III SAB/Po 176/26Bezczynność wojewody zezwolenie na pobyt czasowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuS. P. złożył skargę na bezczynność Wojewody w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, wnosząc o stwierdzenie bezczynności, naruszenia prawa, wyznaczenie terminu, zasądzenie odszkodowania i ukaranie organu. Skarżący zarzucił naruszenie art. 112a ustawy o cudzoziemcach, wskazując na brak czynności organu od lipca 2025 r. Wojewoda argumentował, że zastosowanie mają przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, które zawieszają bieg terminów i wyłączają możliwość wymierzenia grzywny lub zasądzenia sum pieniężnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że przesłanka formalna do wniesienia skargi została spełniona, a przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy nie mogły stanowić skutecznej przeszkody. Sąd odwołał się do najnowszego orzecznictwa NSA, które zmodyfikowało stanowisko w sprawie stosowania art. 100d u.p.o.U. po 30 czerwca 2024 r., uznając przedłużenie zawieszenia terminów za niezgodne z Konstytucją (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji) i naruszające prawo do sądu. Sąd stwierdził bezczynność Wojewody, zobowiązał go do załatwienia wniosku w terminie 60 dni, ale uznał, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa, gdyż organ działał w przekonaniu o słuszności stosowanych przepisów. Sąd oddalił żądanie zasądzenia sumy pieniężnej i grzywny, a także oddalił skargę w pozostałym zakresie, zasądzając od Wojewody na rzecz skarżącego koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWykładnia przepisów dotyczących zawieszenia terminów w sprawach pobytowych cudzoziemców w kontekście Konstytucji RP i prawa do sądu, a także zasady oceny bezczynności organu administracji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także orzecznictwem NSA w tym zakresie. Może wymagać analizy kontekstu czasowego i faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające bieg terminów w sprawach zezwoleń na pobyt, mogą stanowić przeszkodę do wniesienia skargi na bezczynność organu po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie mogą stanowić skutecznej przeszkody do wywodzenia środków prawnych w sprawie bezczynności organu, zwłaszcza po 30 czerwca 2024 r., ze względu na ich niezgodność z Konstytucją (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji) i naruszenie prawa do sądu.
Uzasadnienie
NSA zmodyfikował swoje stanowisko, uznając, że wielokrotne przedłużanie zawieszenia terminów jest nieproporcjonalne i narusza prawo do sądu, szczególnie gdy nadzwyczajne okoliczności, które uzasadniały wprowadzenie tych przepisów, już nie istnieją.
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda dopuścił się bezczynności.
Uzasadnienie
Organ nie podjął czynności w sprawie w ustawowym terminie, a argument o zawieszeniu biegu terminów na mocy przepisów o pomocy obywatelom Ukrainy został przez sąd odrzucony.
Czy stwierdzona bezczynność Wojewody miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stwierdzona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Organ działał w przekonaniu o słuszności stosowanych przepisów, co wprawdzie nie zwalnia go z odpowiedzialności za bezczynność, ale wyklucza przypisanie mu lekceważenia prawa lub działania na szkodę strony.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
u.p.o.U. art. 112a § 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Decyzję w sprawie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni.
p.p.s.a. art. 149 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobowiązuje organ do wydania rozstrzygnięcia w określonym terminie, stwierdza bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
p.p.s.a. art. 149 § 1a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza, czy organ dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi w całości, sąd ją oddala.
Konstytucja art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Konstytucja art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia praw i wolności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, albo dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 52 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że służyły skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
k.p.a. art. 37 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Instytucja ponaglenia jest środkiem zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 p.p.s.a. w przypadku bezczynności.
u.p.o.U. art. 100c § 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
W okresie do dnia 31 grudnia 2022 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących zezwoleń na pobyt cudzoziemców nie rozpoczynał się lub ulegał zawieszeniu.
u.p.o.U. art. 100c § 3
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
W okresie zawieszenia biegu terminów nie stosuje się przepisów o bezczynności organu ani nie wymierza się grzywny ani nie zasądza sum pieniężnych.
u.p.o.U. art. 100d
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis przedłużający okres zawieszenia biegu terminów, który został uznany za niezgodny z Konstytucją.
p.p.s.a. art. 149 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może orzec o wymierzeniu grzywny lub przyznaniu sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka o zwrocie kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Szczegółowe zasady zasądzania kosztów zastępstwa procesowego.
u.c. art. 3 § 2
Ustawa o cudzoziemcach
Definicja 'cudzoziemca' jako osoby nieposiadającej obywatelstwa polskiego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające bieg terminów, nie mogą stanowić przeszkody do wniesienia skargi na bezczynność organu po 30 czerwca 2024 r. ze względu na ich niezgodność z Konstytucją i naruszenie prawa do sądu. • Wojewoda dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy.
Odrzucone argumenty
Argument Wojewody, że zastosowanie mają przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające bieg terminów i wyłączające możliwość wymierzenia grzywny lub zasądzenia sum pieniężnych.
Godne uwagi sformułowania
NSA zmodyfikował swoje stanowisko, dokonując tym samym rozproszonej kontroli konstytucyjności regulacji ustawowej odnoszącej się do biegu terminów w sprawach zezwoleń pobytowych cudzoziemców. • Rozwiązanie ustawowe zawarte w art. 100d ust. 1-4 u.p.o.U. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, w świetle którego cudzoziemiec nie może skorzystać z prawa domagania się (realnej) ochrony sądowej w sytuacji istniejącej opieszałości - bezczynności bądź przewlekłego działania organu jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą prawa do sądu. • Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi bowiem posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie.
Skład orzekający
Monika Świerczak
przewodniczący sprawozdawca
Józef Maleszewski
sędzia
Wojciech Rowiński
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących zawieszenia terminów w sprawach pobytowych cudzoziemców w kontekście Konstytucji RP i prawa do sądu, a także zasady oceny bezczynności organu administracji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, a także orzecznictwem NSA w tym zakresie. Może wymagać analizy kontekstu czasowego i faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawa do sądu i konstytucyjności przepisów ograniczających dostęp do niego w kontekście kryzysu migracyjnego. Zmiana stanowiska NSA jest istotna dla praktyki prawniczej.
“Sąd Najwyższy: Prawo do sądu ważniejsze niż przepisy o zawieszeniu terminów dla cudzoziemców?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.