III SAB/WR 2/24

III SAB/Wr 2/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-02-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anetta Chołuj
Barbara Ciołek /przewodniczący/
Magdalena Jankowska-Szostak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6209 Inne o symbolu podstawowym 620
659
Hasła tematyczne
Służba zdrowia
Sygn. powiązane
II GSK 1056/25 - Wyrok NSA z 2025-10-29
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
*Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par.1 pkt 3, par. 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, (sprawozdawca), Sędzia WSA Anetta Chołuj, , po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 6 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. w przedmiocie udostępnienia dokumentacji medycznej I. stwierdza, że W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. przewlekle prowadził postępowanie w sprawie z wniosku strony skarżącej; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje organ do załatwienia sprawy w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. dalej idącą skargę oddala; V. zasądza od W. Sp. z o.o. z siedzibą we W. na rzecz strony skarżącej kwotę100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Pismem z 30 listopada 2023 r. P. P. (dalej: strona, skarżący) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie wydania pełnej dokumentacji medycznej przez W. Sp. z o.o. we W. (dalej: spółka, przychodnia, podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych, organ).
Strona wniosła skargę na podstawie art. 50 § 1, w zw. z art. 3 ust. 2 pkt. 8, w zw. z art. 52 § 1, art. 53 § 2b, art. 54 § 1 oraz art. 57 § 1 pkt. 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako p.p.s.a.).
Na podstawie art. 57 § 1 pkt 3 p.p.s.a., strona zarzuciła naruszenie art. 8 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako k.p.a.), art. 12 § 1 k.p.a., art. 35 § 1 i 3 k.p.a., art. 36 § 1 k.p.a. i art. 37 § 5 k.p.a. poprzez przekroczenie terminów załatwienia sprawy, tj., przewlekłe prowadzenie sprawy przez spółkę. Strona wniosła o: 1) stwierdzenie przewlekłego prowadzenia sprawy przez przychodnię i niezałatwienia sprawy w terminie; 2) zobowiązanie spółki do załatwienia sprawy w terminie 30 dni od daty otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 3) przyznanie od spółki na jej rzecz sumy pieniężnej w kwocie 5.000,00 zł (słownie: pięć tysięcy złotych) na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.; 4) nałożenie na spółkę grzywny w wysokości 10.000,00 zł (słownie: dziesięć tysięcy złotych), celem poprawy pracy przychodni na rzecz pacjentów tejże placówki, z przeznaczeniem na rzecz Kliniki O. we W.
Jednocześnie skarżący podniósł, że do dnia złożenia skargi nie został poinformowany o przekazaniu ponaglenia do organu drugiej instancji.
Skarżący wyjaśnił, że sprawa dotyczy wydania pełnej dokumentacji medycznej, wraz z wynikami badań od specjalistów, w których posiadaniu jest nadal przychodnia. Strona podkreśliła, że o wydanie powyższych dokumentów wniosła w dniu 15 października 2023 r. i do chwili wniesienia skargi nie otrzymała pełnej dokumentacji medycznej. Strona oświadczyła, że kopie, które zostały do niej wysłane były nieczytelne, nie przesyłano wielu odbytych wizyt, w ogóle nie zostały przesłane wyniki badań oraz wizyty od specjalistów, które doręczyła przychodni. Skarżący zaznaczył, że prosił ponownie o przesłanie nowej kopii, wyjaśnił również, że prośbę o udostępnienie dokumentacji medycznej uzasadnił potrzebą przedstawienia jej w NFZ i Izbie Lekarskiej. Strona poinformowała, że kierownik przychodni skreślił ją wraz z rodziną z listy swoich pacjentów i wskazała, że skargę na postępowanie kierownika placówki medycznej złożyła cała jej rodzina w NFZ i u Rzecznika Praw Pacjenta.
Skarżący podkreślił, że wniesione ponaglenie z 25 października 2023 r. w formie zawiadomienia do kierownika przychodni wraz z drugą petycją o ponowne wysłanie prawidłowo przygotowanej i pełnej dokumentacji medycznej nie przyniosło oczekiwanych rezultatów do dnia dzisiejszego. Skarżąca strona podniosła, że przychodnia powinna załatwić niniejszą sprawę niezwłocznie tymczasem strona oczekuje na rozstrzygniecie już ponad sześć tygodni.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik spółki wniósł o jej oddalenie w całości. Spółka przyznała, że za pośrednictwem wiadomości e-mail z 15 października 2023 r. skarżący zwrócił się do przychodni o wydanie swojej dokumentacji medycznej i podkreślił, że 20 października 2023 r. dokumentacja medyczna została za pośrednictwem Poczty Polskiej przesłana skarżącemu, zaś 24 października 2023 r. została skutecznie doręczona. Pełnomocnik zgodził się, że w treści pisma z 25 października 2023 r. zatytułowanego jako "zawiadomienie do kierownika przychodni W. o naruszeniu naszych praw pacjenta w medycznej placówce publicznej" podniesiono szereg zastrzeżeń co do udostępnienia dokumentacji medycznej, w tym m.in. niekompletność, krzywo wydrukowane strony, brak numeracji stron czy też brak złączenia stron zszywaczem, lub brak chronologii wizyt wielokrotnie przy tym podkreślając, że działanie tego rodzaju to łamanie praw pacjenta oraz naruszenie godności pacjenta. Spółka nie była jednak w stanie zweryfikować jakie konkretne, rzekome nieprawidłowości miała zawierać dokumentacja medyczna skarżącego, wobec powyższego nie było możliwe, w opinii placówki, uczynienie zadość żądaniu skarżącego.
W dalszej części odpowiedzi na skargę przywołano treść art. 26 ust. 1, art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (obecnie Dz. U. z 2024 r., poz. 581, dalej jako u.p.p.) i wyjaśniono, że skarżącemu udostępniono wnioskowaną dokumentację medyczną w sposób określony w art. 27 ust. 1 pkt 2 u.p.p. poprzez sporządzenie kopii dokumentacji, a następnie przesłano ją za pośrednictwem operatora pocztowego. Spółka podkreśliła, że co prawda skarżący wskazywał na "różne naruszenia praw pacjenta", jednak nie wyjaśnił konkretnie na czym te naruszenia miały polegać, ani nie wskazał które przepisy obowiązującego prawa zostały naruszone. Przychodnia nadmieniła, że art. 27 ust. 1 u.p.p. nie wprowadza terminu, w jakim dokumentacja medyczna powinna zostać udostępniona podmiotom uprawnionym w tym zakresie, zaznaczyła jednak, że udostępniła dokumentację medyczną skarżącemu w dniu 20 października 2023 r., tj. cztery dni od wpływu wniosku. Spółka zacytowała treść § 70 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2020 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (obecnie Dz. U. z 2024 r., poz. 798, dalej jako rozporządzenie) oraz 35 § 1 k.p.a. i wskazała, że wniosek o udostępnienie dokumentacji medycznej wpłynął do przychodni 15 października 2023 r., zaś już w dniu 20 października 2023 r. spółka przesłała skarżącemu wnioskowaną dokumentację.
Spółka podkreśliła, że w orzecznictwie przyjmuje się, że udostępnienie dokumentacji medycznej następuje w formie czynności materialno-technicznej i w tym zakresie nie stosuje się przepisów k.p.a. W konsekwencji spółka podkreśliła, że w przedmiotowej sprawie nie mają zastosowania przepisy k.p.a. i miesięczny termin wskazany w art. 35 § 3 k.p.a., na który powołuje się skarżący. Przychodnia wskazała jednak, że nawet gdyby przyjąć odmiennie to należy zważyć, iż spółka udostępniła skarżącemu wnioskowaną dokumentację medyczną przed upływem miesięcznego terminu, tj. przed 14 listopada 2023 r., uczyniła to w terminie czterech dni od dnia wpływu wniosku skarżącego. Ponadto wskazała, że wbrew twierdzeniom skarżącego, do przychodni nie wpłynęło ponaglenie, albowiem ponaglenie jest podaniem (żądaniem), do którego stosuje się m.in. art. 63 k.p.a., natomiast w piśmie skarżącego z 25 października 2023 r. brak było żądania stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości oraz wykazania, że spółka mogła załatwić sprawę przed upływem terminu, w konsekwencji przyjęto, że pismo to stanowiło wniosek o uzupełnienie dokumentacji medycznej. W opinii przychodni nie zostało ono należycie sporządzone, wobec powyższego niemożliwe było jego zrealizowanie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, wyraźnie podkreślono, że podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnił skarżącemu wnioskowaną dokumentację medyczną w terminie krótszym niż miesiąc. Wskazano, że u.p.p. przewiduje możliwość udostępnienia dokumentacji medycznej także do wglądu w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych z zapewnieniem możliwości sporządzenia notatek lub zdjęć, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, czy też na informatycznym nośniku danych. Natomiast w opinii spółki skarżący w wypadku zastrzeżeń co do sposobu udostępnienia dokumentacji medycznej w formie papierowej bez przeszkód mógł zwrócić się do podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych o udostępnienie ww. dokumentacji w dowolnej innej formie przewidzianej prawem. Zdaniem spółki nie jest uprawniony zarzut skarżącego, jakoby podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych przekroczył termin do załatwienia sprawy (albowiem taki termin nie istnieje, gdyż obowiązujące przepisy prawa mówią jedynie o "braku zbędnej zwłoki" w zakresie udostępniania dokumentacji medycznej) czy też dopuścił się przewlekłości postępowania lub bezczynności. Ponadto w kwestii zarzutów rzekomej niekompletności dokumentacji medycznej podnoszonych przez skarżącego przychodnia nadmieniła, że są to jedynie twierdzenia, niepoparte dowodowo, zaś podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych przekazał skarżącemu całość posiadanej przez siebie dokumentacji medycznej. Pełnomocnik spółki podkreślił, że nieuzasadnione i nieuprawnione w żaden sposób są również wnioski skarżącego w przedmiocie wymierzenia grzywny oraz przyznania na rzecz skarżących sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. W opinii spółki w przedmiotowej sprawie nie doszło do przewlekłości żadnego rodzaju, albowiem podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych trzykrotnie udostępnił skarżącemu wnioskowaną dokumentację medyczną, toteż uznać należało, iż sprawa została załatwiona w całości. Jednocześnie spółka wskazała, że do odpowiedzi na skargę nie załącza dokumentacji medycznej skarżącej, a to z uwagi na art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (obecnie t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1287 ze zm.), zgodnie z którym lekarz ma obowiązek zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu, a także z uwagi na treść art. 27 ust. 1 pkt 3) u.p.p., zgodnie z którym dokumentacja medyczna jest udostępniana przez wydanie oryginału za potwierdzeniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, na żądanie organów władzy publicznej albo sądów powszechnych.
W pismach procesowych składanych do Sądu (5 lutego 2024 r., 23 kwietnia 2024 r., 23 maja 2024 r., 4 i 14 sierpnia 2024 r., 1 września 2024 r.) skarżący opisywał konflikt pomiędzy nim jako pacjentem, a podmiotem świadczącym usługi medyczne i konsekwentnie twierdził, że przychodnia przysłała tylko raz kopie dokumentacji medycznej, ale tylko wewnętrznej i to niepełnej, i że nadal nie posiada żadnego dokumentu zewnętrznego, który stanowi również dokumentację pacjenta zgodnie z ustawą o Prawie Pacjenta, gdyż jest nadal w posiadaniu spółki. Natomiast otrzymał kopię wersji papierowej dokumentacji medycznej, ale nie był w stanie jej odczytać, brak było również wielu wizyt i dokumentacji zewnętrznej. Podkreślił, że potrzebuje pełnej dokumentacji w celu kontynuacji leczenia w innej placówce medycznej bowiem ze spółki został wykreślony. Podkreślił również, że 5 sierpnia 2024 r. kierownik przychodni odmówił mu udostępnienia do wglądu jego dokumentacji w placówce.
W piśmie procesowym z 15 kwietnia 2024 r. pełnomocnik spółki podkreślił, że skarżący otrzymał całość wnioskowanej dokumentacji medycznej. Po raz pierwszy skarżącemu przesłano ww. dokumentację w październiku 2023 r.
Spółka wyjaśniła, że skarżący regularnie był informowany, iż oryginał znajdującej się w siedzibie spółki dokumentacji medycznej dostępny jest do wglądu dla skarżącego w godzinach pracy przychodni w obecności pracownika spółki, po wcześniejszym umówieniu terminu przeglądania tej dokumentacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji oraz na przewlekłe prowadzenie postępowania przez te organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga do Sądu przysługuje w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na przewlekłość organu, obowiązany jest w pierwszej kolejności ustalić, czy sprawa, w której została wniesiona skarga, jest sprawą określoną w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Następnie powinien rozważyć, czy dopuszczalność skargi uwarunkowana jest zachowaniem określonego trybu przeciwdziałania przewlekłości oraz czy taki tryb przed wniesieniem skargi został wyczerpany. W dalszej kolejności, o ile wynik badania dwóch pierwszych kwestii będzie pozytywny, sąd musi ustalić, czy organowi można przypisać przewlekłość czyli czy prowadził on postępowanie dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.
W uzasadnieniu uchwały NSA z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 wskazano, że stwierdzenie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., iż organ dopuścił się bezczynności/przewlekłości, następuje w wyniku uwzględnienia skargi na bezczynność/przewlekłość, której przedmiot określony jest zdefiniowanym w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. stanem bezczynności/przewlekłości, istniejącym w dacie wniesienia skargi i zakwestionowanym ponagleniem. Z tego powodu należy przyjąć, że ocena zasadności skargi na bezczynność/przewlekłość może być dokonana jedynie na dzień wniesienia skargi (por. analogicznie T. Woś [w] T. Woś, H. Knysiak-Sudyka, M Romańska; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, komentarz, 6 wyd., str. 876; A. Kabat [w] B. Dauter, A. Kabat. M. Niezgódka- Medek; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 7, str. 490). Stan przewlekłości organu ocenia się zatem na dzień wniesienia skargi.
W rozpoznawanej sprawie skarga dotyczy przewlekłości w udostępnieniu skarżącego jego własnej dokumentacji medycznej.
Oceny dopuszczalności skargi na przewlekłość w udostępnieniu dokumentacji medycznej należy dokonywać w świetle art. 51 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym każdy ma prawo dostępu do dotyczących go urzędowych dokumentów i zbiorów danych. Ograniczenie tego prawa może określić ustawa. W dalszej kolejności należy więc posłużyć się art. 26 ust. 1 u.p.p., zgodnie z którym podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta. Sposoby udostępniania dokumentacji medycznej wymienione zostały w art. 27 tej ustawy, a mianowicie są to: 1) wgląd w dokumentację w miejscu udzielania świadczeń zdrowotnych, z wyłączeniem medycznych czynności ratunkowych, albo w siedzibie podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, z zapewnieniem pacjentowi lub innym uprawnionym organom lub podmiotom możliwości sporządzania notatek lub zdjęć, 2) sporządzenie wyciągów, odpisów, kopii lub wydruku, 3) wydanie oryginału za pokwitowaniem odbioru i z zastrzeżeniem zwrotu po wykorzystaniu, na żądanie organów władzy publicznej albo sądów powszechnych, a także w przypadku gdy zwłoka w wydaniu dokumentacji mogłaby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia pacjenta, 4) za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, 5) na informatycznym nośniku danych. Nie bez znaczenia dla oceny dopuszczalności skargi jest też § 70 rozporządzenia, w myśl którego dokumentację udostępnia się z zachowaniem jej integralności, poufności oraz autentyczności, bez zbędnej zwłoki (ust. 1), w przypadku gdy dokumentacja jest udostępniana w formie wydruku, osoba upoważniona przez podmiot potwierdza jego zgodność z dokumentacją i opatruje swoim oznaczeniem, zawierającym imię (imiona), nazwisko, stanowisko i podpis. Wydruk sporządza się w sposób umożliwiający identyfikację osoby udzielającej świadczeń zdrowotnych, zgodnie z § 10 pkt 3 (ust. 2), wydruk dokumentacji medycznej z SWD PRM nie wymaga potwierdzenia, o którym mowa w ust. 2 (ust. 2a), w przypadku udostępnienia dokumentacji w postaci papierowej w sposób określony w art. 27 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta pozostawia się kopię lub pełny odpis wydanej dokumentacji (ust. 3). Należy też wskazać na § 71 rozporządzenia, który stanowi, że w przypadku gdy udostępnienie dokumentacji nie jest możliwe, odmowę przekazuje się w postaci elektronicznej albo papierowej, zgodnie z żądaniem uprawnionego organu lub podmiotu. W każdym przypadku wymagane jest podanie przyczyny odmowy.
Ponadto w świetle powołanych przepisów ustawy o prawach pacjenta oraz rozporządzenia i w orzecznictwie sądów administracyjnych (z którym Sąd orzekający w tej sprawie się zgadza) przyjmuje się, że zakład opieki zdrowotnej jest zakładem administracyjnym, który z uwagi na unormowania stanowiące podstawę tworzenia i działalności tego rodzaju zakładów, w określonym zakresie wykonuje funkcje z zakresu administracji publicznej. Zaznaczenia wymaga, że do takich podmiotów należą również podmioty lecznicze prowadzące działalność w jednej z form przewidzianych dla wykonywania działalności gospodarczej, jeżeli bowiem prywatny podmiot realizuje część świadczeń na podstawie na podstawie kontraktu z NFZ to stosunek prawny pomiędzy takim zakładem a pacjentem, w zakresie udostępniania pacjentowi dotyczącej jego osoby dokumentacji medycznej jest stosunkiem administracyjnoprawnym, udostępnienie zaś tej dokumentacji następuje w drodze działania (czynności) zakładu, które może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego.
Wyczerpującej oceny tej kwestii dokonał już Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OSA 1/03, LEX nr 80109, wskazując, że sprawa o udostępnienie pacjentowi dokumentacji medycznej nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej, gdyż takiej prawnej formy załatwienia tej sprawy nie przewiduje ustawa. Udostępnienie dokumentacji medycznej pacjentowi następuje w drodze działania (czynności) zakładu. Jest to czynność w sprawie uznania uprawnienia pacjenta wynikającego z mocy przepisu prawa. Takimi czynnościami (aktami) z zakresu administracji publicznej są wszelkie akty (czynności), działania i sprawy, które nie mają charakteru cywilnoprawnego, załatwiane przez organy administracji publicznej w szerokim tego słowa znaczeniu, w tym także przez zakłady administracyjne. W sprawach dotyczących tego rodzaju czynności lub aktów przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Sąd orzekający w tej sprawie powyższe stanowisko podziela w odniesieniu do przepisów obecnie obowiązujących ustaw o ustroju sądów administracyjnych i postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W konsekwencji skarga na przewlekłość postępowania w sprawie czynności w zakresie wydania dokumentacji medycznej jako czynności materialno-technicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 12 stycznia 2017 r. , sygn. akt II SAB/Go 156/16 i powołane w nim orzecznictwo).
Sąd wyraźnie podkreśla, że przyjęcie, iż w tej sprawie do udostępniania dokumentacji medycznej nie mają zastosowania przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie oznacza, że działania placówki świadczącej usługi medyczne poddane kontroli sądu administracyjnego mogą być dowolne i nie ograniczone żadnymi terminami. W tym miejscu należy przywołać treść art. 17 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji, dalej jako EKDA, zgodnie z którym urzędnik zapewni, że w sprawie każdego wniosku lub każdego zażalenia skierowanego do instytucji zostanie podjęta decyzja w stosownym terminie, niezwłocznie, a w żadnym razie nie później niż w dwa miesiące od daty wpływu tego wniosku lub zażalenia. Taka sama zasada obowiązuje w odniesieniu do odpowiedzi na pisma jednostek i do przekazywania odpowiedzi na informacje administracyjne przekazywane przez urzędnika swoim przełożonym wraz z prośbą o wydanie poleceń w sprawie podjęcia koniecznych decyzji (ust.1). Mając na uwadze treść art. 17 EKDA oraz przywołane w treści uzasadnienia wyroku przepisy art. 26 ust 1 u.p.p. w zw. z § 70 ust. 1 rozporządzenia oraz okoliczność, że skarżący domaga się dostarczenia dokumentacji medycznej dotyczącej jego osoby, będącej w posiadaniu przychodni, Sąd przyjmuje, że sprawa powinna być załatwiona niezwłocznie, czyli tak szybko jak jest to możliwe.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił z prośbą o udostępnienie dokumentacji medycznej dotyczącej wizyt w przychodni. Bezspornym jest, że placówka medyczna przesłała skarżącemu kopie sporządzonej dokumentacji za pośrednictwem poczty polskiej.
Nie uszło jednak uwadze Sądu, że 25 października 2023 r. w piśmie skierowanym do spółki strona ponowiła swoją prośbę wskazując, że przesłana dokumentacja nie czyniła zadość żądaniu skarżącego. Podkreśliła, że otrzymane kopie były krzywo wydrukowane, co spowodowało, że niektórych opisów wizyt nie widać było w całości, przesłane strony nie były podliczone i oznakowane, wizyty nie zostały skopiowane w odpowiedniej kolejności, strony różniły się góra/dół. W konsekwencji strona prosiła o udostępnienie w całości dokumentacji medycznej zgodnie z obowiązującymi procedurami, w odpowiedniej formie, ponadto skarżący wniósł o udostępnienie dowodów odwoływania wizyt w przychodni.
Jak wynika z akt administracyjnych w sprawie brak jest jakiejkolwiek reakcji na prośbę strony skarżącej z dnia 25 października 2023 r., wobec czego strona pismem z 30 listopada 2023 r. wniosła skargę do WSA we Wrocławiu. Spółka w odpowiedzi na skargę podkreśliła natomiast, że pismo z 25 października 2023 r. stanowiło wniosek o uzupełnienie dokumentacji medycznej, jednakże, w opinii spółki, nie zostało ono należycie sporządzone, wobec powyższego niemożliwe było jego zrealizowanie.
Z takim przedstawieniem sprawy Sąd orzekający nie może się zgodzić.
Należy wyjaśnić, że w myśl art. 51 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 26 ust. 1 u.p.p. oraz § 70 ust. 1 rozporządzenia dokumentację medyczną pacjenta na jego żądanie udostępnia się niezwłocznie/bez zbędnej zwłoki. Natomiast z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. O przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie przedstawić zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych), pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia lub pozornych. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym jednak na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie więc opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok WSA we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt II SAB/Wr 69/15 oraz o sygn. akt II SAB/Wr 7/16, i sygn. III SAB/Wr 5/17).
Nadto w judykaturze wskazuje się, że oceniając zwłokę organu w załatwieniu konkretnej sprawy administracyjnej nie można abstrahować od jej indywidualnego charakteru. Tym samym rozsądny termin postępowania musi zostać określony w świetle wszystkich okoliczności danej sprawy oraz w oparciu o takie kryteria jak: złożoność sprawy, postawę samej strony skarżącej i właściwych organów, znaczenie przedmiotu postępowania dla strony skarżącej.
Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy wskazać należy, że skoro wolą strony było domaganie się pełnej dokumentacji medycznej dotyczącej jej osoby to obowiązkiem placówki medycznej było udostępnienie dokumentacji indywidualnej rozumianej w myśl § 2 ust. 2 rozporządzenia, zgodnie z którym dokumentacja indywidualna obejmuje: 1) dokumentację indywidualną wewnętrzną - przeznaczoną na potrzeby podmiotu; 2) dokumentację indywidualną zewnętrzną - przeznaczoną na potrzeby pacjenta.
Dokumentację indywidualną zewnętrzną stanowią natomiast – zgodnie z § 2 ust. 4 rozporządzenia:
1) skierowanie do szpitala lub innego podmiotu, udzielającego stacjonarnych i całodobowych świadczeń zdrowotnych innych niż szpitalne;
2) skierowanie na badanie diagnostyczne, konsultację lub leczenie;
2a) skierowanie na szczepienie przeciwko COVID-19;
3) karta przebiegu ciąży;
4) książeczka zdrowia dziecka;
5) karta informacyjna z leczenia szpitalnego;
5a) karta segregacji medycznej - w przypadku, o którym mowa w § 20a ust. 3;
6) informacja dla lekarza kierującego świadczeniobiorcę do poradni specjalistycznej lub leczenia szpitalnego o rozpoznaniu, sposobie leczenia, rokowaniu, ordynowanych produktach leczniczych, środkach spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyrobach medycznych, w tym okresie ich stosowania i sposobie dawkowania oraz wyznaczonych wizytach kontrolnych, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 137 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 146);
6a) Indywidualny Plan Opieki Medycznej;
7) książeczka szczepień, o której mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi;
7a) Karta Szczepień;
8) karta medycznych czynności ratunkowych;
8a) karta medyczna lotniczego zespołu ratownictwa medycznego;
9) zaświadczenie, orzeczenie, opinia;
10) dokumentacja określona w innych przepisach prawa powszechnie obowiązującego.
O ile spółka nie była pewna w jakiej formie i w jakim zakresie należy spełnić żądanie strony skarżącej, powinna w tej kwestii wystosować stosowne zapytanie do strony dążąc tym samym do sytuacji aby postępowanie prowadzone było nie dłużej niż jest to niezbędne do jego załatwienia.
Bezspornym jest, że spółka była w posiadaniu dokumentacji medycznej swojego pacjenta - strony postępowania, tak więc oczywistym jest, że na jego prośbę miała możliwość i obowiązek zareagować niezwłocznie, czego - na co wskazuje pozostawienie bez odpowiedzi pisma strony z 25 października 2023 r. - nie uczyniła. Tym samym w opinii Sądu pozostawała w zwłoce nie podejmując żadnych działań od momentu otrzymania pisma strony z 25 października 2023 r. do momentu wniesienia skargi, czyli w okresie ponad miesięcznym.
Spółka w odpowiedzi na skargę przyznała, że otrzymała żądanie strony, uznała je jednak jako żądanie uzupełniania dostarczenia dokumentacji medycznej, ale - co należy podkreślić - nie podjęła żadnych działań aby to żądanie zrealizować, pozostawiła je bez odpowiedzi do dnia wniesienia przez skarżącego skargi.
Takie zachowanie placówki medycznej, która przecież była w posiadaniu spornej dokumentacji i nie miała wątpliwość, że osoba która się jej domaga jest pacjentem, którego dokumentacja dotyczy, nie może zasługiwać na akceptację.
Powyższe stanowi, że prowadząc postępowanie w tej sprawie, placówka medyczna prowadzi je przewlekle, naruszając zasady i terminy określone w art. 26 ust. 1 u.p.p. oraz w § 70 ust. 1 rozporządzenia, o czym Sąd orzekł w pkt I sentencji wyroku.
Sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1 p.p.s.a.), co orzeczono w pkt II sentencji wyroku.
W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia, jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Ponadto rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Zdaniem Sądu, sytuacja taka w rozpatrywanej sprawie nie miała miejsca.
Stwierdzona przewlekłość nie wynikała wyłącznie z postawy (zaniechań) spółki, ale również z nieprecyzyjnych żądań samej strony skarżącej. Ponadto należy wziąć pod uwagę okoliczność, że przychodnia na pierwsze żądanie strony zareagowała niezwłocznie. Biorąc zatem pod uwagę powyższe oraz czas trwania postępowania, jak i opisaną wyżej postawę przychodni, Sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez spółkę nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
W konsekwencji Sąd odstąpił od uznania żądania strony w zakresie przyznania sumy pieniężnej i oddalił wnioski skarżącego w tym zakresie a także w zakresie wymierzenia spółce grzywny. Zgodnie z przyznaną prawem kompetencją (Sąd "może") - jednak nie będąc związany wnioskami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.) – nie musi takiej kwoty orzec. Sąd stwierdził, że opisana postawa spółki nie uzasadnia przyznania w sprawie sumy pieniężnej ani grzywny.
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
Z przedstawionych wyżej względów, Sąd - na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 § p.p.s.a. orzekł jak w pkt I, II, III i IV sentencji wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. (pkt V sentencji wyroku).