III SAB/Wr 34/25

III SAB/Wr 34/25 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2026-02-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Kuczyńska-Szczytkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
658
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 par. 1 pkt 6, art. 232 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.M. na bezczynność Wójta Gminy Marcinowice w przedmiocie rozpoznania wniosku dotyczącego naprawy drogi gminnej postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Pismem z 15 września 2025 r. J. M. (dalej: skarżący) wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy Marcinowice (dalej: organ) w przedmiocie rozpoznania wniosku dotyczącego naprawy drogi gminnej.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż stan bezczynności powstał w następstwie niezałatwienia w terminie sprawy dotyczącej naprawy drogi gminnej (działka nr 382 w Wirach) oraz nieudzielenia odpowiedzi na związane z tym pytania i wnioski. Podniósł także, że stan drogi gminnej jest katastrofalny i mimo regularnych interwencji organ nie podejmuje stosownych działań. Skarżący podał, że 27 kwietnia 2025 r. złożył kolejny formalny wniosek o wyrównanie i utwardzenie drogi. W odpowiedzi z 13 maja 2025 r. organ udzielił jedynie wymijających, ogólnych informacji, nie odnosząc się do możliwości i terminów realizacji wniosku skarżącego. Kolejnym pismem z 15 maja 2025 r. skarżący zwrócił się o udzielenie konkretnych informacji, w tym o wskazanie terminu przeglądu drogi oraz udostępnienie harmonogramu i kryteriów remontów. W odpowiedzi z dnia 18 czerwca 2025 r. organ, jak wskazał skarżący, jedynie podtrzymał poprzednio wyrażone stanowisko.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że udzielano skarżącemu odpowiedzi na wszelkie pisma i poinformowano go o planowanych działaniach zmierzających do realizacji zadania w granicach kompetencji organu oraz dostępnych środków budżetowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi wymaga bowiem uprzedniego zbadania dopuszczalności jej wniesienia
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143) zwanej dalej – w skrócie – "p.p.s.a." Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W przypadku wniesienia skargi na bezczynność, kontroli Sądu poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Jak przyjmuje się przy tym jednolicie w orzecznictwie, z bezczynnością organów administracyjnych mamy do czynienia wówczas, gdy organ ten, mimo istniejącego obowiązku nie załatwia sprawy w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie będąc właściwym (kompetentnym) do załatwienia owej sprawy. Innymi słowy, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie bądź zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej (por wyroki w sprawach: VIII SAB/Wa 43/17 z 28 września 2017 r.; IV SAB/Gl 184/17 z 29 września 2017 r.; II SAB/Lu 83/17 z 19 września 2017 r. dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sadów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej: "CBOSA"). Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają natomiast znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również okoliczność, czy bezczynność organu spowodowana została jego zawinioną lub niezawinioną opieszałością.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania wniosku dotyczącego naprawy drogi gminnej.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1153), zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadanie te obejmują sprawy gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego.
W myśl art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 889) zwanej dalej – w skrócie- "u.d.p.", organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg, jest zarządcą drogi. Jak stanowi natomiast ust. 2 pkt 4 tego przepisu, zarządcą dróg gminnych jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta.
W tym miejscu należy podkreślić, że przeprowadzenie inwestycji gminnej w zakresie naprawy drogi nie może być przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, ponieważ nie dotyczy realizacji obowiązków związanych z realizacją interesów konkretnego podmiotu, dla którego to działania ustawa przewiduje określony tryb postępowania w indywidualnej sprawie, przewidziany w art. 3 § 2 pkt 8 lub pkt 9 p.p.s.a. Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że z przepisów u.d.p. nie wynika dla gminy lub jej organów obowiązek niezwłocznego podjęcia wnioskowanych przez mieszkańców gminy czynności w zakresie budowy lub modernizacji konkretnej drogi gminnej. Zniszczenie drogi gminnej nie stanowi bowiem indywidualnej sprawy administracyjnej, której rozstrzygnięcie wymaga wydania aktu władczego ze strony organu administracji publicznej. Przepisy prawa materialnego nie statuują takiego uprawnienia skarżącego polegającego na żądaniu podjęcia przez organ w trybie administracyjnym czynności zmierzających do naprawienia dróg gminnych ani też uprawnienia wyegzekwowania od organu realizacji ww. obowiązku. Sąd nie może zatem nakazać organowi takiego działania jak wnioskowane w skardze (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 września 2013 r., sygn. akt II OSK 2234/13).
Nie można zatem skutecznie wnieść skargi na bezczynność organu w sprawie, w której brak jest materialnoprawnej podstawy do załatwienia sprawy poprzez wydanie decyzji, postanowienia lub innego aktu, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Skoro zatem brak jest przepisu powszechnie obowiązującego prawa publicznego, dającego podstawę do działania organu w formie władczej, nie można tym samym mówić o bezczynności i przewlekłym prowadzeniu postępowania przez organ w zakresie objętym kontrolą sądu administracyjnego (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 października 2020 r. sygn. akt VII SAB/Wa 132/20 i z dnia 28 grudnia 2022 r. sygn. akt II SAB/Wa 249/22).
Dochodzone w skardze działanie organu nie dotyczy także innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Dla rozpoznawanej sprawy oznacza to, że wniesiona skarga była niedopuszczalna, gdyż nie dotyczyła bezczynności organu w sprawie indywidualnych obowiązków lub uprawnień skarżącego, a więc takiej która mogłaby być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego
Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej okoliczności, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji). O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II sentencji).