III SAB/PO 18/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę spółki [...] S.A. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozłożenia na raty należności z tytułu składek. Skarżąca zarzucała ZUS-owi brak podjęcia czynności zmierzających do załatwienia sprawy, co skutkowało pozostawaniem w stanie bezczynności. ZUS wyjaśnił, że wniosek został pozostawiony bez rozpoznania z powodu nieprzedłożenia przez skarżącą wymaganej dokumentacji, w tym dotyczącej pomocy publicznej. Sąd administracyjny, analizując właściwość rzeczową, stwierdził, że sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące rozkładania należności składkowych na raty, co do zasady podlegają kontroli sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych. Wyjątki od tej zasady, wskazane w art. 83 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, nie obejmują spraw o rozłożenie należności na raty. W konsekwencji, sąd uznał skargę za niedopuszczalną i postanowił ją odrzucić, zwracając jednocześnie uiszczony wpis.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących wniosków o rozłożenie na raty należności składkowych oraz interpretacja przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w kontekście kontroli sądowej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o rozłożenie na raty należności składkowych i nie przesądza o właściwości sądów w innych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sprawa dotycząca bezczynności organu w przedmiocie rozłożenia należności składkowych na raty należy do właściwości sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sprawy dotyczące rozłożenia należności składkowych na raty nie należą do właściwości sądów administracyjnych, lecz sądów powszechnych.
Uzasadnienie
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, jednak sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące rozkładania należności składkowych na raty, co do zasady podlegają właściwości sądów powszechnych, zgodnie z przepisami Konstytucji RP i ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wyliczenie spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. nie obejmuje wniosków o rozłożenie należności na raty.
Czy pozostawienie wniosku o rozłożenie należności składkowych na raty bez rozpoznania z powodu braku dokumentacji stanowi bezczynność organu w rozumieniu przepisów PPSA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Skoro sprawa dotycząca rozłożenia należności składkowych na raty nie podlega kognicji sądu administracyjnego, sąd nie może badać ewentualnej bezczynności organu w tym zakresie.
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.
u.s.u.s. art. 83 § ust. 1, 2, 4, 5
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Reguluje właściwość sądów w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, wskazując na sądy powszechne jako zasadniczo właściwe, z enumeratywnym wyliczeniem wyjątków podlegających kognicji sądów administracyjnych.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 29 § ust. 1, 1a
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Dotyczy wniosku o rozłożenie na raty należności z tytułu składek.
Konstytucja RP art. 177
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Określa domniemanie właściwości sądów powszechnych.
Konstytucja RP art. 184
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Określa właściwość sądów administracyjnych do kontroli działalności administracji publicznej.
P.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 3 § § 2, § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Dotyczy oświadczeń woli.
k.p.a. art. 1 § pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja sprawy administracyjnej załatwianej w formie decyzji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym dotyczące rozkładania należności składkowych na raty, nie należą do właściwości sądów administracyjnych, lecz sądów powszechnych. • Wniosek o rozłożenie należności składkowych na raty nie wszczyna postępowania administracyjnego w rozumieniu k.p.a. i nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącej oparta na zarzucie bezczynności ZUS w sprawie rozłożenia należności na raty, która zakładała właściwość sądu administracyjnego do rozpoznania tej sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Z przepisów ustaw Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że to sądy administracyjne a nie sądy powszechne są właściwe do rozpoznawania spraw polegających na kontroli działalności administracji publicznej. • Z przepisów rangi ustawowej może jednak wynikać, że określone sprawy prowadzone na podstawie przepisów prawa administracyjnego będą należeć do właściwości sądu powszechnego. • W tym miejscu trzeba podkreślić, że wśród wymienionych w art. 83 ust. 4 u.s.u.s. spraw nie ma spraw o rozłożenie na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, a zatem w tych sprawach niedopuszczalna jest droga sądowoadministracyjna. • Każda umowa zawierana jest bowiem w ramach zasady swobody umów, w tych też ramach strony nie zawierają umów.
Skład orzekający
Zbigniew Kruszewski
przewodniczący sprawozdawca
Walentyna Długaszewska
sędzia
Piotr Ławrynowicz
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących wniosków o rozłożenie na raty należności składkowych oraz interpretacja przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w kontekście kontroli sądowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o rozłożenie na raty należności składkowych i nie przesądza o właściwości sądów w innych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii właściwości sądu w sprawach dotyczących ZUS, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i obywateli. Wyjaśnia, kiedy można skarżyć się do sądu administracyjnego, a kiedy należy kierować sprawę do sądu powszechnego.
“ZUS odmówił rozłożenia długu na raty? Sprawdź, czy sąd administracyjny to właściwe miejsce do dochodzenia swoich praw.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.