. 1 pkt 1 uokik 2000 oraz art. 81 TWE, poprzez przyjęcie, że 
celem i skutkiem porozumienia zawartego przez powoda 2 i powoda 1 było 
ograniczenie 
konkurencji 
na 
krajowych 
rynkach 
sprzedaży 
utworów 
audiowizualnych na nośnikach przeznaczonych do własnego użytku osobistego 
oraz zbiorowego zarządzania prawami autorskimi do utworów audiowizualnych. 
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powód 2 powołał się 
na potrzebę rozstrzygnięcia trzech zagadnień prawnych. Jako pierwsze 
zagadnienie prawne wskazał potrzebę ustalenia istnienia stosunku konkurencji 
pomiędzy różnymi organizacjami zbiorowego zarządzania, pomimo rozbieżnych 

 
 
5 
zakresów zezwolenia na działalność w zakresie zbiorowego zarządzania prawami 
autorskimi i prawami pokrewnymi. Jako drugie zagadnienie prawne powód 2 
wskazał zakres zastosowania art. 1071 Prawa autorskiego do porozumień 
zawieranych pomiędzy organizacjami zbiorowego zarządzania prawami autorskimi 
oraz prawami pokrewnymi, w szczególności zaś oceny, czy zakresem 
zastosowania tego przepisu są objęte również porozumienia niezwiązane 
bezpośrednio z procesem zatwierdzania tabel wynagrodzeń autorskich przed 
Komisją Praw Autorskiego. Trzecie zagadnienie prawne sformułowane w skardze 
kasacyjnej powoda 2 dotyczy charakteru postępowania odwoławczego toczącego 
się przed sądami powszechnymi na skutek odwołania od decyzji Prezesa Urzędu 
oraz wpływu zmiany przepisów prawa materialnego skutkujących możliwością 
dokonania odmiennej oceny prawnoantymonopolowej celu lub skutków zawartego 
porozumienia na rozstrzygnięcia wydawane w toku postępowań przed sądami 
powszechnymi. 
Powód 1 zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego w całości. Zaskarżonemu 
wyrokowi zarzucił naruszenie: 1) art. 1 ust. 1 uokik 2000 w związku z art. 104 ust. 1 
oraz art. 106 ust. 1-3 Prawa autorskiego; 2) art. 3 pkt 1 uokik 2000 w związku z art. 
131 ust. 1 uokik 2007 w związku z art. 316 § 1 k.p.c. w związku z art. 106 ust. 1, 
art. 110 oraz art. 1071 ust. 1, art. 1101 ust. 2, art. 11011-16, 18, 20-23 Prawa 
autorskiego; 3) art. 4 pkt 10 uokik 2000 w związku z art. 104 ust. 2 pkt 2, ust. 3 i 
ust. 6 Prawa autorskiego; 4) art. 5 ust. 1 pkt 1 uokik 2000 w związku z art. 4 pkt 8 
uokik 2000 oraz art. 101 ust. 1 i 3 TFUE; 5) art. 65 § 2 k.c.; 6) art. 316 § 1 k.p.c. 
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powód 1 powołał się 
na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego oraz na oczywistą 
zasadność skargi. 
Jako istotne zagadnienie prawne powód 1 wskazał problem: „czy nie 
narusza spójności systemu prawa działanie Sądu, który wobec powinności 
orzekania według stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania orzeczenia, 
zgodnie z art. 316 § 1 k.p.c. dokonał oceny porozumienia w sprawie ustalania 
kwestii wynagrodzenia przez OZZ zawartego w 2003 r. wyłącznie na podstawie art. 
3 pkt 1 uokik 2000 z pominięciem faktu istnienia w dacie zawarcia porozumienia art. 
108-110 Prawa autorskiego stanowiących o wyłączeniu kwestii ustalania 

 
 
6 
wynagrodzenia pobieranego przez OZZ spod regulacji ustawy o ochronie 
konkurencji i konsumentów”. Powód 1 podkreślił, że w dacie orzekania przez Sąd 
Okręgowy oraz Sąd Apelacyjny w sprawie antykonkurencyjności porozumienia 
przepisy istniejące w dacie zawierania porozumienia znajdowały swój odpowiednik 
w regulacji zarówno nowej uokik, jak i w treści Prawa autorskiego, po zmianie 
dokonanej ustawą z dnia 8 lipca 2010 r., co stanowi o wyłączeniu porozumienia 
dotyczącego niniejszej materii spod oceny na podstawie treści ustawy o ochronie 
konkurencji i konsumentów. 
Powołując się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej, powód 1 wskazał 
na art. 5 ust. 1 uokik 2000 w związku z art. 4 pkt 8 uokik 2000 i w związku z art. 131 
ust. 1 uokik 2007, zgodnie z którym zakazane są porozumienia, których celem i 
skutkiem jest wyeliminowanie, ograniczenie lub naruszenie w inny sposób 
konkurencji na rynku właściwym. Sąd Apelacyjny przyjął zaś, że wyznaczenie 
rynków relewantnych ma w tej sprawie znaczenie drugorzędne, gdyż porozumienie 
będące przedmiotem niniejszego postępowania jest zakazane niezależnie od 
udziału uczestników w tychże rynkach (...) oraz, że wyznaczenie rynków właściwym 
(...) nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy” i w 
konsekwencji zastosował przepis contra legem, gdyż z pominięciem wskazanej 
wprost w jego treści przesłanki koniecznej – ustalenia rynku właściwego, 
dodatkowo definiowanej przez ustawę w art. 4 pkt 8 uokik 2000. 
Prezes Urzędu wniósł o wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia skarg 
kasacyjnej obu powodów do rozpoznania. Także M. F. Sp. z o.o. i M. V. Sp. z o.o. 
(zainteresowani) oraz Izba Wydawców Prasy wnieśli o wydanie postanowienia o 
odmowie przyjęcia obu skarg kasacyjnych do rozpoznania. 
 
Sąd Najwyższy zważył co następuje: 
 
 
Obie skargi kasacyjne nie kwalifikowały się do przyjęcia celem ich 
merytorycznego rozpoznania.  
Z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego dotyczącego tej przesłanki 
przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 1 
k.p.c. wynika, że przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi 

 
 
7 
kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne 
polega na sformułowaniu samego zagadnienia oraz wskazaniu argumentów 
prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, w tym także na 
sformułowaniu własnego stanowiska przez skarżącego. Wywód ten powinien być 
zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawieniu zagadnienia prawnego przez 
sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (por. postanowienia Sądu 
Najwyższego: z 9 maja 2006 r., V CSK 75/06; z 19 października 2012 r., III SK 
13/12). 
Przedstawienie 
okoliczności 
uzasadniających 
rozpoznanie 
skargi 
kasacyjnej ze względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne 
polega na sformułowaniu samego zagadnienia oraz wskazaniu argumentów 
prawnych, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, w tym także na 
sformułowaniu własnego stanowiska przez skarżącego. Wymogi te uzasadnione są 
publicznymi celami rozpoznania przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej (por. 
postanowienie Sądu Najwyższego z 25 października 2007 r., V CSK 356/07). 
Zagadnienie prawne musi być nie tylko powiązane z przepisami powołanymi w 
podstawie kasacyjnej, ale także uwzględniać podstawy samego orzeczenia (por. 
postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 kwietnia 2012 r., III SK 43/11; z 22 maja 
2012 r., III SK 45/11; z 4 lipca 2012 r., III SK 2/12; z 27 września 2012 r., III SK 
8/12; z 12 kwietnia 2013 r., III SK 32/12). 
Odnosząc powyższe wymogi w pierwszej kolejności skargi kasacyjnej 
powoda 2, Sąd Najwyższy stwierdza, że pierwsze i trzecie zagadnienie prawne nie 
spełnia utrwalonego w orzecznictwie Sądu Najwyższego wymogu, zgodnie z którym 
zagadnienie w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. musi zawierać w swej treści 
przepis (przepisy), na tle którego dany problem prawny powstaje (por. 
postanowienia Sądu Najwyższego: z 9 sierpnia 2012 r., III SK 4/12; z 4 lipca 
2012 r., III SK 3/12). 
Drugie 
zagadnienie 
prawne 
dotyczy 
zaś 
cząstkowego 
problemu 
wchodzącego w zakres szerszego zagadnienia prawnego, a mianowicie tego, czy 
art. 1071 Prawa autorskiego obejmuje porozumienia niezwiązane bezpośrednio z 
procesem zatwierdzania tabel wynagrodzeń autorskich przez Komisję Prawa 
Autorskiego. Jednakże w ocenie Sądu Najwyższego w obecnym składzie powyższy 
problem nie stanowi zagadnienia prawnego sprawy. Przypomnieć należy, że 

 
 
8 
decyzją Prezesa Urzędu za praktykę ograniczającą konkurencję uznano 
porozumienia powoda 1 z powodem 2, na mocy którego ustalono jednolite stawki 
wynagrodzeń autorskich pobieranych od użytkowników komercyjnych z tytułu 
sprzedaży utworów audiowizualnych na nośnikach przeznaczonych do własnego 
użytku osobistego. Zgodnie z ustaleniami Sądu Apelacyjnego powód 1 i powód 2 
zawarli (aneksowane później) porozumienie, w którym ustalono między innymi, że 
stawki opłat licencyjnych ustalone przez Komisję Prawa Autorskiego dla powoda 1 
będą stosowane także przez powoda 2 w odniesieniu do repertuaru podlegającego 
licencjonowaniu, a ponadto że strony porozumienia będą kierować się określonym 
kluczem podziału stawki inkasowanej za dany utwór audiowizualny reprodukowany 
na nośnikach przeznaczonych do własnego użytku osobistego nabywców. W 
porozumieniu ustalono również, że powodowie w zawieranych przez siebie 
umowach będą stosowali określone stawki minimalne za 1 egzemplarz nośnika. W 
niniejszej sprawie występuje zatem problem prawny dotyczący wyłączenia 
zastosowania zakazu porozumień ograniczających konkurencję przewidzianego w 
uokik 2000 z uwagi na określone w przepisach Prawa autorskiego zasady 
zawierania porozumień przez OZZ. Konkretnie zaś chodzi o wykładnię art. 1071 
Prawa autorskiego w zakresie dotyczącym sformułowania „pobór wynagrodzeń”, a 
jeszcze bardziej szczegółowo – czy pod pojęciem porozumienia dotyczącego 
poboru wynagrodzeń należy rozumieć także porozumienia się dwóch OZZ w 
przedmiocie wysokości tych wynagrodzeń. Drugie zagadnienie prawne skargi 
kasacyjnej powoda 2 rozmija się zaś z tym problemem prawnym. Ponadto, w 
przekonaniu Sądu Najwyższego, odpowiedź na tak postawione pytanie, w 
kontekście treści i celów art. 1071 Prawa autorskiego oraz art. 3 uokik 2000, jest 
oczywista: możliwość zawarcia przez OZZ porozumienia dotyczącego poboru 
wynagrodzeń z tytułu korzystania z utworów objętych zarządem tych organizacji nie 
wyłącza zastosowania przepisów prawa antymonopolowego do porozumienia, 
ustalającego stawki tych wynagrodzeń. 
Niezależnie od powyższego, uzasadnienie drugiego zagadnienia prawnego 
skargi kasacyjnej powoda 2 nie odpowiada wymogom sprecyzowanym w 
ukształtowanym już orzecznictwie Sądu Najwyższego w sprawach z zakresu 
ochrony konkurencji i regulacji.  

 
 
9 
Przechodząc z kolei do oceny wniosku o przyjęcie do rozpoznania skargi 
kasacyjnej powoda 1, Sąd Najwyższy stwierdza, że nie jest ona oczywiście 
uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Powołane przez skarżącego 
fragmenty uzasadnienia, choć mogą wydawać się dyskusyjne z punktu widzenia 
istoty prawa ochrony konkurencji i zarzucanej w niniejszej sprawie praktyki, nie 
dowodzą oczywistej zasadności skargi kasacyjnej w kontekście pozostałych 
wywodów uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego odnoszących się do 
stanowiska Sądu Okręgowego w zakresie rynku właściwego. Uzasadnienie wyroku 
nie wskazuje bowiem na to, aby Sąd Apelacyjny zastosował art. 5 ust. 1 pkt 1 uokik 
2000 bez uwzględnienia rynku właściwego. Powołane przez powoda 1 fragmenty 
uzasadnienia wyroku Sądu drugiej instancji i zawarte w nich zapatrywania są 
konsekwencją tego, że zakwestionowane przez Prezesa Urzędu porozumienie 
zostało zawarte między konkurentami i dotyczy ustalenia cen. Wolą prawodawcy w 
takich wypadkach nie stosuje się zaś instytucji porozumień bagatelnych, dla 
aplikowania której wielkość udziału w rynku właściwym ma podstawowe znaczenie.  
Sąd Najwyższy stwierdza, że deprecjonowanie znaczenia prawidłowego 
ustalenia rynku właściwego w tego rodzaju sprawach z zakresu ochrony 
konkurencji nie jest prawidłowe, aczkolwiek samo w sobie nie wpływa na oczywistą 
zasadność skargi kasacyjnej. Jak już wyjaśniano to wielokrotnie w orzecznictwie 
Sądu Najwyższego, ustalenie rynku właściwego w sprawie antymonopolowej ma 
istotne znaczenie dla wychwycenia reperkusji zachowań przedsiębiorców dla 
zjawiska konkurencji, a przez to dla wyciągnięcia prawnych konsekwencji tych 
zachowań przez organ antymonopolowy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 12 
kwietnia 2013 r., III SK 28/12). Wskazuje na zasady działania danego rynku. Może 
w 
konsekwencji 
rzutować 
na 
ostateczną 
kwalifikację 
porozumienia 
jako 
zakazanego porozumienia ograniczającego konkurencję. Jest tak w szczególności 
w przypadku porozumień, które z uwagi na swoją treść (przedmiot) odpowiadają 
formalnie jednemu z nazwanych porozumień ograniczających konkurencję z art. 5 
ust. 1 pkt 1 uokik 2000, ale w rzeczywistości z uwagi na zasady działania danego 
rynku właściwego nie mają antykonkurencyjnego charakteru. Ich celem nie jest 
bowiem ograniczenie konkurencji, na co wskazuje między innymi kontekst 
gospodarczy w jakim zostały zawarte. Ten z kolei determinuje sposób działania 

 
 
10
przedsiębiorców na rynku właściwym, ustalony w ramach analizy tego rynku. W 
rezultacie nie każde porozumienie, którego przedmiotem jest ustalenie cen, nawet 
gdy jest to porozumienie między konkurentami, jest faktycznie (pragmatycznie) 
objęte zakazem z art. 5 ust. 1 pkt 1 uokik 2000 i uzasadnia podjęcie przez Prezesa 
Urzędu interwencji w ochronie interesu publicznego. 
Odnosząc się do zagadnienia prawnego wniosku powoda 1 o przyjęcie 
skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy stwierdza, że ustalenie jego 
treści w zakresie problemu prawnego, który miałby zostać rozstrzygnięty przy 
rozpoznawaniu skargi kasacyjnej nasuwa szereg trudności. Zagadnienie prawne 
zostało bowiem skonstruowane na bazie złożonej z przepisu prawa procesowego 
(art. 316 § 1 k.p.c.) oraz przepisów prawa materialnego (art. 3 uokik 2000 oraz art. 
3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów oraz 
przepisów art. 108-110 Prawa autorskiego oraz art. 1101 i n. Prawa autorskiego). W 
rezultacie wskazany przez powoda 1 problem prawny dotyczy zagadnienia 
stosowania przez sądy orzekające w sprawie z odwołania od decyzji Prezesa 
Urzędu przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie orzekania (art. 1101 
i n. Prawa autorskiego, wprowadzonych na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2010 r.) 
do weryfikacji decyzji Prezesa Urzędu wydanej pod rządami uokik 2000 i 
dotyczącej zachowania powoda 1 z 2003 r. w kontekście unormowania 
wynikającego z art. 3 ust. 1 uokik 2000. Jednocześnie w zagadnieniu prawnym 
powód 1 powołuje się na problem stosowania art. 3 ust. 1 uokik 2000 w związku z 
przepisami art. 108-110 Prawa autorskiego, które obowiązywały w dacie zawierania 
przez powoda porozumienia zakwestionowanego następnie przez Prezesa Urzędu 
oraz stosowania art. 3 ust. 1 uokik 2000 w związku z art. 1101 i n. Prawa 
autorskiego do oceny zawartego porozumienia. W samej zaś treści zagadnienia 
prawnego powód 1 stawia problem, czy działanie Sądu drugiej instancji w niniejszej 
sprawie nie narusza spójności systemu prawa, poprzez zastosowanie do oceny 
porozumienia zawartego przez powoda w 2003 r. wyłącznie art. 3 ust. 1 uokik 2000 
z pominięciem przepisów art. 108-110 Prawa autorskiego w brzmieniu z okresu 
zawierania porozumienia oraz z pominięciem późniejszych przepisów art. 1101 i n. 
Prawa autorskiego, które to przepisy wyłączają zastosowanie uokik 2000 w 
niniejszej sprawie. 

 
 
11
Z uzasadnienia wniosku o przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej 
powoda 1 wynika jednak, że istota tego zagadnienia polega przede wszystkim na 
rozstrzygnięciu 
kwestii 
dopuszczalności 
stosowania 
zakazu 
porozumień 
ograniczających konkurencję w niniejszej sprawie z uwagi na zawartą w Prawie 
autorskim regulację prawną w zakresie współdziałania OZZ, a dopiero w dalszej 
kolejności aspektów intertemporalnych, wynikających ze zmiany stanu prawnego w 
okresie między zawarciem porozumienia, wydaniem decyzji przez Prezesa Urzędu 
oraz datą orzekania przez Sąd Apelacyjny. Rzutuje to na wymogi, jakie powinna 
spełniać treść uzasadnienia wniosku, aby przekonać Sąd Najwyższy o 
publicznoprawnej 
potrzebie 
rozstrzygnięcia 
zagadnienia 
prawnego 
przedstawionego przez powoda 1. 
W tym zakresie Sąd Najwyższy stwierdza, że uzasadnienie nie zawiera 
wywodu, z którego wynikałoby, że zawarte w przepisach Prawa autorskiego 
unormowania dotyczące ustalania wynagrodzeń pobieranych przez OZZ wyłączają 
zastosowanie przepisów uokik 2000 z racji tego, że przewidują „ograniczenie 
konkurencji dopuszczone na mocy innej ustawy” w rozumieniu art. 3 ust. 1 uokik 
2000. Powód 1 zakłada, że nowe przepisy Prawa autorskiego wyłączają 
zastosowanie uokik 2000, poprzestając na przywołaniu stanowiska Sądu 
Najwyższego wyrażonego w wyroku z 2 kwietnia 2009 r., III SK 19/08. Wyrok ten 
dotyczył 
jednak 
kwalifikowania 
jako 
praktyki 
ograniczającej 
konkurencję 
posługiwania się przez OZZ stawkami opłat licencyjnych zatwierdzonymi przez 
Komisję Prawa Autorskiego, której decyzja w tej kwestii została następnie uchylona 
przez sądy administracyjne. Odnosił się zatem do wykładni i stosowania art. 3 ust. 
1 uokik 2000 w zakresie obejmującym ewentualne indywidualne praktyki 
ograniczające 
konkurencję 
o 
charakterze 
eksploatacyjnym. 
Z 
poglądów 
wyrażonych w tym wyroku nie można jednak wyprowadzać bezpośrednio 
założenia, zgodnie z którym przepisy Prawa autorskiego dotyczące ustalania 
wysokości wynagrodzeń pobieranych przez OZZ wyłączają zastosowanie 
przepisów ustawy antymonopolowej do oceny takiego porozumienia, jakie zostało 
zakwestionowane przez Prezesa Urzędu w niniejszej sprawie. W konsekwencji nie 
ma zatem potrzeby rozstrzygania zagadnienia w tej części, która dotyczy art. 316 § 
1 k.p.c. i wpływu zmiany przepisów prawa normujących zachowanie przedsiębiorcy 

 
 
12
po wydaniu decyzji Prezesa Urzędu na podstawę prawną sądowej kontroli 
legalności i celowości tej decyzji. 
Stwierdzając zatem, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia obu skarg 
kasacyjnych do rozpoznania, określone w art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy na 
podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., a w odniesieniu do kosztów zastępstwa prawnego w 
postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 98 § 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. 
oraz § 12 ust. 4 w związku z § 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości  z 
dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz 
ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę 
prawnego ustanowionego z urzędu, orzekł jak w sentencji.