III SAB/Wa 38/05

III SAB/Wa 38/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2006-02-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Alojzy Skrodzki /sprawozdawca/
Bożena Dziełak /przewodniczący/
Jerzy Płusa
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Sygn. powiązane
II FSK 699/06 - Wyrok NSA z 2006-12-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Jerzy Płusa, Asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Marcin Bącal, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2006 r. sprawy ze skargi M. T. na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych od sprzedaży nieruchomości oddala skargę
Uzasadnienie
Ze stanu faktycznego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że wnioskiem z dnia [...] marca 2001 r. M. T., dalej zwany Skarżącym, wystąpił do Urzędu Skarbowego W.- [...] o:
1) stwierdzenie, rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji Urzędu Skarbowego W.- [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...],
2) stwierdzenie nadpłaty w postaci nadmiernie pobranych przez Urząd Skarbowy W.- [...] odsetek w kwocie [...] zł,
3) zwrotu kwoty [...] zł wraz z odsetkami od tej kwoty od dnia [...] października 1999 r. tj. od dnia dokonania finalnego rozliczenia zobowiązań z tytułu PIT-23.
Izba Skarbowa w W., rozpoznając punkt pierwszy wniosku skarżącego, decyzją z dnia [...] maja 2001 r. nr [...] odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Skarbowego W. – [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. W wyniku złożonego odwołania od tej decyzji Minister Finansów decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Izby Skarbowej w W. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Skarbowego W.- [...] z dnia [...] grudnia 1997 r.
Po rozpoznaniu kwestii rażącego naruszenia prawa Naczelnik Urzędu Skarbowego W.- [...] decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. nr [...] rozpoznał wniosek w sprawie nadpłaty, odmawiając stwierdzenia nadpłaty z tytułu nadmiernie pobranych odsetek.
W złożonym w dniu [...] lutego 2004 r. odwołaniu od decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty, skarżący wniósł o uchylenie oraz zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uwzględnienie złożonych wniosków, alternatywnie o jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania skarżący stwierdził, iż Urząd Skarbowy nie rozpoznał jednego z wniosków, co do których wszczęte było niniejsze postępowanie a mianowicie -stwierdzenie wydania decyzji Urzędu Skarbowego W. – [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. z rażącym naruszeniem prawa. W ocenie skarżącego brak było w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego W.-[...] jakiegokolwiek uzasadnienia merytorycznego i prawnego wymaganego przepisami ustawy Ordynacja podatkowa.
Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z zawartym w odwołaniu zarzutem nie rozpoznania wniosku o stwierdzenie wydania decyzji Urzędu Skarbowego W.- [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. z rażącym naruszeniem prawa. W kwestii powyższego zarzutu organ drugiej instancji stwierdził, iż zarzut ten nie dotyczy zaskarżonej decyzji a wniosek w części dotyczącej stwierdzenia rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...] był rozpatrzony, przez Izbę Skarbową jako właściwą w sprawie, decyzją z dnia [...] maja 2001 r. nr [...] jak i Ministra Finansów (w postępowaniu odwoławczym) decyzją z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...]. Informację w tej sprawie skarżący otrzymał w piśmie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2003 r.
Z powyższą decyzją nie zgodził się Skarżący i wniósł w skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie o jej uchylenie w części dotyczącej nieuwzględnienia zarzutu skierowanego do decyzji Urzędu Skarbowego W.- [...] a dotyczącego odmowy stwierdzenia, że decyzja z dnia [...] grudnia 1997 roku została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wniósł o zmianę decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w tym zakresie - alternatywnie o uchylenie jej we wskazanym zakresie i skierowanie wniosku do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi Skarżący stwierdził, że wydana decyzja zawiera nieprawdziwe stwierdzenia. Skarżący podniósł, że nigdy nie żądał stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej a w swoim odwołaniu do Ministra Finansów przeciwko takiej zmianie kwalifikacji swojego wniosku protestował. Obecną skargę strona opiera na nadal nie rozpoznanym wniosku, gdyż przytoczonymi przez Izbę Skarbową decyzjami rozpoznano wniosek, którego skarżący nigdy nie składał. Skarżący wskazuje, że Izba Skarbowa powinna rozpoznać wniosek w trybie art. 245 § 2 i 3 ord. pod. Skarżący podniósł również, że załatwienie jego sprawy mogło być dokonane pozytywnie według starych przepisów (do [...] stycznia 2003 r.) w trybie art. 245, zaś według nowych przepisów w trybie art. 247 ord. pod. Zmiana przepisów od dnia [...] stycznia 2003 przesunęła jedynie kwestię pozostawienia w obiegu prawnym decyzji wydanej z naruszeniem prawa przy jednoczesnym wydaniu decyzji to stwierdzającej -z § 3 art. 245 do § 3 art.247 ord. pod. Wobec powyższego skarżący domaga się rozpoznania wniosku o stwierdzenie wydania decyzji z dnia [...] grudnia 1997 z rażącym naruszeniem prawa przez właściwe organa podatkowe w obecnym postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zarzut podania nieprawdziwych stwierdzeń jest zarzutem bezpodstawnym. Powołane w zaskarżonej decyzji dwie decyzje Izby Skarbowej z dnia [...] maja 2001 r. nr [...] oraz decyzja Ministra finansów z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] rozstrzygnęły sprawę stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, o co skarżący wniósł pismem z dnia [...] marca 2001 r. Zarówno Izba Skarbowa jak i Minister Finansów odmówili na podstawie art. 249 § 1 i 3 ustawy Ordynacja podatkowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Urzędu Skarbowego W.- [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...] z uwagi na upływ terminu do złożenia wniosku. Stwierdzenie Skarżącego, że nigdy nie żądał stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, organ podatkowy drugiej instancji uznał za nieprawdziwe. Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej w W. zauważył, iż powoływane przez skarżącego przepisy art. 245 § 2 i 3 ord. pod. regulują kwestie związane ze wznowieniem postępowania w sprawie, o co skarżący nie wnosił. Zatem zarzut dotyczący nie zastosowania w/w przepisów nie znajduje uzasadnienia. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej wniosek skarżącego z dnia [...] marca 2001 r. w części dotyczącej rażącego naruszenia prawa został rozpatrzony wyżej wymienionymi decyzjami Izby Skarbowej i Ministra Finansów, a Skarżący dodatkowo poinformowany został w tej kwestii pismem z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd administracyjny stosownie do art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sprawuje kontrolę legalności zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., jak również orzeka w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 8 w związku z pkt 1-4 p.p.s.a.).
Kontrola Sądu ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W przypadku skargi na bezczynność czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Z analizy przepisów art. 139-141 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. ustawy Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 z późn. zm) wynika, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 139 Ordynacji podatkowej, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 140 lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, a mających na celu usunięcie przeszkody do wydania decyzji. W niniejszej sprawie przesłanki formalne złożenia skargi na bezczynność zostały spełnione, bowiem skarżący w odwołaniu od decyzji z dnia [...] lipca 2004 r. skierowanym do Dyrektora Izby Skarbowej, będącym w aktach sprawy o sygn. akt III SA/Wa 2286/04, które zostały włączone do niniejszego postępowania, podnosił brak wydania przez Urząd Skarbowy W. –[...] decyzji w sprawie stwierdzenia, że decyzja Urzędu Skarbowego W. –[...] z dnia [...] grudnia 1997 r. nr [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Odnosząc się do zarzutu braku rozpoznania przez organy podatkowe wniosku z [...] marca 2001 r. Sąd zauważa, że w dniu złożenia przez Skarżącego wniosku, decyzja Urzędu Skarbowego W.-[...] z dnia [...] grudnia 1997 r. była ostateczna. Z akt sprawy wynika, że Skarżący nie skorzystał ze środków odwoławczych jakie mu przysługiwały w trybie zwykłym. W związku z powyższym, Skarżący wskazując w przedmiotowym wniosku, że chce wydania takiej decyzji, która stwierdzałaby, że decyzja Urzędu Skarbowego W.- [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, nie wskazując jednocześnie podstawy prawnej żądania, spowodował, że organ podatkowy właściwie potraktował ten wniosek jako wniosek o wydanie decyzji stwierdzającej nieważność powoływanej decyzji Urzędu Skarbowego W. - [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. Przepisy ordynacji podatkowej nie przewidywały innej możliwości zmiany ostatecznej decyzji z powołaniem się na rażące naruszenie prawa niż stwierdzenie nieważności. Orzec o wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa można było tylko na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 ord. pod w stanie prawnym obowiązującym w dniu orzekania przez organy podatkowe. Sąd zauważa, że art. 247 § 3 ord. pod zawarty przez skarżącego w piśmie z dnia [...] czerwca 2003 r. skierowanym do Izby Skarbowej w W. nie mógł stanowić również podstawy prawnej wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ w dniu złożenia wniosku czyli [...] marca 2001 r. art. 247 nie zwierał § 3, który to został dodany do tego przepisu dopiero od [...] stycznia 2003 r. Również ze względu na art. 24 § 1 ustawy z dnia 12 września 2002 roku o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), która zaczęła obowiązywać z dniem [...] stycznia 2003 r., organ podatkowy nie mógł stosować art. 247 ord. pod. w brzmieniu obowiązującym od [...] stycznia 2003 r., ponieważ przepis ten stanowił, iż żądania uchylenia, zmiany lub stwierdzenia nieważności decyzji, która stała się decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, podlegają rozpatrzeniu w trybie, na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.
Ponadto, poza skargą, skarżący nie wnosił o wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa powołując się na art. 245 § 2 i § 3, który de facto odnosi się do postępowania dotyczącego wznowienia postępowania. Należy bowiem zauważyć, iż art. 245 § 3 zawarty jest w rozdziale 17 ord. pod. regulującym kwestię wznowienia postępowania. Nie można zatem wydać decyzji stwierdzającej wydanie innej decyzji z rażącym naruszeniem prawa w oderwaniu od przepisów prawnych regulujących przesłanki formalne i materialne stwierdzenia nieważności.
Reasumując organy podatkowe nie pozostawały w bezczynności, ponieważ w wyniku złożonego wniosku z dnia [...] marca 2003 r. rozpoznając punkt 1 wniosku wydały decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności w kontekście przesłanki rażącego naruszenia prawa. Z bezczynnością mamy do czynienia w sytuacji kiedy to organ administracji publicznej nie podejmuje działania, do którego jest na podstawie właściwych przepisów, zobowiązany. Nie można żądać od organu wydania aktu prawnego, jeżeli nie ma podstaw prawnych do wydania takiego aktu a następnie składać skargę na bezczynność organu.
Ze względu na powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.